I SA/Po 385/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędziowie Sędzia Walentyna Długaszewska (sprawozdawca) Sędzia WSA Michał Ilski Protokolant: referent stażysta Aleksandra Żakowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2026 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. w L. na decyzję Zarządu Województwa z dnia 12 grudnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty do zwrotu w ramach umowy o dofinansowanie projektu oddala skargę.

Zarząd Województwa decyzją z dnia 12 grudnia 2025 r. działając na podstawie: - art. 46 ust. 2a ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 581), dalej jako u.s.w., - art. 9 ust. 1 pkt 2, art. 9 ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy z 11 lipca 2014 r. o fasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 818 ze zm.), dalej jako ustawa wdrożeniowa, - art. 61 ust. 4, art. 61 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z art. 60 pkt 6, art. 67 ust. 1, art. 207 ust. 12a pkt 1, art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 1483), dalej jako u.f.p., - art. 138 § 1 pkt 1, art. 104 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2025 r., poz. 1691), dalej jako k.p.a., - art. 54 § 1 pkt 3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2025 r., poz. 111 ze zm.), dalej jako O.p., -umowy nr [...], dalej też jako Umowa, zawartej 8 kwietnia 2022 r. o dofinansowanie projektu "Środowiskowe Centrum Zdrowia Psychicznego dla dzieci i młodzieży w Powiatach [...], [...] i [...]", dalej też jako Projekt, współfinasowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach [...] Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2014-2020, po ponownym rozpoznaniu sprawy będącej przedmiotem decyzji tego organu z 29 maja 2025 r. określającej kwotę do zwrotu przez C. L. sp. z o.o., dalej też jako Beneficjent lub Strona postępowania, w wysokości 197.918,25 zł (sto dziewięćdziesiąt siedem tysięcy dziewięćset osiemnaście złotych 25/100) wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych od: 21 grudnia 2022 r. (dzień przekazania transzy dofinansowania w wysokości 1.440.500,00 zł) do dnia zwrotu włącznie, dla kwoty 28.973,29 zł, 25 kwietnia 2023 r. (dzień przekazania transzy dofinansowania w wysokości 1.767.695,95 zł) do dnia zwrotu włącznie, dla kwoty 26.218,71 zł, 18 października 2023 r. (dzień przekazania transzy dofinansowania w wysokości 528.992,29 zł) do dnia zwrotu włącznie, dla kwoty 142.726,25 zł, tytułem zwrotu części otrzymanego dofinansowania w ramach Umowy, postanowił utrzymać zaskarżoną Decyzję w mocy, wyłączyć okres naliczania odsetek od 17 sierpnia 2025 r. do dnia doręczenia niniejszej decyzji, włącznie z tym dniem. po ponownym rozpatrzeniu sprawy będącej przedmiotem decyzji nr [...] Zarządu. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, ze w odpowiedzi na Konkurs nr [...] Beneficjent złożył do IZ WRPO wniosek o dofinansowanie Projektu, dalej jako wniosek o dofinansowanie, współfinasowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego, dalej jako EFS, w ramach Osi Priorytetowej 7 "Włączenie społeczne", Działania 7.2. "Usługi społeczne i zdrowotne", Poddziałania 7.2.2. "Usługi społeczne i zdrowotne — projekty konkursowe, pozakonkursowe oraz w trybie nadzwyczajnym" [...] Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2014-2020, dalej jako WRPO. Przedmiotem Projektu była deinstytucjonalizacja usług zdrowotnych poprzez utworzenie Środowiskowego Centrum Zdrowia Psychicznego dla dzieci i młodzieży i objęcie kompleksowym wsparciem 200 osób z zaburzeniami psychicznymi wraz z 80. osobami z ich otoczenia, zamieszkałymi na terenie powiatu [...], [...] i [...]. Projekt był realizowany w partnerstwie z Fundacją [...] (ul. [...] [...], [...]) oraz Powiatem [...] (ul. [...], [...]). Zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie, Beneficjent zaplanował realizację czterech następujących zadań: Funkcjonowanie Centrum Koordynacji oraz Rejestracji Medycznej, Usługi Zdrowotne — I i II poziom referencyjny, Profilaktyka i Edukacja, Dostosowanie oraz doposażenie SCZP DIM [Środowiskowego Centrum Zdrowia Psychicznego dla dzieci i młodzieży], 8 kwietnia 2022 r. IZ WRPO zawarła z Beneficjentem Umowę o dofinansowanie Projektu w ramach WRPO, zmienioną Aneksem z 30 maja 2023 r., nr [...] oraz Aneksem z 29 września 2023 r., nr [...] Projekt był realizowany w okresie od 1 lutego 2022 r. do 30 września 2023 r. Zgodnie z Umową w brzmieniu ostatecznym, łączna wysokość wydatków kwalifikowalnych Projektu wynosiła 5.187.040,27 zł i obejmowała dofinansowanie w kwocie 4.927.688,24 zł z następujących źródeł: a) ze środków europejskich w kwocie 4.408.984,22 zł, co stanowiło 85% wydatków kwalifikowalnych Projektu, b) ze środków dotacji celowej w kwocie 518.704,02 zł, co stanowiło nie więcej niż 10% wydatków kwalifikowalnych Projektu, oraz wkład własny, ze środków prywatnych, w kwocie 259.352,03 zł, co stanowiło nie mniej niż 5% wydatków kwalifikowalnych Projektu. Beneficjent na podstawie złożonych i zatwierdzonych przez IZ WRPO wniosków o płatność otrzymał: . 20 lipca 2022 r. zaliczkę w wysokości 1.204.500,00 zł, . 21 grudnia 2022 r. zaliczkę w wysokości 1.440.500,00 zł, . 25 kwietnia 2023 r. zaliczkę w wysokości 1.767.695,95 zł, . 18 października 2023 r. zaliczkę w wysokości 528.992,29 zł. Łącznie Beneficjent otrzymał na realizację Projektu w formie zaliczki 4.941.688,24 zł. Beneficjent w trakcie realizacji Projektu złożył wnioski o płatność, które zostały zatwierdzone przez IZ WRPO. Beneficjent 3 listopada 2022 r. dokonał zwrotu kwoty 73.000,00 zł oraz 13 grudnia 2022 r. kwoty 1.000,00 zł, które stanowiły niewykorzystaną w 70% kwotę otrzymanej zaliczki. W Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] z 15 grudnia 2022 r., IZ WRPO uznała część przedstawionych przez Beneficjenta wydatków w wysokości 882,81 zł za niekwalifikowalne. Za kwalifikowalne IZ WRPO uznała wydatki w wysokości 638.343,83 zł. W Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] z 20 kwietnia 2023 r., IZ WRPO uznała część przedstawionych przez Beneficjenta wydatków w wysokości 32.600,12 zł za niekwalifikowalne, w tym: wydatki dotyczące zakupu telefonu komórkowego na raty wraz z jego ubezpieczeniem, uznając, że jego zakup nie jest niezbędny do realizacji celu Projektu, oraz że nie został dokonany w sposób racjonalny i efekty, wynagrodzenie dla zatrudnionego pracownika, w uwagi na nieścisłości dotyczące zawartej umowy o pracę. Powyższe skutkowało również nałożeniem korekty finansowej na wydatki przedstawione i rozliczone w zatwierdzonych WoP nr [...] (w wysokości 22,98 zł) oraz WoP nr [...] (w wysokości 16.450,69 zł). Beneficjent pismem z 17 maja 2023 r. złożył zastrzeżenia do Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...], do których IZ WRPO odniosła się pismem z 31 maja 2023 r., uwzględniając w części zastrzeżenia Beneficjenta dotyczące wynagrodzenia dla pracownika. IZ WRPO ostatecznie za niekwalifikowalne uznała wydatki w łącznej wysokości 16.500,35 zł oraz podtrzymała swoje stanowisko w zakresie nałożenia korekty finansowej w wysokości 566,67 zł na wydatki związane z zakupem telefonu komórkowego, przedstawione i zatwierdzone w WoP nr [...] oraz w WoP nr [...]. W związku z pozytywnym rozpatrzeniem części zastrzeżeń do WoP nr [...], IZ WRPO 15 czerwca 2023 r. sporządziła [...] I Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...]. Beneficjent 20 czerwca 2023 r. dokonał zwrotu środków w wysokości 614,67 zł, stanowiących wysokość nałożonej korekty finansowej (566,67 zł) wraz z należnymi odsetkami naliczanymi jak dla zaległości podatkowych (48,00 zł). W Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] z 20 kwietnia 2023 r., IZ WRPO uznała część przedstawionych przez Beneficjenta wydatków w wysokości 9.813,05 zł za niekwalifikowalne. Za kwalifikowalne IZ WRPO uznała wydatki w wysokości 538.424,71 zł. [...] I Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] z 15 czerwca 2023 r., sporządzoną w związku z pozytywnym rozpatrzeniem części zastrzeżeń do WoP nr [...], IZ WRPO zmniejszyła kwotę wydatków niekwalifikowalnych do 1.763,17 zł. Za kwalifikowalne IZ WRPO uznała wydatki w wysokości 546.474,59 zł. [...] II Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] z 15 grudnia 2023 r. oraz [...] III Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] z 19 marca 2024 r., IZWPRO dokonała zmiany wysokości rozliczonej zaliczki, a także podziału źródeł dofinansowania. Zmianie nie uległa kwota wydatków kwalifikowalnych oraz kwota wydatków uznanych za niekwalifikowalnych w tym wniosku. W Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] z 13 października 2023 r., IZ WRPO za wydatki kwalifikowalne uznała kwotę 1.154.409,12 zł. Za niekwalifikowalne uznała część przedstawionych przez Beneficjenta wydatków w wysokości 65.308,58 zł. Beneficjent pismem z 30 października 2023 r. złożył zastrzeżenia do Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...], do których IZ WRPO odniosła się pismem z 13 listopada 2023 r. podtrzymując swoje stanowisko w zakresie uznania części wydatków za niekwalifikowalne, a także w zakresie stwierdzonej nieprawidłowości, skutkującej nałożeniem korekty finansowej. Beneficjent 27 grudnia 2023 r. dokonał zwrotu kwoty w wysokości 20.000,00 zł, tj. części wydatków wskazanych w Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] jako nieprawidłowość. 