I OZ 291/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 695/22 o odrzuceniu skargi A.P. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 stycznia 2022 r., nr DAP-WOSR-7280-3/2022/AM w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty postanawia: oddalić zażalenie.

Pismem z dnia 26 lutego 2022 r. (wpływ do Sądu I instancji - 25 marca 2022 r.) A.P. (dalej "skarżąca") reprezentowana przez pełnomocnika – A.P.1 wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 stycznia 2022 r., nr DAP-WOSR-7280-3/2022/AM w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty. W dniu 10 marca 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęły pisma pełnomocnika skarżącej zawierające jej nr PESEL oraz potwierdzenie uiszczenia wpisu od skargi. W dniu 8 kwietnia 2022 r. pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przedłużenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w części dotyczącej przedłożenia pełnomocnictwa procesowego lub jego uwierzytelnionej kopii o jeden miesiąc, tj. do dnia 7 maja 2022 r. W uzasadnieniu wskazano, że A.P. przebywa zawodowo na dłuższy czas poza granicami RP i pełnomocnik nie jest w stanie wykonać zobowiązania Sądu w tak krótko zakreślonym terminie. Zarządzeniem asesora Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2022 r. uwzględniono powyższy wniosek i przedłużono termin do uzupełnienia wskazanego braku formalnego skargi. W wykonaniu zarządzenia asesora Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lipca 2022 r. zwrócono się do pełnomocnika skarżącej o wskazanie aktualnego adresu zamieszkania skarżącej, a po jego nadesłaniu zobowiązano wezwać skarżącą do wskazania w terminie 7 dni czy popiera wniesioną w jej imieniu skargę oraz nadesłania w terminie 7 dni podpisanego egzemplarza skargi pod rygorem jej odrzucenia. Przedmiotowe wezwanie doręczono pełnomocnikowi w dniu 16 sierpnia 2022 r. W odpowiedzi pełnomocnik skarżącej oświadczył, że podjął próbę skontaktowania się ze skarżącą. Podał jednocześnie adres jej zameldowania i oświadczył, że skarżąca przebywa poza miejscem zamieszkania. Pismem z dnia 8 września 2022 r. wezwano skarżącą do wskazania w terminie 7 dni czy popiera wniesioną przez pełnomocnika skargę. Wezwano również do nadesłania, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, podpisanego jej egzemplarza. Przedmowa przesyłka została zwrócona do Sądu I instancji w dniu 5 października 2022 r. jako niepodjęta w terminie. Postanowieniem z dnia 9 listopada 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił złożoną w dniu 26 lutego 2022 r. skargę skarżącej oraz zwrócił uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że pomimo skutecznego doręczenia wezwania pełnomocnikowi skarżącej braki formalne skargi nie zostały uzupełnione w wyznaczonym terminie, w związku z czym Sąd zobligowany był do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej "P.p.s.a."). Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika – A.P.1 wnosząc o jego uchylenie i rozpoznanie skargi. W uzasadnieniu podniesiono, że w aktach sprawy znajduje się zarówno nr PESEL skarżącej jak i notarialne pełnomocnictwo upoważniające do działania pełnomocnika przed wszelkimi organami i sądami. Na dowód czego, załączono kopię pełnomocnictwa. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 stycznia 2023 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do uiszczenia wpisu od złożonego zażalenia w terminie 7 dni pod rygorem jego odrzucenia. Wpis uiszczono w terminie. W wykonaniu zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lutego 2023 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia braków formalnych zażalenia – nadesłania 4 odpisów zażalenia - w terminie 7 dni pod rygorem jego odrzucenia. Żądane odpisy nadesłano w dniu 7 marca 2023 r. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2023 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych zażalenia poprzez złożenie oryginału odpisu, względnie uwierzytelnionej kopii, aktu notarialnego z dnia 29 maja 2007 r., w którym A.P. umocowała do działania w sprawie m.in. A.P.1, w terminie 7 dni pod rygorem jego odrzucenia. Przedmiotowy dokument nadesłano w dniu 6 czerwca 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 49 § 1 P.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z kolei stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Zgodnie natomiast z art. 37 § 1 P.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny jego odpis. W omawianej sprawie skarga została złożona bez pełnomocnictwa upoważniającego A.P.1 do reprezentowania skarżącej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym i Naczelnym Sądem Administracyjnym, nie został uiszczony wpis sądowy oraz nie wskazano numeru PESEL skarżącej. W związku z niemożliwością otrzymania prawidłowego biegu pisma wskutek niezachowania warunków formalnych, Sąd I instancji prawidłowo wezwał stronę do uzupełnienia ww. braków formalnych skargi. W odpowiedzi na wezwanie, pełnomocnik skarżącej podał nr PESEL skarżącej oraz uiścił wpis od skargi zwracając się jednocześnie o przedłużenie terminu do złożenia pełnomocnictwa procesowego lub jego uwierzytelnionej kopii do dnia 7 maja 2022 r. z uwagi na utrudniony kontakt ze skarżącą. Sąd I instancji uwzględnił powyższy wniosek i przedłużył termin do uzupełnienia wskazanego braku formalnego skargi. Zauważyć jednakże należy, że pełnomocnik skarżącej w wyznaczonym terminie nie przedstawił stosownego pełnomocnictwa, w związku z tym Sąd I instancji, zarządzeniem z dnia 25 lipca 2022 r. zwrócił się do pełnomocnika o wskazanie aktualnego adresu zamieszkania skarżącej. Po otrzymaniu powyższych danych, pismem z dnia 8 września 2022 r. Sąd I instancji prawidłowo skierował bezpośrednio do skarżącej wezwanie do wskazania, w terminie 7 dni, czy popiera wniesioną przez pełnomocnika skargę. Wezwano również do nadesłania, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, podpisanego jej egzemplarza. Przedmowa przesyłka została zwrócona do Sądu I instancji w dniu 5 października 2022 r. jako niepodjęta w terminie. W oparciu o powyższe, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, z uwagi na nieuzupełnienie braku formalnego skargi w postaci nadesłania pełnomocnictwa do reprezentowania skarżącej w przedmiotowym postępowaniu, Sąd I instancji, w sposób prawidłowy odrzucił złożoną w niniejszej sprawie skargę. Ponadto Sąd ten w sposób prawidłowy skutecznie doręczył bezpośrednio skarżącej wezwanie do udzielenia informacji czy popiera złożoną skargę i nadesłania podpisanego jej egzemplarza. Przedmowa przesyłka została natomiast zwrócona do Sądu I instancji w dniu 5 października 2022 r. jako niepodjęta w terminie. Zauważyć należy, że stosownie do art. 73 § 3 P.p.s.a. w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Zgodnie zaś z § 4 doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. W związku z powyższym brak jest podstaw do uchylenia prawidłowego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Odnosząc się do argumentów zażalenia stwierdzić należy, że nie mogły one zostać uwzględnione. Kwestia przedstawienia przez pełnomocnika pełnomocnictwa notarialnego do reprezentowania skarżącej przed sądami dopiero na etapie złożenia zażalenia nie może stanowić o prawidłowym umocowaniu pełnomocnika w dniu złożenia skargi do Sądu I instancji. Nie ulega również wątpliwości, że Sąd I instancji w sposób pozytywny odniósł się do wniosku pełnomocnika o przedłużenie terminu do złożenia pełnomocnictwa przedłużając go, jednakże pełnomocnik do dnia orzekania przez Sąd I instancji nie wykonał zobowiązania. Z tych też względów, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji