I OZ 646/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz po rozpoznaniu w dniu 16 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. S.A. z siedzibą w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 24 lipca 2025 r., sygn. akt II SA/Ol 447/25 o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P.C. na decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z 30 maja 2025 r. Nr WIN-III.7581.54.2025.KT w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie.

Pismem z 27 czerwca 2025 r. P.C. (dalej jako: "skarżący", "strona") wniósł skargę na decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego (dalej jako: "wojewoda", "organ odwoławczy") z 30 maja 2025 r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z 14 kwietnia 2025 r. o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości. W skardze strona wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z 24 lipca 2025 r., sygn. akt II SA/Ol 447/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. P. S.A, z siedzibą w L. (dalej: Spółka) zaskarżyła w całości ww. postanowienie. W zażaleniu wniesiono o uchylenie na posiedzeniu niejawnym i bez przesyłania akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 24 lipca 2025 r., sygn. akt II SA/Ol 447/25 i umorzenie postępowania o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody Warmińsko - Mazurskiego z 30 maja 2025 r., znak WIN-III.7581.54.2025.KT; ewentualnie o zmianę zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 24 lipca 2025 r., sygn. akt II SA/Ol 447/25 i oddalenie wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody Warmińsko - Mazurskiego z 30 maja 2025 r., znak WIN-III.7581.54.2025.KT. W każdym przypadku wniesiono o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 24 lipca 2025 r., sygn. akt II SA/Ol 447/25 do czasu rozstrzygnięcia zażalenia. Ponadto, wniesiono o zasądzenie od skarżącego, na rzecz uczestnika postępowania nr 1, zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego przez adwokata (wynagrodzenia), według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Postanowienie Sądu I instancji wstrzymujące wykonanie zaskarżonej decyzji odpowiada prawu. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z kolei stosownie do art. 9 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2024 r., poz. 1145, dalej jako: u.g.n.) w sprawach, o których mowa w przepisach działu III, z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a, wykonanie decyzji następuje po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tych sprawach organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie, co słusznie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Warmińsko-Mazurskiego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z 14 kwietnia 2025 r. o ograniczeniu sposób korzystania z części nieruchomości. Podstawę materialnoprawną decyzji stanowił art. 124 ust. 1 u.g.n., który to nie został wyłączony z działania art. 9 u.g.n., co słusznie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny. Zgodnie z tym przepisem, wobec wniesienia skargi do sądu administracyjnego, Wojewoda Warmińsko-Mazurski zobowiązany był wydać postanowienie o wstrzymaniu z urzędu wykonania zaskarżonej decyzji. Poza sporem jest, że w aktach sprawy brak jest jednak takiego postanowienia. W skardze skarżący w punkcie 2 wniósł natomiast o "wstrzymanie przez organ wykonania zaskarżonej decyzji w całości – na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a." oraz "w razie nieuwzględnienia wniosku przez organ zgodnie z pkt 2 (omyłkowo wskazano pkt 1) na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. o wydanie przez Sąd postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji w całości z uwagi na istnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków". Wskazać w tym miejscu trzeba, że słusznie zwrócił uwagę Sąd Wojewódzki, iż na tle analogicznego, jak powyższy stanu faktycznego i prawnego sprawy ukształtowany został w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd (za którym opowiada się również skład orzekający w niniejszej sprawie), że w sytuacji, kiedy organ nie wykonał obowiązku nałożonego art. 9 u.g.n., to niezależnie od argumentacji powołanej we wniosku, czy też jej braku, uzasadnione jest wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez sąd (por. np. postanowienia NSA w sprawach I OZ 770/08, I OZ 717/10, I OZ 973/11, I OZ 1041/13, I OSK 1193/15, I OSK 3024/15, I OZ 203/24; opubl. w CBOSA). W przywołanych orzeczeniach argumentowano bowiem, że z przepisu art. 9 u.g.n. wynika bezwzględnie obowiązująca norma prawna, na mocy której wniesienie skargi do sądu administracyjnego powoduje skutek w postaci udzielenia ochrony tymczasowej w stosunku do nałożonego w decyzji obowiązku. Ustawodawca rozciągnął więc ochronę tymczasową z mocy prawa w przypadku wniesienia skargi na decyzje administracyjne, o których mowa w art. 9 u.g.n., niezależnie od podmiotów uczestniczących w postępowaniu administracyjnym oraz spełnienia przesłanek, o których stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a. W tym znaczeniu art. 9 u.g.n. stanowi regulację szczególną względem przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej z art. 61 § 3 p.p.s.a. Wobec powyższego, sama treść rozstrzygnięcia w powiązaniu z art. 9 u.g.n. stanowi podstawę do udzielenia ochrony tymczasowej w określonych w tym przepisie kategoriach spraw. Za przyjęciem tego poglądu przemawia ponadto konstytucyjna zasada zaufania do organów państwa oraz podejmowanych przez nie rozstrzygnięć. Skoro bowiem w art. 9 u.g.n. zostało przesądzone w sposób wyraźny wstrzymanie wykonania decyzji na wypadek wniesienia skargi do sądu administracyjnego, to niezrozumiałe byłoby pozbawienie sądu możności udzielenia tej ochrony na wyraźny wniosek strony, która nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji braku realizacji przepisów prawa przez organ administracji publicznej. W przypadku niewydania przez organ deklaratoryjnego w swojej treści postanowienia, o którym stanowi art. 9 in fine u.g.n., kompetencja w tym zakresie przysługuje zatem w takiej sytuacji sądowi rozpoznającemu daną sprawę. Jednocześnie podkreślić trzeba, że z przepisów p.p.s.a. jasno wynika, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez sąd mogło nastąpić w niniejszej sprawie jedynie w wyniku złożenia wniosku przez stronę skarżącą, zgodnie z obowiązującą w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą skargowości. We wniosku tym skarżący w sposób jednoznaczny wskazał zaś, że w sytuacji braku wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji przez organ, wnosi o udzielenie ochrony tymczasowej przez sąd na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Z tych wszystkich względów uznać należy, iż w realiach niniejszej sprawy, niezależnie od argumentacji towarzyszącej wnioskowi skarżącego odnoszącej się do przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., zasadnym było wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, o czym prawidłowo orzekł Sąd I instancji. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.