I GSK 359/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Michał Kowalski Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia del. WSA Małgorzata Kowalska (spr.) Protokolant asystent sędziego Katarzyna Domańska po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 sierpnia 2022 r. sygn. akt V SA/Wa 5013/21 w sprawie ze skargi A. H. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 17 września 2021 r. nr OR07-65000-OR0730411/20/21 w przedmiocie pomocy finansowej ze środków unijnych 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz A. H. 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Zaskarżonym wyrokiem z 26 sierpnia 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 5013/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi A. H. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z 17 września 2021 r. w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym. 2 czerwca 2020 r. A. H. złożyła do Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosek o przyznanie pomocy finansowej na operację typu "Modernizacja gospodarstw rolnych" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Wniosek został złożony w celu realizacji operacji związanej z racjonalizacją technologii produkcji, wprowadzeniem innowacji, zmianą profilu produkcji, zwiększeniem skali produkcji, poprawą jakości produkcji lub zwiększeniem wartości dodanej produktu. W piśmie z 22 września 2020 r., działając na podstawie art. 67b ust. 2 ustawy z 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r., poz. 217 ze zm.), dalej: "ustawa o EFRROW", organ wezwał skarżącą m.in. do dostarczenia zaświadczenia powiatowego lekarza weterynarii dotyczącego warunków utrzymania zwierząt gospodarskich oraz decyzji o pozwoleniu na budowę lub zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych w zakresie budowy obory wolnostanowiskowej oraz wiaty na krowy zasuszone. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca złożyła m.in. decyzję Starosty Piaseczyńskiego z 24 lipca 2020 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę wiaty gospodarczej oraz zaświadczenie o spełnieniu minimalnych standardów higieny i warunków utrzymania zwierząt w gospodarstwie Powiatowego Lekarza Weterynarii w Piasecznie z sierpnia 2019 r. W piśmie z 25 lutego 2021 r. poinformowano stronę o pozostawieniu wniosku o przyznanie pomocy bez rozpatrzenia. 14 lipca 2021 r. strona złożyła, m.in. ostateczną decyzję Starosty Piaseczyńskiego z 13 lipca 2021 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego. Rozstrzygnięciem z 17 września 2021 r. organ w oparciu o art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 15 kwietnia 2021 r. o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r., poz. 904), dalej "ustawa zmieniająca", odmówił przyznania wnioskowanej pomocy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśnił, że strona do 14 lipca 2021 r. (tj. w terminie 60 dni od dnia wejścia w życie przepisów ustawy zmieniającej) nie dostarczyła kompletnej dokumentacji potwierdzającej spełnienie warunków i wymogów przyznania pomocy określonych w § 13 ust. 1 i ust 3 pkt 1, 28 w rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 sierpnia 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Modernizacja gospodarstw rolnych" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w gospodarstwach rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 719 ze zm.), dalej: "rozporządzenie wykonawcze" z przyczyn związanych z ogłoszeniem na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii na podstawie ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi w związku z zakażeniem wirusem SARS CoV-2 (..). Po rozpoznaniu skargi wnioskodawczyni na powyższe rozstrzygnięcie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 26 sierpnia 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 5013/21 uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie. Sąd I instancji stwierdził, że organ nieprawidłowo zastosował art. 67b ust. 2 ustawy o EFRROW, bowiem przepis ten dotyczył wyłącznie określonej w nim sytuacji, gdy wnioskodawca nie spełnił warunków przyznania pomocy z przyczyn związanych z ogłoszeniem na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 lub wprowadzeniem stanu nadzwyczajnego w związku z zakażeniami tym wirusem. Wprowadzenie analizowanego przepisu nie wyłączało natomiast zastosowania do rozpoznawania wniosków o przyznanie pomocy przepisów postępowania zawartych w rozporządzeniu wykonawczym, w tym § 15 regulującego tryb wzywania do uzupełnienia braków wniosku. Organ bezpodstawnie pominął procedurę określoną w rozporządzeniu wykonawczym, dokonując wyłącznie wezwania, o którym mowa w art. 67b ust. 2 ustawy o EFRROW. Tymczasem organ powinien najpierw wezwać stronę do uzupełnienia braków wniosku zgodnie z procedurą określoną w § 15 rozporządzenia wykonawczego i dopiero w sytuacji, gdy wnioskodawca nie mógłby uzupełnić braków wniosku z przyczyn określonych w art. 67b ust. 2 ustawy o EFRROW, zaistniałyby przesłanki do zastosowania tego przepisu. Konkludując sąd uznał, że wobec nieprawidłowego zastosowania w rozpoznawanej sprawie art. 67b ust. 2 ustawy o EFRROW i braku prawidłowego wezwania strony do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie pomocy zgodnie z § 15 ust. 1 i 1a rozporządzenia wykonawczego, nie zaistniały przesłanki odmowy przyznania pomocy określone w art. 7 ust. 3 ustawy zmieniającej. W skardze kasacyjnej Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zaskarżyła powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie: 1. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej: "p.p.s.a" w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. przez: a) brak wyjaśnienia podstawy prawnej, a w szczególności brak wyjaśnienia przyjętego przez sąd I instancji sposobu wykładni i w konsekwencji nie zastosowania przepisu art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 15 kwietnia 2021 r. o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r., poz. 904) do stanu faktycznego sprawy, albowiem jest to przepis ustawowy, który w ocenie organu ma pierwszeństwo stosowania przed przepisami rozporządzenia wykonawczego, tj. przed § 15 ust. 1 a rozporządzenia wykonawczego, gdyż jest przepisem szczególnym i to rangi ustawowej w stosunku do przepisów rozporządzenia wykonawczego, tak więc organ nie naruszył przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, na skutek uniemożliwienia stronie przeprowadzenia czynności procesowych mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy; b) brak wyjaśnienia podstawy prawnej, a w szczególności brak wyjaśnienia przyjętego przez Sąd sposobu wykładni i zastosowania przepisu § 15 ust. 1a rozporządzenia wykonawczego i w konsekwencji brak wyjaśnienia przez sąd I instancji naruszenia przez organ art. 27 ust. 1 pkt 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy; c) pominięcie zgodnego ze stanem faktycznym i prawnym stanowiska organu zawartego w odpowiedzi na skargę, poprzez nie przyjęcie przez Sąd sposobu wykładni i zastosowania przepisu art. 7 ust. 3 ustawy zmieniającej z dnia 15 kwietnia 2021 r., albowiem jest to przepis ustawowy, który w ocenie organu ma pierwszeństwo stosowania przed przepisami rozporządzenia wykonawczego, tj. przed, gdyż jest przepisem szczególnym i to rangi ustawowej w stosunku do przepisów rozporządzenia wykonawczego, tak więc organ nie naruszył przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, na skutek uniemożliwienia stronie przeprowadzenia czynności procesowych mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy; d) poprzez błędne przyjęcie w uzasadnieniu wyroku, że skarżąca nie była dwukrotnie wezwana do uzupełnienia braków wniosku i nie uwzględnienie, że dwukrotne wezwanie nastąpiło na podstawie art. 67 b ust. 2 ustawy o EFRROW, co powoduje że wyrok WSA wymyka się spod kontroli instancyjnej, 2. przepisów prawa materialnego, tj.: a) art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) p.p.s.a. w związku z art. 7 ust. 3 ww. ustawy zmieniającej z dnia 15 kwietnia 2021 r. poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie lub niewiaście zastosowanie do stanu faktycznego sprawy przepisu art. 7 ust. 3 