DNR-76/2012

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-730-281(14)/11/IS Warszawa, dnia 28 marca 2012 r. DECYZJA DNR-2/76/2012 Na podstawie art. 41 c ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935 ze zm.) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów umarza wszczęte z urzędu postępowanie, w sprawie wprowadzonej do obrotu przez producenta – GraŜynę PoŜarlik, prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą GraŜyna PoŜarlik Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe w Częstochowie, zabawki jeździk chodzik – spych , kod kreskowy 5902201840438, niezgodnej ze szczegółowymi wymaganiami określonymi w pkt 1.3. Załącznika Nr 1 „Szczegółowe wymagania bezpieczeństwa” do rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 83, poz. 454), w związku z wycofaniem ww. wyrobu z obrotu. UZASADNIENIE W toku kontroli przeprowadzonej u GraŜyny PoŜarlik, prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą GraŜyna PoŜarlik Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe w Częstochowie, inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Katowicach, Delegatura w Częstochowie, stwierdzili w ofercie handlowej zabawkę jeździk chodzik – spych, kod kreskowy 5902201840438. Przedmiotowa zabawka (o długości 780 mm i szerokości 340 mm) przeznaczona jest do utrzymania masy ciała dziecka. Została wykonana ze sztywnego plastiku, a przy mocowaniu tylnych kół oraz w układzie kierowniczym zastosowano pręt stalowy o średnicy 10 mm. Zabawka ma siedzisko na wysokości 250 mm i moŜe być napędzana przez dziecko poprzez odpychanie się nogami od podłoŜa. ŁyŜka zabawki (o szerokości ok. 220 cm) ma uchwyt 2 i moŜe być podnoszona do góry (po załączeniu blokady łyŜka pozostaje w pozycji podniesionej). W czasie opuszczania łyŜki prześwit między poprzeczną belką (osadzoną nad łyŜką) i maską pojazdu zmniejsza się do wartości poniŜej 10 mm. W kierownicy zamontowany jest klakson, działający jak zabawka do ściskania. Na zabawce umieszczono kolorowe papierowe naklejki. Opakowanie zabawki stanowi foliowa torba. Na naklejce umieszczonej na zabawce znajdują się następujące informacje i ostrzeŜenia: kod kreskowy 5902201840438, oznakowanie CE, PPHU PoŜarlik GraŜyna Cz-wa, Chrobrego 63, INSTRUKCJA OBSŁUGI I UśYTKOWANIA ZABAWKI, jeździk chodzik-spych, Zabawka wykonana jest z tworzywa sztucznego, elementy stalowe stanowią: tylna oś, krótsze osie kół przednich, pręt kierownicy, zawleczki kół oraz wkręty. Worek foliowy opakowanie nie słuŜy do zabawy. Osoba dorosła powinna wyjąć zabawkę i sprawdzić czy wszystkie elementy stanowią spójną całość. Dopuszczalne obciąŜenie zabawki 20 kg. Dziecko powinno korzystać z zabawki pod opieką osoby dorosłej. Nie wolno jeździć po schodach, rampach, stromych zjazdach, stokach itp. Producent nie ponosi odpowiedzialności za uŜywanie produktu niezgodnie z powyŜszą instrukcją. Pojazd przebadany przez Instytut Certyfikacji Zabawek Zilina na zgodność z wytycznymi UE oraz Polskie Centrum Badań i Certyfikacji w Warszawie PN71-1:2006. Na łyŜce zabawki umieszczono naklejkę z napisem: UWAGA! ŁYśKA NIE SŁUśY DO SIEDZENIA. Śląski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej, mając na uwadze funkcje i cechy charakterystyczne zabawki (tj. mała wysokość siedziska, mała średnica kół, kolorystyka), wskazujące na jej przeznaczenie dla dzieci w wieku poniŜej 3 lat oraz biorąc pod uwagę pkt 8.1 normy PN-EN 71-1+A9:2009 „Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne” , zlecił laboratorium przeprowadzenie badań o surowszych parametrach, tj. na zgodność z wymaganiami dla zabawek przeznaczonych dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy. Zgodnie z wytycznymi Komitetu Technicznego ds. Bezpieczeństwa Zabawek (Raport PKN-CEN/CR 14379 Klasyfikacja zabawek. Wytyczne. ) zabawki o prostym wzorze, konstrukcji i małej wysokości siedziska, klasyfikowane do kategorii W – zabawki przeznaczone do utrzymywania masy ciała dziecka, są odpowiednie dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy. Zgodnie natomiast z pkt 8.1 normy PN-EN 71-1+A9:2009 „Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne” , gdy grupa wiekowa nie jest określona lub gdy zabawka przeznaczona jest dla więcej niŜ jednej grupy wiekowej, zabawkę naleŜy poddać badaniu o surowszych parametrach. Badania laboratoryjne przeprowadzone w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek w Lublinie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (sprawozdanie z badań 3 nr 159/2011) wykazały, Ŝe przedmiotowa zabawka nie spełnia następujących wymagań normy PN-EN 71-1+A9:2009 „ Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne ”, zwanej dalej „normą PN-EN 71-1+A9:2009”:
pkt 4.10.1d, z uwagi na niewłaściwą przestrzeń między poruszającymi się elementami – podczas opuszczania łyŜki zabawki prześwit między poprzeczną belką (osadzoną nad łyŜką) i maską pojazdu zmniejsza się tak, Ŝe niemoŜliwe jest wstawienie pręta o średnicy 12 mm, a jednocześnie moŜliwe jest wstawienie pręta o średnicy 5 mm;
pkt 4.15.1.6c, z uwagi na niewłaściwe odstępy między kołami i korpusem zabawki – odstępy między przednimi kołami i ramionami mocującymi łyŜkę zabawki, które umoŜliwiają wstawienie w nie pręta o średnicy 5 mm, uniemoŜliwiają wstawienie pręta o średnicy 12 mm;
pkt 5.1b, z uwagi na pojawienie się w wyniku badania elementu całkowicie mieszczącego się w cylindrze do badania małych części (od zabawki odłączył się klakson, a od niego stroik, który mieści się w cylindrze do badania małych części). Przeprowadzone na wniosek kontrolowanego przedsiębiorcy badania próbki kontrolnej przedmiotowej zabawki w Laboratorium Mechanicznym Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji S.A. z siedzibą w Warszawie (sprawozdanie z badań nr BR-117/L-152/2011) wykazały, Ŝe nie spełnia ona następujących wymagań normy PN-EN 71-1+A9:2009:
pkt 4.10.1d, szczelina pomiędzy belką poprzeczną łyŜki a korpusem zabawki umoŜliwia wsunięcie pręta kontrolnego o średnicy 5mm, natomiast nie umoŜliwia wsunięcia pręta kontrolnego o średnicy 12 mm, co moŜe spowodować ryzyko przygniecenia przez przesuwający się element palców dziecka;
pkt 4.15.1.6c, szczelina pomiędzy kołami a korpusem zabawki nie umoŜliwia wsunięcia pręta kontrolnego o średnicy 12 mm, co moŜe spowodować ryzyko uwięźnięcia palców dziecka. Mając na uwadze stwierdzone w wyniku badań laboratoryjnych nieprawidłowości, polegające na niewłaściwej przestrzeni między poruszającymi się elementami oraz niewłaściwych odstępach między kołami i korpusem zabawki, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał, iŜ przedmiotowa zabawka nie spełnia szczegółowych wymagań określonych w pkt 1.3. Załącznika Nr 1 „Szczegółowe wymagania bezpieczeństwa” do rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 83, poz. 454), zwanego dalej „rozporządzeniem”. Pismem z dnia 3 listopada 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwany dalej takŜe „Prezesem UOKiK”, zawiadomił producenta – GraŜynę PoŜarlik, prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą GraŜyna PoŜarlik Przedsiębiorstwo 4 Produkcyjno-Handlowo-Usługowe w Częstochowie, zwaną dalej takŜe „stroną”, o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego, w sprawie wprowadzonej do obrotu zabawki jeździk chodzik – spych, kod kreskowy 5902201840438, niespełniającej szczegółowych wymagań określonych w pkt 1.3. Załącznika Nr 1 „Szczegółowe