4 stycznia 2024 r. oraz 27 marca 2024 r. IZ WRPO dokonała dwóch [...] Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...], wynikających z konieczności dostosowania wartości wydatków narastająco i kwoty rozliczonej zaliczki. Zmianie nie uległa wysokość wydatków niekwalifikowalnych oraz wysokość korekty finansowej do zwrotu. Pismem z 9 stycznia 2024 r. (znak [...]) na podstawie § 13 Umowy i art. 207 u.f.p., IZ WRPO wezwała Beneficjenta do zwrotu kwoty głównej w wysokości 31.984,89 zł oraz odsetek naliczanych jak dla zaległości podatkowych od: • 21 grudnia 2022 r. do dnia zwrotu włącznie, dla kwoty 29 560,18 zł, • 25 kwietnia 2023 r. do dnia zwrotu włącznie, dla kwoty 2 424,71 zł, w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania. IZ WRPO w wezwaniu wskazała, iż kwota środków do zwrotu przez Beneficjenta wynika z niezwróconej w całości kwoty nieprawidłowości, opisanej w Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...]. Wezwanie dostało odebrane przez Beneficjenta 15 stycznia 2024 r. Beneficjent 16 stycznia 2024 r. dokonał zwrotu środków (37.296,89 zł) wskazanych w Wezwaniu z 9 stycznia 2024 r. wraz z należnymi odsetkami. W Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] z 13 lutego 2024 r., skorygowanej pismem z 27 marca 2024 r., IZ WRPO za wydatki kwalifikowalne uznała kwotę w wysokości 937.225,30 zł, natomiast za niekwalifikowalne uznała część przedstawionych przez Beneficjenta wydatków w wysokości 46.046,00 zł. Pismem z 1 marca 2024 r. Beneficjent złożył zastrzeżenia do Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...]. Pismem z 15 marca 2024 r. IZ WRPO odniosła się do zastrzeżeń Beneficjenta z 1 marca 2024 r., podtrzymując swoje stanowisko w zakresie uznania części wydatków za niekwalifikowalne oraz stwierdzenia nieprawidłowości, skutkującej nałożeniem korekty finansowej. IZ WRPO wskazała, że informacje zawarte w piśmie Beneficjenta nie przedstawiają nowych okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę stanowiska IZ WRPO w przedmiotowej kwestii. Kontrola planowa Projektu przeprowadzona została przez IZ WRPO od 14 listopada 2023 r. do 17 listopada 2023 r. W Informację pokontrolnej nr [...] z 17 maja 2024 r., dalej jako Informacja pokontrolna, IZ WRPO wskazała na nieprawidłowe rozliczenie wydatków dotyczących pracy psychiatry na dyżurze na ODP-P w grudniu 2022 r. oraz w styczniu 2023 r., tj. rozliczenie 4 godzin, zamiast dla 3 wizyt pacjentów w każdym w miesiącu. IZ WPRO stwierdziła, iż Beneficjent w ramach Projektu przedstawił wydatki za konsultacje psychiatryczne na ODP-P przyjmując jako jednostkę rozliczeniową godzinę zegarową, natomiast w zawartej z wykonawcą umowie Beneficjent jako stawkę rozliczeniową przyjął wprost każdorazowo jedną wizytę (niezależnie od czasu jej trwania). IZ WRPO za niekwalifikowalną uznała kwotę w łącznej wysokości 828,00 zł, w tym: 720,00 zł — kwota kosztów bezpośrednich wykazana w WoP nr [...] oraz WoP nr [...], 108,00 zł — koszty pośrednie (w tym kwota 54,00 zł wkładu własnego Beneficjenta). Beneficjent złożył zastrzeżenia do Informacji pokontrolnej (pismem z 4 czerwca 2024 r.), wskazując, że nie zgadza się na traktowanie usług dyżuru świadczonych przez lekarza specjalistę na ODP-P inaczej niż usługi medycznej i przedstawił definicję usługi medycznej i świadczenia zdrowotnego. Po rozpatrzeniu zastrzeżeń Beneficjenta z 4 czerwca 2024 r, IZ WRPO ostateczną Informacją pokontrolną z 18 czerwca 2024 r. podtrzymała swoje stanowisko wyrażone w Informacji pokontrolnej z 17 maja 2024 r., dotyczące stwierdzonej nieprawidłowości. W Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] z 6 czerwca 2024 r., IZ WRPO uznała część przedstawionych przez Beneficjenta wydatków w wysokości 52 618,15 zł za niekwalifikowalne. Dodatkowo, w wyniku uznania części kosztów bezpośrednich za niekwalifikowalne, proporcjonalnie umniejszono wartość kosztów pośrednich w kwocie 6.863,23 zł. Ponadto IZ WRPO w Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] nałożyła na Beneficjenta korektę finansową w łącznej wysokości 2.898,00 zł (w tym kwota 54,00 zł wkładu własnego Beneficjenta): Beneficjent pismem z 2 lipca 2024 r. złożył zastrzeżenia do Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...]. Wobec przedstawionych zastrzeżeń Beneficjent zwrócił się z prośbą o uznanie zakwestionowanych kosztów za kwalifikowalne. Odpowiadając na zastrzeżenia Beneficjenta z 2 lipca 2024 r., IZ WRPO w piśmie z 12 lipca 2024 r. przychyliła się częściowo do wyjaśnień Beneficjenta. Wobec uznania części zastrzeżeń wyrażonych przez Beneficjenta w piśmie z 2 lipca 2024 r., IZ WRPO sporządziła Korektę Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] z 22 lipca 2024 r., w której dostosowała kwoty wkładu własnego do minimalnego poziomu 5% od rozliczonej całkowitej wartości Projektu w celu zachowania proporcji zawartej w Umowie. IZ WRPO ostatecznie zmniejszyła kwotę wydatków uznanych za niekwalifikowalne do kwoty 46.203,60 zł, natomiast kwota nałożonych korekt finansowych pozostała bez zmian, tj. 2.898,00 zł (w tym 54,00 zł wkładu własnego Beneficjenta). Beneficjent dokonał trzech wpłat w łącznej wysokości 5.143,72 zł, stanowiących zwrot niewykorzystanych środków, w tym: 30 października 2023 r. wpłaty w wysokości 4.149,19 zł, 2 listopada 2023 r. wpłaty w wysokości 14,00 zł, 19 czerwca 2024 r. w wysokości 980,53 zł, Wpłaty Beneficjenta zostały zaliczone na poczet należności głównej w wysokości 5.056,43 zł oraz odsetek w wysokości 87,29 zł. Pismem z 26 lipca 2024 r. (znak [...]) IZ WRPO, na podstawie § 13 Umowy i art. 207 u.f.p., wezwała Beneficjenta do zwrotu kwoty głównej w wysokości 197.918,25 zł oraz odsetek naliczanych jak dla zaległości podatkowych od: • 21 grudnia 2022 r. (dzień przekazania transzy dofinansowania w wysokości 1.440.500,00 zł) do dnia zwrotu włącznie, dla kwoty 28.973,29 zł, 25 kwietnia 2023 r. (dzień przekazania transzy dofinansowania w wysokości 1.767.695,95 zł) do dnia zwrotu włącznie, dla kwoty 26.218,71 zł, 18 października 2023 r. (dzień przekazania transzy dofinansowania w wysokości 528.992,29 zł) do dnia zwrotu włącznie, dla kwoty 142.726,25 zł, w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania. IZ WRPO w wezwaniu do zwrotu wskazała, iż kwota środków do zwrotu przez Beneficjenta wynika: z nierozliczonych na koniec realizacji Projektu środków w wysokości 142.726,25 zł. Beneficjent w ramach Projektu otrzymał 4.867.688,24 zł, natomiast IZ WRPO zatwierdziła wydatki na kwotę 4.719.905,56 zł. ze stwierdzonych nieprawidłowości podczas realizacji Projektu w wysokości 55.192,00 zł, w tym: 774,00 zł - nieprawidłowość opisana w ostatecznej Informacji pokontrolnej, 54.418,00 zł - nieprawidłowości opisane w Korekcie Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...] oraz w Korekcie Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...]. Wezwanie do zwrotu środków zostało odebrane przez Beneficjenta 29 lipca 2024 r. Beneficjent nie dokonał zwrotu środków. Z uwagi na brak zwrotu środków, zasadnym i koniecznym było wszczęcie z urzędu przez Organ, postępowania administracyjnego w przedmiocie zwrotu środków. Pismem o sygn. [...], doręczonym Beneficjentowi 19 lutego 2025 r. Organ zawiadomił Beneficjenta o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu kwoty w wysokości 197.918,25 zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych. Decyzją nr [...] z 29 maja 2025 r., Zarząd Województwa określił kwotę do zwrotu przez Beneficjenta w wysokości 197.918,25 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od: 21 grudnia 2022 r. (dzień przekazania transzy dofinansowania w wysokości 1.440.500,00 zł) do dnia zwrotu włącznie, dla kwoty 28.973,29 zł, 25 kwietnia 2023 r. (dzień przekazania transzy dofinansowania w wysokości 1.767.695,95 zł) do dnia zwrotu włącznie, dla kwoty 26.218,71 zł, 18 października 2023 r. (dzień przekazania transzy dofinansowania w wysokości 528.992,29 zł) do dnia zwrotu włącznie, dla kwoty 142.726,25 zł. W uzasadnieniu Decyzji, Organ stwierdził, iż spełnione zostały przesłanki wskazane w art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., skutkujące koniecznością określenia kwoty przypadającej do zwrotu przez Beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków. 16 czerwca 2025 r. do Organu wpłynął wniosek Beneficjenta o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem Decyzji, dalej też jako Wniosek. Strona zaskarżyła Decyzję w całości i wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz uchylenie zaskarżonej Decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie określenia kwoty do zwrotu przez Beneficjenta. Zdaniem Strony "Z przedmiotową decyzją [Decyzją] nie sposób jest się Zgodzić albowiem nie znajduje ona oparcia w obowiązujących przepisach prawa, a co najważniejszej [ najważniejsze] w stanie faktycznym sprawy." Organ uznał wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy za niezasadny. Organ wskazał, ze decyzja określająca kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki (decyzja, o której mowa w art. 207 ust. 9 pkt 1 u.f.p.), wydana została przez organ, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 2 lit. a u.f.p., tj. organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej w rozumieniu przepisów ustawy wdrożeniowej. Realizując obowiązek ponownego całościowego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy wyznaczonej treścią Decyzji, Organ dokonał ponownej analizy zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności dokumentów związanych z zawarciem i realizacją Umowy, przeprowadzoną przez IZ WRPO weryfikacją wniosków o płatność złożonych przez Beneficjenta, kontrolą planową przeprowadzoną przez IZ WRPO (14-17 listopada 2023 r.) zastrzeżeniami wniesionymi przez Beneficjenta do Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...], WoP nr [...], WoP nr [...] i WoP nr [...], zastrzeżeniami Beneficjenta do Informacji pokontrolnej, a także materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego, wszczętego z urzędu w sprawie zwrotu części kwoty dofinansowania otrzymanego w ramach Umowy. Z akt rozpatrywanej sprawy wynika, że wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie było konsekwencją wystąpienia nieprawidłowości w realizowanym przez Beneficjenta Projekcie. Zgodnie z uregulowaniami zawartymi w art. 207 u.f.p. wystąpienie, w ramach danego projektu, nieprawidłowości wiąże się m.in. ze zwrotem środków otrzymanych na realizację projektu wraz z odsetkami, gdy zajdą przesłanki określone w art. 207 ust. 1 u.f.p., a także z wykluczeniem beneficjenta z możliwości otrzymania dofinansowania na okres trzech lat liczonych od dnia dokonania zwrotu środków - w sytuacjach określonych w art. 207 ust. 4 u.f.p. Podstawowym, ale nie jedynym źródłem prawa określającego konsekwencje stwierdzonych nieprawidłowości (prawne i finansowe) jest umowa o dofinansowanie projektu. Organ podkreślił, że chociaż umowa o dofinansowanie określa (co wynika z art. 206 ust. 2 pkt 8 u.f.p.) warunki i terminy zwrotu środków nieprawidłowo wykorzystanych lub pobranych w nadmiernej wysokości lub w sposób nienależny, to zasady ich zwrotu uregulowane są ustawowo (art. 207 u.f.p.). Zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. "W przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są: wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 [u.f.p] -podlegają Zwrotowi wraz Z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9 [art. 207 u.f.p.], na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy". W myśl art. 184 ust. 1 u.f.p. "Wydatki związane realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 [u.f.p.], są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wy korzystania'. Użyte w art. 184 ust. 1 u.f.p. i w art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. pojęcie "procedury" ma szerokie znaczenie, co jest uzasadnione szczególnymi regułami ostrożności przy dysponowaniu środkami publicznymi. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się na ugruntowany już szeroki zakres znaczeniowy pojęcia "procedury", obejmujący zarówno przepisy prawa powszechnie obowiązującego, jak też wytyczne i różnorodne regulacje wynikające z systemów realizacji programów operacyjnych oraz umowy o dofinansowanie projektu zawarte z beneficjentami. Zatem to umowa o dofinansowanie projektu opracowana w ramach systemu realizacji programu operacyjnego oraz wytyczne są dokumentami regulującymi procedury wydatkowania środków europejskich. Niedotrzymanie zaś warunków umowy o dofinansowanie, zobowiązuje organ do wydania decyzji określającej kwotę przypadającą do zwrotu. W świetle powyższego Organ wskazał, iż w rozpatrywanej sprawie naruszenie procedur, o których mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p. utożsamiać należy z naruszeniem postanowień Umowy (§ 4 ust. 1 pkt 1, § 4 ust. 1 pkt 12, § 10 ust. 8, § 13 ust. 3, § 21 ust. 1 oraz § 21 ust. 2 Umowy). Organ na podstawie analizy całego zebranego w rozpatrywanej sprawie materiału dowodowego w szczególności dokumentacji z przeprowadzonej przez IZ WRPO weryfikacji wniosków o płatność złożonych przez Beneficjenta w trakcie realizacji Projektu stwierdził naruszenie procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p. Beneficjent otrzymał dofinansowanie na realizację Projektu, którego celem było utworzenie i zapewnienie funkcjonowania Środowiskowego Centrum Zdrowia Psychicznego, świadczącego zdeinstytucjonalizowane usługi zdrowotne dla 200. dzieci, które spełniały m.in. przesłanki zagrożenia ubóstwem lub wykluczeniem społecznym z powodu stwierdzonego zaburzenia psychicznego wraz z 80. osobami z ich otoczenia, zamieszkałymi na terenie powiatu [...], [...] i [...]. Realizacja powyższych zadań nie miała jednakże przebiegać w sposób dowolny, bowiem zgodnie z zawartą Umową Beneficjent był zobowiązany m.in. do : realizacji Projektu zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie, w tym w oparciu o harmonogram realizacji Projektu (§ 4 ust. 1 pkt 1 Umowy); przestrzegania przepisów prawa unijnego i krajowego (§ 4 ust. 1 pkt 10 Umowy); stosowania postanowień Wytycznych w zakresie w jakim dotyczą one realizowanego Projektu (§ 4 ust. 1 pkt 12 Umowy); rozliczenia całości otrzymanego dofinansowania w końcowym wniosku o płatność, a w przypadku gdy z rozliczenie wynikałoby, że dofinansowanie nie zostało w całości wykorzystane na wydatki kwalifikowalne — do zwrotu tej części dofinansowania nie później niż do dnia złożenia wniosku o płatność końcową, składanego w do terminie 30 dni kalendarzowych od dnia zakończenia okresu realizacji Projektu (§10 ust. 8 Umowy w związku z § 10 ust. 2 Umowy); do zwrotu środków, o których mowa w § 13 ust. 1 Umowy (wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem, wykorzystanych z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p, pobranych nienależnie lub w nadmiernej wysokości) wraz z odsetkami, na pisemne wezwanie IZ WRPO w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia doręczenia wezwania do zwrotu na rachunek bankowy wskazany przez IZ WRPO w tym wezwaniu (§13 ust. 3 Umowy); do realizacji Projektu z należytą starannością, w szczególności do ponoszenia wszelkich wydatków w Projekcie w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny oraz do uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i procedurami w ramach WRPO oraz w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację Projektu oraz osiągnięcie celów (produktów i rezultatów zakładanych we wniosku o dofinansowanie (§ 21 ust. 1 Umowy), do udzielania w ramach Projektu, zamówień o wartości przekraczającej 50.000,00 zł netto, tj. bez podatku od towarów i usług zgodnie z ustawą z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych albo zasadą konkurencyjności na warunkach określonych w Wytycznych w zakresie kwalifikowalności (§ 21 ust. 2 Umowy). Obowiązki Beneficjenta dotyczące realizacji Umowy wynikały z powszechnie obowiązujących przepisów prawa, treści Umowy, wytycznych i wniosku o dofinansowanie (§ 4 ust. 6 Umowy). Stosownie do § 4 ust. 7 Umowy szczególnym źródłem obowiązków Beneficjenta były Wytyczne. "Wytyczne, określając w sposób generalny warunki i sposób prawidłowej realizacji projektów współfinansowanych Z Europejskiego Funduszu Społecznego na lata 2014-2020 kształtują w tym zakresie obowiązki Beneficjenta w zakresie prawidłowej realizacji Projektu, a tym samym należytej realizacji Umowy. Wytyczne mogą być zmieniane w okresie trwania Programu [WRPO], wydawane będą również nowe Wytyczne regulujące zagadnienia nieuregulowane Wytycznymi obowiązującymi w dniu zawarcia Umowy. Beneficjent podpisując Umowę zobowiązuje sh do realizacji Projektu zgodnie Z postanowieniami Wytycznych wskazanych w§ 1 pkt 31 Umowy". Wytyczne w zakresie kwalifikowalności w podrozdziale 6.2 pkt 3 stanowią, iż "Wydatkiem kwalifikowalnym jest wydatek spełniający łącznie następujące warunki: a) został faktycznie poniesiony w okresie wskazanym w umowie o dofinansowanie projektu, z zachowaniem warunków określonych w podrozdziale 6.1, b) jest zgodny z obowiązującymi przepisami prawa unijnego oraz prawa krajowego, w tym przepisami regulującymi udzielanie pomocy publicznej, jeśli mają zastosowanie, jest zgodny z PO [program operacyjny w tym krajowy i regionalny program operacyjny] i SZOOP został uwzględniony w budżecie projektu współfinansowanego ze środków EFS, z zastrzeżeniem pkt 10 i 11 podrozdziału 8.3, a w przypadku projektów współfinansowanych ze środków FS [Funduszu Spójności] i EFRR [Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego] - w zakresie rzeczowym projektu zawartym we wniosku o dofinansowanie projektu, został poniesiony zgodnie z postanowieniami umowy o dofinansowanie projektu, jest niezbędny do realizacji celów projektu i został poniesiony w związku z realizacją projektu, został dokonany w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny, z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów Z danych nakładów, został należycie udokumentowany, zgodnie z wymogami w tym zakresie określonymi w Wytycznych [Wytycznych w zakresie