I GSK 3216/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Barbara Mleczko-Jabłońska po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku T. W. o sprostowanie i uzupełnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2019 r., sygn. akt I GSK 3216/18 w sprawie ze skargi kasacyjnej Gminy Cieszyn od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 czerwca 2018 r. sygn. akt I SA/Gl 1383/17 w sprawie ze skargi T. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: odmówić sprostowania i uzupełnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2019 r., sygn. akt I GSK 3216/18.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 7 marca 2019 r., sygn. akt I GSK 3216/18, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Gminy Cieszyn od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Gl 1383/17, w sprawie ze skargi T. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] września 2017 r. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego w punkcie 1. uchylił zaskarżony wyrok; w punkcie 2. oddalił skargę; w punkcie 3. orzekł o kosztach postępowania. Pismem z dnia 20 maja 2019 r. T. W. wniósł o sprostowanie błędów w uzasadnieniu i uzupełnienie ww. wyroku NSA. Na podstawie art. 193 p.p.s.a. w zw. z art. 157 § 1 p.p.s.a. wniósł o uzupełnienie wyroku w części dotyczącej przedawnienia roszczeń dotyczących zapłaty odsetek lub przekazanie WSA w Gliwicach do rozstrzygnięcia, albowiem skarga T. W. nie została rozstrzygnięcia w całości. Dodatkowo domagał się sprostowania błędów rachunkowych na podstawie art. 159 p.p.s.a. w zakresie naliczonych odsetek zamieszczonych w uzasadnieniu do tego wyroku. Zdaniem wnioskodawcy, wniosek o uzupełnienie wyroku jest zasadny, ponieważ NSA nie odniósł się do zawartego w skardze zarzutu przedawnienia odsetek na podstawie art. 118 k.c. Nierozstrzygnięcie tego zagadnienia przez NSA jest rażącym działaniem na szkodę wnoszącego skargę i narusza art. 32 i art. 45 Konstytucji oraz art. 188 p.p.s.a. Domagając się sprostowania uzasadnienia ww. wyroku, wnioskodawca podkreślił, że tytuł wykonawczy z [...] grudnia 2016 r., opisany na str. 16 uzasadnienia, nie zawierał rodzaju i stawek naliczonych odsetek. Jego zdaniem, NSA naruszył art. 188 p.p.s.a. twierdząc, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona i w związku z art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji, w związku z czym doszło do naruszenia art. 32 i art. 45 Konstytucji. Wskazał, że Sąd nie dokonał sprawdzenia prawidłowości wysokości naliczonych odsetek, jak również nie odniósł się do zarzutu skargi dotyczącego tej kwestii. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o sprostowanie i uzupełnienie wyroku nie mógł zostać uwzględniony. Zasadą jest, że sąd jest związany wydanym wyrokiem od chwili jego ogłoszenia, a jeżeli wyrok został wydany na posiedzeniu niejawnym – od podpisania sentencji wyroku (art. 144 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Oznacza to, że wyrok (sentencja lub uzasadnienie) może ulec zmianie tylko w wypadkach i na zasadach przewidzianych ustawą. Rektyfikacji wyroków sądowych służą instytucje sprostowania, uzupełnienia i wykładni. Zgodnie z art. 156 § 1 i 2 w związku z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny może z urzędu sprostować w wyroku niedokładności, błędy pisarskie albo rachunkowe lub inne oczywiste omyłki. Z wnioskiem takim wystąpić może również strona postępowania (art. 159 p.p.s.a.). Wykładnia gramatyczna powyższego przepisu wskazuje, że wszystkie opisane w nim nieprawidłowości muszą mieć charakter oczywisty, tj. niebudzący wątpliwości, bezsporny, pewny. Oczywistość wadliwości może wynikać z samej natury niedokładności, błędu lub omyłki, jak również z porównania ich z innymi niebudzącymi wątpliwości okolicznościami. W myśl art. 157 § 1 p.p.s.a. strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu – a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia – zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Brzmienie cytowanych przepisów jednoznacznie wskazuje na to, że uzupełnić można tylko sentencję wyroku, a nie jego uzasadnienie. Żądanie uzasadnienia wyroku nie może stanowić podstawy do żądania rozszerzenia go o dodatkowe motywy. W szczególności nie można żądać uzupełnienia uzasadnienia orzeczenia poprzez zamieszczenie w nim określonych kwestii, bowiem takie działanie w istocie zmierza nie do uzupełnienia, lecz do zmiany uzasadnienia poprzez zamieszczenie w nim wskazanych przez stronę okoliczności. Mając powyższe rozważania na uwadze, należy wskazać, iż żądanie T. W. zmierza w istocie do merytorycznej zmiany treści uzasadnienia wyroku, a w konsekwencji do podważenia prawidłowości podjętego przez Sąd rozstrzygnięcia. Polemika ze stanowiskiem sądu orzekającego w sprawie niewątpliwie wykracza poza zakres zastosowania instytucji uregulowanych w art. 156 i art. 157 p.p.s.a. Ponowne rozstrzyganie przez Sąd kwestii przedawnienia oraz sposobu naliczenia odsetek od należności z tytułu zwrotu wywłaszczonej nieruchomości jest niedopuszczalne, ponieważ merytoryczne odniesienie się do powyższego zagadnienia prowadziłoby do nadania wnioskowi strony charakteru właściwego środkowi zaskarżenia od orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, którego ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 156 § 1 i 2 oraz art. 157 § 1 i 2 w związku z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.