RWR-14/2009

J 1 PREZES URZĘDU OCHRONY Konkurencji i Konsumentów Delegatura we Wrocławiu 50-413 Wrocław, ul. Walońska 3-5 tel.(071) 344 65 87, (071) 34 05 920, fax (071) 34 05 922 e-mail: wroclaw@uokik.gov.pl RWR 61-5/09/ZK Wrocław, lipca 2009 r. DECYZJA RWR 14/2009 I. Na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2007 r., nr 134 poz. 939), po przeprowadzeniu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, wszczętego z urzędu przeciwko Beacie Półrolniczak prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą „Ronus” przy Pl. M. Kolbe 3 w Oławie - działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, 1. uznaje się za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , zamieszczenie przez ww. przedsiębiorcę we wzorcu umownym p.n. „Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu” następujących postanowień: • § 6 ust. 4 „ Zaleganie we wnoszeniu abonamentu przez ABONENTA co najmniej 10 dni, może spowodować zawieszenie świadczenia pewnych usług dostępu do Internetu przez OPERATORA. Wznowienie dostarczania usługi będzie możliwe po uregulowaniu wszystkich zaległych należności w tym pełny abonament również za okres zawieszenia spowodowanego nie zapłaceniem usługi wraz z ustawowymi odsetkami oraz opłaty za ponowne przywrócenie świadczonej usługi, w wysokości 20 zł + VAT .” • § 8 ust. 1 „Operator ma prawo do zaprzestania świadczenia usługi ABONENTOWI ze skutkiem natychmiastowym, w przypadku stwierdzenia niezgodnego z Prawem, Umową lub Regulaminem korzystania z usługi, w szczególności: (…) c) nie wnoszenia opłat (…). • § 9 ust. 2 „ OPERATOR nie ponosi odpowiedzialności za: J 2 a) przerwy w dostarczaniu usługi na skutek przyczyn niezależnych od OPERATORA, w tym również za brak możliwości transmisji z przyczyn leżących poza siecią np.: zaniki energii elektrycznej przepięcia elektryczne itp. b) wszelkiego rodzaju szkody Abonenta, jakie może ponieść na skutek niewłaściwego działania sieci Internet (łącza zewnętrzne)(…). ” • § 10 „ OPERATOR zastrzega sobie prawo do konserwacji sieci, a tym samym odłączenia ABONENTA od sieci na czas niezbędny do prac konserwacyjnych .” które są postanowieniami umownymi wpisanymi na podstawie art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone; i nakazuje się zaniechania jej stosowania . 2. uznaje się za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , zamieszczenie przez ww. przedsiębiorcę we wzorcu umownym p.n. „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” następujących postanowień: • § 4 ust. 2.2.1 „ Operator może rozwiązać umowę ze skutkiem natychmiastowym w przypadku nie uregulowania w terminie przez Abonenta należności za wykonywane usługi .” • § 7 ust. 5 „O perator zastrzega sobie możliwość przerw w działaniu sieci związanych z konserwacją techniczną oraz konfiguracją, niezbędnymi do prawidłowego funkcjonowania sieci Operatora.” • § 11 ust. 4 „ Operator nie ponosi odpowiedzialności za awarie wynikłe z przyczyn takich jak: przepięcia elektryczne, zaniki energii elektrycznej (…) oraz awarie powstałe z winy innych operatorów (dostawców Internetu) a także wirusy komputerowe .” które są postanowieniami umownymi wpisanymi na podstawie art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone; i nakazuje się zaniechania jej stosowania . 3. uznaje się za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji poprzez niezamieszczanie w umowach z konsumentami informacji na temat: • danych określających czas oczekiwania na przyłączenie do sieci lub określających termin rozpoczęcia świadczenia usług telekomunikacyjnych, co narusza obowiązek wynikający z art. 56 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.); • trybu postępowania reklamacyjnego, co narusza obowiązek wynikający z art. 56 ust. 3 pkt 7 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.); • możliwości rozwiązania sporu w drodze mediacji lub poddania go pod rozstrzygnięcie sądu polubownego, co narusza obowiązek wynikający z art. 56 ust. 3 pkt 8 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.); i nakazuje się zaniechania jej stosowania J 3 4. uznaje się za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji poprzez niezamieszczenie w regulaminie świadczenia usług telekomunikacyjnych rzetelnej informacji na temat: trybu postępowania reklamacyjnego, co narusza obowiązek wynikający z art. 60 pkt 6 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.) między innymi również poprzez stosowanie we wzorcu umownym p.n. „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” następujących postanowień: - § 16 ust. 3 „Reklamacja musi być zgłaszana na piśmie w terminie 7 dni od daty otrzymania faktury za okres którego dotyczy. W przypadku przekroczenia tego terminu reklamacja może nie zostać uznana.”, które narusza przepis § 6.1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 1 października 2004 roku w sprawie trybu postępowania reklamacyjnego oraz warunków, jakim powinna odpowiadać reklamacja usługi telekomunikacyjnej (Dz.U Nr 226 poz. 2291); - § 16 ust. „Reklamacja musi zawierać pod rygorem jej odrzucenia: nazwę Abonenta, adres, numer umowy, nr faktury, adres miejsca który reklamacja dotyczy, okres którego dotyczy, wszelkie dokumenty i posiadane dowody uzasadniające tę reklamację, oraz podpis Abonenta.”, które narusza przepis § 2.3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 1 października 2004 roku w sprawie trybu postępowania reklamacyjnego oraz warunków, jakim powinna odpowiadać reklamacja usługi telekomunikacyjnej (Dz.U Nr 226 poz. 2291); i nakazuje się zaniechania jej stosowania 5. uznaje się za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji poprzez stosowanie we wzorcu umownym p.n. „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” następujących postanowień: • § 12 ust. 3 „W przypadku zmian cen Operator powiadomi Abonenta z wyprzedzeniem co najmniej jednego okresu rozliczeniowego, o zakresie zmian i terminie ich przeprowadzenia, przy czym powiadomienie może nastąpić pisemnie lub poprzez pocztę e-mail.” które narusza art. 61 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.) • § 12 ust. 4 „W przypadku podwyższenia cen Abonent ma prawo, w terminie 14 dni od daty wprowadzenia zmian, wypowiedzieć Umowę z zachowaniem terminu wypowiedzenia w niej obowiązującego. Nie rozwiązanie Umowy w wyżej przewidziany sposób poczytuje się za wyrażenie zgody na podwyższenie cen.”, które narusza art. 61 ust. 6 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.) • § 18 ust. 3 „W przypadku zmian w regulaminie na niekorzyść Abonenta, Abonent, ma prawo w terminie 14 dni od daty powiadomienia, wypowiedzieć Umowę z zachowaniem terminu wypowiedzenia.” , które narusza art. 59 ust. 2 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.); i nakazuje się zaniechania jej stosowania. II. Na podstawie art. 106 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur J 4 Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, - w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, nakłada się na Beatę Półrolniczak prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą „Ronus” przy Pl. M. Kolbe 3 w Oławie , karę pieniężną w wysokości: 1. 3.057 zł (trzy tysiące pięćdziesiąt siedem zł) z tytułu naruszenia zakazu, o jakim mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , w zakresie opisanym w punkcie I.1 i I.2 sentencji niniejszej decyzji, płatną do budżetu państwa. 2. 7.006 zł (siedem tysięcy sześć zł) z tytułu naruszenia zakazu, o jakim mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , w zakresie opisanym w punkcie I.3 , I.4 i I.5 sentencji niniejszej decyzji, płatną do budżetu państwa. III. Na podstawie 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 83 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2007 r., nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2007 r., nr 134 poz. 939), po przeprowadzeniu postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, wszczętego z urzędu przeciwko Beacie Półrolniczak prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą „Ronus” przy Pl. M. Kolbe 3 w Oławie - działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów umarza się jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie podejrzenia stosowania przez tego przedsiębiorcę praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , polegającej na zamieszczeniu we wzorcu umownym pn. „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” następującego zapisu: • § 10 ust. 2.2 „Przy ustalaniu czasu trwania przerwy, jako początek przyjmuje się przyjęcie zgłoszenia do Operatora przez Abonenta, pod warunkiem stwierdzenia przerwy przez Operatora, a za koniec z chwilą usunięcia awarii zarejestrowaną przez operatora.” IV. Na podstawie 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 83 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2007 r., nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2007 r., nr 134 poz. 939), po przeprowadzeniu postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, wszczętego z urzędu przeciwko Beacie Półrolniczak prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą „Ronus” przy Pl. M. Kolbe 3 w Oławie - działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów umarza się jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie podejrzenia stosowania przez tego przedsiębiorcę praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , polegającej na zamieszczeniu we wzorcu umownym pn. „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” następującego zapisu: • § 10 ust. 3 „Zapłata kary umownej ustalonej w ust. 1 wyczerpuje w całości odpowiedzialność Operatora wobec Abonenta. Abonent nie może żądać odszkodowania przenoszącego wysokość zastrzeżonej kary umownej.” J 5 UZASADNIENIE W związku z działaniami Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów [zw. dalej także Prezesem Urzędu] związanymi z kontrolą wzorców umownych stosowanych przez przedsiębiorców z obszaru województwa dolnośląskiego i lubuskiego, prowadzących działalność w zakresie świadczenia usług telekomunikacyjnych, wrocławska Delegatura Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeprowadziła czynności kontrolne dotyczące działalności Beaty Półrolniczak prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą „Ronus” w Oławie. Prezes Urzędu w toku postępowania wyjaśniającego wstępnie ustalił, iż działalność przedsiębiorcy może odbywać się z naruszeniem przepisów prawa uzasadniającym wszczęcie postępowania w sprawie zakazu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. (dowód: akta sprawy RWR 402-2/08/KK/ZK ) W związku z tym - Postanowieniem nr 50/2009 z dnia 16 marca 2009 r. - Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, wszczął z urzędu postępowanie w sprawie podejrzenia stosowania przez przedsiębiorcę Beatę Półrolniczak, praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, o której stanowi art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) [zw. dalej także ustawą o ochronie (...)] polegającej na umieszczeniu w postanowieniach wzorców umownych p.n. „Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu” [zw. dalej także Umową] oraz „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” [zw. dalej także „Regulaminem] odpowiednio zapisów § 6 ust.4, § 8 ust. 1, § 9 ust. 2, § 10 i § 4 ust. 2.2.1., §7 ust. 5, §10 ust. 2.2., § 11 ust.4 które są zbieżne z wpisanymi do rejestru postanowieniami wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym stanowi art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego, naruszaniu obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji poprzez: niezamieszczanie w umowach z konsumentami informacji na temat: danych określających czas oczekiwania na przyłączenie do sieci lub określających termin rozpoczęcia świadczenia usług telekomunikacyjnych, trybu postępowania reklamacyjnego, możliwości rozwiązania sporu w drodze mediacji lub poddania go pod rozstrzygnięcie sądu polubownego, niezamieszczenie w regulaminie świadczenia usług telekomunikacyjnych rzetelnej informacji na temat trybu postępowania reklamacyjnego, co może naruszać obowiązek wynikający z art. 56 ust. 3 pkt 2, 7 i 8 oraz art. 60 pkt 6 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.) a także stosowanie we wzorcu umownym p.n. „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” postanowień § 10 ust. 3, § 12 ust. 3, § 12 ust. 4, § 18 ust. 3, które mogły naruszać odpowiednio art. 104 ust. 1, art. 61 ust. 5 pkt 1, art. 61 ust. 6 i art. 59 ust. 2 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne. (dowód: karta 1-3) Ponadto — zgodnie z punktem 2. Postanowienia nr 50/2009 — Prezes Urzędu zaliczył w poczet dowodów materiały (11 kart) uzyskane w trakcie wymienionego wyżej postępowania wyjaśniającego (nr sygn. RWR 402-2/08/KK/ZK). (dowód: karta 1-3) W trakcie postępowania Beata Półrolniczak w pismach z dni 31 marca oraz 19 kwietnia 2009 roku odniosła się do zarzutów zawartych w Postanowieniu Nr 50/2008 wskazując, iż J 6 dokonała ona odpowiedniej modyfikacji zakwestionowanych wzorców umownych, przedkładając jednocześnie nowe wzorce umowne. (dowód: karta 19, 24-29) I . Prezes Urzędu ustalił następujący stan faktyczny: 1. Uczestnik postępowania: — Beata Półrolniczak jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą wpisaną do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Burmistrza Miasta Oława pod numerem Dz.G. 6424/6186/04, pod nazwą „RONUS” Beata Półrolniczak a przedmiotem jej działalności gospodarczej jest m.in. działalność związana z informatyką, pozostała, działalność komunikacyjna pozostała, transmisja danych i radiokomunikacja. W ramach działalności świadczenia usług telekomunikacyjnych przedsiębiorca zawiera umowy świadczenia usług dostępu do Internetu oraz posługuje się wzorcami umownymi pod nazwami „Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu” oraz „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” (dowód: karta – 4-11) 2. Począwszy od marca 2003 r. w związku z prowadzoną działalnością w wyżej wymienionym zakresie Beata Półrolniczak wprowadziła do obrotu i stosuje wzorzec umowny pn. „Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu” który zawiera m.in. następujące zapisy: • § 6 ust. 4 „ Zaleganie we wnoszeniu abonamentu przez ABONENTA co najmniej 10 dni, może spowodować zawieszenie świadczenia pewnych usług dostępu do Internetu przez OPERATORA. Wznowienie dostarczania usługi będzie możliwe po uregulowaniu wszystkich zaległych należności w tym pełny abonament również za okres zawieszenia spowodowanego nie zapłaceniem usługi wraz z ustawowymi odsetkami oraz opłaty za ponowne przywrócenie świadczonej usługi, w wysokości 20 zł + VAT .” • § 8 ust. 1 „Operator ma prawo do zaprzestania świadczenia usługi ABONENTOWI ze skutkiem natychmiastowym, w przypadku stwierdzenia niezgodnego z Prawem, Umową lub Regulaminem korzystania z usługi, w szczególności: (…) c) nie wnoszenia opłat (…). • § 9 ust. 2 „ OPERATOR nie ponosi odpowiedzialności za: c) przerwy w dostarczaniu usługi na skutek przyczyn niezależnych od OPERATORA, w tym również za brak możliwości transmisji z przyczyn leżących poza siecią np.: zaniki energii elektrycznej przepięcia elektryczne itp. d) wszelkiego rodzaju szkody Abonenta, jakie może ponieść na skutek niewłaściwego działania sieci Internet (łącza zewnętrzne)(…). ” • § 10 „ OPERATOR zastrzega sobie prawo do konserwacji sieci, a tym samym odłączenia ABONENTA od sieci na czas niezbędny do prac konserwacyjnych .” Nadto w tym samym okresie Beata Półrolniczak stosowała wzorzec umowny pn. „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” który zawiera m.in. następujące zapisy: • § 4 ust. 2.2.1 „ Operator może rozwiązać umowę ze skutkiem natychmiastowym w przypadku nie uregulowania w terminie przez Abonenta należności za wykonywane usługi .” • § 7 ust. 5 „O perator zastrzega sobie możliwość przerw w działaniu sieci związanych z konserwacją techniczną oraz konfiguracją, niezbędnymi do prawidłowego funkcjonowania sieci Operatora.” J 7 • § 11 ust. 4 „ Operator nie ponosi odpowiedzialności za awarie wynikłe z przyczyn takich jak: przepięcia elektryczne, zaniki energii elektrycznej (…) oraz awarie powstałe z winy innych operatorów (dostawców Internetu) a także wirusy komputerowe .” Oraz: • § 16 ust. 3 „Reklamacja musi być zgłaszana na piśmie w terminie 7 dni od daty otrzymania faktury za okres którego dotyczy. W przypadku przekroczenia tego terminu reklamacja może nie zostać uznana.”, które może naruszać przepis § 6.1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 1 października 2004 roku w sprawie trybu postępowania reklamacyjnego oraz warunków, jakim powinna odpowiadać reklamacja usługi telekomunikacyjnej (Dz.U Nr 226 poz. 2291); • § 16 ust. „Reklamacja musi zawierać pod rygorem jej odrzucenia: nazwę Abonenta, adres, numer umowy, nr faktury, adres miejsca który reklamacja dotyczy, okres którego dotyczy, wszelkie dokumenty i posiadane dowody uzasadniające tę reklamację, oraz podpis Abonenta.”, które może naruszać przepis § 2.3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 1 października 2004 roku w sprawie trybu postępowania reklamacyjnego oraz warunków, jakim powinna odpowiadać reklamacja usługi telekomunikacyjnej (Dz.U Nr 226 poz. 2291); • § 10 ust. 3 „Zapłata kary umownej ustalonej w ust. 1 wyczerpuje w całości odpowiedzialności Operatora wobec Abonenta. Abonent nie może żądać odszkodowania przenoszącego wysokość zastrzeżonej kary umownej.” co może naruszać art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.) • § 12 ust. 3 „W przypadku zmian cen Operator powiadomi Abonenta z wyprzedzeniem co najmniej jednego okresu rozliczeniowego, o zakresie zmian i terminie ich przeprowadzenia, przy czym powiadomienie może nastąpić pisemnie lub poprzez pocztę e-mail.” co może naruszać art. 61 ust. 5 pkt 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.) • § 12 ust. 4 „W przypadku podwyższenia cen Abonent ma prawo, w terminie 14 dni od daty wprowadzenia zmian, wypowiedzieć Umowę z zachowaniem terminu wypowiedzenia w niej obowiązującego. Nie rozwiązanie Umowy w wyżej przewidziany sposób poczytuje się za wyrażenie zgody na podwyższenie cen.”, co może naruszać art. 61 ust. 6 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.) • § 18 ust. 3 „W przypadku zmian w regulaminie na niekorzyść Abonenta, Abonent, ma prawo w terminie 14 dni od daty powiadomienia, wypowiedzieć Umowę z zachowaniem terminu wypowiedzenia.” , co może naruszać art. 59 ust. 2 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.) (dowód: karta 4-10) 3. W Rejestrze postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone zamieszczono m.in. następujące klauzule: - 823 „ W przypadku kiedy Abonent nie zapłaci w terminie i na zasadach określonych w §13 Regulaminu którejkolwiek z opłat przewidzianych Umową Abonencką, Regulaminem lub Cennikiem, Operator może zawiesić bądź ograniczyć świadczenie wszystkich lub niektórych usług objętych Umową Abonencką (Zawieszenie Usług). Po uiszczeniu przez Abonenta J 8 wszystkich zaległych opłat przewidzianych Umową Abonencką, Regulaminem lub Cennikiem w tym odsetek karnych i opłat administracyjnych, o których mowa w §13 pkt 8 Regulaminu, Operator wznowi świadczenie na jego rzecz usług na dotychczasowych zasadach. W przypadku kiedy nastąpi Zawieszenie Usług wynikające z opóźnienia Abonenta w dokonywaniu płatności należnych operatorowi, wznowienie świadczenia Usług na jego rzecz będzie uwarunkowane uiszczeniem przez Abonenta opłaty dodatkowej w wysokości określonej w Cenniku ” - 824 „Zawieszenie Usług, wynikające z opóźnienia Abonenta w dokonywaniu płatności należnych Operatorowi, nie zwalnia Abonenta z terminowego regulowania Opłat Abonamentowych w pełnej wysokości za okres Zawieszenia Usług.” - 674 „W przypadku przeterminowania płatności na rzecz Ramtel powyżej 14 dni nastąpi automatyczne wyłączenie dostępu do Internetu. Ponowne włączenie nastąpi po rozliczeniu wszystkich zobowiązań oraz uiszczenia opłaty manipulacyjnej w wysokości 30.00 zł netto” -599 „ W przypadku przeterminowania płatności na rzecz Operatora powyżej 5 dni, nastąpi automatycznie wyłączenie usług. Ponowne włączenie nastąpi po rozliczeniu wszystkich należności oraz uiszczeniu opłaty manipulacyjnej zgodnie z cennikiem ” - 1029 „Operator nie ponosi odpowiedzialności za wszelkie szkody poniesione przez Użytkownika w czasie trwania umowy, powstałe z przyczyn od niego niezależnych (ze szczególnym uwzględnieniem przerw w dostępie do sieci Internet)”. - 602 „Operator nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek szkody poniesione przez Abonenta w wyniku utraty danych lub opóźnienia w przesyłaniu danych, które spowodowane jest brakiem transmisji, nieprawidłową transmisją, opóźnieniami lub przerwami w działaniu sieci. ” 1030 - „ Operator zastrzega sobie również prawo do zablokowania użytkownikowi dostępu do sieci Internet na łączny okres miesięcznie nie większy niż 48 godzin, w celu dokonania niezbędnej konserwacji i kontroli swojego sprzętu ” - 533 „ Brak wpłat określonych w par 2 pkt 2 do końca danego miesiąca spowoduje odłączenie dostępu do Internetu. Ponowna aktywacja dostępu nastąpi po uzupełnieniu przez użytkownika zaległych opłat wraz z ustawowo obowiązującymi odsetkami oraz kosztów związanych z aktywacją instalacji ” - 636 „Usługodawca nie bierze odpowiedzialności za działanie sieci swojego dostawcy(…)” 4. W trakcie postępowania Beata Półrolniczak - w pismach z dni 31 marca 2009 roku oraz 19 kwietnia 2009 roku r. wskazała, iż wszelkie zastrzeżenia Prezesa Urzędu zostały uwzględnione i poprawione zgodnie z treścią obowiązującego prawa. Wraz z otrzymaniem zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego wstrzymała się od dalszego stosowania zakwestionowanych zapisów wzorców umownych. Przedsiębiorca przesłał poprawione wzorce umowne oświadczając jednocześnie, iż wszyscy abonenci zostaną poinformowani o zmianach zakwestionowanych postanowień pismem, które otrzymają przesyłką pocztową na adres korespondencyjny na początku maja 2009 roku. Przedsiębiorca wskazała również, iż świadczy usługi dostępu na rzecz 1311 konsumentów. (dowód: karta 19, 24) II. Mając na uwadze zebrany materiał dowodowy, Prezes Urzędu zważył, co następuje: Zagrożenie interesu publicznoprawnego . Podstawą do rozstrzygania sprawy w oparciu o przepisy ustawy o ochronie (...) jest J 9 uprzednie zbadanie przez Prezesa Urzędu, czy w danej sprawie zagrożony został interes publicznoprawny. Stwierdzenie, że to nastąpiło pozwala na realizację celu tej ustawy, wskazanego w art. 1 ust. 1, którym jest określenie warunków rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznoprawnym ochrony interesów przedsiębiorców i konsumentów. Zdaniem Prezesa Urzędu rozpatrywana sprawa ma charakter publicznoprawny, albowiem wiąże się z ochroną interesu wszystkich konsumentów, którzy są lub będą klientami Beaty Półrolniczak. Interes publicznoprawny przejawia się także w postaci zbiorowego interesu konsumentów. Innymi słowy - naruszenie zbiorowego interesu konsumentów jest jednocześnie naruszeniem interesu publicznoprawnego. Zatem uzasadnione było w niniejszej sprawie podjęcie przez Prezesa Urzędu działań przewidzianych w ustawie o ochronie (...). Przesłanki naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów W ramach niniejszego postępowania postawiono przedsiębiorcy zarzut stosowania niezgodnej z prawem praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów polegającej na zamieszczeniu we wzorcach umownych p.n. „Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu” oraz „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” zapisów, które są postanowieniami umownymi wpisanymi na podstawie art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie (...) stanowi, iż ‚„Zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów.”, natomiast art. 24 ust. 2 określa, iż „Przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy, w szczególności: 1) stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. — Kodeks postępowania cywilnego. (...).„ Aby doszło do naruszenia ww. przepisów prawa muszą kumulatywnie zostać spełnione dwie przesłanki: - określone działanie przedsiębiorcy musi nosić znamiona bezprawności oraz - działanie to musi godzić w zbiorowe interesy konsumentów. Zbiorowe interesy konsumentów podlegają ochronie przed działaniami przedsiębiorców, które są sprzeczne z prawem, tj. przepisami określonych aktów prawnych a także sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i dobrymi obyczajami. Jak wspomniano wyżej, zgodnie z art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie (...)„ za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów uważa się w szczególności stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego. Należy w tym miejscu wskazać, iż wzorce umowne wykorzystywane przy zawieraniu umów z konsumentami mogą być poddane kontroli abstrakcyjnej. Kontroli abstrakcyjnej wzorca jako takiego (art. 479 36 — 479 45 k.p.c.) dokonuje się niezależnie od tego, czy postanowienia wzorca były, czy też nie był zastosowane przy konkretnej umowie . Kontrola taka obejmuje klauzule pojedyncze lub zbiorowe (cały wzorzec lub jego fragment). Oceny postanowień w wypadku kontroli abstrakcyjnej dokonuje Sąd Okręgowy w Warszawie — Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wyłącznie do kompetencji tego Sądu należy uznanie postanowień wzorców umownych za niedozwolone. Art. 479 43 k.p.c. rozszerza prawomocność wyroku wydanego w sprawie o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone na osoby trzecie. Skutek tzw. prawomocności rozszerzonej następuje od chwili wpisania wzorca umowy do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, prowadzonego przez J 10 Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, o którym mowa w art. 479 45 § 2 k.p.c. Konsekwencją umieszczenia postanowienia umownego w w/w rejestrze jest to, że posłużenie się nim będzie miało skutek wprowadzenia do umowy elementu bezwzględnie przez prawo zakazanego. Wpis do rejestru niedozwolonych postanowień umownych oznacza, że od tego momentu stosowanie takiej klauzuli jest zakazane we wszystkich wzorcach umownych. Powyższe stanowisko Prezesa Urzędu zgodne jest z orzecznictwem Sądu Najwyższego, który w uchwale z dnia 13 lipca 2006 r. (sygn. akt III SZP 3/06) stwierdził, iż „(...) stosowanie postanowień wzorców umów o treści tożsamej z treścią postanowień uznanych za niedozwolone prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wpisanych do rejestru, o którym mowa w art. 479 45 § 2 kp.c., może być uznane w stosunku do innego przedsiębiorcy za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów (...) ”. W uzasadnieniu do powyższej uchwały Sąd uznał m.in., że „(..) praktyka naruszająca zbiorowe interesy konsumentów art. 23a u.ok.ik. [obecnie art. 24] obejmuje również przypadki wprowadzania jedynie zmian kosmetycznych polegających na przestawieniu wyrazów lub zastąpieniu jednych wyrazów innymi, jeżeli tylko wykładnia postanowienia pozwoli stwierdzić, że jego treść mieści się w hipotezie zakazanej klauzuli. Stosowanie klauzuli o zbliżonej treści do klauzuli wpisanej do rejestru godzi przecież tak samo w interesy konsumentów, jak stosowanie klauzuli identycznej, co wpisana do rejestru (..). Przyjęta powyżej rozszerzająca wykładnia art. 23a u.ok.ik. znajduje również uzasadnienie w dyrektywach 93/13 oraz 98/27 a także orzecznictwie ETS dotyczącym zasady efektywności (..) „. Nie jest zatem konieczna dokładna, literalna identyczność klauzuli wpisanej do rejestru i klauzuli z nią porównywanej i stąd niedozwolone będą także takie postanowienia umów, które mieszczą się w hipotezie klauzuli wpisanej do rejestru, której treść zostanie ustalona w oparciu o dokonaną jej wykładnię. Przedmiotem niniejszego postępowania jest wykazanie, że zakwestionowane przez Prezesa Urzędu zapisy wzorców umownych pn. „Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu” oraz „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” stosowanych przez Beatę Półrolniczak przy zawieraniu umów o świadczenie usług telekomunikacyjnych, są tożsame z treścią postanowień uznanych za niedozwolone prawomocnymi wyrokami Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wpisanych do Rejestru, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego pod pozycjami między innymi: 823, 824, 674, 599, 1029, 602, 1030, 533 oraz 636. W wyroku z dnia 8 czerwca 2006 roku (sygn. akt XVII AmC 125/05) Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 823 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „ W przypadku kiedy Abonent nie zapłaci w terminie i na zasadach określonych w §13 Regulaminu którejkolwiek z opłat przewidzianych Umową Abonencką, Regulaminem lub Cennikiem, Operator może zawiesić bądź ograniczyć świadczenie wszystkich lub niektórych usług objętych Umową Abonencką (Zawieszenie Usług). Po uiszczeniu przez Abonenta wszystkich zaległych opłat przewidzianych Umową Abonencką, Regulaminem lub Cennikiem w tym odsetek karnych i opłat administracyjnych, o których mowa w §13 pkt 8 Regulaminu, Operator wznowi świadczenie na jego rzecz usług na dotychczasowych zasadach. W przypadku kiedy nastąpi Zawieszenie Usług wynikające z opóźnienia Abonenta w dokonywaniu płatności należnych operatorowi, wznowienie świadczenia Usług na jego rzecz będzie uwarunkowane uiszczeniem przez Abonenta opłaty dodatkowej w wysokości określonej w Cenniku ”. Nadto J 11 wyrokiem z dnia 28 lipca 2005 roku (sygn. akt XVII Amc 109/04) Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 533 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „ Brak wpłat określonych w par 2 pkt 2 do końca danego miesiąca spowoduje odłączenie dostępu do Internetu. Ponowna aktywacja dostępu nastąpi po uzupełnieniu przez użytkownika zaległych opłat wraz z ustawowo obowiązującymi odsetkami oraz kosztów związanych z aktywacją instalacji ”. W powyższych orzeczeniach Sąd uznał za uzasadnioną argumentację Prezesa Urzędu przedstawioną w pozwie, zgodnie z którą umowa o świadczenie usług dostępu do Internetu jest umową wzajemną, do której stosuje się przepisy kodeksu cywilnego dotyczące zobowiązań, w tym regulujące skutki niewykonania zobowiązań (m.in. art. 481 k.c. oraz 491 k.c.). Powyższe postanowienie zastrzega dla przedsiębiorcy nie tylko prawo do żądania od konsumenta odsetek z tytułu opóźnienia w spełnieniu świadczenia ale także dodatkowych opłat określanych jako administracyjne, które to pełnią funkcję kar umownych. Takie uregulowanie wzajemnych praw i obowiązków na wypadek zwłoki konsumenta w zapłacie opłaty abonamentowej przynosi przedsiębiorcy nieuzasadnione korzyści, gdyż kary te przewyższają ewentualne szkody, jakie mógłby on ponieść w związku ze zwłoką konsumenta. Nadto postanowienie to przewiduje możliwość odłączenia abonenta od sieci www bez obowiązku uprzedniego wezwania konsumenta do uiszczenia należnej opłaty, co jest sprzeczne z art. 491 k.c. oraz dobrymi obyczajami. Wskazać także należy, iż w powyżej przytoczonym wyroku Sąd Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 824 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „Zawieszenie Usług, wynikające z opóźnienia Abonenta w dokonywaniu płatności należnych Operatorowi, nie zwalnia Abonenta z terminowego regulowania Opłat Abonamentowych w pełnej wysokości za okres Zawieszenia Usług.” W tym przypadku podzielił pogląd, iż przedmiotowy zapis jest niedozwolonym postanowieniem umownym, o którym mowa w art. 385 3 pkt 22 k.c., gdyż przewiduje obowiązek wykonania zobowiązania przez konsumenta mimo niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania przez jego kontrahenta. Treść § 6 ust. 4 Umowy stosowanej przez Beatę Półrolniczak w sposób tożsamy jak wyżej przytoczone klauzule niedozwolone nierównomiernie kształtuje prawa i obowiązki stron umów o świadczenie usługi dostępu do sieci internet. Tak bowiem, zgodnie z treścią omawianego postanowienia wzorca umownego z opóźnieniem konsumenta w zakresie uiszczenia opłaty abonamentowej związane są następujące skutki: możliwość zawieszenia świadczenia usług bez wezwania do uiszczenia zaległości, obowiązek uiszczenia odsetek za opóźnienie a także obowiązek uiszczenia opłaty za ponowne przywrócenie świadczenia usług. Ponadto w okresie zawieszenia świadczenia usług konsument jest zobowiązany do uiszczania abonamentu w umówionej wysokości. Powyższa regulacja zastrzega dla Beaty Półrolniczak nieuzasadnione korzyści w postaci skumulowanych: kary umownej nazwanej opłatą za przywrócenie świadczenia usług oraz odsetek za opóźnienie (które łącznie mogą przewyższać ewentualne należne przedsiębiorcy odszkodowanie) a także opłaty abonamentowej za okres, w którym w istocie świadczenie po stronie przedsiębiorcy nie było realizowane. Wskazać także należy, iż powyższe konsekwencje opóźnienia czy też zwłoki w uiszczeniu opłaty abonamentowej, wbrew treści art. 491§ 1 k.c. nie są obwarowane koniecznością uprzedniego wezwania konsumenta do uiszczenia zaległych należności. Biorąc powyższe pod uwagę uznać należy, iż skutek stosowania omawianego postanowienia jest tożsamy ze skutkiem stosowania klauzul wpisanych do rejestru postanowień wzorców umownych uznanych za niedozwolone pod nr. 823, 824 i 533. Tym samym, pomimo odmienności wynikające z użytych zwrotów i wyrazów stwierdzić należy tożsamość porównywanych zapisów. J 12 W wyroku z dnia 17 października 2005 roku (XVII AmC 75/04) Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 599 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „ W przypadku przeterminowania płatności na rzecz Operatora powyżej 5 dni, nastąpi automatycznie wyłączenie usług. Ponowne włączenie nastąpi po rozliczeniu wszystkich należności oraz uiszczeniu opłaty manipulacyjnej zgodnie z cennikiem ”. Nadto w wyroku z dnia 5 października 2005 roku (sygn. akt XVII AmC 73/04) uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 674 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „W przypadku przeterminowania płatności na rzecz Ramtel powyżej 14 dni nastąpi automatyczne wyłączenie dostępu do Internetu. Ponowne włączenie nastąpi po rozliczeniu wszystkich zobowiązań oraz uiszczenia opłaty manipulacyjnej w wysokości 30.00 zł netto”. W uzasadnieniu do powyższych orzeczeń Sąd wskazał, iż przedmiotowe postanowienia są sprzeczne z art. 491§ 1 k.c. w zakresie, w jakim zezwalają przedsiębiorcy na wyłączenie dostępu do internetu w przypadku zwłoki konsumenta w płatnościach, bez uprzedniego wezwania do uregulowania zadłużenia pod rygorem odłączenia. Sąd wskazał, iż takie zapisy godzą w dobre obyczaje i rażąco naruszają interesy konsumentów. Treść § 8 ust. 1 Umowy oraz § 4 ust. 2.2.1 Regulaminu stosowanych przez Beatę Półrolniczak w sposób tożsamy jak powyżej powołane niedozwolone postanowienia umowne ustanawia dla przedsiębiorcy prawo do natychmiastowego rozwiązania umowy z konsumentem, który pozostaje w zwłoce z uiszczaniem opłaty abonamentowej. Regulacja ta jest wprost sprzeczna z treścią art. 491§ 1 k.c., zgodnie z którym jeżeli jedna ze stron dopuszcza się zwłoki w wykonaniu zobowiązania z umowy wzajemnej, druga strona może wyznaczyć jej odpowiedni dodatkowy termin do wykonania z zagrożeniem, iż w razie bezskutecznego upływu wyznaczonego terminu będzie uprawniona do odstąpienia od umowy. Omawiane postanowienia wzorców umownych takiego obowiązku po stronie Beaty Półrolniczak nie przewidują. Podkreślić należy, iż postanowienia te należy interpretować w związku z pozostałymi zapisami stosowanych przez przedsiębiorcę wzorców umownych, które jak wskazano powyżej ustanawiają dalsze, niekorzystne dla konsumenta skutki pozostawania w zwłoce z zapłatą opłaty abonamentowej. Mając powyższe na uwadze, uznać należy, iż skutek stosowania omawianych postanowień jest tożsamy ze skutkiem stosowania klauzul wpisanych do rejestru postanowień wzorców umownych uznanych za niedozwolone pod nr. 599 i 674. Tym samym, pomimo odmienności wynikające z użytych zwrotów i wyrazów stwierdzić należy tożsamość porównywanych zapisów. W wyroku z dnia 17 października 2005 roku (XVII AmC 75/04) Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 602 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „Operator nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek szkody poniesione przez Abonenta w wyniku utraty danych lub opóźnienia w przesyłaniu danych, które spowodowane jest brakiem transmisji, nieprawidłową transmisją, opóźnieniami lub przerwami w działaniu sieci. ”. Nadto w wyroku z dnia 21 listopada 2006 roku Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 1029 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „Operator nie ponosi odpowiedzialności za wszelkie szkody poniesione przez Użytkownika w czasie trwania umowy, powstałe z przyczyn od niego niezależnych (ze szczególnym uwzględnieniem przerw w dostępie do sieci Internet)”. Ponadto w wyroku z dnia 19 kwietnia 2005 roku Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. J 13 636 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „Usługodawca nie bierze odpowiedzialności za działanie sieci swojego dostawcy(…)”. W powyższych orzeczeniach Sąd uznał za uzasadnioną argumentację Prezesa Urzędu przedstawioną w pozwach, zgodnie z którą do umów o świadczenie dostępu do internetu stosuje się ogólne przepisy dotyczące odpowiedzialności za szkodę, w tym art. 415 i n. k.c. oraz art. 471 i n. k.c.. Przedmiotowe postanowienia wzorców umownych w sposób zbyt szeroki i nieprecyzyjny wyłączają odpowiedzialność za ewentualne szkody poniesione przez abonenta na skutek korzystania z usług operatora, i jako takie są niedozwolonymi postanowieniami umownymi opisanymi w art. 385 3 pkt 2 k.c. Treść §9 ust. 2 Umowy oraz § 11 ust. 4 Regulaminu stosowanych przez Beatę Półrolniczak w podobny sposób kształtują odpowiedzialność przedsiębiorcy wobec konsumenta z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania umowy o świadczeni usług telekomunikacyjnych. Wskazać przede wszystkim należy, iż przedsiębiorca w omawianych postanowieniach wzorców umownych wyłącza już z góry swoją odpowiedzialność za szkody wynikłe „z niewłaściwego działania internetu” oraz awarie. Podnieść trzeba, że każde ewentualne roszczenie abonenta o naprawienie wyrządzonej szkody powinno podlegać indywidualnej ocenie, z uwzględnieniem wszystkich występujących w sprawie okoliczności, w tym także przesłanek wyłączających odpowiedzialność operatora. Tymczasem przedsiębiorca w analizowanych postanowieniach wyłączył z góry – tj. przed zaistnieniem ewentualnych szkód – swoją odpowiedzialność za szkody wyrządzone w trakcie korzystania ze świadczonej usługi dostępu do internetu. Wyłącza on w nich także odpowiedzialność za awarie wynikłe z nieokreślonego lub zbyt szeroko określonego katalogu przypadków, które mogą być w indywidualnej sprawie zakwalifikowane do przesłanek egzoneracyjnych takich jak: siła wyższa, wyłączna wina poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą operator odpowiedzialności nie ponosi. Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż skutek stosowania omawianych postanowień Umowy oraz Regulaminu stosowanych przez Beatę Półrolniczak jest identyczny jak skutek stosowania klauzul wpisanych do rejestru postanowień wzorców umownych uznanych za niedozwolone pod nr.602, 636 i 1029. Tym samym, pomimo odmienności wynikające z użytych zwrotów i wyrazów stwierdzić należy tożsamość porównywanych zapisów. W wyroku z dnia 21 listopada 2006 roku Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 1030 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „ Operator zastrzega sobie również prawo do zablokowania użytkownikowi dostępu do sieci Internet na łączny okres miesięcznie nie większy niż 48 godzin, w celu dokonania niezbędnej konserwacji i kontroli swojego sprzętu ”. W powyższym orzeczeniu Sąd uznał za uzasadnioną argumentację Prezesa Urzędu przedstawioną w pozwie, zgodnie z którą usługa dostępu do internetu polega na nieprzerwanym zapewnieniu konsumentowi dostępu do sieci www w zamian za określoną opłatę abonamentową. W sytuacji, gdy przerwa w świadczeniu usługi jest powodowana przyczynami technicznymi zachodzi po stronie przedsiębiorcy niemożliwość świadczenia spowodowana okolicznościami, za które może nie ponosić on odpowiedzialności. W takiej sytuacji winien znaleźć zastosowanie przepis art. 495§ 2 k.c. stanowiący, iż jeżeli świadczenie jednej ze stron stało się niemożliwe tylko częściowo, strona ta traci prawo do odpowiedniej części świadczenia wzajemnego. Powyżej zacytowane postanowienie ustanawia po stronie przedsiębiorcy uprawnienie do zarządzania przerw w świadczeniu usługi dostępu do internetu jednocześnie nie przewidując w takim wypadku odpowiedniego zmniejszenia świadczenia po stronie konsumentów. Prowadzi to z jednej strony do uiszczenia przez konsumenta opłaty za świadczenie, którego nie uzyskał, z drugiej zaś do bezpodstawnego wzbogacenia przedsiębiorcy. J 14 Takie postanowienie jest niedozwolonym postanowieniem umownym, o którym mowa w art. 385 3 pkt 22 k.c. Treść § 10 Umowy oraz § 7 ust. 5 Regulaminu stosowanych przez Beatę Półrolniczak również, jak powyżej zacytowane klauzule abuzywne zastrzegają dla przedsiębiorcy uprawnienie do przerwania dostarczania sygnału internetowego do konsumentów celem przeprowadzenia prac konserwacyjnych oraz konfiguracyjnych. Jednocześnie, ani w omawianym postanowieniu, ani też w innych zapisach stosowanych przez Beatę Półrolniczak wzorców umownych brak jest regulacji, która w takiej sytuacji przewidywałaby zmniejszenie świadczenia po stronie konsumentów. Podkreślić nadto należy, iż przedmiotowe postanowienia nie wskazują choćby przybliżonego przewidywanego okresu wstrzymania dostarczania usług związanego z koniecznością przeprowadzenia odpowiednich prac, a zatem mogłyby prowadzić do sytuacji, w której konsument nawet przez znaczny czas okresu rozliczeniowego (np. kilkanaście dni przy okresie rozliczeniowym wynoszącym miesiąc) zobowiązany byłby do zapłaty za świadczenie, którego nie otrzymuje. Skutek stosowania omawianych postanowień jest zatem tożsamy ze skutkiem klauzuli wpisanej do rejestru pod nr. 1030, gdyż