I OZ 665/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi S.Z. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2023 r., sygn. akt I OZ 417/23 o oddaleniu zażalenia H.Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 616/22 w sprawie ze skargi H.Z. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania.

Postanowieniem z 12 października 2023 r., sygn. akt I OZ 417/23 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie H.Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 616/22 odrzucające zażalenie w sprawie ze skargi H.Z. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty. W dniu 3 listopada 2023 r. Z.Z. (jako następca prawny zmarłej H.Z.) wystąpił ze sporządzoną przez siebie skargą o wznowienie postępowania zakończonego ww. postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 października 2023 r. Skarżący wskazał, że ww. postanowienie jest "obrazą Państwa Prawnego należącego do UE", "dokumentem fałszywym w rozumieniu przepisu art. 115.14 kk" i "próbą obejścia prawa, co wyczerpuje zapis art. 58 kc", a także narusza Konstytucję RP, prawo unijne i międzynarodowe. Zdaniem skarżącego ww. postanowienie nie spełnia wymogów formalnych wynikających z ustawy i orzecznictwa, a rezultacie w państwie należącym do Unii Europejskiej jest bezskuteczne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepisy ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") przewidują możliwość żądania wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem (tak art. 270 p.p.s.a.). Dopuszczając tę możliwość przepisy p.p.s.a. stawiają jednak skardze o wznowienie postępowania wymogi formalne, które muszą być spełnione, aby skargę tę można było uznać za skutecznie wniesioną. Skarga o wznowienie postępowania musi mieć za podstawę przepisy p.p.s.a. i wskazywać na okoliczności w nich przewidziane, ujęte w art. 271 do 273, musi być wniesiona w wyznaczonym terminie, określonym w art. 277, a nadto – o ile dotyczy orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego – musi zachować wymóg sporządzenia jej przez fachowego pełnomocnika, tj. adwokata lub radcę prawnego, jak nakazuje art. 276 p.p.s.a. Niespełnienie wymogów formalnych powoduje odrzucenie skargi o wznowienie postępowania. Dyspozycja art. 276 zdanie 2 p.p.s.a. nakazuje, aby w sytuacji, w której do wznowienia postępowania właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny, stosować odpowiednio art. 175 p.p.s.a. Ten przepis w § 1 stanowi, że skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniem § 2 i § 3. Te z kolei przepisy przewidują, że przymus przewidziany w § 1 nie ma zastosowania, gdy skargę kasacyjną sporządzają podmioty w nich wskazane – sędzia, prokurator, notariusz, doradca podatkowy itd. Odpowiednie zastosowanie tego przepisu do instytucji wznowienia postępowania oznacza, że skargę o wznowienie postępowania zakończonego orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego musi sporządzić adwokat lub radca prawny, chyba że wnosi ją któryś z podmiotów wskazanych w § 2 i 3 art. 175 p.p.s.a. W niniejszej sprawie skargę o wznowienie postępowania skarżący sporządził osobiście. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący był podmiotem wymienionym w art. 175 p.p.s.a., uprawnionym do samodzielnego wniesienia skargi, zatem podlegała ona odrzuceniu, jako sporządzona przez podmiot do tego nieuprawniony. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł w oparciu o art. 276 zd. 2 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.