I GZ 214/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Michał Kowalski po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 grudnia 2021 r., sygn. akt III SA/Kr 21/20 w zakresie odrzucenia wniosku o wyłączenie sędziów w sprawie ze skargi M. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] października 2019 r., nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 29 grudnia 2021 r., sygn. akt III SA/Kr 21/20, odrzucił wniosek M. J. (dalej też: "skarżący") o wyłączenie od orzekania sędziów: Elżbiety Czarny – Drożdżejko, Joanny Człowiekowskiej i Marty Kisielowskiej w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] października 2019 r., nr [...] w przedmiocie uznania zarzutu za nieuzasadniony. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że wniosek o wyłączenie sędziego strona powinna zgłosić na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodobniając przyczyny wyłączenia. Skoro w powołanym przepisie użyto określenia "się toczy" to należałoby przyjąć, że właściwie aby wniosek został skutecznie złożony i nadany mu został bieg – konkretne postępowanie sądowoadministracyjne w ogóle powinno się toczyć. Sąd nie może bowiem orzekać o wyłączeniu sędziów od orzekania "ewentualnie" lub "na przyszłość" w sytuacji gdy sprawa skarżącego została prawomocnie zakończona przed dniem wniesienia konkretne postępowanie wniosku tj. [...] sierpnia 2021 r. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Sąd zauważył, że niniejsze postępowanie zostało prawomocnie zakończone wyrokiem oddalającym skargę Marka Jarockiego - wyrok z dnia 29 czerwca 2020 r. uprawomocnił się w dniu 9 lipca 2021 r. Następnie stwierdził, że wniosek o wyłączenie sędziów złożony w dniu 23 sierpnia 2021 r. jest niedopuszczalny, ponieważ sprawa została już prawomocnie rozpoznana i nie toczy się postępowanie sądowoadministracyjne. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a.") odrzucił wniosek. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył M. J. wnosząc o jego uchylenie oraz skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślić należy, że stosownie do dyspozycji przepisu art. 20 § 1 p.p.s.a. wniosek o wyłączenie sędziego wnosi się w toku postępowania ("Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia"). Powyższa regulacja ma bowiem na celu zagwarantować rozpoznanie sprawy przez bezstronny sąd. W orzecznictwie oraz w doktrynie przyjmuje się, że wniosek o wyłączenie sędziego złożony po zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego prawomocnym orzeczeniem jest niedopuszczalny, konsekwencją czego jest jego odrzucenie (zob. postanowienia NSA: z dnia 18 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 173/04; z dnia 11 maja 2009 r., sygn. akt I OPP 30/09; a także: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. V, Warszawa 2011, art. 20 oraz M. Romańska [w:] T. Woś [red.], Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, Warszawa 2016, art. 20). W rozpatrywanej sprawie WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 29 czerwca 2020 r., sygn. akt III SA/Kr 21/20, oddalił skargę skarżącego od postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie. Powyższy wyrok prawomocny jest od dnia 9 lipca 2021 r., co oznacza ostateczne zakończenie postępowania w sprawie. Wobec tego, że postępowanie przed WSA w niniejszej sprawie już się nie toczy, słusznie uznano, że wniosek skarżącego złożony pismem z dnia 23 sierpnia 2021 r. o wyłączenie sędziów: Elżbiety Czarny – Drożdżejko, Joanny Człowiekowskiej i Marty Kisielowskiej od orzekania w sprawie jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji