Sygnatura
I GSK 1692/22
I GSK 1692/22 - Wyrok NSA z 2025-10-29
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 29 października 2025
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner Sędzia NSA Joanna Salachna Sędzia del. WSA Grzegorz Dudar (spr.) Protokolant asystent sędziego Jarosław Lubryczyński po rozpoznaniu w dniu 29 października 2025 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej N. Sp. z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 15 czerwca 2022 r. sygn. akt I SA/Lu 96/22 w sprawie ze skargi N. Sp. z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 23 listopada 2021 r. nr SKO.41/3756/PO/2021 w przedmiocie określenia wysokości pobranej nienależnie dotacji oświatowej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od N. Sp. z o.o. w W. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie 4 050 (cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 15 czerwca 2022 r. sygn. akt I SA/Lu 96/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę N. [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. (dalej powoływana także jako skarżąca spółka, organ prowadzący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie (dalej powoływana także jako SKO, Kolegium) z dnia 23 listopada 2021 r. w przedmiocie zwrotu części dotacji oświatowej za 2016 i 2017 r. Z akt sprawy wynika, że skarżąca spółka w 2016 i 2017 r. była organem prowadzącym dla szkół: N. [...] (LO), N. [...] (PSZ) oraz N. [...]Dorosłych (PSM) w L. Łącznie w 2016 r. z budżetu Miasta L. trzy szkoły prowadzone przez spółkę otrzymały kwotę 719 649,31 zł, zaś w 2017 r. kwotę 1.183.319,50 zł. W sumie w ciągu dwóch lat 2016-2017 pobrano dotację w kwocie 1.902.968.81 zł., spółka zaś w dniu 2 sierpnia 2017 r. dokonała zwrotu dotacji w kwocie 12.597,12 zł za 48 uczniów, którzy nie osiągnęli 50% frekwencji. Dotacje były przekazywane na urządzone dla każdej szkoły odrębne rachunku bankowe, jednakże z rachunków tych były opłacane także inne należności niezwiązane z daną placówką oświatową, wpływały na nie także środki finansowe z innych placówek prowadzonych przez skarżącą spółkę. Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym sprawozdań audytowych Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie i Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie, protokołów przesłuchań świadków – słuchaczy szkół prowadzonych przez spółkę, zestawień słuchaczy poszczególnych szkół z uwzględnieniem frekwencji, dzienników lekcyjnych oraz aktu oskarżenia skierowanego przeciwko osobom pełniącym obowiązki dyrektorów poszczególnych szkół prowadzonych przez spółkę, Prezydent Miasta L. decyzją z 24 sierpnia 2021 r. wydaną m.in. na podstawie art. 251 ust. 1, art. 252 ust. 1 pkt 1) i 2), ust. 5 i ust. 6 pkt 1) i 2) ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 305 ze zm., dalej powoływana jako u.f.p.) oraz art. 90 ust. 3, art. 90 ust. 3d pkt 1) lit. b) ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2015 r., poz. 2156 ze zm., dalej powoływana jako u.s.o.) określił skarżącej spółce dotację pobraną nienależnie w kwocie 226.929,98 zł, pobraną w nadmiernej wysokości w kwocie 278.570,26 zł, niewykorzystaną w kwocie 16.043,63 zł oraz wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem w wysokości 164.883,07 zł i nakazał ich zwrot wraz z odsetkami. W wyniku rozpoznania odwołania skarżącej spółki, SKO w Lublinie decyzją z 23 listopada 2021 r. uchyliło w całości ww. decyzję organu pierwszej instancji i jednocześnie określiło skarżącej spółce dotacje oświatową pobraną nienależnie; pobraną w nadmiernej wysokości; niewykorzystaną oraz wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem w niższych wysokościach niż przyjął to organ pierwszej instancji z jednoczesnym rozbiciem dotacji na 2016 i 2017 r. Kolegium określiło spółce za 2016 r. wysokość dotacji oświatowej pobranej nienależnie w kwocie 82 731,22 zł, dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w kwocie 113 590,28 zł, dotacji niewykorzystanej w kwocie 1 612,57 zł oraz dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w kwocie 26 954,23 zł. Z kolei za 2017 r. Kolegium określiło spółce wysokość dotacji pobranej nienależnie w kwocie 146 642,86 zł, dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w kwocie 142 979,78 zł., dotacji niewykorzystanej w kwocie 5 361,22 zł oraz dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w kwocie 134 260,37 zł. Kolegium określiło również wysokość odsetek naliczonych jak dla zaległości podatkowych, ze wskazaniem konkretnych kwot i dat od jakich należy liczyć te odsetki. W uzasadnieniu decyzji Kolegium szczegółowo opisało ustalony w sprawie stan faktyczny oraz wskazało, że na dotacje pobrane nienależnie składały się: - dotacje pobrane na osoby nie będące słuchaczami szkół, które były wykazywane do dotacji pomimo zapisania i uczęszczania do szkół prowadzonych przez stronę w innych miastach, niż Lublin (K., R., B.), - dotacje pobrane na osoby, które zakończyły kształcenie w szkołach (złożyły rezygnację), - dotacje pobrane na osoby zapisane do szkół później niż w miesiącu ich wykazywania lub zapisane na inny kierunek niż podany w wykazywaniu do dotacji. Z kolei na dotacje pobrane w nadmiernej wysokości składały się dotacje na słuchaczy, wpisanych na listy obecności i do dzienników lekcyjnych, którzy nie uczestniczyli w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, w ogóle nie brały udziału w zajęciach lub też brały udział tylko w jednym kierunku mimo iż były zapisani na dwa. Na kwotę niewykorzystanych dotacji składały się kwoty wydatkowane w wysokości wyższej od widniejącej w tytułach zobowiązań, kwoty wykazane w rozliczeniu, co do których nie przedłożono dowodów wydatkowania oraz kwoty przeksięgowane na inny rachunek spółki. Natomiast na kwotę dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem składały się: kwoty wydatkowane na wynagrodzenia osób niebędących nauczycielami, z którymi zawarto umowy zlecenia prowadzenia dokumentacji przebiegu nauczania (m. in. wypełnienie zestawień frekwencji w dziennikach, wypełnianie arkuszy ocen, uzupełnianie ksiąg słuchaczy), kwota wynagrodzenia dla p. K. D. przyznana dla PSZ mimo iż ta osoba była zatrudniona na stanowisku kierownika administracyjnego w LO, kwoty przelewane tytułem wynagrodzeń dla nauczycieli, którzy prowadzili zajęcia poza Lublinem (w R. i K.) bowiem nie dotyczyły one słuchaczy szkół w L., wydatek na rzecz spółki B. spółki z o.o. z tytułu czynszu najmu pomieszczeń, bowiem z treści umowy nie wynikało, gdzie miały być wynajmowane pomieszczenia (kwota została rozliczona z dotacji dla PSZ w Lublinie w sytuacji, gdy w związku z działalnością PSZ były już wynajmowane cztery pomieszczenia), wydatki tytułem przelewów na wynagrodzenia dla nauczycieli w odniesieniu do zajęć, które nie zostały zrealizowane w części lub w całości. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania, Kolegium podkreśliło, że to spółka wskazywała w comiesięcznych informacjach i wnioskach ilość uczniów uczęszczających do szkół, na których potem pobierała dotację. Wykorzystywała łącznie środki należne, ale i nienależne oraz nadmiernie pobrane. Z tego względu powstał obowiązek orzeczenia w przedmiocie prawidłowości pobrania dotacji i jej wykorzystania. Organ podkreślił, że nie istniały realne możliwości, by uznać, że strona wydatkowała niezgodnie z przeznaczeniem wyłącznie środki pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości. Nie wynika to w szczególności z materiału dowodowego zaoferowanego przez spółkę. Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zaznaczył, że co prawda decyzja nie powinna zawierać załączników a ich treść powinna znaleźć się w treści decyzji, ale powyższe nie stanowiło uchybienia mającego wpływ na wynik sprawy, bowiem decyzja została doręczona stronie wraz z podpisanymi przez członków Kolegium załącznikami. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że dotacja pobrana nienależnie czy w nadmiernej wysokości nie może stanowić jednocześnie dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Co do zasady bowiem wykorzystać niezgodnie z przeznaczeniem można tylko dotację uprzednio pobraną należnie i w prawidłowej wysokości. Nie sposób zatem uznać za zasadne twierdzenia spółki, że w jednej decyzji organ nie może orzec odrębnie o zwrocie dotacji pobranej nienależnie, w nadmiernej wysokości, niewykorzystanej i wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, bowiem przyjęta przez organ forma rozliczenia powoduje lub może powodować, że dotacja należna i wykorzystana zgodnie z przeznaczeniem zostanie faktycznie bezpodstawnie ograniczona. W ocenie sądu pierwszej instancji, dokonane ustalenia stanu faktycznego sprawy znajdują potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym, na który składają się nie tylko – jak twierdzi skarżąca spółka – sprawozdania z audytu (chociaż są one jednym z istotniejszych dowodów, którego strona w żaden sposób nie podważyła). Akta postępowania administracyjnego obejmują 20 tomów, a wśród zebranych przez organ dowodów znajdują się dokumenty, w tym dokumenty źródłowe – m.in. umowy zawarte z pracownikami placówek, umowy o kształcenie, faktury VAT, dowody przelewów bankowych, itp. Organ dołączył też dowody pochodzące z postępowania karnego przygotowawczego, zakończonego aktem oskarżenia wobec osób zarządzających szkołami, którym postawiono zarzuty ściśle związane z poborem i wydatkowaniem dotacji oświatowych. W toku postępowania przeprowadzono też dowody z przesłuchania świadków. Włączono też w poczet materiału wyjaśnienia osób (oświadczenia), do których zwrócono się z zapytaniami o okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia. Organ zebrał zatem obszerny materiał dowodowy, a dokumenty zostały skonfrontowane z zeznaniami świadków i ich oświadczeniami. Dowody zostały ocenione zgodnie z zasadami wyrażonymi w Kodeksie postępowania administracyjnego (art. 80 i art. 81 k.p.a.). Sąd podkreślił, że strona formułując zarzuty niepełności materiału dowodowego i wadliwości oceny dowodów nie wskazała, które z ustaleń organu są wadliwe wskutek pominięcia określonego dowodu przez organ lub wadliwego jego przeanalizowania i oceny. To prowadzący szkołę ma obowiązek zapewnić prowadzenie, na podstawie dowodów księgowych, ksiąg rachunkowych, ujmujących zapisy zdarzeń w porządku chronologicznym i systematycznym oraz gromadzenie i przechowywanie dowodów księgowych oraz pozostałej dokumentacji przewidzianej ustawą. Obowiązek, o którym mowa wynika z art. 4 ust. 3 pkt 2 - 6 ustawy o rachunkowości, stosowanego na podstawie art. 5 ust. 7 pkt 3 ustawy o systemie oświaty (w brzmieniu do 31 sierpnia 2017 r.) oraz art. 10 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo oświatowe (od 1 września 2017 r.). Podmiot otrzymujący dotacje ma wynikający z treści art. 90 ust. 3e i 3f ustawy o systemie oświaty, obowiązek przedstawiania odpowiednich dokumentów w toku kontroli wykorzystania dotacji. O ile zatem, co do zasady, obowiązek gromadzenia dowodów spoczywa na organie, o tyle w wypadku kontroli wydatkowania dotacji niezbędnym i wpływającym na rozstrzygnięcie sprawy jest współdziałanie beneficjenta dotacji, który najlepiej orientuje się w realiach prowadzonej działalności. Każde zatem zaniedbanie w zakresie dokumentowania przepływu środków pieniężnych pochodzących z dotacji wpływa niekorzystnie na sytuację procesową strony. Zdaniem sądu pierwszej instancji, nie można uznać w szczególności za uzasadnione twierdzenia spółki, że organ prowadzący szkołę ma nieograniczoną swobodę wyboru miejsca prowadzenia zajęć, bez wpływu na rozliczenie świadczenia dotacyjnego. Jak zasadnie wskazano w decyzji, miejsce prowadzenia szkoły determinuje organ, a zatem i budżet, z którego pochodzi dotacja oświatowa. Spółka, przywołując w skardze przykład zajęć praktycznych wymagających wyjścia poza siedzibę placówki, w żaden sposób nie wykazała, że zajęcia prowadzone w R., K. lub B. miały taki właśnie charakter. Każda z trzech szkół prowadzonych przez spółkę posiadała lokale w Lublinie finansowane z dotacji stanowiące m.in. sale lekcyjne, zaś w zgłoszeniu do ewidencji jako miejsce prowadzenia szkoły wskazano wyłącznie miasto Lublin. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła skarżąca spółka, zaskarżając go w całości. Spółka na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej powoływana jako p.p.s.a.) zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania tj.: 1. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 252 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (dalej u.f.p.) w zw. z art. 90 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (dalej u.s.o.) poprzez oddalenie skargi wynikające z niedostrzeżenia przez Sąd I instancji, iż organy obu instancji w sposób nieuprawniony nie uwzględniły przy określaniu wysokości dotacji niewykorzystanej lub wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem kwoty dotacji pobranej nienależnie lub w nadmiernej wysokości; 2. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 252 ust. 3 i 4 u.f.p. oraz art. 90 ust. 1, 2 i 3 u.s.o. poprzez oddalenie skargi wynikające z niedostrzeżenia przez Sąd I instancji, iż pobranie dotacji na uczniów, których organ uznaje za uczniów innych szkół, niż szkoła dotowana, uczniów zapisanych do szkoły w okresie późniejszym niż okres, za jaki została pobrana dotacja bądź na inny kierunek niż wskazywany w informacji składanej do organu dotującego nie stanowi pobrania dotacji nienależnie, lecz pobranie dotacji w nadmiernej wysokości; 3. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 5a ust. 2, art. 5 ust. 5a u.s.o. oraz art. 8 ust. 16 i art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe poprzez oddalenie skargi wynikające z niedostrzeżenia przez Sąd I instancji, iż organy obu instancji nieprawidłowo uznały, że przepisy prawa nie pozwalają na prowadzenie zajęć poza terytorium dotującej jednostki samorządu terytorialnego; 4) art. 151 p.p.s.a. w. zw. z art. art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 90 ust. 3d u.s.o. poprzez oddalenie skargi wynikające z niedostrzeżenia przez Sąd I instancji, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie w zaskarżonej decyzji nie dokonało szczegółowej oceny każdego z kwestionowanych wydatków w szczególności pod kątem jego zgodności z celem dotacji oświatowej. Wskazując na powyższe, spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w Lublinie. Spółka wniosła o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego i rozpoznanie sprawy na rozprawie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik Kolegium wniósł o jej oddalenie oraz wyraził zgodę na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym lub na rozprawie, z wykorzystaniem urządzeń technicznych umożliwiających jej przeprowadzenie na odległość. Na rozprawie w dniu 29 października 2025 r. pełnomocnik organu złożył wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a. Zasada związania granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jedynie nieważności postępowania, o której mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a.; żadna jednak ze wskazanych w tym przepisie przesłanek w stanie faktycznym sprawy nie zaistniała. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny (dalej także jako: NSA) rozpoznając sprawę związany był granicami skargi kasacyjnej, czyli wnioskami skargi kasacyjnej i jej podstawami. Zaznaczenia wymaga, że zakres kontroli instancyjnej dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny jest ograniczony w tym sensie, że jest wyznaczony zarzutami i żądaniami strony zawartymi w skutecznie wniesionej skardze kasacyjnej. Innymi słowy, NSA może uwzględnić tylko te zarzuty kasacyjne, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej. Nie może natomiast zastępować strony i uzupełniać przytoczonych podstaw kasacyjnych oraz badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów. Przypomnieć w tym miejscu należy, że skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, można oprzeć stosownie do art. 174 p.p.s.a. na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Autor skargi powinien wskazać konkretne, naruszone przez sąd zaskarżonym orzeczeniem przepisy prawa materialnego i procesowego. W przypadku zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, podkreślić należy, że prawidłowo sformułowany zarzut tego typu winien wskazywać konkretne regulacje procesowe, którym uchybił sąd pierwszej instancji, a także to, że naruszenie tego rodzaju regulacji mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Skarżący kasacyjnie nie może więc ograniczyć się tylko do wskazania, że do naruszenia określonych przepisów faktycznie doszło, ale musi wykazać, co najmniej potencjalny, związek przyczynowy pomiędzy tym naruszeniem, a wynikiem sprawy, tj. treścią zapadłego orzeczenia. Z kolei w odniesieniu do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego, w postaci dopuszczenia się błędu wykładni, na autorze skargi kasacyjnej ciąży obowiązek wskazania konkretnych przepisów prawa materialnego, które jego zdaniem zostały przez sąd naruszone zaskarżanym orzeczeniem, a także podania na czym polegała ich błędna wykładnia (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.). Innymi słowy skarżący kasacyjnie, formułując tego rodzaju zarzut, nie może się jedynie ograniczyć do wskazania przepisu, który został według niego błędnie zinterpretowany, ale winien również podać na czym ten błąd polegał. Najpełniejszą formą wskazania błędnego rozumienia przez sąd konkretnego przepisu jest zaś podanie, jak dany przepis winien być prawidłowo wykładany. Tak samo w przypadku zarzucenia naruszenia prawa materialnego, poprzez jego błędne zastosowanie, zarzut skargi kasacyjnej winien zawierać jednoznaczne stwierdzenie na czym miał polegać w konkretnym przypadku błąd subsumpcji. Zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego, w formie pozytywnej, wiąże się z zarzuceniem zastosowania normy prawnej, która nie powinna być w danej sprawie zastosowana, zaś w formie negatywnej, z zarzuceniem niezastosowania normy prawnej, która w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną powinna być zastosowana w sprawie ze względu na ustalenia jej stanu faktycznego (zob. np. wyrok NSA z 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2735/15 – dost. w CBOSA – orzeczenia.nsa.gov.pl). Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Przechodząc do oceny poszczególnych zarzutów skargi kasacyjnej wskazać przede wszystkim należy, że wszystkie zarzuty zostały powiązane z podstawą kasacyjną wskazaną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., czyli naruszeniem przepisów postępowania, których uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe było o tyle nieprawidłowe, że znaczna część z przedstawionych zarzutów – z pkt 1 – 3 petitum skargi kasacyjnej - odnosiła się do przepisów prawa materialnego. Zgodnie z ugruntowanymi poglądami prezentowanymi w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego niedopuszczalne jest zastępowanie zarzutu naruszenia przepisów postępowania zarzutem naruszenia prawa materialnego i za jego pomocą kwestionowanie ustaleń faktycznych (zob. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 2747/12; wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2327/11, CBOSA). Wskazane w pkt 1 i 2 petitum skargi kasacyjnej przepisy art. 252 ust. 1, 3, 4 i 5 u.f.p. oraz art. 90 ust. 1, 2 i 3 u.s.o. nie są przepisami procesowymi lecz materialnymi. Stanowią one z jednej strony podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji, definiując pojęcie dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem, pobranych nienależnie lub w nadmiernej wysokości (przepisy u.f.p.) z drugiej zaś regulują zasady przyznawania dotacji oświatowych dla szkół niepublicznych (przepisy u.s.o.). Skarżąca spółka upatruje naruszenia wskazanych przepisów w tym, że sąd pierwszej instancji nie dostrzegł pewnych kwestii czy zagadnień związanych z prawidłowym rozróżnieniem dotacji pobranej nienależnie lub w nadmiernej wysokości od dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, jednakże nie wskazuje żadnych przepisów procesowych, które zostały ewentualnie naruszone przez sąd pierwszej instancji czy też organy wydające decyzje w sprawie. Ponadto spółka w żaden sposób nie wykazuje ewentualnego wpływu naruszenia wskazanych przepisów na wynik postępowania, a to jest kluczowe dla zasadności tego typu zarzutów. Zaznaczyć należy, że wskazane przepisy mają charakter materialnoprawny dlatego też dla skuteczności zarzutu ich naruszenia spółka powinna zarzucić ich błędną wykładnię dokonaną przez sąd pierwszej instancji lub też niewłaściwe zastosowanie, jednocześnie wskazując jak te przepisy powinny być rozumiane, czego w niniejszej skardze kasacyjnej zabrakło. Tym samym powyższe zarzuty należało uznać za nieskuteczne i nie poddające się kontroli instancyjnej NSA. Podobnie należało ocenić zarzut podniesiony w pkt 3 petitum skargi kasacyjnej – naruszenia art. 5a ust. 2, art. 5 ust. 5a u.s.o. oraz art. 8 ust. 16 i art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe poprzez błędne przyjęcie, że przepisy prawa nie pozwalają na prowadzenie zajęć poza terytorium dotującej jednostki samorządu terytorialnego. Wskazać przede wszystkim, że również powyższe przepisy mają charakter materialnoprawny a