DNR-73/2011

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-730-158(9)/10/BB Warszawa, 11 marca 2011 r. DECYZJA DNR-2/73/2011 Na podstawie art. 41c ust. 3 pkt 1 i 4 oraz art. 41c ust. 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935 ze zm.), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wszczętego z urzędu w sprawie dystrybuowania przez BHC Sp. z o.o. z siedzibą w Łazach, zabawki lalka na baterie , kod EAN 2009092190031, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów 1. przedsiębiorcy temu nakazuje: a) wycofanie z obrotu zabawki produkcji chińskiej lalka na baterie, kod EAN 2009092190031 , niezgodnej z zasadniczymi wymaganiami określonymi w § 9 i § 21 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 210, poz. 2045 ze zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem” oraz innymi wymaganiami określonymi w § 32 ust. 1 i 4 rozporządzenia, b) powiadomienie konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach z zasadniczymi i innymi wymaganiami, w formie ogłoszenia w ramce o wielkości minimum 7/7 cm, o treści: „ BHC Sp. z o.o. z siedzibą w Łazach, Al. Krakowska 193D, 05-552 Wólka Kosowska informuje, iŜ zabawka lalka na baterie, kod EAN 2009092190031 , nie spełnia zasadniczych i innych wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek, z uwagi na: pojawienie się w wyniku badania małego elementu, stanowiącego ryzyko uduszenia albo zadławienia, brak instrukcji uŜywania, brak nazwy i adresu producenta, jego upowaŜnionego przedstawiciela lub importera oraz brak informacji o celowości zachowania opakowania.” PowyŜsze ogłoszenie powinno zostać zamieszczone w trzech dziennikach (gazetach) o zasięgu ogólnopolskim w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji; 2. nadaje decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. 2 UZASADNIENIE W toku kontroli przeprowadzonej w C1 Chińskim Centrum Handlowym naleŜącym do SI LING Sp. z o.o. z siedzibą w Radomiu, inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Warszawie Delegatura w Radomiu, stwierdzili w ofercie handlowej zabawkę lalka na baterie, kod EAN 2009092190031. Z załączonej do akt sprawy faktury VAT z dnia 4 maja 2010 r. wynika, Ŝe kontrolowany przedsiębiorca zakupił przedmiotową zabawkę od BHC Sp. z o.o. z siedzibą w Łazach. Kontrola przeprowadzona przez inspektorów Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Warszawie w BHC Sp. z o.o. z siedzibą w Łazach, w celu uzyskania dokumentów potwierdzających fakt wprowadzenia do obrotu lalki na baterie, kod EAN 2009092190031 wykazała, iŜ ww. przedsiębiorca nie jest importerem tego wyrobu. Jako importera wskazano DANDY Sp. z o.o. z siedzibą w Wólce Kosowskiej. Jak ustalono, pod adresem wskazanym w Krajowym Rejestrze Sądowym jako siedziba spółki, przedsiębiorca ten nie prowadził działalności gospodarczej. Biorąc pod uwagę powyŜsze ustalenia, postępowanie wszczęto wobec dystrybutora wyrobu, tj. BHC Sp. z o.o. z siedzibą w Łazach. Przedmiotowa zabawka to lalka o wysokości ok. 310 mm, której szkielet wykonano z twardego tworzywa sztucznego, do którego doczepiono wypchane ręce oraz głowę. Lalka ubrana w zielona sukienkę z materiału włókienniczego, zapinaną na plastikowy zamek błyskawiczny. Głowa lalki pokryta włóknami włóczki, imitującymi włosy. Ręce lalki usztywnione od wewnątrz metalowym drutem. W tylnej części zabawki znajduje się przedział bateryjny zamykany śrubką. Po naciśnięciu ręki lalka wydaje dźwięki i wykonuje ruchy. Na kartoniku przymocowanym do zabawki za pomocą plastikowej Ŝyłki naklejona została nalepka z następującymi napisami: BHC, kod EAN 2009092190031, tel: 0048-519104607, Made in P.R.C., znak CE, znak graficzny ostrzegawczy dotyczący wieku (0-3) w kolorze czarnym. Na metce przyszytej do zabawki znajduje się napis: Made in China. W wyniku oględzin zabawki ustalono, Ŝe w oznaczeniach zabawki nie umieszczono nazwy i adresu producenta, jego upowaŜnionego przedstawiciela lub importera oraz informacji o celowości zachowania opakowania. Ponadto, zabawka nie posiadała instrukcji uŜywania. ZwaŜywszy, iŜ zgodnie z wytycznymi Komitetu Technicznego ds. Bezpieczeństwa Zabawek (Raport PKN-CEN/CR 14379 Klasyfikacja zabawek. Wytyczne.) , lalki z prostym, łatwym w