wymagania bezpieczeństwa” do rozporządzenia, z uwagi na niewłaściwą przestrzeń pomiędzy poruszającymi się elementami zabawki oraz niewłaściwe odstępy pomiędzy kołami i korpusem zabawki, co moŜe powodować ryzyko zranienia palców dziecka (przygniecenia, uwięźnięcia). Postanowieniem z dnia 9 listopada 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyznaczył stronie postępowania termin 21 dni na usunięcie niezgodności ww. zabawki bądź wycofanie jej z obrotu oraz powiadomienie konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach w jednym dzienniku (gazecie) o zasięgu ogólnopolskim. Strona została poinformowana, jakie naleŜy przedstawić dowody na okoliczność podjętych działań. Pismem z dnia 1 grudnia 2011 r. (do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpłynęło w dniu 5 grudnia 2011 r.) strona poinformowała, iŜ podjęła decyzję o wycofaniu z obrotu i z produkcji zabawki jeździk chodzik – spych, kod kreskowy 5902201840438 oraz zaprzestała sprzedaŜy i produkcji zabawki po otrzymaniu wyników badań laboratoryjnych. Powiadomiła pisemnie odbiorców zabawki o stwierdzonych niezgodnościach, na dowód czego załączyła wzór pisma skierowanego do kontrahentów, kopie oświadczeń kontrahentów o nieposiadaniu wyrobu na stanie magazynowym oraz kopię faktury korygującej. Strona poinformowała, iŜ konsumenci zostali powiadomieni o stwierdzonych niezgodnościach wyrobu, na dowód czego załączyła wycinek ogłoszenia prasowego, które ukazało się w dniu 29 listopada 2011 r. w gazecie Nasz Dziennik. Wskazała ponadto, iŜ dokonała zmian konstrukcyjnych w zabawce. Poprawiony i zmodernizowany wyrób przesłała do badań w Polskim Centrum Badań i Certyfikacji S.A. w Warszawie. Poinformowała, iŜ po otrzymaniu pozytywnych wyników badań zmieniona konstrukcyjnie zabawka, która róŜni się od zabawki jeździk chodzik – spych, kod kreskowy 5902201840438, zostanie wprowadzona do obrotu pod nową nazwą, z nowym kodem kreskowym. W związku z wycofaniem zabawki z obrotu oraz powiadomieniem konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach strona zwróciła się z wnioskiem o umorzenie toczącego się przeciwko niej postępowania. Pismem z dnia 7 grudnia 2011 r. Prezes UOKiK poinformował stronę, iŜ przedstawione przez nią dowody nie są wystarczające do uznania przez organ prowadzący postępowanie, Ŝe zabawka została wycofana z obrotu, tym samym nie są wystarczające do wydania decyzji o umorzeniu postępowania. Wskazał, iŜ nadesłane przy piśmie z dnia 1 grudnia 2011 r. dokumenty nie mogą stanowić dowodów w toczącym się postępowaniu administracyjnym, z uwagi na to, iŜ ich zgodność z oryginałem nie została poświadczona w sposób określony 5 w art. 41a ust. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności. Ponadto Prezes UOKiK zwrócił się do strony z prośbą o przedstawienie pełnej listy adresowej dystrybutorów zabawki ze wskazaniem ilości wyrobów dostarczonych kaŜdemu z nich. Pismem z dnia 22 grudnia 2011 r. (do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpłynęło w dniu 27 grudnia 2011 r.) strona nadesłała: listę adresową 9 kontrahentów z określoną ilością wyrobów sprzedanych kaŜdemu z nich, kopie oświadczeń kontrahentów o nieposiadaniu zabawki na stanie magazynowym i kopię faktury korygującej potwierdzającej zwrot przez kontrahenta 1 sztuki zabawki, potwierdzone za zgodność z oryginałem przez notariusza. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów poinformował stronę, Ŝe przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie, na podstawie art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, przysługuje jej prawo do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawo wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszanych Ŝądań. Pismem z dnia 30 stycznia 2012 r. (do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpłynęło w dniu 2 lutego 2012 r.) strona poinformowała, iŜ w wyniku przeprowadzonych badań zmienionej konstrukcyjnie zabawki (wprowadzonej do obrotu pod nazwą Traktorek – jeździk turbo S, kod kreskowy 5902201840728), przeprowadzonych w Laboratorium Mechanicznym Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji S.A. w Warszawie, nie stwierdzono niezgodności z wymaganiami normy PN-EN 71-1:2011 „ Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne ” oraz normy PN-EN 71-2:2011 „Bezpieczeństwo zabawek. Część 2: Palność” . W związku z wycofaniem z obrotu i z produkcji zabawki jeździk chodzik – spych, kod kreskowy 5902201840438 oraz dokonaniem zmian konstrukcyjnych wyrobu, strona zwróciła się z wnioskiem o umorzenie toczącego się przeciwko niej postępowania. Do pisma z dnia 30 stycznia 2012 r. strona załączyła sprawozdanie z badań laboratoryjnych zabawki Traktorek – jeździk turbo S, kod kreskowy 5902201840728 (nr BR-239/L-346/2011). Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził: Przepis art. 41a ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o systemie oceny zgodności”, stanowi, iŜ stroną postępowania jest osoba, która wprowadziła do obrotu lub oddała do uŜytku wyrób niezgodny z zasadniczymi, szczegółowymi lub innymi wymaganiami, wobec której postępowanie zostało wszczęte. 6 GraŜyna PoŜarlik, prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą GraŜyna PoŜarlik Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe w Częstochowie, jest producentem wprowadzającym do obrotu zabawkę jeździk chodzik – spych, kod kreskowy 5902201840438, co potwierdzają oznaczenia umieszczone na wyrobie. Zgodnie z art. 5 pkt 2 ustawy o systemie oceny zgodności przez wprowadzenie do obrotu naleŜy rozumieć udostępnienie przez producenta, jego upowaŜnionego przedstawiciela lub importera, nieodpłatnie albo za opłatą, po raz pierwszy na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, wyrobu w celu jego uŜywania lub dystrybucji. Natomiast zgodnie z art. 5 pkt 20 ustawy o systemie oceny zgodności, za producenta uwaŜa się osobę fizyczną lub prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która projektuje i wytwarza wyrób, albo dla której ten wyrób zaprojektowano lub wytworzono, w celu wprowadzenia go do obrotu lub oddania do uŜytku pod własną nazwą lub znakiem. Badania laboratoryjne przeprowadzone w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek w Lublinie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (sprawozdanie z badań nr 159/2011) wykazały, Ŝe ww. zabawka nie spełnia następujących wymagań normy PN-EN 71-1+A9:2009:
pkt 4.10.1d, z uwagi na niewłaściwą przestrzeń między poruszającymi się elementami – podczas opuszczania łyŜki zabawki prześwit między poprzeczną belką (osadzoną nad łyŜką) i maską pojazdu zmniejsza się tak, Ŝe niemoŜliwe jest wstawienie pręta o średnicy 12 mm, a jednocześnie moŜliwe jest wstawienie pręta o średnicy 5 mm;
pkt 4.15.1.6c, z uwagi na niewłaściwe odstępy między kołami i korpusem zabawki – odstępy między przednimi kołami i ramionami mocującymi łyŜkę zabawki, które umoŜliwiają wstawienie w nie pręta o średnicy 5 mm, uniemoŜliwiają wstawienie pręta o średnicy 12 mm;
pkt 5.1b, z uwagi na pojawienie się w wyniku badania elementu całkowicie mieszczącego się w cylindrze do badania małych części (od zabawki odłączył się klakson, a od niego stroik, który mieści się w cylindrze do badania małych części). Przeprowadzone na wniosek kontrolowanego przedsiębiorcy badania próbki kontrolnej przedmiotowej zabawki w Laboratorium Mechanicznym Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji S.A. z siedzibą w Warszawie (sprawozdanie z badań nr BR-117/L-152/2011) wykazały, Ŝe nie spełnia ona następujących wymagań normy PN-EN 71-1+A9:2009: 7
pkt 4.10.1d, szczelina pomiędzy belką poprzeczną łyŜki a korpusem zabawki umoŜliwia wsunięcie pręta kontrolnego o średnicy 5mm, natomiast nie umoŜliwia wsunięcia pręta kontrolnego o średnicy 12 mm, co moŜe spowodować ryzyko przygniecenia przez przesuwający się element palców dziecka;
pkt 4.15.1.6c, szczelina pomiędzy kołami a korpusem zabawki nie umoŜliwia wsunięcia pręta kontrolnego o średnicy 12 mm, co moŜe spowodować ryzyko uwięźnięcia palców dziecka. Wyniki badań laboratoryjnych uzasadniały wszczęcie z urzędu przez Prezesa UOKiK postępowania administracyjnego, na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy o systemie oceny zgodności, przeciwko GraŜynie PoŜarlik, prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą GraŜyna PoŜarlik Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe w Częstochowie, w sprawie wprowadzonej do obrotu zabawki jeździk chodzik – spych, kod kreskowy 5902201840438, niespełniającej szczegółowych wymagań określonych w pkt. 1.3. Załącznika Nr 1 „Szczegółowe wymagania bezpieczeństwa” do rozporządzenia, z uwagi na niewłaściwą przestrzeń pomiędzy poruszającymi się elementami zabawki oraz niewłaściwe odstępy pomiędzy kołami i korpusem zabawki, co moŜe powodować ryzyko zranienia palców dziecka (przygniecenia, uwięźnięcia). Zgodnie z pkt 1.3. Załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do rozporządzenia zabawki muszą być tak zaprojektowane i wyprodukowane, aby nie stanowiły zagroŜenia lub zagroŜenie spowodowane ruchem ich części było minimalne. W toku prowadzonego postępowania przed Prezesem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów powiadomiono stronę o moŜliwości podjęcia działań zmierzających do usunięcia niezgodności zabawki bądź wycofania jej z obrotu i powiadomienia konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach oraz wyznaczono stronie termin na ich podjęcie. Poinformowano równieŜ, jakie naleŜy przedstawić dowody na okoliczność podjętych działań. Przedstawione w toku postępowania administracyjnego przez stronę dowody, tj.: lista adresowa odbiorców zabawki, oświadczenia kontrahentów o nieposiadaniu na stanie magazynowym zabawek, faktura korygująca potwierdzająca zwrot wadliwej zabawki przez kontrahenta oraz wycinek ogłoszenia prasowego są wystarczającą podstawą do uznania, Ŝe wyroby zostały wycofane z obrotu oraz powiadomiono konsumentów o zagroŜeniu stwarzanym przez zabawkę będącą przedmiotem postępowania. Ponadto w wyniku prowadzonego postępowania strona dokonując zmian konstrukcyjnych wyrobu usunęła stwierdzone niezgodności, na dowód czego przedstawiła sprawozdanie z badań laboratoryjnych. Poprawiony i zmodernizowany wyrób wprowadziła do obrotu pod nazwą Traktorek – jeździk turbo S, kod kreskowy 5902201840728. 8 Zgodnie z art. 41c ust. 2 pkt 2 ustawy o systemie oceny zgodności, organ prowadzący postępowanie wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeŜeli stwierdzi, Ŝe wyrób został wycofany z obrotu. W tym stanie rzeczy postanowiono, jak w sentencji. P o u c z e n i e Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w związku z art. 43b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935 ze zm.), od niniejszej decyzji stronie nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Departamentu Nadzoru Rynku Anna Mazurak Otrzymują: 1. GraŜyna PoŜarlik Przedsiębiorstwo Produkcyjno- Handlowo-Usługowe ul. Bolesława Chrobrego 63 42-200 Częstochowa Do wiadomości: 1. Śląski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej (KJ-D-Cz.8361.81.2011) 2. a/a