I OZ 202/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Joanna Banasiewicz po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D.W. i M.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Wr 578/09 o odmowie umorzenia kary porządkowej grzywny w kwocie 1000 zł w sprawie ze skargi D.W. i M.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Wr 578/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił D.W. i M.W. umorzenia kary porządkowej grzywny w kwocie 1000 zł. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że pismem z dnia 1 grudnia 2011 r. skarżący wnieśli kolejny wniosek o umorzenie kary porządkowej grzywny za ubliżanie Sądowi oraz referendarzowi sądowemu w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu w pismach procesowych z dnia 20 czerwca 2010 r. i z dnia 19 lipca 2010 r., która nałożona została postanowieniem tego Sądu z dnia 16 sierpnia 2010 r. Odmawiając umorzenia wskazanych wyżej należności Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu nawiązał do stanowiska wyrażonego przez Naczelny Sąd Administracyjny w wydanych w rozpoznawanej sprawie postanowieniach z dnia 13 grudnia 2011 r., sygn. akt I OZ 1032/11 i I OZ 1033/11, w których przyjęto, że do wykonania kar porządkowych grzywny orzeczonych w postępowaniu sądowoadministacyjnym nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu umarzania, odraczania i rozkładania na raty oraz cofania odroczenia lub rozłożenia na raty nieuiszczonych należności sądowych orzeczonych w postępowaniu przed sądem administracyjnym (Dz. U. Nr 221, poz. 2194) i uznano, że w zakresie rozkładania na raty kary porządkowej grzywny, nałożonej w postępowaniu sądowoadministracyjnym na podstawie art. 49 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) dalej p.u.s.p. w związku z art. 29 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) dalej p.u.s.a., stosuje się odpowiednio przepisy art. 49 Kodeksu karnego wykonawczego, dalej k.k.w. w związku z art. 206 § 2 k.k.w. Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący nie wykazali wystąpienia przesłanek uzasadniających umorzenie kary porządkowej grzywny. Sąd wskazał, że ukaranie karą porządkową grzywny w postępowaniu sądowoadministracyjnym za ubliżanie sądowi następuje w trybie art. 49 § 1 p.u.s.p. w związku z art. 29 p.u.s.a., postanowienie o ukaraniu karą porządkową jest natychmiast wykonalne. Art. 50 § 2a p.u.s.p. stanowi natomiast, że do wykonania kary porządkowej grzywny stosuje się odpowiednio art. 206 § 1 i 2 k.k.w. Stosownie zaś do treści art. 206 § 2 k.k.w. w zakresie odraczania, rozkładania na raty i umarzania należności sądowych, stosuje się odpowiednio art. 49–51 k.k.w., przy czym okres wykonania albo rozłożenia na raty pieniężnej kary porządkowej nie może przekroczyć 6 miesięcy. W myśl stosowanego odpowiednio art. 49 § 1 k.k.w. w związku z art. 206 § 2 k.k.w. sąd może odroczyć wykonanie grzywny albo rozłożyć ją na raty na czas nie przekraczający 6 miesięcy, licząc od dnia wydania pierwszego postanowienia w tym zakresie, jeżeli natychmiastowe jej wykonanie pociągnęłoby dla strony i jej rodziny zbyt ciężkie skutki. W wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie, a zwłaszcza wówczas, gdy wysokość grzywny jest znaczna, można rozłożyć grzywnę na raty na okres do 3 lat. Artykuł 51 § 1 k.k.w. w zw. z art. 50 § 1 p.u.s.p. i art. 29 p.u.s.a. stanowi, że w sytuacji, gdy skazany, z przyczyn od niego niezależnych, nie uiścił grzywny, a wykonanie tej kary w innej drodze okazało się niemożliwe lub niecelowe, sąd może, w szczególnie uzasadnionych wypadkach, grzywnę umorzyć w części, zaś wyjątkowo - również w całości; nie zarządza się egzekucji, jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że byłaby ona bezskuteczna. Z powołanego powyżej przepisu wynika, zdaniem Sądu pierwszej instancji, że do umorzenia kary porządkowej grzywny może dojść w sytuacji, gdy po pierwsze - ukarana taką grzywną strona postępowania przed sądem administracyjnym z przyczyn od niej niezależnych nie uiściła grzywny, po drugie - wykonanie tej kary w innej drodze okazało się niemożliwe lub niecelowe oraz po trzecie - sąd uzna okoliczności sprawy za szczególnie uzasadniające takie umorzenie. Rozważając zaistniałą w sprawie sytuację Sąd uznał, że w sprawie nie została spełniona żadna z przesłanek umorzenia należności z tytułu kary porządkowej grzywny. Przed upływem terminu uiszczenia pierwszej raty grzywny nie jest możliwe stwierdzenie, że strona nie uiściła należnej kwoty oraz badanie charakteru przyczyny niewywiązania się przez nią z tego obowiązku. Na tym etapie przedwczesne jest badanie możliwości i celowości wykonania kary w innej drodze. Sąd pierwszej instancji podał, że nie znalazł okoliczności sprawy, które szczególnie uzasadniałyby umorzenie, za takie okoliczności nie mogą być uznane ani fakt, że w ocenie skarżących kara jest niesprawiedliwą, ani że sprawy skarżących w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu, których jest ponad 600 trwają od 2004 r. i powodują liczne wydatki. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli D.W. i M.W. Zarzucili, że jest ono niesprawiedliwe i rażąco narusza prawo. Zdaniem skarżących grzywny winny być umorzone. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew przekonaniu skarżących wyrażonemu w zażaleniu zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 11 stycznia 2012 r. nie narusza prawa. Sąd pierwszej instancji przed rozważeniem wniosku D.W. i M.W. zawartego w piśmie z dnia 1 grudnia 2011 r., dotyczącego umorzenia kary porządkowej grzywny nałożonej postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 sierpnia 2010 r. szczegółowo omówił przepisy, w oparciu o które kara ta mogłaby być umorzona. Zaznaczyć przy tym należy, że Sąd, rozpoznając kolejny wniosek skarżących w powyższym względzie, oparł się na stanowisku i na argumentacji prawnej zawartej w wydanych wcześniej w rozpoznawanej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniach z dnia 13 grudnia 2011 r., sygn. akt I OZ 1032/11 i I OZ 1033/11 i uznał, że w związku z wejściem w życie z dniem 20 czerwca 2007 r. art. 50 § 2 a p.u.s.p., który stanowi, że do wykonania kary porządkowej grzywny stosuje się odpowiednio art. 206 § 1 i 2 k.k.w., należy przyjąć, że do wykonania kar porządkowych grzywny orzeczonych w postępowaniu sądowoadministracyjnym stosuje się odpowiednio art. 206 § 1 i 2 k.k.w., z którego wynika, że w zakresie odraczania, rozkładania na raty i umarzania należności sądowych stosuje się odpowiednio art. 49 – 51 k.k.w. Dokonana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny ocena sytuacji skarżących w odniesieniu do ewentualnego spełnienia przesłanek umorzenia należności z tytułu kary porządkowej grzywny wynikających z przepisu art. 51 § 1 k.k.w. w związku z art. 50 § 1 p.u.s.a. i art. 29 p.u.s.a. nie budzi zastrzeżeń. Sąd przedstawił wszystkie przewidziane w ustawie sytuacje, w których grzywna mogłaby być umorzona i szczegółowo omówił przyczyny odmowy uwzględnienia wniosku. W takiej sytuacji, skoro w zażaleniu kwestionującym powyższą ocenę nie wskazano jakie przepisy miałyby przy rozpoznaniu wniosku zostać naruszone, a Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził, by zaskarżone postanowienie naruszało prawo należało zażalenie oddalić na podstawie art. 184 w związku z art. 197 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.