kwalifikowalności] Wytycznych PT [Wytycznych w zakresie wykorzystania środków pomocy technicznej na lata 2014-2020], o których mowa w rozdziale 4 pkt 2 >lub ze szczegółowymi zasadami określonymi przez IZ PO [instytucję zarządzająca danym programem operacyjnym], został wykazany we wniosku o płatność zgodnie z Wytycznymi w zakresie warunków gromadzenia i przekazywania danych w postaci elektronicznej, j) dotyczy towarów dostarczonych lub usług wykonanych lub robót zrealizowanych, w tym zaliczek dla wykonawców Z zastrzeżeniem pkt 4 podrozdziału 6.4, k) jest zgodny z innymi warunkami uznania go z? wydatek kwalifikowalny określonymi w Wytycznych [Wytycznych w zakresie kwalifikowalności] Wytycznych PT, o których mowa w rozdziale 4 pkt 2, lub określonymi przez IZ PO w SZOOP, regulaminie konkursu lub dokumentacji dotyczącej projektów zgłaszanych w trybie pozakonkursowym ". Organ wskazał, że ocena kwalifikowalności wydatków według powyższej regulacji Wytycznych w zakresie kwalifikowalności to jednocześnie ocena spełnienia łącznie wszystkich warunków w niej wskazanych. Niespełnienie któregokolwiek z nich stanowi o niekwalifikowalności wydatku. Wytyczne w zakresie kwalifikowalności w pkt 1 rozdziału 6.5 pt. Zamówienia udzielane w ramach projektów stanowią również, że "Instytucja będąca stroną umowy o dofinansowanie projektu zobowiązuje beneficjenta w tej umowie do przygotowania i przeprowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia o wartości szacunkowej przekraczającej 50 tys. PLN netto, tj. bez podatku od towarów i usług ([/AT), w sposób zapewniający przejrzystość oraz zachowanie uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców. Spełnienie powyższych wymogów następuje z drodze zastosowania Pzp albo zasady konkurencyjności określonej w sekcji 6.5.2." Z kolei Umowa w § 21 ust. 2 przewidywała, że "W przypadku zamówień o wartości przekraczającej 50 tys. z} netto tj. bez podatku od towarów i usług (VAT), Beneficjent oraz Partnerzy udziela/ją zamówień w ramach Projektu zgodnie z ustawą Pzp albo Zasadą konkurencyjności na warunkach określonych w wytycznych w zakresie kwalifikowalności". Wytyczne w zakresie kwalifikowalności w sekcji 6.5.2. Zasada konkurencyjności określały w pkt 5, że "Przedmiot Zamówienia opisuje się w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględniając wszystkie wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty. Jeżeli nie uzasadnia tego przedmiot zamówienia, opis przedmiotu zamówienia nie może zawierać odniesień do znaków towarowych, patentów lub pochodzenia, źródła lub szczególnego procesu, który charakteryzuje produkty lub usługi dostarczane przez konkretnego wykonawcę, jeżeli mogłoby to prowadzić do uprzywilejowania lub wyeliminowania niektórych wykonawców lub produktów. W wyjątkowych przypadkach dopuszczą się stosowanie takich odniesień, jeżeli niemożliwe jest opisanie przedmiotu zamówienia w wystarczająco precyzyjny i zrozumiały sposób zgodnie ze zdaniem pierwszym. (...) ". Z akt sprawy wynika, że Beneficjent dokonał wyboru wykonawców usług medycznych z zakresu psychiatrii, wykorzystując określoną w sekcji 6.5.2. Wytycznych w zakresie kwalifikowalności zasadę konkurencyjności. Z treści zapytania ofertowego nr [...] (upublicznionego przez Beneficjenta w Bazie konkurencyjności 22 maja 2022 r.) wynika, że przedmiotem zamówienia jest świadczenie usług medycznych psychiatrycznych dla dzieci, uczestników projektu w ramach działalności Środowiskowego Centrum Zdrowia Psychicznego dla dzieci i młodzieży w okresie od dnia podpisania umowy z wykonawcą do dnia 30 czerwca 2023 r. Zlecenie miało być realizowane na bieżąco, po wezwaniu przez Beneficjenta jako zamawiającego do świadczenia usługi. Ponadto Beneficjent jako zamawiający zastrzegł sobie możliwość wyboru więcej niż jednego wykonawcy. W treści ogłoszenia opublikowanego w Bazie Konkurencyjności, jak również w zapytaniu ofertowym nie została wskazana liczba godzin usług medycznych psychiatrycznych, które Beneficjent zaplanował do realizacji w ramach przedmiotowego zamówienia. Jednocześnie we wzorze opublikowanego Formularza ofertowego Beneficjent nie przewidział miejsca (rubryki, odrębnego punktu itp.) do wskazania liczby godzin, jaką potencjalny wykonawca mógłby zaproponować i świadczyć w ramach danego zamówienia. Wymiar godzinowy planowanej do zrealizowania usługi nie wynikał również z dokumentu wewnętrznego Beneficjenta "Informacja dotycząca skacowania wartości zamówienia" dotyczącego szacowanej wartości zamówienia. Wskazano w nim, że średnią cenę konsultacji psychiatrycznych ustalono na poziomie 403,00 zł za godzinę usługi, wymiar godzinowy zlecenia oszacowano na ok. 320 godzin (co daje łącznie 128.960,00 zł), natomiast łączną wartość zamówienia ustalono na kwotę 260.000,00 zł. Jednocześnie w aktualnej na dzień publikacji ogłoszenia wersji wniosku o dofinansowanie w poz. 10 budżetu Projektu Beneficjent zaplanował realizację 650 godzin usług psychiatrycznych o wartości 260.000,00 zł. Wobec braku ofert spełniających wymagania ofertowe Beneficjent, na podstawie pkt 7a) sekcji 6.5 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności, dokonał wyboru trzech wykonawców i udzielił zamówienia następującym podmiotom: Indywidualna Praktyka Lekarską P. S. — na podstawie umowy nr [...] z 27 czerwca 2022 r., zawartej na czas określony do 30 czerwca 2023 r., której przedmiotem było świadczenie usług medycznych z zakresu psychiatrii oraz prowadzenie dokumentacji medycznej pacjentów. W umowie zakres czasowy został określony jako +/- 20 godzin miesięcznie, Indywidualna Praktyka Lekarska T. N. — na podstawie umowy nr [...] z 27 czerwca 2022 r. zawartej na czas określony do 30 czerwca 2023 r., której przedmiotem było świadczenie usług medycznych z zakresu psychiatrii oraz prowadzenie dokumentacji medycznej pacjentów. W umowie zakres czasowy został określony jako +/- 20 godzin miesięcznie. Indywidualna Praktyka Lekarska K. R. na podstawie umowy nr [...] z 27 czerwca 2022 r. zawartej na czas określony do 30 czerwca 2023 r., której przedmiotem było świadczenie usług medycznych z zakresu psychiatrii oraz prowadzenie dokumentacji medycznej pacjentów. W umowie zakres czasowy został określony jako +/- 20 godzin miesięcznie. W związku ze zmianami dotyczącymi okresu realizacji Projektu, Beneficjent przedłużył okres umowy z wykonawcami, poprzez ich aneksowanie, zmieniając okres ich trwania do 30 września 2023 r. Organ zauważył, że wskazany w ww. umowach przybliżony miesięczny wymiar czasowy świadczenia usług medycznych z zakresu psychiatrii poszczególnych wykonawców nie wynika z dokumentów zamówienia. Z umów zawartych w ramach udzielonego przez Beneficjenta zamówienia nie wynika, czy pojedynczy wykonawca zobligowany jest do świadczenia 240 godzin usług psychiatrycznych (tj. średnio 20 godzin w miesiącu przez okres 12 miesięcy trwania pierwotnej umowy) czy też możliwe jest zlecenie pojedynczemu wykonawcy zdecydowanej większości lub całkowitej liczby godzin zaplanowanych w budżecie Projektu. Nie wynika z nich również jakie są dopuszczalne odchylenia od uśrednionej liczby 20 godzin usług w miesiącu, tj. czy w danym miesiącu można świadczyć dowolną liczbę godzin, tak aby łączny wymiar godzin nie przekroczył 240 godzin. W trakcie realizacji ww. umów Beneficjent wnioskował o wydłużenie terminu realizacji Projektu ze względu na przebywanie uczestników Projektu w długotrwałych procesach terapeutycznych, wydłużenie trwania Projektu bez konieczności zwiększenia dofinansowania oraz zwiększenie dofinansowania na kontynuację leczenia w kwocie 500.000,00 zł i kolejne zwiększenie dofinansowania na kontynuację leczenia w kwocie 120.000,00 zł. W toku realizacji umów na świadczenie usług medycznych psychiatrycznych w ramach Projektu zawartych z P. S., T. N. i K. R., Beneficjent jako zamawiający dokonał ponownego szacowania wartości zamówienia, w związku z potrzebą realizacji większego wymiaru godzin przedmiotowej usługi. Do umów z ww. wykonawcami usług medycznych psychiatrycznych w ramach Projektu zawarte zostały 30 czerwca 2023 r. aneksy zmieniające jedynie okres ich trwania w związku z wydłużeniem okresu realizacji Projektu - wydłużenie dotyczyło okresu lipiec — wrzesień 2023 r. Beneficjent uzasadniał wprowadzenie istotnych zmian do umów na realizację usług medycznych psychiatrycznych z ww. wykonawcami regulacją zawartą w sekcji 6.5.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności pkt 20 ppkt b, który stanowi, że nie jest możliwe dokonywanie istotnych zmian postanowień zawartej umowy w stosunku do treści oferty, na podstawie której dokonano wyboru wykonawcy, chyba że: zmiany dotyczą realizacji dodatkowych dostaw, usług lub robót budowlanych od dotychczasowego wykonawcy, nieobjętych zamówieniem podstawowym, o ile stały się niezbędne i zostały spełnione łącznie następujące warunki: zmiana wykonawcy nie może zostać dokonana z powodów ekonomicznych lub technicznych, w szczególności dotyczących zamienności lub interoperacyjności sprzętu, usług lub instalacji, zamówionych w ramach zamówienia podstawowego, zmiana wykonawcy spowodowałaby istotną niedogodność lub znaczne zwiększenie kosztów dla zamawiającego, wartość każdej kolejnej zmiany nie przekracza 50 % wartości zamówienia określonej pierwotnie w umowie. Organ wskazał, że w treści ogłoszenia opublikowanego w Bazie Konkurencyjności, jak również w zapytaniu ofertowym, Beneficjent nie wskazał liczby godzin usług medycznych psychiatrycznych, które zaplanował do realizacji w ramach przedmiotowego zamówienia. Z kolei w umowach zawartych z trzema wykonawcami określono jedynie wymiar średniomiesięczny, tj. +/- 20 godzin bez wskazania precyzyjnej maksymalnej liczby godzin możliwej do zrealizowania. Beneficjent nie zawierał aneksów do ww. umów, zwiększających wymiar zamówienia dla poszczególnych wykonawców w okresie od lipca 2022 r. do czerwca 2023 r. Z analizy sposobu rozliczania przedmiotowych wydatków w złożonych przez Beneficjenta wnioskach o płatność wynika, że każdy z wykonawców realizował bardzo zróżnicowane liczby godzin usług psychiatrycznych w kolejnych miesiącach: P. S. w miesiącach od lipca 2022 r. do września 2023 r. rozliczył łącznie: 1.006 godzin usługi, T. N. w miesiącach od lipca 2022 r. do września 2023 r. rozliczył łącznie: 350 godzin usługi, K. R. w miesiącach od lipca 2022 r. do września 2023 r. rozliczyła łącznie: 238 godzin usługi. Organ wskazał również, że z każdej zawartej przez Beneficjenta umowy z wykonawcami usług wynikało, że w całym okresie jej realizacji, wymiar przedmiotu usługi oscylował wokół 20 godzin średniomiesięcznie, co jednak w żaden sposób nie korespondowało z liczbą godzin faktycznie zrealizowanych oraz w szczególności z liczbą godzin dodanych do zamówienia w wyniku zwiększania jego wymiaru po przeprowadzeniu kolejnych szacowań dodatkowych zamówień. W związku z tym, że w zapytaniu ofertowym nie wskazano liczby godzin usług psychiatrycznych stanowiących przedmiot zamówienia, następnie w umowach zawartych z wykonawcami nie określono precyzyjnej liczby godzin usług zleconych do realizacji wykonawcom, a ponadto Beneficjent kilkukrotnie zwiększał wymiar godzinowy realizowanych usług, nie sposób wyliczyć czy na etapie wprowadzania istotnej zmiany do umów nie doszło do przekroczenia 50% wartości zamówienia określonej pierwotnie w umowie z danym wykonawcą. Biorąc jednak pod uwagę ostateczną liczbę zrealizowanych godzin w ramach umowy zawartej z P. S. oczywistym jest, że liczba ta wielokrotnie przekraczała szacowany wymiar przyjęty w umowie, tj. średniomiesięczną liczbę godzin (+/- 20) przypadającą na okres 12 miesięcy jej trwania. Zdaniem Organu ponownie rozpatrującego sprawę, IZ WRPO prawidłowo ustaliła, że procedura wyboru wykonawców na świadczenie usług medycznych psychiatrycznych nie została przeprowadzona przez Beneficjenta w sposób prawidłowy. W treści ogłoszenia opublikowanego w Bazie Konkurencyjności, Beneficjent nie wskazał precyzyjnie liczby godzin usług medycznych psychiatrycznych, które zaplanował do realizacji w ramach przedmiotowego zamówienia. Beneficjent we wzorze opublikowanego Formularza ofertowego nie przewidział miejsca do wskazania liczby godzin, jaką potencjalny wykonawca mógłby zaproponować i świadczyć w ramach danego zamówienia. Powyższe oznaczało, że potencjalni wykonawcy zainteresowani złożeniem oferty w postępowaniu nie wiedzieli, jaką liczbę godzin usług psychiatrycznych planuje zlecić Beneficjent. Wskazany w umowach z wykonawcami orientacyjny miesięczny wymiar czasowy zaangażowania poszczególnych wykonawców realizację usługi nie wynika w żaden sposób z dokumentów zamówienia i jednocześnie nie pozwala na precyzyjne określenie wartości udzielonego zamówienia. Z zapisów poszczególnych umów z wykonawcami nie wynika, czy pojedynczy wykonawca zobligowany był do świadczenia 240 godzin usług psychiatrycznych (tj. średnio 20 godzin w miesiącu przez okres 12 miesięcy trwania pierwotnej umowy) czy też możliwe było zlecenie danemu wykonawcy zdecydowanej większości lub całkowitej liczby godzin zaplanowanych w budżecie Projektu, nie wynika z nich również jakie były dopuszczalne odstępstwa od uśrednionej liczby 20 godzin usług w miesiącu (tj. czy w danym miesiącu można było świadczyć dowolną liczbę godzin, tak aby łączny wymiar umowy nie przekroczył 240 godzin). W konsekwencji każdy z wykonawców realizował bardzo zróżnicowane liczby godzin usług psychiatrycznych: - P. S. w miesiącach od lipca 2022 r. do września 2023 r. rozliczył łącznie 1.006 godzin usług, T. N. w miesiącach od lipca 2022 r. do września 2023 r. rozliczył łącznie 350 godzin usług, K. R. w miesiącach od lipca 2022 r. do września 2023 r. rozliczyła łącznie 238 godzin usług.) Uzasadnione jest twierdzenie, że Beneficjent w sposób całkowicie dowolny zlecał realizację usług poszczególnym wykonawcom. W każdej z zawartych umów, w całym okresie realizacji, wymiar przedmiotu usługi miał wynosić około 20 godzin średniomiesięcznie, co jednak w większości przypadków w żaden sposób nie korespondowało z liczbą godzin faktycznie zrealizowanych oraz w szczególności z liczbą godzin dodanych do zamówienia w wyniku zwiększania jego wymiaru po przeprowadzeniu kolejnych szacowań dodatkowych zamówień. Biorąc jednak pod uwagę ostateczną liczbę zrealizowanych godzin w ramach umowy zawartej z P. S. oczywistym jest, że liczba ta wielokrotnie przekracza szacowany wymiar przyjęty w umowie, tj. średniomiesięczną liczbę godzin (+/- 20) przypadającą na okres jej trwania (1.006 godzin/ 15 miesięcy = 67 godzin). Brak właściwego określenia przedmiotu zamówienia, spowodował również brak możliwości oceny przez IZ WRPO poprawności zwiększenia zakresu umów z wykonawcami. IZ WRPO nie miała możliwości weryfikacji przesłanki określonej w tiret iii pkt 20 ppkt b sekcji 6.5.2. Wytycznych w zakresie kwalifikowalności, tj. potwierdzenia, że wartość każdej kolejnej zmiany nie przekracza 50% wartości zamówienia określonej pierwotnie w umowie. Zdaniem Organu, Beneficjent naruszył pkt 5 sekcji 6.5.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności, zgodnie z którym przedmiot zamówienia powinien być opisany w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględniający wszystkie wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty. Opis powinien być szczegółowy, obiektywny, uwzględniać wszystkie elementy istotne dla zamawiającego i nie powodować problemów interpretacyjnych. Tymczasem w treści ogłoszenia opublikowanego w Bazie Konkurencyjności, jak również w zapytaniu ofertowym Beneficjent nie wskazał liczby godzin usług medycznych psychiatrycznych, które zaplanował do realizacji w ramach przedmiotowego zamówienia oraz zastrzegł sobie możliwość wyboru więcej niż jednego wykonawcy. Zdaniem Organu takie działanie Beneficjenta mogło działać zniechęcająco na potencjalnych wykonawców zamówienia. Podanie danych do kontaktu z Beneficjentem jest w ocenie Organu niewystarczające do zapewnienia potencjalnie zainteresowanym realizacją usługi pełnej wiedzy o ofercie, a wobec braku istotnej informacji o liczbie godzin usług medycznych psychiatrycznych już na samym etapie przeglądania takiej oferty mogło działać wręcz zniechęcająco na potencjalnych wykonawców — świadczeniodawców usług medycznych. Wbrew twierdzeniom Strony postępowania opis przedmiotu zamówienia na świadczenie usług medycznych psychiatrycznych dla dzieci w ramach Projektu uniemożliwiał potencjalnym wykonawcom prawidłowe skalkulowanie oferty, bo nie zawierał informacji istotnej z punktu widzenia realizacji takiej usługi przez potencjalnego wykonawcę tj. informacji o liczbie godzin usług medycznych psychiatrycznych, którą dany wykonawca zobowiązany byłby świadczyć realizując usługę. Organ wskazał ponadto, że Beneficjent z momentem podpisania Umowy przyjął na siebie obowiązek realizacji Projektu na zasadach w niej określonych. Realizacja Projektu nie miała przebiegać w sposób dowolny bądź " na ile było to możliwe w danej sytuacji' czy też "zgodnie z potrzebami projektu tylko zgodnie z Umową. Organ podkreślił, że Beneficjent składając wniosek o dofinansowanie, a następnie podpisując Umowę zaakceptował zapisy dokumentów, na podstawie których wdrażany jest WRPO, zobowiązał się realizować Projekt zgodnie z jego celem, a także zobowiązał się do przestrzegania zapisów Umowy zgodnie z ich brzmieniem oraz do stosowania m.in. Wytycznych w zakresie kwalifikowalności. Organ podkreślił również, że Beneficjent dobrowolnie przystąpił do realizacji projektu finansowanego ze środków europejskich i przyjął na siebie szereg obowiązków wynikających z dysponowania środkami publicznymi. Środki publiczne przeznaczone na realizowanie projektów w ramach programów finansowanych ze środków europejskich mają charakter bezzwrotny, ale pod warunkiem, że wykorzystane zostały zgodnie z prawem, obowiązującymi procedurami, a także ściśle z celem na które zostały przekazane. Organ wskazał ponadto, że korzystanie ze środków publicznych zawsze wiąże się z wyższymi wymaganiami co do ich wydatkowania, które winno być przeprowadzone w sposób celowy i oszczędny. Niewypełnienie postanowień umowy oraz dokumentów regulujących zasady przyznawania i wykorzystania dofinansowania, powoduje konieczność odzyskania kwot podlegających zwrotowi, w tym wydania decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów, projektów