nie procesowy, bowiem regulują odpowiednio zadania oświatowe j.s.t. (art. 5a ust. 2 u.s.o., art. 11 ust. 2 pkt 2 u.p.o.) oraz zakładanie i prowadzenie szkół jako zadania własnego powiatu (art. 5 ust. 5a u.s.o., art. 8 ust. 16 u.p.o.). Abstrahując od wadliwości tak postawionego zarzutu podkreślić należy, że z powyższych przepisów w żaden sposób nie wynika, że dotowana placówka oświatowa ma swobodę miejsca prowadzenia zająć oświatowych, wręcz przeciwnie wynika z nich, że skoro finansowanie zadań oświatowych w zakresie szkół ponadpodstawowych zostało powierzone i jednocześnie ograniczone do powiatu, to dotowana placówka (szkoła) musi mieć siedzibę na obszarze danego powiatu. Tymczasem w niniejszej sprawie, poszczególne szkoły prowadzone przez skarżącą spółkę mające siedzibę w Lublinie wykazywały do dotacji uczniów uczęszczających do innych szkół, również prowadzonych przez skarżącą spółkę, w K., R. i B. Wbrew stanowisku skarżącej spółki nie istniała podstawa prawna umożliwiająca w takiej sytuacji pobieranie dotacji z budżetu Miasta L. na uczniów uczęszczających do szkół prowadzonych na obszarze innych powiatów w Polsce. Przechodząc do zarzutu podniesionego w pkt 4 petitum skargi kasacyjnej, który jako jedyny ma rzeczywiście charakter procesowy, a odnoszący się do naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 90 ust. 3d u.s.o. w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego należało uznać go za niezasadny. Wbrew stanowisku skarżącej kasacyjnie spółki, uzasadnienie zaskarżonej decyzji Kolegium odpowiadało wymogom wskazanym w art. 107 § 3 k.p.a., w szczególności zawierało ocenę poszczególnych wydatków poniesionych przez szkoły prowadzone przez skarżącą spółkę, a zakwestionowanych przez organy w sprawie. Kolegium w wydanej decyzji w sposób szczegółowy odniósł się do zakwestionowanych wydatków spółki czynionych z uzyskanych dotacji (m.in. wydatki na wynagrodzenia poszczególnych osób nie będących nauczycielami, wynagrodzenia dla osoby niezatrudnionej w danej szkole, wydatki na wynagrodzenia za zajęcia, które nie odbyły się w całości lub części, wydatki na czynsz za bliżej nie sprecyzowany lokal, czy wydatki pocztowe) dlatego też nie można przyjąć, że nie zostały one przeanalizowane pod kątem zgodności z celem dotacji oświatowej. Wskazać przy tym należy, że część danych wynikała z zestawień tabelarycznych stanowiących załączniki do wydanych decyzji, do których odwoływał się organ w uzasadnieniu decyzji, na co zwrócił uwagę sąd pierwszej instancji, jednakże nie wpływa to na ocenę, że zaskarżona decyzja SKO nie naruszała prawa w zakresie wskazanym w pkt 4 petitum skargi kasacyjnej. W konsekwencji, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej, sąd pierwszej instancji przeprowadził prawidłową kontrolę legalności zaskarżonej decyzji i słusznie na podstawie akt przedmiotowej sprawy doszedł do przekonania, iż kwestionowana skargą decyzja w pełni odpowiada prawu, stąd zasadnie zastosował konstrukcję prawną oddalenia skargi wynikającą z art. 151 p.p.s.a. Z tych względów, na podstawie przepisu art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw. O zasądzeniu kosztów postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) i § 2 pkt 6 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935), na które składało się wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika organu za udział w rozprawie przed NSA - odpowiedź na skargę kasacyjną nie zawiera wniosku o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 19 września 2022
- Symbol z opisem
- 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
- Hasła tematyczne
- Finanse publiczne
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Grzegorz Dudar /sprawozdawca/ Joanna Salachna Joanna Wegner /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
art. 252 ust. 1, 3, 4 i 5; · Dz.U. 2009 nr 157 poz. 1240
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
art. 107 § 3; · Dz.U. 2020 poz. 256
- Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty.
art. 90 ust. 1, 2 i 3, art. 5a ust. 2, art. 90 ust. 3d; · Dz.U. 1991 nr 95 poz. 425
- Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe
art. 8 ust. 16 i art. 11 ust. 2 pkt 2; · Dz.U. 2017 poz. 59
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny