I SA/Łd 250/14

Dnia 3 czerwca 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. H. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie: nałożenia kary porządkowej p o s t a n a w i a: odmówić skarżącej B. H. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

B. H. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z [...] roku o nałożeniu na skarżącą kary porządkowej. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł podatniczka wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W nadesłanym na wezwanie sądu formularz PPF wskazała, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest jej bardzo niska emerytura w kwocie 751 zł. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada żadnego majątku ani oszczędności a brak środków na utrzymanie powoduje, że nie stać jej na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Wobec nie udokumentowania przez skarżącą wysokości ponoszonych kosztów utrzymania, oraz wynikającej z akt administracyjnych sprawy okoliczności prowadzenia przez nią działalność gospodarczą, z której dochodów nie wykazała w formularzu PPF zarządzeniem z 7 maja 2014 roku, skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie odpisu zeznania podatkowego za 2013 rok, wyciągów z posiadanych rachunków i ewentualnych lokat bankowych za ostatnie 2 miesiące oraz wskazanie tytułu pranego do nieruchomości stanowiącej jej adres zamieszkania i udokumentowania wysokości miesięcznych wydatków eksploatacyjnych jej gospodarstwa domowego, wskazania czy w dalszym ciągu prowadzi dzielność gospodarczą oraz do udokumentowania uzyskiwanego z niej dochodu jak również wysokości świadczenia emerytalnego, na które wskazała w swoim wniosku o prawo pomocy, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca nadesłała wydruk internetowy z rachunku bankowego wskazujący, że w dniu 29 kwietnia br. otrzymała z ZUS świadczenie emerytalne w wysokości 752 zł, a także kserokopię pierwszej strony informacji o wysokości dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej za 2013 rok (PIT/B), z którego wynika, że wnioskodawczyni w 2013 roku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej – handlu uzyskała dochód w wysokości 14.867 zł. Dodatkowo wyjaśniła, że zamieszkuje w mieszkaniu, którego nie jest właścicielką i ponosi wydatki związane z jego utrzymaniem w wysokości 134 zł (prąd i gaz) z posiadanych dochodów ponosi także opłaty za usługi internetu oraz telefoniczne w wysokości ok. 75 zł Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek nie jest zasadny. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm.) – dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. We wniosku o przyznanie prawa pomocy B. H. wskazała, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest jej emerytura w wysokości 752 zł miesięcznie. Skarżąca nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, a niskie dochody nie pozwalają jej nawet na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. W tym miejscu należy wskazać, iż w sytuacji, w której oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach strony skarżącej okaże się niewystarczające dla oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego, rodzinnego i możliwości płatniczych oraz wzbudza wątpliwości strona jest obowiązana złożyć dodatkowe oświadczenia lub dokumenty źródłowe. Skarżąca nie wywiązała się z nałożonych na nią obowiązków, w żaden sposób nie udokumentowała ponoszonych wydatków eksploatacyjnych, nie nadesłała także wyciągów z rachunku bankowego, które ewentualnie mogły posłużyć zobrazowaniu wielkości dochodów i wydatków podatniczki, mimo, iż rachunek taki posiada, nie przedłożyła także zeznania podatkowego za 2013 rok potwierdzającego wielkość uzyskanych dochodów. Wnioskodawczyni przedstawiła jedynie kserokopię pierwszej strony informacji o wysokości dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej za 2013 rok (PIT/B) wskazującej, że w 2013 roku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej – handlu uzyskała ona dochód w wysokości 14.867 zł. Powyższe czyni niewiarygodnym oświadczenie wnioskodawczyni, iż jedynym źródłem jej utrzymania jest emerytura w wysokości 752 zł miesięcznie, a także uniemożliwia weryfikację jej twierdzeń o braku jakichkolwiek środków finansowych, z których mogłyby zostać pokryte koszty procesu. Wskazać należy, iż w interesie skarżącej ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy leżeć powinno prawidłowe oraz pełne wyjaśnienie rzeczywistej sytuacji materialnej i możliwości płatniczych, w ocenie zaś referendarza jej postawa służy zaprezentowaniu swojej sytuacji w taki sposób by odpowiadała przesłankom określonym w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.. Skarżąca pomimo skierowanego do niej wezwania nie udokumentował wysokości bieżących dochodów uzyskiwanych z prowadzonej działalności gospodarczej ani wysokości ponoszonych kosztów utrzymania. Nie nadesłała także rachunków bankowych umożliwiających ustalenie wysokości tych wartości. Uwzględniając powyższe oraz treść art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że wnioskodawczyni nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. J.B.