I OSK 2575/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Iwona Bogucka Sędziowie: sędzia NSA Piotr Przybysz sędzia del. WSA Anna Wesołowska (spr.) Protokolant starszy inspektor sądowy Kamil Wertyński po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej "H." S.A. w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 grudnia 2019 r. sygn. akt I SA/Wa 92/19 w sprawie ze skargi "H." S.A. w R. na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990r. prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa postanowił: zawiesić postępowanie sądowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 grudnia 2019 r. sygn. akt I SA/Wa 92/19 oddalił skargę "H." S.A. w R. na decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa. Skarżąca wywiodła skargę kasacyjną od ww. wyroku, zaskarżając go w całości i zarzucając naruszenie: 1. przepisów prawa materialnego mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to: a. § 4 ust. 1 pkt 6) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (dalej jako "Rozporządzenie") poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji uznanie, iż w niniejszej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia, iż skarżąca nabyła z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 roku prawo użytkowania wieczystego gruntu położonego w R., obręb 3-N., dla której księgę wieczystą nr [...] prowadzi Sąd Rejonowy w R. V Wydział Ksiąg wieczystych oraz prawa własności zabudowań posadowionych w granicach tego gruntu (dalej jako: "Nieruchomość") z uwagi na fakt, iż w ocenie Sądu I instancji (który poparł stanowisko Organu) decyzja Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w R. z dnia [...] stycznia 1987 roku, dotycząca ustalenia opłat za zarząd nie może zostać uznana za dowód jednoznacznie przesądzający o istnieniu po stronie skarżącego prawa zarządu do działki nr [...] i nr [...], podczas gdy przesłanki do uwłaszczenia nieruchomości niewątpliwie zostały spełnione, a ww. decyzja jednoznacznie wskazuje, że nieruchomość znajdowała się w zarządzie Skarżącej. b. art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości w zw. z art. 200 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji nieuznanie, iż poprzednik prawny Skarżącego nabył z dniem 5 grudnia 1990 r. z mocy prawa użytkowanie wieczyste nieruchomości, c. art. 38 ust. 2 w zw. z art. 87 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 roku o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (według stanu na dzień 5 grudnia 1990 roku) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie, co skutkowało uznaniem przez Sąd I instancji, że w niniejszej sprawie dowodem potwierdzającym istnienie prawa zarządu państwowej jednostki organizacyjnej mogły być jedynie: decyzja o oddaniu w zarząd, decyzja o przekazaniu nieruchomości w użytkowanie, umowa między państwowymi jednostkami organizacyjnymi o przekazaniu zarządu do nieruchomości, zawarta za zgodą organu bądź umowa, zawarta w formie aktu notarialnego przed dniem 1 lutego 1989 roku przez państwowe jednostki organizacyjne, o nabyciu nieruchomości od osób innych niż Skarb Państwa. 2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy, tj.: a. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 145 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 145 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 135 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi pomimo rażącego naruszenia przez organy administracji przepisów postępowania, tj.: art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako: K.p.a.) w zw. z art. 80 K.p.a. w zw. z art. 81a K.p.a., a to nieprzeprowadzenie z urzędu przez organy czynności zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy w postaci wszczęcia postępowania w przedmiocie odtworzenia akt administracyjnych postępowania dotyczącego wydania decyzji, której przedmiotem było oddanie w zarząd (użytkowanie) Skarżącej nieruchomość oraz nierozstrzygnięcie wątpliwości co do stanu faktycznego na korzyść Skarżącej i przysługiwania jej zarządu nieruchomości, co skutkuje, że decyzja wydana przez Organ jest dotknięta wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., bądź też co najmniej narusza w sposób istotny ww. przepisy kodeksu postępowania administracyjnego; b. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 145 pkt 1 lit. c P.p.s.a., poprzez oddalenie skargi pomimo naruszenia przez Organ administracji przepisów postępowania, tj. art. 7 K.p.a. w zw. z art. 75 § 1 K.p.a. w zw. z art. 77 K.p.a. w zw. z art. 80 K.p.a. Sąd I instancji bowiem w ślad za stanowiskiem organów przyjął, że działki o numerach: 2492/183 oraz 3223/183 nie znajdowały się w zarządzie według stanu na 5 grudnia 1990 roku, podczas gdy z dokumentów zgromadzonych w postępowaniu jednoznacznie wynika, że nieruchomości te znajdowały się w zarządzie Skarżącej 5 grudnia 1990 roku. Na podstawie ww. zarzutów Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i rozpoznanie sprawy co do istotny na zasadzie art. 188 P.p.s.a. poprzez uwzględnienie w całości skargi złożonej przez Skarżącą, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Jednocześnie Skarżąca wniosła o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie. Składowi orzekającemu wiadomym jest bowiem z urzędu, że Prokurator Generalny przedstawił składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego do rozstrzygnięcia budzące poważne wątpliwości następujące zagadnienie prawne: "Czy w postępowaniu o stwierdzenie nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego gruntów oraz własności budynków, innych urządzeń i lokali przez państwowe i komunalne osoby prawne, za samoistny dowód wykazujący posiadanie w zarządzie, o którym mowa w art. 200 ust.1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. tj. z 2023 r., poz. 334 ze zm.) powinna być uznana decyzja o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu zarządu nieruchomością, o której mowa w § 4 ust.1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz.U. z 1998 r., Nr 23, poz. 120 ze zm.) w związku z art. 75 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tj. Dz.U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.)". Wobec powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 P.p.s.a., postanowił z urzędu zawiesić postępowanie sądowe do czasu udzielenia przez skład Siedmiu Sędziów NSA odpowiedzi na zagadnienie postawione w sprawie sygn. I OPS 2/23.