uŜyciu (wymagającym łatwej obsługi) wewnętrznym osprzętem elektrycznym, 3 elektronicznym lub mechanicznym są klasyfikowane do kategorii H – lalki i zabawki wypchane miękkie, przeznaczone dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy, na zlecenie Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Warszawie Delegatura w Radomiu, wskazaną zabawkę poddano badaniom laboratoryjnym o surowszych parametrach, właściwym dla zabawek dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy. Na przeznaczenie przedmiotowej zabawki dla dzieci w wieku poniŜej 3 lat wskazywał jej wygląd, funkcje i właściwości. Badania laboratoryjne przeprowadzone przez Specjalistyczne Laboratorium Badania Zabawek w Lublinie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (sprawozdanie z badań Nr 178/2010) wykazały, iŜ zabawka lalka na baterie, kod EAN 2009092190031, nie jest zgodna z wymaganiami zawartymi w pkt 5.1 normy PN-EN 71-1+A8:2009 „Bezpieczeństwo zabawek Część 1 : Właściwości mechaniczne i fizyczne” , z uwagi na pojawienie się w wyniku badania małego elementu (suwak zamka błyskawicznego), mieszczącego się całkowicie w cylindrze do badania małych części oraz wymaganiami określonymi w pkt. 7.1 ww. normy, ze względu na brak nazwy i adresu producenta, jego upowaŜnionego przedstawiciela lub importera. Pismem z dnia 14 października 2010 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów powiadomił dystrybutora BHC Sp. z o.o. z siedzibą w Łazach (dalej: strona, przedsiębiorca) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzenia do obrotu zabawki lalka na baterie, kod EAN 2009092190031, niezgodnej z zasadniczymi i innymi wymaganiami określonymi w następujących przepisach rozporządzenia:
§ 9, z uwagi na pojawienie się w wyniku badania małego elementu, którego połknięcie lub wprowadzenie do jakiegokolwiek otworu w ciele dziecka moŜe stanowić ryzyko uduszenia albo zadławienia,
§ 21 ust. 1, z uwagi na brak instrukcji uŜywania,
§ 32 ust. 1, z uwagi na brak nazwy i adresu producenta, jego upowaŜnionego przedstawiciela lub importera,
§ 32 ust. 4, z uwagi na brak informacji o celowości zachowania opakowania. Jednocześnie w dniu 14 października 2010 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydał postanowienie, w którym wyznaczył stronie postępowania termin 21 dni na usunięcie stwierdzonych niezgodności bądź wycofanie wyrobu z obrotu. Strona została poinformowana, jakie naleŜy przedstawić dowody na okoliczność podjętych przez nią działań. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania oraz postanowienie zostały stronie prawidłowo doręczone w dniu 18 października 2010 r. 4 Pismem z dnia 17 listopada 2010 r. Prezes UOKiK poinformował stronę, iŜ w związku z nieprzedstawieniem w wyznaczonym terminie (do dnia 8 listopada 2010 r.) dowodów potwierdzających usunięcie niezgodności z zasadniczymi i innymi wymaganiami bądź wycofanie z obrotu zabawki lalka na baterie, kod EAN 2009092190031, w obecnym stanie materiału dowodowego rozwaŜa wydanie, na podstawie art. 41c ust. 3 pkt 1 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności, decyzji nakazującej stronie postępowania wycofanie wyrobów z obrotu oraz powiadomienie w określonym terminie konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach z zasadniczymi wymaganiami. ZwaŜywszy na powyŜsze, poinformował równieŜ o przysługującym jej prawie do zapoznania się z aktami i prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań w terminie 10 dni od dnia otrzymania pisma. Powiadomił ponadto, Ŝe zgodnie z art. 21 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) NR 765/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiającego wymagania w zakresie akredytacji i nadzoru rynku odnoszącego się do warunków wprowadzania produktów do obrotu i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 339/93 (Dz. Urz. UE L 218/30 z dnia 13 sierpnia 2008 r.), strona przed wydaniem decyzji, ma moŜliwość w terminie nie krótszym niŜ 10 dni, przedstawienia swojego stanowiska w sprawie. Pismo to zostało stronie prawidłowo doręczone. Z przedmiotowego prawa strona nie skorzystała. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził: Przedsiębiorca BHC Sp. z o.o. z siedzibą w Łazach jest dystrybutorem zabawki lalka na baterie, kod EAN 2009092190031. Zgodnie z art. 5 pkt 23 ustawy o systemie oceny zgodności, za dystrybutora uwaŜa się osobę fizyczną lub prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która dostarcza lub udostępnia wyrób po jego wprowadzeniu do obrotu. Przepis art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oceny zgodności stanowi, iŜ wyroby wprowadzane do obrotu lub oddawane do uŜytku podlegają ocenie zgodności z zasadniczymi wymaganiami określonymi w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 1 ww. ustawy. W przypadku zabawek, zastosowanie mają przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek. Badania laboratoryjne przeprowadzone przez Specjalistyczne Laboratorium Badania Zabawek w Lublinie Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (sprawozdanie z badań Nr 178/2010) wykazały, iŜ zabawka lalka na baterie, kod EAN 2009092190031, nie jest zgodna z wymaganiami zawartymi w pkt 5.1 normy PN-EN 71-1+A8:2009 „Bezpieczeństwo 5 zabawek Część 1 : Właściwości mechaniczne i fizyczne” , z uwagi na pojawienie się w wyniku badania małego elementu (suwak zamka błyskawicznego), mieszczącego się całkowicie w cylindrze do badania małych części oraz wymaganiami określonymi w pkt. 7.1 ww. normy, ze względu na brak nazwy i adresu producenta, jego upowaŜnionego przedstawiciela lub importera. Stwierdzone niezgodności uzasadniały wszczęcie przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów postępowania w sprawie dystrybuowania wyrobu niezgodnego z zasadniczymi wymaganiami określonymi w § 9 i § 21 ust. 1 rozporządzenia, z uwagi na pojawienie się w wyniku badania małego elementu, którego połknięcie lub wprowadzenie do jakiegokolwiek otworu w ciele dziecka stwarza ryzyko uduszenia albo zadławienia i brak instrukcji uŜywania oraz innymi wymaganiami określonymi w § 32 ust. 1 i 4, z uwagi na brak nazwy i adresu producenta, jego upowaŜnionego przedstawiciela lub importera, a takŜe brak informacji o celowości zachowania opakowania. Przepis § 9 ust. 1 rozporządzenia stanowi, iŜ zabawki oraz ich części składowe oraz wszelkie odłączalne ich części, słuŜące do zabawy dla dzieci w wieku do lat 3, muszą mieć takie wymiary, aby nie było moŜliwe ich połknięcie lub wprowadzenie do jakiegokolwiek otworu w ciele dziecka. Zaś z treści przepisu § 9 ust. 2 rozporządzenia wynika, Ŝe zabawki, ich części, a takŜe opakowania, w których są wprowadzone do obrotu, nie mogą powodować ryzyka uduszenia albo udławienia. Zgodnie z brzmieniem § 21 ust. 1 rozporządzenia, w przypadku, gdy wymagają tego względy bezpieczeństwa, producent, niezaleŜnie od informacji określonych w rozdziale 5, dołącza do zabawki sformułowaną w języku polskim instrukcję jej uŜywania, zwaną dalej „instrukcją”. Przepis § 32 ust. 1 stanowi, Ŝe na zabawce albo jej opakowaniu umieszcza się w sposób widoczny, czytelny i trwały oznakowanie oraz informację zawierającą: nazwę i adres producenta lub imię i nazwisko jego upowaŜnionego przedstawiciela albo importera na terytorium Wspólnoty Europejskiej, zwaną dalej „informacją”, natomiast według ust. 4 tego samego przepisu, producent powinien poinformować nabywców zabawek o celowości zachowania opakowań, etykiet oraz ulotek, na których zamieszczone są informacje (w przypadku zabawek składających się z małych części - zgodnie z ust.3). Wskazane niezgodności stanowią naruszenie Dyrektywy Rady 88/378/EWG z dnia 3 maja 1988 r. w sprawie zbliŜenia ustawodawstwa Państw Członkowskich dotyczących bezpieczeństwa zabawek (Dz. Urz. WE L 187 z 16.07.1988), tj.:
pkt 1 lit. d i e Załącznik II „Zasadnicze wymogi bezpieczeństwa zabawek” Rozdział II „Ryzyko szczególne”, 6
pkt 3 Załącznika II „Zasadnicze wymogi bezpieczeństwa zabawek” Rozdział I „Zasady ogólne” ,
art. 11 ust. 1 ww. dyrektywy. Pkt 1 lit. d Załącznika II „Zasadnicze wymogi bezpieczeństwa zabawek” Rozdział II „Ryzyko szczególne” stanowi, Ŝe zabawki i ich części składowe, oraz wszelkie dające się odłączyć elementy zabawek, które są wyraźnie potrzebne do uŜywania zabawek, i które są wyraźnie przeznaczone dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy, muszą posiadać takie wymiary, aby uniemoŜliwić ich połknięcie bądź wprowadzenie do jakiegokolwiek otworu w ciele. Natomiast z treści pkt 1 lit. e Załącznika II „Zasadnicze wymogi bezpieczeństwa zabawek” Rozdział II „Ryzyko szczególne” wynika, Ŝe zabawki, ich części oraz opakowanie, w którym się znajdują przy sprzedaŜy detalicznej, nie mogą stwarzać zagroŜenia uduszenia lub udławienia. Zgodnie zaś z brzmieniem pkt 3 Załącznika II „Zasadnicze wymogi bezpieczeństwa zabawek” Rozdział I „Zasady ogólne” , etykiety na zabawkach i/lub ich opakowaniach oraz instrukcje uŜytkowania, które są do nich załączone, muszą całkowicie i skutecznie zwracać uwagę uŜytkowników lub ich opiekunów na ryzyko, związane z ich uŜywaniem, oraz sposoby unikania takiego ryzyka. Artykuł 11 ust. 1 ww. dyrektywy stanowi, Ŝe znak WE określony w art. 5, 7 i 8, oraz nazwa lub imię i nazwisko i/lub nazwa handlowa i/lub znak towarowy oraz adres producenta lub jego upowaŜnionego przedstawiciela albo importera na obszar Wspólnoty, będą jako zasada umieszczone, albo na zabawce, albo na opakowaniu w widocznej, łatwej do odczytania i nieusuwalnej formie. W przypadku małych zabawek i zabawek składających się z małych części, szczegóły te mogą być umieszczone w taki sam sposób na opakowaniu, na etykiecie, lub na ulotce. W przypadku, gdy takie szczegółowe informacje nie są umieszczone na zabawce, naleŜy zwrócić uwagę konsumenta na celowość ich zachowania. W toku postępowania przed Prezesem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów powiadomiono stronę o moŜliwości podjęcia działań zmierzających do usunięcia niezgodności bądź wycofania wyrobu z obrotu i wyznaczono termin na ich podjęcie. Poinformowano równieŜ, jakie naleŜy przedstawić dowody na okoliczność podjętych działań. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania oraz postanowienie zostały stronie prawidłowo doręczone. Strona została równieŜ poinformowana o moŜliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań, jednak we wskazanym terminie nie skorzystała z przysługującego jej prawa. BHC Sp. z o.o. z siedzibą w Łazach nie podjęła jednak Ŝadnych działań w celu usunięcia stwierdzonych niezgodności bądź wycofania wyrobu z obrotu. 7 W związku z powyŜszym, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał, iŜ niezbędne jest nakazanie wycofania ww. wyrobu z obrotu oraz powiadomienie konsumentów o stwierdzonych niezgodnościach. Zgodnie z art. 41c ust. 3 pkt 1 i 4 ustawy o systemie oceny zgodności, jeŜeli w wyniku kontroli stwierdzono, ze wyrób nie spełnia zasadniczych lub innych wymagań, a strona postępowania nie podjęła działań, o których mowa w art. 41b ust. 1 organ prowadzący postępowanie moŜe, w drodze decyzji nakazać wycofanie wyrobu z obrotu lub z uŜytku, jak równieŜ nakazać stronie postępowania powiadomienie konsumentów lub uŜytkowników wyrobu o stwierdzonych niezgodnościach z zasadniczymi lub innymi wymaganiami, określając termin i sposób powiadomienia. Ponadto, w myśl art. 41c ust. 9 cyt. ustawy, jeŜeli wymaga tego interes konsumentów lub uŜytkowników wyrobu, organ prowadzący postępowanie nadaje decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Ze względu na powaŜne zagroŜenie zdrowia stwarzane przez kwestionowaną zabawkę oraz interes konsumentów, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał, iŜ zachodzi konieczność nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności i orzekł jak w sentencji. W przypadku, gdy decyzja stanie się ostateczna, zgodnie z art. 39a ust. 3 pkt 1 ustawy o systemie oceny zgodności, stanowić będzie to podstawę do wpisu do rejestru wyrobów niezgodnych z zasadniczymi lub innymi wymaganiami prowadzonego przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. P o u c z e n i e Na podstawie art. 127 § 3 w związku z art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w związku z art. 42 ustawy o systemie oceny zgodności, od niniejszej decyzji stronie nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Otrzymują: 1. BHC Sp. z o.o . Z up. Prezesa Urzędu Al. Krakowska 193D Ochrony Konkurencji i Konsumentów 05-552 Wólka Kosowska Małgorzata Kozak Wiceprezes Do wiadomości: 1. SI LING Sp. z o.o. ul. PraŜmowskiego 13 26-600 Radom 2. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej (DR-42-227/10, DR-42-352/10) 3. a/a