ww. ustawy, albowiem jest to przepis ustawowy, który w ocenie organu ma pierwszeństwo stosowania przed przepisami rozporządzenia wykonawczego, tj. przed § 15 ust. 1a rozporządzenia wykonawczego, gdyż jest przepisem szczególnym i to rangi ustawowej w stosunku do przepisów rozporządzenia wykonawczego, tak więc organ nie naruszył przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, na skutek uniemożliwienia stronie przeprowadzenia czynności procesowych mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy; b) art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) p.p.s.a. w związku z § 15 ust. 1a rozporządzenia wykonawczego poprzez błędną wykładnię i zastosowanie § 15 ust. 1a ww. rozporządzenia do stanu faktycznego sprawy, podczas gdy przepis ten nie powinien być zastosowany do oceny prawidłowości działania organu, gdyż do stanu faktycznego sprawy organ prawidłowo zastosował art. 7 ust. 3 ustawy zmieniającej z dnia 15 kwietnia 2021 r., albowiem jest to przepis ustawowy, który w ocenie organu ma pierwszeństwo stosowania przed przepisami rozporządzenia wykonawczego; c) art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) p.p.s.a. w związku z § 15 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego poprzez błędną wykładnię i nie zastosowanie tego przepisu, co skutkowało bezzasadnym uwzględnieniem przez WSA w Warszawie skargi skarżącej na rozstrzygnięcie ARiMR w przedmiocie odmowy przyznania pomocy. Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący kasacyjnie organ przedstawił u uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca wniosła o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że NSA jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi kasacyjnej zawartymi w art. 176 p.p.s.a. Zatem to skarżący kasacyjnie w terminie 30 dni od dnia otrzymania wyroku sądu I instancji wraz z uzasadnieniem zakreśla zarzutami kasacyjnymi zakres tego postępowania. Z urzędu NSA bierze pod uwagę jedynie przesłanki nieważności postępowania, o których mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. W okolicznościach sprawy jednak żadna z tych przesłanek nie zaistniała. Przed przystąpieniem do merytorycznych rozważań w sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że problem prawny tożsamy jak w niniejszej sprawie, był przedmiotem oceny NSA między innymi w wyrokach z 23 stycznia 2024 r., sygn. akt I GSK 1985/22, 9 września 2025 r. sygn. akt I GSK 1806/22 oraz 9 października 2025 r. sygn. akt I GSK 1989/22. W rozpatrywanej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny podziela zawartą w nich argumentację, a ocenę prawną wyrażoną w powołanych orzeczeniach w pełni aprobuje, stąd też w dalszej części uzasadnienia będzie posługiwał się argumentacją zbieżną z tą, która została przedstawiona w powyższych wyrokach. W myśl art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1), bądź na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Artykuł 176 p.p.s.a. określa elementy składowe skargi kasacyjnej, a zgodnie z § 1 pkt 2 tego przepisu, jej obligatoryjnym elementem jest przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Przez przytoczenie podstawy kasacyjnej należy rozumieć podanie konkretnego przepisu (konkretnej jednostki redakcyjnej określonego aktu prawnego), który zdaniem strony został naruszony przez sąd pierwszej instancji (por. postanowienia NSA z 8 marca 2004 r., sygn. akt FSK 41/04; z 1 września 2004 r., sygn. akt FSK 161/04; z 24 maja 2005 r., sygn. akt FSK 2302/04). Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej winno zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych. W odniesieniu do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego, w postaci dopuszczenia się błędu wykładni, w kontekście wyżej przedstawionych wymogów wskazać należy, że na autorze skargi kasacyjnej ciąży obowiązek wskazania konkretnych przepisów prawa materialnego, które jego zdaniem zostały przez Sąd naruszone zaskarżanym orzeczeniem, a także podania na czym polegała ich błędna wykładnia oraz jaka powinna być prawidłowa wykładnia konkretnej regulacji (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.). Innymi słowy, skarżący kasacyjnie formułując tego rodzaju zarzut, nie może się ograniczyć do wskazania przepisu, który został według niego błędnie zinterpretowany, ale winien również podać jak dany przepis winien być prawidłowo wykładany. Tak samo w przypadku zarzucenia naruszenia prawa materialnego, poprzez jego błędne zastosowanie, zarzut skargi kasacyjnej winien zawierać jednoznaczne stwierdzenie na czym miał polegać w konkretnym przypadku błąd subsumpcji. Z kolei w przypadku zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, podkreślić należy, że prawidłowo sformułowany zarzut tego typu winien wskazywać konkretne regulacje procesowe, którym uchybił sąd I instancji, a także to, że naruszenie tego rodzaju regulacji mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Skarżący kasacyjnie nie może więc ograniczyć się tylko do wskazania, że do naruszenia określonych przepisów faktycznie doszło, ale musi wykazać, co najmniej potencjalny, związek przyczynowy pomiędzy tym naruszeniem, a wynikiem sprawy. Biorąc pod uwagę przytoczone wyżej rozważania i odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej, formalnie opartych na obu podstawach z art. 174 P.p.s.a., stwierdzić należy, że pomimo przytoczenia w niej obu postaci zarzutów, o których mowa w art. 174 p.p.s.a. wszystkie one dotyczą w istocie jednego problemu, jaki stanowią prawne podstawy procedowania ARMiR, w przedmiocie wniosku, o którym mowa w rozporządzeniu wykonawczym, w przypadku stwierdzenia jego braków formalnych. Mając więc na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zarzuty skargi kasacyjnej cechują się komplementarnością, co uzasadnia łączne odniesienie się do nich. Odmiennością cechują się jedynie zarzuty skargi kasacyjnej zawarte w punktach 1c) i 1d), do których NSA odniesie się osobno w końcowej części uzasadnienia. Stwierdzić należy, że niezasadne jest stanowisko skarżącego kasacyjnie organu w tym aspekcie, który dotyczy podnoszonego w ramach zarzutów określonych jako procesowe, wadliwości (braków) uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie, w szczególności w odniesieniu do wykładni art. 7 ust. 3 ustawy zmieniającej oraz § 15 ust. 1a rozporządzenia wykonawczego. Sąd I instancji odniósł się bowiem do relacji całości unormowań przepisu § 15 (w tym także do jego ust. 1a) rozporządzenia wykonawczego, z uwzględnieniem aspektów mających istotne znaczenie z punktu widzenia rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, do art. 67b ust. 2 ustawy o EFRROW z uwzględnieniem zmian wynikających z art. 7 ust. 3 ustawy zmieniającej, które WSA przytoczył w uzasadnieniu in extenso. W tym zakresie, właśnie z uwagi na rezultaty dokonanej wykładni wskazanych wyżej przepisów, podkreślił odmienność przesłanek zastosowania rozwiązań wynikających z § 15 rozporządzenia wykonawczego oraz wyżej wskazanych regulacji ustawowych. Na tej to podstawie WSA stwierdził, iż brak jest podstaw do stwierdzenia, że rozwiązania ustawowe mają w tym wypadku pierwszeństwo stosowania. Czynność procesowa sporządzenia pisemnego uzasadnienia, dokonywana już po rozstrzygnięciu sprawy oraz mająca sprawozdawczy charakter, sama przez się nie może wpływać na rozstrzygnięcie jako na wynik sprawy, niemniej za trafną uznać należy tezę, iż tylko uzasadnienie spełniające określone ustawą warunki stwarza podstawę do przyjęcia, że będąca powinnością sądu administracyjnego kontrola działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem rzeczywiście miała miejsce i że prowadzone przez ten sąd postępowanie odpowiadało przepisom prawa. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego w sprawie wyroku zawiera podstawę prawną jego wydania oraz jej wyjaśnienie. Tymczasem zarzut skargi kasacyjnej, oparty generalnie na twierdzeniach odnośnie uchybienia art. 141 § 4 p.p.s.a., można uznać za zasadny jedynie w sytuacji, w której uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera stanowiska odnośnie stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia lub nie poddaje się kontroli, z uwagi na brak tych elementów uzasadnienia, które stanowi wskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Tymczasem sąd I instancji wyjaśnił swoje stanowisko, z odwołaniem się do podstaw prawnych, na podstawie których zostało ono wypracowane. Wprawdzie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, rozpatrując kwestię relacji § 15 rozporządzenia wykonawczego sąd I instancji odnosił się głównie do art. 67b ust. 2 ustawy o EFRROW, zamiast art. 7 ust. 3 ustawy zmieniającej z 15 kwietnia 2021, na który to przepis przede wszystkim powołał się organ w swoim rozstrzygnięciu, to jednak nie miało to wpływu na wynik sprawy. Ten bowiem determinowany był przede wszystkim przyjęciem, że rozwiązania przewidziane w § 15 rozporządzenia wykonawczego nie zostały uchylone przepisami ustaw i to na ich podstawie winien organ procedować w sprawie wniosku skarżącej. Jeżeli zaś chodzi o relację pomiędzy przepisami rozporządzenia wykonawczego a przepisami ustawy o EFFROW czy też ustawy zmieniającej z 15 kwietnia 2021 r., to zauważyć należy, że skarżący kasacyjnie organ podnosi przedmiotową kwestię zarówno w ramach zarzutu, który określił jako dotyczący prawa procesowego, jak również zarzutu dotyczącego naruszenia przez sąd I instancji prawa materialnego. Tymczasem zarówno regulacje rozporządzenia wykonawczego, jak i wskazywane w skardze kasacyjnej przepisy ustawowe, czy to art. 67b ust. 1 i ust. 2 ustawy o EFRROW, jak i art. 7 ust. 3 ustawy zmieniającej, mają cechy właściwe przepisom proceduralnym. Jednak tego rodzaju wadliwość zarzutu nie uniemożliwiła ustosunkowania się do podnoszonej przez skarżący kasacyjnie organ problematyki, dotyczącej wzajemnych relacji rozwiązań funkcjonujących na gruncie rozporządzenia wykonawczego oraz ustaw. Dokonując oceny stanowiska sądu I instancji w omawianym zakresie, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że brak jest podstaw do przypisania sądowi błędu czy to w kwestii wykładni czy też zastosowania wymienionych w zarzutach regulacji prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie słusznie zauważył, że rozwiązania przyjęte w § 15 rozporządzenia wykonawczego, zwłaszcza zaś ust. 1a i 2, nie zostały uchylone, a reguły procedowania wynikające najpierw z art. 67b ust. 2 ustawy o EFRROW, a następnie zmodyfikowane przez art. 7 ust. 3 ustawy zmieniającej., wprowadzające istotne zmiany w tym względzie, obejmowały jedynie sytuacje, w których niespełnienie warunków przyznania pomocy wynikało z przyczyn związanych z ogłoszeniem na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii. Zakres przedmiotowy tych ostatnich regulacji był więc węższy od tego, jaki wynikał z § 15 rozporządzenia wykonawczego. Niezależnie od powyższego dodać także należy, że z uwagi na niestwierdzenie tożsamości regulacji rozporządzenia wykonawczego i przepisów ustaw, tj. ustawy o EFRROW oraz ustawy zmieniającej, nie sposób jest przyjmować, jak to sugeruje skarżący kasacyjnie organ, że te ostatnie mogły doprowadzić do wyłączenia stosowania przepisów rozporządzenia, w określonym zakresie. Za takim wnioskiem przemawia także regulacja art.67b ust. 4 i 5 ustawy o EFRROW. Zgodnie z ust. 4 tego przepisu minister właściwy do spraw rozwoju wsi może określić, w drodze rozporządzenia, warunki lub tryb przyznawania, wypłaty lub zwrotu pomocy w ramach poszczególnych działań, poddziałań lub typów operacji objętych programem lub pomocy technicznej, które mają zastosowanie podczas stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonych na podstawie ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 lub wprowadzeniem stanu nadzwyczajnego w związku z zakażeniami tym wirusem oraz w okresie 90 dni od dnia odwołania tych stanów, odmienne w stosunku do przepisów wydanych na podstawie art. 45 albo art. 43a ust. 6, w celu przeciwdziałania skutkom tych stanów oraz mając na względzie zapewnienie sprawnego wdrażania programu w warunkach tych stanów. Wydając rozporządzenie, o którym mowa w art. 67b ust. 4 ustawy o EFRROW, minister właściwy do spraw rozwoju wsi może wskazać przepisy wydane na podstawie art. 45 albo art. 43a ust. 