lub zadań, o której mowa w przepisach u.f.p. Jeżeli zatem beneficjent realizuje projekt niezgodnie z umową o dofinansowanie (niezgodnie z procedurami o których mowa w art. 184 u.f.p.) organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej w rozumieniu przepisów ustawy wdrożeniowej ma nie tylko prawo, ale i obowiązek zakwestionować prawidłowość wykorzystania przyznanego dofinansowania i jest zobowiązany przepisami prawa do stosowania art. 207 u.f.p. Organ podkreślił, że za naruszenie umowy o dofinansowanie można uznać wszelkie odstępstwa od jej postanowień, które spowodowały lub mogły spowodować szkodę (uszczerbek) w budżecie ogólnym UE. Dla zaistnienia obowiązku zwrotu środków unijnych konieczne jest stwierdzenie naruszenie określonych m.in. w umowie o dofinansowanie projektu, procedur obowiązujących przy wykorzystaniu środków unijnych, które spowodowało lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej. Samo wydanie decyzji o zwrocie dofinansowania jest możliwe po uprzednim ustaleniu przez organ, że stwierdzone naruszenie procedur ma charakter nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE L 347.320 z 20 grudnia 2013 r. ze zm.), dalej jako Rozporządzenie ogólne. W rozpatrywanej sprawie działania i zaniechania Strony postępowania stanowią naruszenie procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., co uzasadniało wydanie, na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., Decyzji określającej kwotę do zwrotu, a żądana kwota do zwrotu odpowiada wartości nieprawidłowości. IZ WRPO stwierdziła, że realizując Projekt Beneficjent naruszył obowiązujące przy wykorzystaniu środków europejskich postanowienia Umowy tj. § 4 ust. 1 pkt 1 Umowy, § 4 ust. 1 pkt 12 Umowy, § 10 ust. 8 Umowy, § 13 ust. 3 Umowy, a także § 21 ust. 1 Umowy oraz § 21 ust. 2 Umowy, a tym samym naruszył procedury obowiązujące przy wykorzystaniu środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej, objętych normą art. 184 ust. 1 u.f.p. Tym samym spełniona została przesłanka do zwrotu środków wymieniona w art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. skutkująca koniecznością odzyskania przez IZ WRPO środków w trybie postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji określającej kwotę do zwrotu przez Beneficjenta. Z postanowień Umowy i Wytycznych w zakresie kwalifikowalności nie wynika, aby Beneficjent był uprawniony do odstępstw od określonego w nich sposobu postępowania z uwagi na okoliczności podnoszone przez Beneficjenta w zastrzeżeniach do Informacji o wynikach weryfikacji WoP nr [...], WoP nr [...], WoP nr [...] i WoP nr [...], zastrzeżeniach Beneficjenta do Informacji pokontrolnej, a także pismach składanych w toku postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie zwrotu części kwoty dofinansowania otrzymanego w ramach Umowy. W procesie udzielania zamówień na świadczenie usług w Projekcie Beneficjent powinien kierować się postanowieniami Wytycznych w zakresie kwalifikowalności ponieważ działanie zgodne z określonymi w nich zasadami zapewnia prawidłowość w wykorzystywaniu środków przekazanych na podstawie Umowy na realizację Projektu. Organ wskazał, że nie wskazanie liczby godzina usług medycznych psychiatrycznych w treści w zapytania ofertowego nr [...], którego przedmiotem miało być świadczenie usług medycznych psychiatrycznych dla uczestników Projektu w ramach Środowiskowego Centrum Zdrowia Psychicznego dla dzieci i młodzieży w powiatach: [...], [...] i [...], stanowi naruszenie postanowienia pkt 5 sekcji 6.5.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności, które nie może być uzasadniane zwiększeniem zapotrzebowania na usługi medyczne psychiatryczne i zmianami w tym zakresie, którego nie można było przewidzieć na etapie ogłoszenia. Z akt sprawy wynika ponadto, że na etapie zatwierdzania WoP nr [...], IZ WRPO po przeprowadzonej kontroli wyboru wykonawcy na usługi neurologiczne w ramach Projektu uznała, iż wydatki dotyczące wynagrodzenia za pracę neurologa, w okresie od 9 lipca 2022 r. do 30 czerwca 2023 r., które przekroczyły wartość 27.000,00 zł, stanowią wydatki niekwalifikowalne. Organ podkreślił, że nałożenie na Beneficjentów obowiązku w zakresie udzielania zamówień o wartości szacunkowej wyższej niż 50.000,00 PLN netto w ściśle określony sposób, tj. m.in. poprzez publikację ogłoszenia o zamówieniu w ogólnodostępnym publikatorze (Bazie konkurencyjności) ma na celu umożliwienie dostępu do zamówienia szerokiemu gronu wykonawców, co docelowo ma prowadzić do udzielenia zamówienia na możliwie najkorzystniejszych dla Beneficjenta jako zamawiającego warunkach. W przypadku nieprzeprowadzenia postępowania w ten sposób IZ WRPO nie ma możliwości stwierdzenia, czy poniesione wydatki rzeczywiście są efektywne, ponieważ nie można wykluczyć, że w wyniku przeprowadzenia postępowania za pośrednictwem Bazy konkurencyjności, Zamawiający (Beneficjent) otrzymałby inne oferty i mogłyby one być korzystniejsze cenowo. Organ wskazał, iż to do Beneficjenta należy właściwe zaplanowanie budżetu Projektu, a na zmiany w Projekcie, wyrazić zgodę musi IZ WRPO. To Beneficjent odpowiada za konsekwencję zmian, które wprowadził do Projektu, pomimo wyraźnego braku zgody ze strony IZ WRPO. Ponownie rozpatrując sprawę Organ nie znalazł uzasadnienia do zmiany stanowiska IZ WRPO odnośnie stwierdzonych w Decyzji naruszeń przez Beneficjenta postanowień Umowy (§ 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 12 Umowy, § 10 ust. 8 Umowy oraz 13 ust. 3 Umowy a także § 21 ust. 1 Umowy oraz § 21 ust. 2 Umowy) i wydatkowania przyznanego dofinansowania z naruszaniem Wytycznych w zakresie kwalifikowalności. Stwierdzone naruszenia Wytycznych w zakresie kwalifikowalności stanowią zarazem naruszenie postanowień Umowy i tym samym naruszenie procedur i są podstawą do dochodzenia zwrotu środków na podstawie art. 207 u.f.p. Organ podkreślił, że powyższe naruszenia wypełniają również definicje nieprawidłowości, gdyż Strona przez swe działania i zaniechania naruszyła postanowienia Umowy i Wytycznych w zakresie niekwalifikowalności, co należy rozumieć jako naruszenie prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego. Wskazane naruszenia mają lub mogą mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii Europejskiej poprzez obciążenie budżetu Unii Europejskiej nieuzasadnionymi wydatkami, tj. wydatkami poniesionym bez zachowania wszystkich warunków koniecznych do uznania ich za kwalifikowalne. W skardze do WSA podniesiono zarzut naruszenia : 1. art. 7, 8, 9 i 11 w zw. z art. 77 kpa poprzez pominięcie materiału dowodowego dotyczącego faktycznego wydatkowania otrzymanych środków zgodnie z ich przeznaczeniem – nie rozpatrzono odpowiednio wyjaśnień i dowodów dotyczących prawidłowego wydatkowania środków przez beneficjenta - nieuwzględnienie tego, że naruszenie procedur w umowie było nieznaczne i niezależne od beneficjenta i nie miało ostatecznie wpływu na prawidłowe wykorzystanie przyznanych środków 2. art. 207 ust. 1 pkt. 2, ust. 9 pkt 1 i 11 w zw. z art. 184 ustawy o finansach publicznych poprzez przyjęcie, że strona dopuściła się nieprawidłowości mających szkodliwy wpływ na budżet UE. Wniesiono o uchylenie obu decyzji. Organ wniósł o oddalenie skargi. W uzupełnieniu skargi ( pismo z 22 kwietnia 2026 r. ) strona podniosła m. in. brak wykazania wpływu stwierdzonych naruszeń na realizację projektu, naruszenie art. 207 ustawy o finansach publicznych, naruszenie zasady proporcjonalności z art. 2 Konstytucji RP, naruszenie art. 7, 8 i 77 kpa. W kolejnym uzupełnieniu skargi ( pismo 25 maja 2026 r. ) strona podniosła dodatkowo zarzut m. in. - braku wykazania szkody lub potencjalnej szkody w budżecie UE jako przesłanki nieprawidłowości - mechanicznego zastosowania taryfikatora bez oceny ekonomicznych skutków uchybień dla budżetu UE- niezastosowania zasady proporcjonalności przy wymierzaniu korekty - naruszenia art. 7, 8, 9 i 77 kpa - naruszenia art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna, bowiem nie doszło do naruszenia prawa. Wskazać należy na wstępie, że zgodnie z art. 207 ustawy o finansach publicznych wystąpienie, w ramach danego projektu, nieprawidłowości wiąże się m.in. ze zwrotem środków otrzymanych na realizację projektu wraz z odsetkami, gdy zajdą przesłanki określone w art. 207 ust. 1 u.f.p., a także z wykluczeniem beneficjenta z możliwości otrzymania dofinansowania na okres trzech lat liczonych od dnia dokonania zwrotu środków - w sytuacjach określonych w art. 207 ust. 4 u.f.p. Zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. "W przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są: wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 [u.f.p] -podlegają Zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9 [art. 207 u.f.p.], na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy". W myśl art. 184 ust. 1 u.f.p. "Wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 [u.f.p.], są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wy korzystania". Użyte w art. 184 ust. 1 u.f.p. i w art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. pojęcie "procedury" ma szerokie znaczenie. W ocenie Sądu organ zasadnie uznał w przedmiotowej sprawie, że to przede wszystkim umowa o dofinansowanie projektu opracowana w ramach systemu realizacji programu operacyjnego oraz wytyczne są dokumentami regulującymi procedury wydatkowania środków europejskich. Niedotrzymanie zaś warunków umowy o dofinansowanie, zobowiązuje organ do wydania decyzji określającej kwotę przypadającą do zwrotu. Naruszenie procedur, o których mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p. utożsamiać należy z naruszeniem postanowień Umowy (w przedmiotowej sprawie konkretnie z zapisami § 4 ust. 1 pkt 1, § 4 ust. 1 pkt 12, § 10 ust. 8, § 13 ust. 3, § 21 ust. 1 oraz § 21 ust. 2 Umowy). Wskazać należy na wstępie, że Beneficjent ( strona ) otrzymał dofinansowanie na realizację Projektu, którego celem było utworzenie i zapewnienie funkcjonowania Środowiskowego Centrum Zdrowia Psychicznego, świadczącego zdeinstytucjonalizowane usługi zdrowotne dla 200. dzieci, które spełniały m.in. przesłanki zagrożenia ubóstwem lub wykluczeniem społecznym z powodu stwierdzonego zaburzenia psychicznego wraz z 80. osobami z ich otoczenia, zamieszkałymi na terenie powiatu [...], [...] i [...]. Zgodnie z zawartą Umową Beneficjent był zobowiązany m.in. do : realizacji Projektu zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie, w tym w oparciu o harmonogram realizacji Projektu (§ 4 ust. 1 pkt 1 Umowy); przestrzegania przepisów prawa unijnego i krajowego (§ 4 ust. 1 pkt 10 Umowy); stosowania postanowień Wytycznych w zakresie w jakim dotyczą one realizowanego Projektu (§ 4 ust. 1 pkt 12 Umowy); rozliczenia całości otrzymanego dofinansowania w końcowym wniosku o płatność, a w przypadku gdy z rozliczenie wynikałoby, że dofinansowanie nie zostało w całości wykorzystane na wydatki kwalifikowalne — do zwrotu tej części dofinansowania nie później niż do dnia złożenia wniosku o płatność końcową, składanego w do terminie 30 dni kalendarzowych od dnia zakończenia okresu realizacji Projektu (§10 ust. 8 Umowy w związku z § 10 ust. 2 Umowy); do zwrotu środków, o których mowa w § 13 ust. 1 Umowy (wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem, wykorzystanych z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p, pobranych nienależnie lub w nadmiernej wysokości) wraz z odsetkami, na pisemne wezwanie IZ WRPO w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia doręczenia wezwania do zwrotu na rachunek bankowy wskazany przez IZ WRPO w tym wezwaniu (§13 ust. 3 Umowy); do realizacji Projektu z należytą starannością, w szczególności do ponoszenia wszelkich wydatków w Projekcie w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny oraz do uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i procedurami w ramach WRPO oraz w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację Projektu oraz osiągnięcie celów (produktów i rezultatów zakładanych we wniosku o dofinansowanie (§ 21 ust. 1 Umowy), do udzielania w ramach Projektu, zamówień o wartości przekraczającej 50.000,00 zł netto, tj. bez podatku od towarów i usług zgodnie z ustawą z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych albo zasadą konkurencyjności na warunkach określonych w Wytycznych w zakresie kwalifikowalności (§ 21 ust. 2 Umowy). Stosownie do § 4 ust. 7 Umowy szczególnym źródłem obowiązków Beneficjenta były Wytyczne. Wytyczne w zakresie kwalifikowalności w podrozdziale 6.2 pkt 3 stanowią precyzyjnie, iż "Wydatkiem kwalifikowalnym jest wydatek spełniający łącznie następujące warunki: a) został faktycznie poniesiony w okresie wskazanym w umowie o dofinansowanie projektu, z zachowaniem warunków określonych w podrozdziale 6.1, b) jest zgodny z obowiązującymi przepisami prawa unijnego oraz prawa krajowego, w tym przepisami regulującymi udzielanie pomocy publicznej, jeśli mają zastosowanie, jest zgodny z PO [program operacyjny w tym krajowy i regionalny program operacyjny] i SZOOP został uwzględniony w budżecie projektu współfinansowanego ze środków EFS, z zastrzeżeniem pkt 10 i 11 podrozdziału 8.3, a w przypadku projektów współfinansowanych ze środków FS [Funduszu Spójności] i EFRR [Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego] - w zakresie rzeczowym projektu zawartym we wniosku o dofinansowanie projektu, został poniesiony zgodnie z postanowieniami umowy o dofinansowanie projektu, jest niezbędny do realizacji celów projektu i został poniesiony w związku z realizacją projektu, został dokonany w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny, z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów Z danych nakładów, został należycie udokumentowany, zgodnie z wymogami w tym zakresie określonymi w Wytycznych [Wytycznych w zakresie kwalifikowalności] Wytycznych PT [Wytycznych w zakresie wykorzystania środków pomocy technicznej na lata 2014-2020], o których mowa w rozdziale 4 pkt 2 >lub ze szczegółowymi zasadami określonymi przez IZ PO [instytucję zarządzająca danym programem operacyjnym], został wykazany we wniosku o płatność zgodnie z Wytycznymi w zakresie warunków gromadzenia i przekazywania danych w postaci elektronicznej, j) dotyczy towarów dostarczonych lub usług wykonanych lub robót zrealizowanych, w tym zaliczek dla wykonawców Z zastrzeżeniem pkt 4 podrozdziału 6.4, k) jest zgodny z innymi warunkami uznania go z? wydatek kwalifikowalny określonymi w Wytycznych [Wytycznych w zakresie kwalifikowalności] Wytycznych PT, o których mowa w rozdziale 4 pkt 2, lub określonymi przez IZ PO w SZOOP, regulaminie konkursu lub dokumentacji dotyczącej projektów zgłaszanych w trybie pozakonkursowym ". Wytyczne w zakresie kwalifikowalności w pkt 1 rozdziału 6.5 pt. Zamówienia udzielane w ramach projektów stanowią, że "Instytucja będąca stroną umowy o dofinansowanie projektu zobowiązuje beneficjenta w tej umowie do przygotowania i przeprowadzenia postępowania o udzielenie zamówienia o wartości szacunkowej przekraczającej 50 tys. PLN netto, tj. bez podatku od towarów i usług ([/AT), w sposób zapewniający przejrzystość oraz zachowanie uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców. Spełnienie powyższych wymogów następuje z drodze zastosowania Pzp albo zasady konkurencyjności określonej w sekcji 6.5.2." Z kolei Umowa w § 21 ust. 2 przewidywała, że "W przypadku zamówień o wartości przekraczającej 50 tys. z} netto tj. bez podatku od towarów i usług ([VAT), Beneficjent oraz Partnerzy udziela/ją zamówień w ramach Projektu zgodnie z ustawą Pzp albo Zasadą konkurencyjności na warunkach określonych w wytycznych w zakresie kwalifikowalności". Wytyczne w zakresie kwalifikowalności w sekcji 6.5.2. Zasada konkurencyjności określały w pkt 5, że "Przedmiot Zamówienia opisuje się w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględniając wszystkie wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty. Jeżeli nie uzasadnia tego przedmiot zamówienia, opis przedmiotu zamówienia nie może zawierać odniesień do znaków towarowych, patentów lub pochodzenia, źródła lub szczególnego procesu, który charakteryzuje produkty lub usługi dostarczane przez konkretnego wykonawcę, jeżeli mogłoby to prowadzić do uprzywilejowania lub wyeliminowania niektórych wykonawców lub produktów. W wyjątkowych przypadkach dopuszczą się stosowanie takich odniesień, jeżeli niemożliwe jest opisanie przedmiotu zamówienia w wystarczająco precyzyjny i zrozumiały sposób zgodnie ze zdaniem pierwszym. (...) ". Sąd po przeanalizowaniu akt sprawy uznał, że ostatecznie obowiązek zwrotu części przyznanego stronie dofinansowania dotyczył wydatków, które ( jak prawidłowo ustalił organ ) zostały zrealizowane z naruszeniem procedur w rozumieniu art. 184 ust. 1 u.f.p. Wskazać należy przede wszystkim, że beneficjent nie zastosował właściwych dla realizacji przedmiotowego projektu procedur. Dokonując wybory wykonawców usług medycznych z zakresu psychiatrii wykorzystał zasadę konkurencyjności, ale w treści ogłoszenia opublikowanego w bazie konkurencyjności, jak i samym zapytaniu ofertowym nie została wskazana liczba godzin usług medycznych, które beneficjent zaplanował do realizacji w ramach projektu a ponadto zastrzeżono możliwość wyboru więcej niż jednego wykonawcy. Nawiązano do określonej w sekcji 6.5.2. Wytycznych w zakresie kwalifikowalności zasady konkurencyjności. Z treści zapytania ofertowego nr [...] (upublicznionego przez Beneficjenta w Bazie konkurencyjności 22 maja 2022 r.) wynika, że przedmiotem zamówienia jest świadczenie usług medycznych psychiatrycznych dla dzieci, uczestników projektu w ramach działalności Środowiskowego Centrum Zdrowia Psychicznego dla dzieci i młodzieży w okresie od dnia podpisania umowy z wykonawcą do dnia 30 czerwca 2023 r. Zlecenie miało być realizowane na bieżąco, po wezwaniu przez Beneficjenta jako zamawiającego do świadczenia usługi. Ponadto Beneficjent jako zamawiający zastrzegł sobie możliwość wyboru więcej niż jednego wykonawcy. W treści ogłoszenia opublikowanego w Bazie Konkurencyjności, jak również w zapytaniu ofertowym nie została jednak wskazana liczba godzin usług medycznych psychiatrycznych, które Beneficjent zaplanował do realizacji w ramach przedmiotowego zamówienia. Jednocześnie we wzorze opublikowanego Formularza ofertowego Beneficjent nie przewidział miejsca (rubryki, odrębnego punktu itp.) do wskazania liczby godzin, jaką potencjalny wykonawca mógłby zaproponować i świadczyć w ramach danego zamówienia. Sąd podziela stanowisko organu, że takie działanie Beneficjenta mogło działać zniechęcająco na potencjalnych wykonawców przedmiotowego zamówienia. Narusza to w sposób istotny pkt. 5 sekcji 6.5.2 Wytycznych, zgodnie z którymi przedmiot zamówienia powinien być opisany w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględniający wszystkie elementy istotne dla zamawiającego. Brak opisanego zgodnie z pkt. 5 Sekcji 6.5.2 Wytycznych przedmiotu zamówienia spowodował problemy z rozliczeniem usług w ramach Projektu jak i brak możliwości oceny przez organ poprawności zwiększenia zakresu umów z wykonawcami. Zdaniem Sądu racje ma organ, że realizowanie projektu musi przebiegać zgodnie z procedurami, w tym z zawartą umową, niezależnie od pojawiających się okoliczności, w tym trudności związanych z dostępnością do specjalistów z dziedziny psychiatrii, na co wskazuje strona skarżącą. Beneficjant podpisując umowę zaakceptował dokumenty konkursowe, w tym wytyczne w zakresie kwalifikalności. Korzystanie ze środków publicznych zawsze wiąże się z wyższymi wymaganiami dotyczącymi ich wydatkowania. Niedopełnienie postanowień umowy oraz wymogów dokumentów regulujących zasady przyznawania i wykorzystania dofinansowania powoduje zawsze konieczność odzyskania kwot podlegających zwrotowi. Te reguły były znane stronie skarżącej z chwilą ogłoszenia konkursu do którego przystąpiła. Organ zauważył zasadnie zdaniem Sądu, że wskazany w umowach przybliżony miesięczny wymiar czasowy świadczenia usług medycznych z zakresu psychiatrii poszczególnych wykonawców nie wynika z dokumentów zamówienia. Z umów zawartych w ramach udzielonego przez Beneficjenta zamówienia nie wynika, czy pojedynczy wykonawca zobligowany jest do świadczenia 240 godzin usług psychiatrycznych (tj. średnio 20 godzin w miesiącu przez okres 12 miesięcy trwania pierwotnej umowy) czy też możliwe jest zlecenie pojedynczemu wykonawcy zdecydowanej większości lub całkowitej liczby godzin zaplanowanych w budżecie Projektu. Nie wynika z nich również jakie są dopuszczalne odchylenia od uśrednionej liczby 20 godzin usług w miesiącu, tj. czy w danym miesiącu można świadczyć dowolną liczbę godzin, tak aby łączny wymiar godzin nie przekroczył 240 godzin. Beneficjent uzasadniał wprowadzenie istotnych zmian do umów na realizację usług medycznych psychiatrycznych z ww. wykonawcami regulacją zawartą w sekcji 6.5.2 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności pkt 20 ppkt b, który stanowi, że nie jest możliwe dokonywanie istotnych zmian postanowień zawartej umowy w stosunku do treści oferty, na podstawie której dokonano wyboru wykonawcy, chyba że: zmiany dotyczą realizacji dodatkowych dostaw, usług lub robót budowlanych od dotychczasowego wykonawcy, nieobjętych zamówieniem podstawowym, o ile stały się niezbędne i zostały spełnione łącznie następujące warunki: - zmiana wykonawcy nie może zostać dokonana z powodów ekonomicznych lub technicznych, w szczególności dotyczących zamienności lub interoperacyjności sprzętu, usług lub instalacji, zamówionych w ramach zamówienia podstawowego, - zmiana wykonawcy spowodowałaby istotną niedogodność lub znaczne zwiększenie kosztów dla zamawiającego, - wartość każdej kolejnej zmiany nie przekracza 50 % wartości zamówienia określonej pierwotnie w umowie. Organ wskazał prawidłowo zdaniem Sądu, że w treści ogłoszenia opublikowanego w Bazie Konkurencyjności, jak również w zapytaniu ofertowym, Beneficjent nie wskazał liczby godzin usług medycznych psychiatrycznych, które zaplanował do realizacji w ramach przedmiotowego zamówienia. Z kolei w umowach zawartych z trzema wykonawcami określono jedynie wymiar średniomiesięczny, tj. +/- 20 godzin bez wskazania precyzyjnej maksymalnej liczby godzin możliwej do zrealizowania. Trafnie zatem uznał organ zdaniem Sądu, że IZ WRPO prawidłowo ustaliła, iz procedura wyboru wykonawców na świadczenie usług medycznych psychiatrycznych nie została przeprowadzona przez Beneficjenta w sposób prawidłowy. Uzasadnione jest ponadto twierdzenie organu, że Beneficjent w sposób całkowicie dowolny zlecał realizację usług poszczególnym wykonawcom. W każdej z zawartych umów, w całym okresie realizacji, wymiar przedmiotu usługi miał wynosić około 20 godzin średniomiesięcznie, co jednak w większości przypadków w żaden sposób nie korespondowało z liczbą godzin faktycznie zrealizowanych oraz w szczególności z liczbą godzin dodanych do zamówienia w wyniku zwiększania jego wymiaru po przeprowadzeniu kolejnych szacowań dodatkowych zamówień. Poprzez nieprawidłowe działanie Beneficjenta IZ WRPO nie miała możliwości weryfikacji przesłanki określonej w tiret iii pkt 20 ppkt b sekcji 6.5.2. Wytycznych w zakresie kwalifikowalności, tj. potwierdzenia, że wartość każdej kolejnej zmiany nie przekracza 50% wartości zamówienia określonej pierwotnie w umowie. Uzasadniony był również zarzut organu dotyczący nieprawidłowego wyboru wykonawcy usług medycznych – neurologa przy wykorzystaniu procedury rozeznania rynku, zamiast zasady konkurencyjności wskazanej w sekcji 6.5.2 wytycznych, a dotyczącej obowiązku jej stosownie dla zamówień o wartości szacunkowej większej niż 50000 zł netto. Obowiązek publikacji ogłoszenia o zamówieniu w publikatorze ogólnodostępnym ma umożliwić dostęp do zamówienia potencjalnemu szerokiemu gronu wykonawców. Pominięcie tego trybu oznacza brak możliwości dokonania oceny, czy wybrano ofertę najbardziej korzystną dla Beneficjenta. Ponadto w ocenie Sądu organ zasadnie uznał za niekwalifikowane wydatki na zakup przedmiotów uznanych za takie, które nie są niezbędne dla realizacji projektu ( 2 komplety cienkopisów, 3 listwy elektryczne, 20 worków na śmieci ). Słusznie stwierdzono przy tym, że można było dokonać zakupu tychże przedmiotów w niższej cenie. Zakup kwestionowanych przedmiotów nie spełniał kryteriów niezbędności czy efektywności wskazanych w pkt. 3 lit. f i lit g podrozdziału 6.2 Wytycznych w zakresie kwalifikalności. Zasadnie ponadto organ uznał, że w przypadku wskazania wynagrodzenia specjalisty do spraw opieki medycznej ponad kwotę 6999,90 zł doszło do przekroczenia kwoty maksymalnej. Beneficjent nie otrzymał zgody na nałożenie na pracownika dodatkowych obowiązków. Takie działanie zdaniem Sądu było niezgodne z samym wnioskiem oraz Wytycznymi ( poprzez brak racjonalności i efektywności ). Organ podkreślił zasadnie zdaniem Sądu, że za naruszenie umowy o dofinansowanie można uznać wszelkie odstępstwa od jej postanowień, które spowodowały lub mogły spowodować szkodę (uszczerbek) w budżecie ogólnym UE. Stwierdzone naruszenie procedur ma przy tym zdaniem Sądu charakter nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE L 347.320 z 20 grudnia 2013 r. ze zm.), dalej jako Rozporządzenie ogólne. Nieprawidłowości te mają albo mogą mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii Europejskiej ( obciążenie go nieuzasadnionymi wydatkami ), co uzasadniało wydanie decyzji w trybie art. 207 u.f.p. Sama szkoda nie musi wystąpić w budżecie, wystarczająca jest bowiem sama potencjalna możliwość jej wystąpienia ( zob. np. wyroki TSUE w sprawach C-406/14, C-545/21, C-408/16 ). Trzeba przy tym podkreślić, że obowiązek zwrotu korzyści uzyskanej poprzez dopuszczenie się nieprawidłowości nie jest sankcją, lecz jedynie konsekwencją ustalenia, że warunki wymagane dla uzyskania korzyści z przepisów unijnych nie były przestrzegane, co spowodowało uznanie przyznania korzyści za nienależną ( por. wyrok TSUE w sprawie C-743/18 ). W ocenie Sądu organ prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i trafnie zastosował przepisy prawa wspólnotowego i krajowego. Nie doszło przez to do naruszenia przepisów o charakterze procesowym - art. 7, 8, 9 i 11 w zw. z art. 77 kpa. Zebrano w sposób wyczerpujący materiał dowodowy i dokonano jego oceny. W tym środków dowodowych dostarczanych w toku postępowania przez stronę skarżącą. Na rozprawie w dniu 29 lipca 2026 r. prezes skarżącej spółki podnosił, że z powodu deficytu psychiatrów dziecięcych czy neurologów na rynku usług medycznych nie było szans na ich pozyskanie poprzez ogłoszenie podane w Bazie Konkurencyjności. Zarzut ten nie zasługuje jednak na uwzględnienie, gdyż potencjalne problemy z pozyskaniem poszczególnych podmiotów świadczących usługi medyczne nie mogły oznaczać możliwości nieprzestrzegania konkretnych i jednoznacznych procedur wynikających z umowy i wytycznych dotyczących realizacji przedmiotowego projektu. Nie naruszono prawa poprzez wydanie decyzji z naruszeniem art. 207 ust. 1 pkt. 2, ust. 9 pkt 1 i 11 w zw. z art. 184 ustawy o finansach publicznych, albowiem w ocenie Sądu były podstawy do przyjęcia, że strona dopuściła się nieprawidłowości mających lub mogących mieć szkodliwy wpływ na budżet UE. Organ wykazał szkodę lub potencjalną szkodę w budżecie UE jako przesłankę nieprawidłowości. Zarzuty skargi były niezasadne, dlatego podlegała ona oddaleniu, o czym orzeczono w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.