przewiduje po stronie konsumentów obowiązek wykonania zobowiązania pomimo niewykonania zobowiązania przez dostawcę usług telekomunikacyjnych, co prowadzi do uzyskania przez przedsiębiorcę nienależnego mu świadczenia. Tym samym, pomimo odmienności wynikających z użytych zwrotów i wyrazów stwierdzić należy tożsamość porównywanych zapisów. Mając powyższe na względzie, Prezes Urzędu uznał, iż kwestionowane a wskazane powyżej zapisy umowne mieszczą się w hipotezach wymienionych klauzul wpisanych do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone: - treść § 6 ust. 4 wzorca umownego pn. „ Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu ”: w klauzulach z poz. 823, 824 i 533; - treść § 8 ust. 1 wzorca umownego pn. „ Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu ”: w klauzulach z poz. 599 i 674; - treść § 9 ust. 2 wzorca umownego pn. „ Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu ”: w klauzulach z poz.602, 636 i 1029; - treść § 10 wzorca umownego pn. „ Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu ”: w klauzuli z poz. 1030; - treść § 4 ust. 2.2.1 wzorca umownego pn. „ Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu ”: w klauzulach z poz. 823, 824 i 533; - treść § 7 ust. 5 wzorca umownego pn. „ Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu ”: w klauzuli z poz.1030; - treść § 11 ust. 4 wzorca umownego pn. „ Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu ”: w klauzulach z poz. 602, 636 i 1029. Przesłanki naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W ramach niniejszego postępowania postawiono nadto przedsiębiorcy zarzut stosowania niezgodnej z prawem praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów polegającej na naruszaniu obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji. Zarzut ten dotyczył zarówno braku zamieszczania w umowach z konsumentami informacji na temat danych określających czas oczekiwania na przyłączenie do sieci lub określających termin rozpoczęcia świadczenia usług telekomunikacyjnych, trybu postępowania reklamacyjnego, możliwości rozwiązania sporu w drodze mediacji lub poddania go pod rozstrzygnięcie sądu J 15 polubownego oraz braku zamieszczenia w regulaminie świadczenia usług rzetelnej informacji na temat trybu postępowania reklamacyjnego, co narusza obowiązek wynikający z art. 56 ust. 3 pkt 2, 7 i 8 oraz art. 60 pkt 6 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne, jak i stosowania postanowień sprzecznych z przepisami art. 104 ust.1, 61 ust. 5 pkt 1, 61 ust. 6 i 59 ust. 2 ustawy Prawo telekomunikacyjne. Jak już powyżej wskazano, zgodnie z treścią przepisu art. 24 ust.1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Jednocześnie według art. 24 ust. 2 pkt 2 przedmiotowej ustawy przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy a w szczególności naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji. Aby doszło do naruszenia ww. przepisów prawa muszą kumulatywnie zostać spełnione dwie przesłanki: - określone działanie przedsiębiorcy musi nosić znamiona bezprawności oraz - działanie to musi godzić w zbiorowe interesy konsumentów. Zamieszczenie we wzorcu umownym postanowień sprzecznych z przepisami ustaw, jak i zaniechanie zamieszczenia w stosowanych wzorach umów prawem nakazanych informacji może zatem stanowić praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów. Wskazać należy, iż przepisy art. 56 oraz 60 ustawy Prawo telekomunikacyjne ustanawiają minimalne wymagania dotyczące treści stosunku prawnego, który łączy dostawcę usług telekomunikacyjnych z odbiorcą końcowym. Brak rozstrzygnięć w kwestiach w nich wymienionych stanowi naruszenie ustawy i odbywa się z naruszeniem praw konsumentów. Przepis art. 56 ust. 3 pkt 2, 7 i 8 Prawa telekomunikacyjnego nakłada na przedsiębiorców prowadzących działalność w zakresie świadczenia publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych obowiązek zawarcia w umowie o świadczenie tychże usług informacji odnoszących się do czasu oczekiwania na przyłączenie do sieci lub określających termin rozpoczęcia świadczenia usług telekomunikacyjnych, trybu postępowania reklamacyjnego oraz możliwości rozwiązania sporu w drodze mediacji lub poddania go pod rozstrzygnięcie sądu polubownego. Nałożenie na przedsiębiorców obowiązku podawania w treści umów o świadczenie usług telekomunikacyjnych ww. informacji służy zapewnieniu konsumentom źródła wiedzy na temat przysługujących im uprawnień, w szczególności w przypadku opóźnienia się przedsiębiorcy z rozpoczęciem świadczenia usług, spoczywających na nich obowiązków, które powinni dopełnić, aby złożyć prawnie skuteczną reklamację, a także odpowiadających im w tym zakresie obowiązków i praw dostawców usług. Nadto służy także możliwości określenia przez konsumentów wysokości przysługujących im względem przedsiębiorców roszczeń oraz prawa do dochodzenia tak określonych żądań w postępowaniu mediacyjnym lub w postępowaniu przed sądem polubownym. Zaniechanie przez Beatę Półrolniczak umieszczenia w stosowanych wzorcach umownych przedmiotowych informacji pozbawiło konsumentów wiedzy koniecznej do ich prawidłowego, świadomego i czynnego uczestnictwa w rynku. Konsumenci którym nie udzielono podstawowych wiadomości dotyczących trybu dochodzenia przysługujących im roszczeń, najprawdopodobniej nie skorzystają z przewidzianych prawem instrumentów, w szczególności jeśli według treści zawartych z nimi umów musieliby oni ich dochodzić w sformalizowanym i kosztownym postępowaniu sądowym. Jednocześnie podnieść należy, że sytuacji tej nie zmienia zamieszczenie informacji o trybie reklamacyjnym w stosowanym przez Beatę Półrolniczak Regulaminie, co nakazuje przepis art. 60 pkt 6 ustawy Prawo telekomunikacyjne. Wskazać bowiem należy, iż na podstawie art. 106 ust. 4 ustawy Prawo telekomunikacyjne wydane zostało Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 1 października J 16 2004 roku w sprawie trybu postępowania reklamacyjnego oraz warunków, jakim powinna odpowiadać reklamacja usługi telekomunikacyjnej (Dz.U Nr 226 poz. 2291), które w sposób kompleksowy określa zarówno warunki, jakim powinna odpowiadać reklamacja, jak i sam tryb postępowania reklamacyjnego. Zapisy zawarte w Regulaminie stosowanym przez Beatę Półrolniczak nie tylko nie zawierają wszystkich uregulowań ww. Rozporządzenia (w szczególności tych odnoszących się do obowiązków przedsiębiorcy) ale także są wprost z tymi uregulowaniami sprzeczne. W szczególności, § 16 ust. 3 Regulaminu przewiduje jedynie 7 dniowy termin od dnia otrzymania faktury do wnoszenia reklamacji, gdy § 6.1 Rozporządzenia przewiduje w tym względzie termin 12 miesięcy od ostatniego dnia okresu rozliczeniowego, w którym zakończyła się przerwa w świadczeniu usługi telekomunikacyjnej, lub od dnia, w którym usługa została nienależycie wykonana lub miała być wykonana, lub od dnia doręczenia faktury zawierającej nieprawidłowe obliczenie należności z tytułu świadczenia usługi telekomunikacyjnej. Postanowienie zawarte natomiast w §16 ust. 5 Regulaminu przewiduje odrzucenie reklamacji nie spełniającej wszystkich określonych wymagań formalnych, gdy zaś § 2 ust. 3 Rozporządzenia przewiduje w tym względzie postępowania naprawcze. Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż zawarta w Regulaminie informacja dotycząca trybu reklamacyjnego jest informacją nierzetelną po myśli art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Za naruszenie obowiązku udzielenia konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji uznać należy także zamieszczenie w stosowanym przez Barbarę Półrolniczak Regulaminie postanowień oznaczonych jako §12 ust. 3 oraz §12 ust. 4 o treści: § 12 ust. 3 „W przypadku zmian cen Operator powiadomi Abonenta z wyprzedzeniem co najmniej jednego okresu rozliczeniowego, o zakresie zmian i terminie ich przeprowadzenia, przy czym powiadomienie może nastąpić pisemnie lub poprzez pocztę e-mail.” oraz „W przypadku podwyższenia cen Abonent ma prawo, w terminie 14 dni od daty wprowadzenia zmian, wypowiedzieć Umowę z zachowaniem terminu wypowiedzenia w niej obowiązującego. Nie rozwiązanie Umowy w wyżej przewidziany sposób poczytuje się za wyrażenie zgody na podwyższenie cen.”. Zgodnie z treścią art. 61 ust. 5 i 6 ustawy Prawo telekomunikacyjne, który reguluje uprawnienia i obowiązki stron umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych w przypadku podwyższenia cen usług w trakcie trwania stosunku prawnego, w razie podwyższenia cen usług telekomunikacyjnych dostawca publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych jest obowiązany, z wyprzedzeniem co najmniej jednego okresu rozliczeniowego do powiadomienia o tym abonentów na piśmie. W tym wypadku abonent powinien również zostać poinformowany o prawie wypowiedzenia umowy z powodu braku akceptacji podwyższenia cen, a także o tym, że w razie skorzystania z tego prawa dostawcy usług telekomunikacyjnych nie przysługuje roszczenie odszkodowawcze. Powyższa regulacja wprost zastrzega, iż powiadomienie abonentów o podwyższonych cenach powinno nastąpić na piśmie. Nie są wystarczające informacje przesyłane droga elektroniczną, nawet gdy abonent może samodzielnie sporządzić wydruk takiej informacji (Piątek, Prawo telekomunikacyjne. Komentarz, wyd. 2, Warszawa 2005). Postanowienie zawarte w § 12 ust. 3 Regulaminu stosowanego przez Beatę Półrolniczak przewiduje zaś dwie alternatywne formy zawiadamiania abonentów o podwyżce cen: pisemną lub elektroniczną – poprzez pocztę e-mail. Uznać należy, iż takie zastrzeżenie jest nie tylko sprzeczne z powołanym przepisem ustawy ale stoi w sprzeczności z intencjami ustawodawcy. Zastrzeżenie dla informacji o podwyżce cen, jako jedynie prawidłowej, formy pisemnej, miało na celu nadanie tej czynności odpowiedniego znaczenia, w szczególności dla zapewnienia konsumentowi możliwości należytej oceny zaistniałej sytuacji. Stosowanie przez Beatę J 17 Półrolniczak omawianego postanowienia może prowadzić do umniejszenia uprawnień konsumentów, pogorszenia ich sytuacji prawnej. Do skutku takiego prowadzi także zaniechanie przez Beatę Półrolniczak informowania konsumentów o tym, iż w przypadku wypowiedzenia umowy dostawcy usług internetowych nie przysługuje roszczenie odszkodowawcze. Obowiązek zawarcia powyższej informacji wynika wprost z art. 61 ust.6 ustawy Prawo telekomunikacyjne i ma na celu zapewnienie konsumentom podjęcia nieskrępowanej decyzji, co do dalszego trwania umowy. Podsumowując podkreślić należy, iż regulacja zawarta w § 12 ust. 3 i 4 Regulaminu stosowanego przez