6, które nie mają zastosowania w okresie, o którym mowa w ust. 4 – ust. 5 art. 67b. W oparciu o powyższy przepis nie wydano aktu wstrzymującego zastosowanie regulacji zawartej w § 15 rozporządzenia wykonawczego w odniesieniu do działania objętego wnioskiem skarżącej. Podobnie nie można pominąć tego, że intencją jaka przyświecała ustawodawcy w zakresie wprowadzenia rozwiązań wynikających między innymi z art. 67b ust. 2 ustawy o EFRROW oraz art. 7 ust. 3 ustawy zmieniającej było zabezpieczenie praw stron ubiegających o określone formy wsparcia, w sytuacji obowiązywania ograniczeń związanych z walką ze skutkami epidemii. Z tego już tylko względu stwierdzić należy, że rezultaty funkcjonalnej wykładni wprowadzonych w tym celu przepisów stoją na przeszkodzie do przyjęcia, że tego rodzaju rozwiązania mogły prowadzić do pogorszenia sytuacji procesowej osób ubiegających się o wsparcie. Omawiany termin niewątpliwie stanowi zdarzenie, z upływem którego uzupełnienie wniosku staje się niemożliwe, a w konsekwencji tego rolnik traci uprawnienie do uzyskania pomocy. Zatem termin na uzupełnienie wniosku o którym mowa w art. 7 ust. 3 ustawy zmieniającej należy zaliczyć do terminów materialnych, kształtującym uprawnienie do uzyskania pomocy finansowej. Termin prawa materialnego jest terminem, który ogranicza w czasie dochodzenie lub realizację praw podmiotowych, a jego bezskuteczny upływ powoduje wygaśnięcie określonego prawa podmiotowego lub niemożność jego realizacji. Termin prawa materialnego podlega przywróceniu tylko wyjątkowo i jedynie wówczas, gdy taką możliwość przewidują przepisy określające dany termin. Charakter powyższego terminu nie ma jednak znaczenia w rozstrzyganej sprawie wobec okoliczności niezastosowania przez organ prawidłowego trybu wezwania strony do uzupełnienia braków złożonego przez nią wniosku określonego w rozporządzeniu wykonawczym. Końcowo zauważyć należy, że jeżeli intencją ustawodawcy miałoby być uchylenie rozwiązań przyjętych w § 15 rozporządzenia wykonawczego, to w ramach wprowadzanych regulacji art. 67 b ust. 4 i 5 ustawy o EFRROW czy regulacji ustawy zmieniającej winien on był zamieścić jednoznaczne postanowienia w tym względzie albo wydać akt wykonawczy. Skoro zaś nie uchylił regulacji rozporządzenia wykonawczego, ani nie wprowadził odpowiednich reguł kolizyjnych w tym zakresie, to wątpliwości co do stosowania konkretnych rozwiązań nie można rozstrzygać na niekorzyść stron, zwłaszcza gdy pierwotne rozwiązania były dla nich względniejsze w jakimkolwiek aspekcie, obejmującym chociażby dwukrotne wzywanie do uzupełnienia braków wniosku, jak to przewiduje § 15 rozporządzenia wykonawczego. Odnośnie zarzutu zawartego w punkcie 1c) petitum skargi kasacyjnej wskazującego na pominięcie przez sąd I instancji zgodnego ze stanem faktycznym i prawnym stanowiska organu zawartego w odpowiedzi na skargę, poprzez nie przyjęcie przez WSA sposobu wykładni i zastosowania przepisu art. 7 ust. 3 ustawy zmieniającej, wskazać należy, że zarzut ten nie mógł odnieść pożądanego przez skarżący kasacyjnie organ skutku już tylko z tego względu, że pismo procesowe organu w postaci odpowiedzi na skargę nie jest rozstrzygnięciem podlegającym ocenie sądu w ramach kontroli sądowoadministracyjnej. Z kolei zarzut zawarty w punkcie 1d) petitum skargi kasacyjnej nie jest oparty na prawdzie i stanowi dowolną interpretację organu na temat stanu faktycznego występującego w kontrolowanej sprawie. Z akt sprawy wynika bowiem w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżąca raz w dniu 22 września 2020 r. na podstawie art. 67b ust. 2 ustawy o EFRROW została wezwana do uzupełnienia wniosku, a ponadto podstawą uchylenia zaskarżonej czynności było pominięcie przez organy przy rozpoznawaniu wniosku strony przepisów § 15 ust. 1 i 1a rozporządzenia wykonawczego, które nie zostały uchylone przez przepisy ustawy o EFRROW ni ustawy zmieniającej. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 i art. 205 § 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) w zw. z ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265).