I FZ 91/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Krystyna Chustecka po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. H. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 lutego 2016 r. sygn. akt I SA/Wr 1089/15 w przedmiocie odrzucenia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 12 marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za I, II, III, IV kwartał 2012 r. postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 8 lutego 2016 r., sygn. akt I SA/Wr 1089/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę A.H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. w przedmiocie podatku od towarów i usług za I, II, III, IV kwartał 2012 r. W uzasadnieniu orzeczenia wyjaśniono, że na skutek uprawomocnienia się zarządzenia referendarza sądowego z dnia 9 grudnia 2015 r., pozostawiającego bez rozpoznania wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy, strona została wezwana, w oparciu o zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I z dnia 12 października 2015 r., do uiszczenia wpisu od skargi, pod rygorem jej odrzucenia, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia. Jak wynika z akt sprawy, wezwanie to zostało skutecznie doręczone stronie w dniu 18 stycznia 2016 r. W odpowiedzi na wezwanie strona skarżąca wniosła ponownie o przyznanie prawa pomocy. Nie opłaciła skargi, mimo zawartego w wezwaniu pouczenia, że brak uiszczenia wpisu w terminie siedmiu dni skutkować będzie odrzuceniem skargi. W ocenie Sądu postępowanie spowodowane kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy nie ma wpływu na bieg terminu do opłacenia skargi skierowanym do strony ponownym wezwaniem do uiszczenia wpisu. Zażalenie od powyższego postanowienia złożyła skarżąca, w którym domagała się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W świetle art. 230 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis, przy czym pismami, o których mowa w cytowanym przepisie, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (art. 230 § 2 p.p.s.a.). Natomiast po myśli art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został w wyznaczonym terminie uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. W tym miejscu wyjaśnić należy, że po uprawomocnieniu się postanowienia odmawiającego stronie przyznania prawa pomocy, bieg terminu do opłacenia skargi, wyznaczony kierowanym do strony skarżącej ponownym wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi nie zostaje przerwany, nawet jeżeli strona po doręczeniu jej takiego ponownego wezwania, a przed upływem siedmiodniowego terminu do zapłacenia należnych kosztów postępowania, wystąpi do sądu z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy (zob. postanowienie NSA z 11 stycznia 2008 r., II FZ 617/07, CBOSA). W orzecznictwie sądowym utrwalone jest bowiem stanowisko, że z przymiotu prawomocności postanowienia odmawiającego zwolnienia z kosztów sądowych wypływa obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu. Ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia (zob. postanowienie NSA z 29 września 2005 r., II FZ 608/05; postanowienie SN z 21 kwietnia 1999 r., I CKN 1461/98, OSNC z 1999 r., z. 11, poz. 96). W niniejszej zaś sprawie, odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I wzywającego do uiszczenia wpisu od skargi został ponownie doręczony w dniu 18 stycznia 2016 r. W konsekwencji, wyznaczony termin upłynął w dniu 25 stycznia 2016 r. Pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia, skarga nie została przez skarżącą opłacona. Wobec powyższego należy zgodzić się z Sądem I instancji, że upływ terminu wyznaczonego do uiszczenia wpisu obliguje zatem Sąd do odrzucenia skargi. Trzeba zauważyć, że odmienne działanie Sądu mogłoby doprowadzić do uniemożliwienia prowadzenia postępowania wskutek rozpoznawania kolejnych wniosków strony o przyznanie prawa pomocy, co niewątpliwie skutkowałoby nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a.