przedsiębiorcę dotycząca uprawnień konsumentów im przysługujących w przypadku podwyższenia cen świadczonych usług jest informacją nierzetelną, niepełną a przez to naruszającą ich interesy (art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów). Za naruszenie obowiązku udzielenia konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji uznać należy także zamieszczenie w stosowanym przez Barbarę Półrolniczak Regulaminie postanowienia oznaczonego jako §18 ust. 3 o treści: „W przypadku zmian w regulaminie na niekorzyść Abonenta, Abonent, ma prawo w terminie 14 dni od daty powiadomienia, wypowiedzieć Umowę z zachowaniem terminu wypowiedzenia.” Zgodnie bowiem z art. 59 ust. 2 ustawy Prawo telekomunikacyjne dostawca publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych powiadamia abonenta o każdej zmianie w regulaminie, z wyprzedzeniem co najmniej jednego okresu rozliczeniowego przed wprowadzeniem tych zmian w życie. Jednocześnie abonent powinien zostać poinformowany o prawie wypowiedzenia umowy w przypadku braku akceptacji zmian, a także o tym, że w razie skorzystania z tego prawa dostawcy publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych nie przysługuje roszczenie odszkodowawcze. Regulacja zawarta w omawianym postanowieniu wzorca umownego jest sprzeczna z zacytowanym przepisem ustawowym w takim zakresie, w jakim nie zawiera wszystkich informacji nim wymaganych. W omawianym postanowieniu wzorca umownego brak jest informacji, iż skorzystanie z prawa wypowiedzenia umowy nie powoduje powstania po stronie przedsiębiorcy roszczenia odszkodowawczego. Jak wskazywano już powyżej, zapewnienie prawa do powyższej informacji ma na celu zapewnienie konsumentom podjęcia nieskrępowanej decyzji, co do dalszego trwania umowy. Zaniechanie jej udzielenia może prowadzić do sytuacji, w której konsument obawiając się niekorzystnych dla siebie skutków, nie zrealizuje przysługującego mu uprawnienia. Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż zawarta w Regulaminie informacja dotycząca trybu zmiany regulaminu świadczenia usług telekomunikacyjnych jest informacją nierzetelną i niepełną po myśli art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zbiorowy interes konsumentów W myśl art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie (...) stosowanie postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone oraz naruszenie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji jest praktyką naruszającą zbiorowe interesy konsumentów. Mówiąc o „zbiorowym interesie konsumentów” należy zaznaczyć, iż ustawa o ochronie (...) nie podaje jego definicji, wskazując jednak w art. 24 ust. 3, że nie jest nim suma indywidualnych interesów konsumentów. O tym, czy naruszony został interes zbiorowy, nie zawsze przesądza kryterium ilościowe, ponieważ niekiedy jeden ujawniony przypadek naruszenia prawa konsumenta może być przejawem często lub nawet powszechnie stosowanej praktyki naruszającej interes zbiorowy. J 18 W niniejszej sprawie bez wątpienia mamy do czynienia z naruszeniem praw licznej grupy konsumentów, wszystkich konsumentów będących klientami Beaty Półrolniczak, jak i potencjalnych zainteresowanych, którzy mogą zawrzeć z nią umowę o świadczenie usług telekomunikacyjnych. Tak więc, w rozpatrywanym stanie faktycznym zachowanie Beaty Połrolniczak nie dotyczy interesów poszczególnych osób, których sprawy mają charakter jednostkowy, indywidualny i nie dający się porównać z innymi, lecz mamy do czynienia z naruszonymi uprawnieniami określonego kręgu konsumentów, których sytuacja jest identyczna i wspólna dla całej, licznej grupy obecnych i przyszłych kontrahentów przedsiębiorcy. Reasumując, skoro wykazano powyżej, iż kwestionowane zapisy Umowy jak i Regulaminu są tożsame z klauzulami wpisanymi do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, nadto, iż Beata Półrolniczak poprzez brak zamieszczania w umowach stosownych informacji oraz zamieszczenie w Regulaminie postanowień sprzecznych z odpowiednimi przepisami ustawy Prawo telekomunikacyjne uchybiła obowiązkowi udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji, to posługiwanie się tak skonstruowanymi wzorcami w obrocie konsumenckim uznać należy za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazać zaniechanie jej stosowania. Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o ochronie (...)„ Prezes Urzędu wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazującą zaniechanie jej stosowania jeżeli stwierdzi naruszenie zakazu określonego w art.24. Podnieść należy, iż w niniejszej sprawie przedsiębiorca Beata Półrolniczak wskazywała, iż wzorce umowne, których postanowienia zostały zakwestionowane, zostały poprawione i dostosowane do przepisów obowiązującego prawa. Podniosła także, iż w związku ze zgłoszonymi zastrzeżeniami wstrzymała się ona od dalszego stosowania zakwestionowanych przepisów a o wszystkich zamianach Abonenci zostaną poinformowani pisemnie na początku maja 2009 roku. Podnoszone przez Beatę Półrolniczak okoliczności, nie mogły jednak przesądzić o rozstrzygnięciu niniejszej sprawy w oparciu o treść art. 27 ustawy o ochronie (…) to jest o wydaniu decyzji, uznającej praktykę za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzającej zaniechanie jej stosowania. Wskazać bowiem należy, iż zgodnie z art. 27 ust. 1 i 3 ustawy o ochronie (…) ciężar udowodnienia okoliczności, iż przedsiębiorca zaniechał stosowania praktyki, o której mowa w art. 24 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów spoczywa na tymże przedsiębiorcy. Stanowi to konsekwencję tego, iż to przedsiębiorca wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne z udowodnienia okoliczności, o której mowa w przedmiotowym przepisie. Wskazać jednoznacznie należy, iż dla udowodnienia zaniechania przez przedsiębiorcę stosowania danej praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów nie jest wystarczające przedłożenie nowego wzorca umownego, który nie zawierałby już postanowień, które są postanowieniami umownymi wpisanymi na podstawie art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Przez zastąpienie kwestionowanych postanowień nowymi rozumie się stosowanie ich przy nowo podpisywanych umowach, oraz ich zmianę w aktualnie obowiązujących umowach. Wskazać należy, iż Beata Półrolniczak nie udowodniła w toku postępowania zaistnienia wyżej wymienionych okoliczności. W szczególności nie przedstawiła ona dowodów wskazujących na fakt, iż zawiera umowy już z wykorzystaniem zmienionego wzorca umownego. Nie przedłożyła w toku postępowania, żadnych umów zawartych w oparciu o zmieniony wzorzec umowny, czy J 19 też pisma informującego konsumentów o wprowadzanych zmianach. Niezależnie od powyższego podnieść należy, iż zmodyfikowane wzorce umowne nadal uchybiają przepisom ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów chociażby w zakresie należytego obowiązku informacyjnego dotyczącego trybu reklamacyjnego czy też możliwości rozwiązania sporu w drodze mediacji lub poddania go pod rozstrzygnięcie sądu polubownego. Nie sposób jest zatem przyjąć, iż choćby w tym zakresie zaprzestała ona stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Mając powyższe na uwadze, należało orzec jak w punkcie I-szym sentencji. Kara pieniężna Zgodnie z art.106 ust.1 pkt.4 ustawy o ochronie (…), Prezes Urzędu może nałożyć na przedsiębiorcę, w drodze decyzji karę pieniężną w wysokości nie większej niż 10 % przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, jeżeli przedsiębiorca ten, choćby nieumyślnie dopuścił się stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 . Z treści przepisu wynika, iż ww. kara ma charakter fakultatywny. W związku z tym Prezes Urzędu w ramach uznania administracyjnego decyduje czy zasadne jest w danej sprawie nałożenie kary. Ustawa nie zawiera katalogu przesłanek, od których uzależniona jest decyzja o nałożeniu kary. W art. 111 ustawy o ochronie (…) jedynie wskazano, iż ustalając wysokość kary Prezes Urzędu winien wziąć pod uwagę okres, stopień oraz okoliczności uprzedniego naruszenia przepisów ustawy. W rozpatrywanej sprawie, w punkcie I sentencji decyzji stwierdzono, że Beata Półrolniczak prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą „Ronus” przy Pl. M. Kolbe 3 w Oławie naruszyła zakaz, o którym mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie (…). Zakaz ten ma charakter bezwzględny, zatem nie istnieją przesłanki natury prawnej, które umożliwiały zalegalizowanie tych praktyk. Spełniona jest zatem podstawowa przesłanka warunkująca nałożenie kary pieniężnej. Prezes Urzędu uznał więc za uzasadnione w niniejszej sprawie, wobec uznania, iż Beata Półrolniczak stosowała praktyki opisane w punkcie I.1-5 sentencji decyzji nałożenie na nią kar pieniężnych za każdą z zarzuconych praktyk. Wskazać należy, iż fakt nałożenia kary podkreślać ma naganność zachowania podmiotu, który dopuścił się stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, a tym samym naruszył ustawę o ochronie konkurencji i konsumentów. Kara pieniężna nakładana przez Prezesa Urzędu pełni funkcję represyjną, prewencyjną oraz edukacyjną. Funkcja represyjna ma stanowić dolegliwość dla przedsiębiorcy łamiącego prawo oraz ma na celu przymuszenie go do powstrzymania się od podobnych działań. Funkcja prewencyjna oraz edukacyjna mają na celu powstrzymanie przedsiębiorcy stosującego praktykę oraz innych przedsiębiorców przed stosowaniem w przyszłości tego typu praktyk w obrocie z konsumentami. Z uwagi na różnorodność stosowanych przez przedsiębiorcę praktyk, konieczne stało się wymierzenie dwóch kar pieniężnych. Ad. II. 1 J 20 Pierwsza z kar pieniężnych określonych w niniejszej decyzji wymierzona została za stosowanie praktyki polegającej na zamieszczeniu przez ww. przedsiębiorcę we wzorcach umownych p.n. „Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu” oraz „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” postanowień umownych wpisanych na podstawie art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Podkreślić należy, iż oba wskazane powyżej wzorce umowne kształtują wspólnie jeden stosunek prawny umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych pomiędzy przedsiębiorcą – Beatą Półrolniczak a potencjalnym konsumentem. Ustalenie kary za przedmiotową praktykę miało charakter wieloetapowy, co spowodowane było zaistnieniem w postępowaniu licznych okoliczności mających wpływ na jej wysokość. Ustalając wymiar kary pieniężnej Prezes Urzędu w pierwszej kolejności dokonał oceny wagi stwierdzonej praktyki i na tej podstawie ustalił kwotę bazową, stanowiącą podstawę do dalszych ustaleń wysokości kary, a następnie – w oparciu o zaistniałe w sprawie okoliczności mające wpływ na wysokość kary – dokonał gradacji ustalonej kwoty bazowej. Podstawą obliczenia wysokości kary jest przychód przedsiębiorcy osiągnięty w roku poprzedzającym rok nałożenia kary tj. kwota 1.273.764,31 zł (dane według podatkowej księgi przychodów i rozchodów – k.20). Przede wszystkim wzięto pod uwagę fakt, iż naruszenie przez Beatę Półrolniczak zbiorowych interesów konsumentów polegało na stosowaniu niedozwolonych postanowień umownych tożsamych z tymi wpisanymi do rejestru postanowień umownych prowadzonego przez Prezesa Urzędu. W przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której konsument zainteresowany ofertą przedsiębiorcy udaje się do biura z zamiarem podpisania umowy i skorzystania z usługi dostępu do sieci internet oferowanej przez przedsiębiorcę, zatem wyraża zamiar zawarcia kontraktu. Z kolei działanie przedsiębiorcy to stosowanie praktyki polegającej na takim opracowaniu wzorców Umowy oraz Regulaminu, które zawierają w swojej treści zapisy sprzeczne z obowiązującymi regulacjami prawnymi. Konsument podejmując decyzję o zawarciu umowy w oparciu o narzucone mu przez przedsiębiorcę wzorce zawierające bezprawne zapisy nie ma możliwości rzeczywistego wpływu na istnienie i treść zawartych w nim postanowień. Strona zawierająca umowę według narzuconego wzorca jest nim związana z chwilą zawarcia umowy. Na przedsiębiorcy prowadzącym działalność gospodarczą, jako na profesjonaliście ciąży obowiązek działania zgodnie z obowiązującymi normami prawa. W niniejszej decyzji, w jej punkcie I.1 i I.2 zakwestionowano 7 postanowień zamieszczonych we wzorcach umownych o nazwie „Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu” oraz „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” Każde z nich w istotny sposób wpływało na sytuację prawną konsumentów w sposób niedozwolony ograniczając odpowiedzialność przedsiębiorcy za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy, czy też w sposób rażąco niekorzystny dla nich kształtując skutki opóźnienia w zapłacie opłaty abonamentowej. Prezes Urzędu zważył, że w wyniku powyższego zachowania sytuacja konsumentów została osłabiona, jednakże wpływ, jaki na uprawnienia konsumentów miały poszczególne postanowienia należało przeanalizować oddzielnie dla każdego zakwestionowanego postanowienia. Dokonane podsumowanie wartości procentowych stwierdzonych naruszeń pozwoliło Prezesowi Urzędu na stwierdzenie, iż łącznie waga naruszeń w przedmiotowej sprawie kształtuje się na poziomie 0,24% przychodu osiągniętego przez Beatę Półrolniczak w 2008 r. Tym samym ustalona przez Prezesa Urzędu kwota bazowa stanowiąca równowartość 0,24% przychodu J 21 osiągniętego przez Spółkę wynosi (po zaokrągleniu do zł.) 3.057 zł. Dokonując ustalenia ostatecznego wymiaru kary pieniężnej nałożonej na przedsiębiorcę Prezes Urzędu miał na uwadze całokształt zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, w którym nie dopatrzył się jednak zaistnienia okoliczności łagodzących jak i zaostrzających wymiar kary. Po myśli art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów maksymalną karą, jaką mógłby w niniejszej sprawie zastosować Prezes Urzędu byłaby kara na poziomie 10% przychodu uzyskanego przez Beatę Półrolniczak w 2008 roku, to jest kara w wysokości 127.376,43 zł. Kara pieniężna orzeczona w punkcie II.1 sentencji niniejszej Decyzji stanowi 0,24 % przychodu przedsiębiorcy za rok 2008 r. czyli 2,4 % kary jaka mogłaby być w tym przypadku nałożona. Zdaniem Prezesa Urzędu, tak określona kara spełni zarówno rolę represyjną jako sankcja i dolegliwość za naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurenci i konsumentów, jak i prewencyjną, zapobiegając ponownemu ich naruszeniu. Nie bez znaczenia jest też jej walor wychowawczy, w tym wymiar ogólny, odstraszający dla innych przedsiębiorców działających w branży przed podobnym naruszaniem słusznych interesów konsumentów. Przyjmując wspomniane ww. wcześniej okoliczności naruszenia przepisów ustawy o ochronie (...), jak również fakt, iż kara winna być orzekana na poziomie wystarczającym do osiągnięcia zamierzonego celu i odczuwalna dla przedsiębiorcy, Prezes Urzędu postanowił nałożyć karę w wysokości określonej jak w punkcie II.1 sentencji decyzji. Ad. II.2 Druga z kar pieniężnych określonych w niniejszej decyzji wymierzona została za stosowanie praktyk polegających na: - niezamieszczeniu przez Beatę Półrolniczak we wzorcu umownym p.n. „Umowa nr o świadczenie usług dostępu do internetu” informacji na temat danych określających czas oczekiwania na przyłączenie do sieci lub określających termin rozpoczęcia świadczenia usług telekomunikacyjnych, informacji dotyczących trybu postępowania reklamacyjnego oraz możliwości rozwiązania sporu w drodze mediacji lub poddania go pod rozstrzygnięcie sądu polubownego, wbrew nakazom wynikającym z art. 56 ust. 3 pkt 2, 7 i 8 ustawy Prawo telekomunikacyjne; - niezamieszczeniu przez Beatę Półrolniczak we wzorcu umownym p.n. „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” rzetelnej informacji na temat trybu postępowania reklamacyjnego wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 60 pkt 6 ustawy Prawo telekomunikacyjne. - zamieszczeniu przez ww. przedsiębiorcę we wzorcu umownym p.n. „Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” nierzetelnej, niepełnej informacji poprzez stosowanie postanowień sprzecznych z odpowiednimi przepisami art. 61 ust. 5 pkt 1, art. 61 ust.6 oraz art. 59 ust. 2 ustawy Prawo telekomunikacyjne. Podkreślić należy, iż wszystkie wskazane powyżej zakazane praktyki naruszały tożsamą zasadę obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji, a nadto, iż zniekształcały one jeden stosunek prawny - umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych - pomiędzy przedsiębiorcą Beatą Półrolniczak a potencjalnym konsumentem. J 22 Ustalenie kary za przedmiotowe praktyki miało charakter wieloetapowy, co spowodowane było zaistnieniem w postępowaniu licznych okoliczności mających wpływ na jej wysokość. Ustalając wymiar kary pieniężnej Prezes Urzędu w pierwszej kolejności dokonał oceny wagi stwierdzonej praktyki i na tej podstawie ustalił kwotę bazową, stanowiącą podstawę do dalszych ustaleń wysokości kary, a następnie – w oparciu o zaistniałe w sprawie okoliczności mające wpływ na wysokość kary – dokonał gradacji ustalonej kwoty bazowej. Podstawą obliczenia wysokości kary jest przychód przedsiębiorcy osiągnięty w roku poprzedzającym rok nałożenia kary tj. kwota 1.273.764,31 zł. Przede wszystkim wzięto pod uwagę fakt, iż naruszenie przez Beatę Półrolniczak zbiorowych interesów konsumentów polegało na braku udzielenia konsumentom pełnej i rzetelnej informacji wymaganej odpowiednimi przepisami ustawy Prawo telekomunikacyjne. W przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której konsument zainteresowany ofertą przedsiębiorcy udaje się do biura z zamiarem podpisania umowy i skorzystania z usługi dostępu do sieci internet oferowanej przez przedsiębiorcę, zatem wyraża zamiar zawarcia kontraktu. Z kolei działanie przedsiębiorcy to stosowanie praktyki polegającej na takim opracowaniu wzorców Umowy oraz Regulaminu, które nie zawierają w swojej treści zapisów nakazanych obowiązującymi regulacjami prawnymi. Do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów dochodzi więc na etapie zawierania kontraktu. Konsument podejmując decyzję o zawarciu umowy w oparciu o nierzetelny wzorzec umowy, nie mając możliwości rzeczywistego wpływu na istnienie i treść zawartych w nim postanowień, nie otrzymuje wszystkich informacji istotnych dla jego sytuacji prawnej, co może wpłynąć w przyszłości na brak realizacji przysługujących mu uprawnień. W niniejszej sprawie przedsiębiorca zaniechał umieszczenia w stosowanych wzorcach umownych licznych informacji dotyczących przysługujących konsumentom uprawnień i odpowiadających im obowiązków dostawcy usług. I tak, Beata Półrolniczak zaniechała umieszczenia w Umowie informacji dotyczących praw konsumentów w przypadku opóźnienia się przedsiębiorcy z rozpoczęciem świadczenia usług, spoczywających na nich obowiązkach, które powinni dopełnić, aby złożyć prawnie skuteczną reklamację, a także odpowiadających im w tym zakresie obowiązków i praw dostawców usług. W wyniku powyższego zostali oni pozbawieni źródła wiedzy o wysokości przysługujących im względem przedsiębiorców roszczeń oraz prawa do dochodzenia tak określonych żądań w postępowaniu mediacyjnym lub w postępowaniu przed sądem polubownym. Konsumenci którym nie udzielono podstawowych wiadomości dotyczących trybu dochodzenia przysługujących im roszczeń, najprawdopodobniej nie skorzystają z przewidzianych prawem instrumentów, w szczególności jeśli według treści zawartych z nimi umów musieliby oni ich dochodzić w sformalizowanym i kosztownym postępowaniu sądowym. Na pogorszenie sytuacji konsumentów wpływało również zamieszczenie przez Beatę Półrolniczak nierzetelnej informacji dotyczącej trybu postępowania reklamacyjnego. Podkreślić należy, iż na podstawie art. 106 ust. 4 ustawy Prawo telekomunikacyjne wydane zostało Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 1 października 2004 roku w sprawie trybu postępowania reklamacyjnego oraz warunków, jakim powinna odpowiadać reklamacja usługi telekomunikacyjnej (Dz.U Nr 226 poz. 2291), które w sposób kompleksowy określa zarówno warunki, jakim powinna odpowiadać reklamacja, jak i sam tryb postępowania reklamacyjnego. Zapisy zawarte w Regulaminie stosowanym przez Beatę Półrolniczak nie tylko nie zawierają wszystkich uregulowań ww. Rozporządzenia (w szczególności tych odnoszących się do obowiązków przedsiębiorcy) ale także są wprost z tymi uregulowaniami sprzeczne. Naruszenia te polegają przede wszystkim na ustanowieniu J 23 niekorzystnego dla konsumentów terminu do składania reklamacji a także wprowadzeniu obostrzeń co do jej wymagań formalnych. Wynikiem wprowadzenia do Regulaminu tego typu postanowień jest zafałszowanie obrazu konsumentów, co do przysługujących im praw a z drugiej strony umożliwienie przedsiębiorcy zwolnienie się z odpowiedzialności za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania w sytuacji gdy odpowiedzialność taką winien ponosić. W niniejszej sprawie przedsiębiorca zaniechał również zamieszczenia w Regulaminie rzetelnej informacji dotyczącej sytuacji prawnej konsumentów w przypadku zmiany regulaminu oraz cennika świadczonych usług telekomunikacyjnych. Naruszenia te, rozważane całościowo polegają przede wszystkim na ustanowieniu niekorzystnego dla konsumentów trybu wprowadzania ww. zmian poprzez zarezerwowanie dla nich formy sprzecznej z przepisami ustawy a także braku pełnej informacji na temat przysługujących im w takiej sytuacji uprawnień. Za szczególnie niekorzystne uznać tu należy zaniechanie podania przez przedsiębiorcę informacji o braku ponoszenia przez konsumentów jakichkolwiek konsekwencji ekonomicznych w przypadku nie wyrażenia zgody na zmianę stosunku prawnego poprzez wydanie nowego wzorca umownego. Wynikiem tego może być nie skorzystanie przez nich z przysługujących im uprawnień i przyjęcie warunków umowy pogarszających ich sytuację prawną. Wszystkie powyżej wskazane uchybienia w zakresie zapewnienia konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji spowodowały nierównomierne ukształtowanie praw i obowiązków stron umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych. Wskazać przy tym należy, iż omawiane wzorce umowne były stosowane przez Beatę Półrolniczak od marca 2003 roku, co wskazuje na długotrwałość niedozwolonej praktyki. Podnieść również należy, iż powyżej wskazane zaniechania składające się na praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów opisane w punktach I. 3, I. 4 oraz I. 5 sentencji niniejszej decyzji wzajemnie się wzmacniają i zmierzają do utrudnienia konsumentom egzekwowania swych praw od przedsiębiorcy, to jest pośrednio do ograniczenia jego odpowiedzialności z tytułu niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania. Wszystkie powyżej opisane okoliczności pozwoliły Prezesowi Urzędu na stwierdzenie, iż łącznie waga naruszeń w przedmiotowej sprawie kształtuje się na poziomie 0,55 % przychodu osiągniętego przez Beatę Półrolniczak w 2008 r. Tym samym ustalona przez Prezesa Urzędu kwota bazowa stanowiąca równowartość 0,55 % przychodu osiągniętego przez Spółkę wynosi (po zaokrągleniu do zł.) 7.006 zł. Dokonując ustalenia ostatecznego wymiaru kary pieniężnej nałożonej na przedsiębiorcę Prezes Urzędu miał na uwadze całokształt zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, w którym nie dopatrzył się jednak zaistnienia okoliczności łagodzących jak i zaostrzających wymiar kary. Po myśli art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów maksymalną karą, jaką mógłby w niniejszej sprawie zastosować Prezes Urzędu byłaby kara na poziomie 10% przychodu uzyskanego przez Beatę Półrolniczak w 2008 roku, to jest kara w wysokości 127.376,43 zł. Kara pieniężna orzeczona w punkcie II.2 sentencji niniejszej Decyzji stanowi 0,55% przychodu przedsiębiorcy za rok 2008 r. czyli 5.5 % kary jaka mogłaby być w tym przypadku nałożona. Zdaniem Prezesa Urzędu, tak określona kara spełni zarówno rolę represyjną jako sankcja i dolegliwość za naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurenci i konsumentów, jak i prewencyjną, zapobiegając ponownemu ich naruszeniu. Nie bez znaczenia jest też jej walor J 24 wychowawczy, w tym wymiar ogólny, odstraszający dla innych przedsiębiorców działających w branży przed podobnym naruszaniem słusznych interesów konsumentów. Przyjmując wspomniane ww. wcześniej okoliczności naruszenia przepisów ustawy o ochronie (...), jak również fakt, iż kara winna być orzekana na poziomie wystarczającym do osiągnięcia zamierzonego celu i odczuwalna dla przedsiębiorcy, Prezes Urzędu postanowił nałożyć karę w wysokości określonej jak w punkcie II.2 sentencji decyzji. Sumarycznie ujęte kary nałożone na Beatę Półrolniczak w punkcie II.1-2 sentencji decyzji kształtują się na poziomie 10.063 zł. Zgodnie z art. 112 ust. 1 ustawy o ochronie (…) karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Warszawie: NBP O/O Warszawa 51101010100078782231000000 . Stosownie do art. 83, w związku z art. 84 ustawy o ochronie (...), w sprawach w niej nieuregulowanych, do postępowania przed Prezesem Urzędu stosuje się – z wyłączeniem spraw dotyczących dowodów – przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Z kolei dyspozycja art. 105 § 1 k.p.a. stanowi, iż organ administracji państwowej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Umorzenie postępowania na tej podstawie jest obligatoryjne, co oznacza, iż ustalenie przesłanki bezprzedmiotowości postępowania stwarza obowiązek zakończenia postępowania w danej instancji przez jego umorzenie, ponieważ brak jest podstaw do rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. Dalsze prowadzenie postępowania w takim przypadku stanowiłoby o jego wadliwości, mającej istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić przy tym należy, iż przesłanka umorzenia postępowania może istnieć jeszcze przed wszczęciem postępowania, co zostanie ujawnione w toczącym się postępowaniu, a może ona powstać także w czasie trwania postępowania, a więc w sprawie już zawisłej przed organami administracyjnymi. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2003 r. (sygn. akt III SA 2225/01) bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a w związku z tym nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie postawiony został Beacie Półrolniczak zarzut stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, polegającej na zamieszczeniu we wzorcu umownym pn. „ Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” następującego postanowienia: § 10 ust. 2.2 „Przy ustalaniu czasu trwania przerwy, jako początek przyjmuje się przyjęcie zgłoszenia do Operatora przez Abonenta, pod warunkiem stwierdzenia przerwy przez Operatora, a za koniec z chwilą usunięcia awarii zarejestrowaną przez operatora.” , co mogło stanowić naruszenie art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ww. ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Po przeprowadzeniu, w toku postępowania administracyjnego, dalszej analizy Regulaminu stosowanego przez przedsiębiorcę, stwierdzić należy, iż przedmiotowe postanowienie nie jest tożsame z żadnym z postanowień wpisanych na podstawie art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Tak bowiem, jak wynika z analizy materiałów uzasadniających uznanie przez Sąd J 25 Ochrony Konkurencji i Konsumentów za niedozwoloną klauzuli wpisanej do rejestru pod poz. 1169 o jej abuzywności przesądziło zastrzeżenie pisemnej formy zgłoszenia awarii jako sprzecznej z potrzebami obrotu gospodarczego i dobrymi obyczajami. W przedmiotowym postanowieniu umownym Beata Półrolniczak nie zastrzega dla dokonania zgłoszenia awarii takiej formy. Można go zatem dokonać w każdej formie, także np. telefonicznej, co warunkuje prawidłowy gdyż natychmiastowy czas liczenia długości przerwy, od którego zależy przecież rozmiar roszczeń odszkodowawczych przysługujących konsumentom. Nie sposób jest zatem uznać, aby omawiane postanowienie wzorca umownego, było sprzeczne z dobrymi obyczajami lub też naruszało interes konsumentów a tym samym aby było niedozwolonym postanowieniem umownym w rozumieniu art. 385 3 k.c. Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż zamieszczenie w Regulaminie stosowanym przez Beatę Półrolniczak przedmiotowego postanowienia nie może być poczytane za stosowanie praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji konsumentów, a zatem prowadzenie postępowania w omawianym zakresie stało się bezprzedmiotowe. Ponadto postanowiono także w niniejszej sprawie Beacie Półrolniczak zarzut stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, polegającej na naruszaniu obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji poprzez stosowanie we wzorcu umownym pn. „ Regulamin świadczenia usług dostępu do internetu” następującego postanowienia: § 10 ust. 3 „Zapłata kary umownej ustalonej w ust. 1 wyczerpuje w całości odpowiedzialność Operatora wobec Abonenta. Abonent nie może żądać odszkodowania przenoszącego wysokość zastrzeżonej kary umownej.” które narusza art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.), co mogło naruszać art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ww. ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z treścią art. 104 ust. 1 ustawy Prawo telekomunikacyjne do odpowiedzialności przedsiębiorców telekomunikacyjnych za niewykonanie lub nienależyte wykonanie usługi telekomunikacyjnej stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych dla wykonywania usług powszechnej. Skoro zatem stosowny przepis ustawy Prawo telekomunikacyjnego odsyła w swej treści do odpowiednich postanowień Kodeksu cywilnego uznać należy, iż stosować w tym zakresie trzeba przepisy dotyczące niewykonania lub nienależytego wykonania świadczenia tj. art. 471 i n. W tym miejscu wskazać należy, iż strony umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych mogą ograniczyć zakres odpowiedzialności stron, w granicach swobody kontraktowej wynikającej z przepisów Kodeksu cywilnego oraz z uwzględnieniem bezwzględnie obowiązujących przepisów ustawy Prawo telekomunikacyjne. Mogą zatem także uznać, iż naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania przez przedsiębiorcę nastąpi poprzez zapłatę określonej sumy (art. 482§ 1 k.c.) Ograniczenie tej odpowiedzialności jest powszechnie stosowane ze względu na szczególny charakter usług telekomunikacyjnych (Piątek, Prawo telekomunikacyjne. Komentarz, wyd. 2, Warszawa 2005). Mając powyższe na uwadze, uznać należy, iż przedmiotowe postanowienie wzorca umownego nie jest sprzeczne z odpowiednim przepisem ustawy Prawo telekomunikacyjne a tym samym nie wprowadza konsumentów błąd co do przysługujących im uprawnień. Takie ograniczenie odpowiedzialności operatora telekomunikacyjnego, zdaniem Prezesa Urzędu jest dopuszczalne w stosunkach konsumenckich biorąc pod uwagę szczególny charakter świadczonych na ich rzecz usług. Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż zamieszczenie w Regulaminie stosowanym przez Beatę Półrolniczak przedmiotowego postanowienia nie może być poczytane za stosowanie J 26 praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji konsumentów, a zatem prowadzenie postępowania w omawianym zakresie stało się bezprzedmiotowe. Mając powyższe na uwadze, należało orzec jak w punkcie III i IV sentencji. Stosownie do treści art. 81 ust 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w związku z art. 479 28 § 2 kp.c., od niniejszej decyzji przysługuje stronie odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie dwutygodniowym od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów we Wrocławiu. otrzymuje: Beata Półrolniczak ul. Chrobrego 84/10 55-200 Oława