RWR-10/2009

J 1 PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA WE WROCŁAWIU 50-413 Wrocław, ul. Walońska 3-5 tel.(071) 344 65 87, (071) 34 05 920, fax (071) 34 05 922 e-mail: wroclaw@uokik.gov.pl RWR 61-3/09/ZK Wrocław, 5 czerwca 20009 r. DECYZJA RWR 10/2009 I. Na podstawie art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2007 r., nr 134 poz. 939), po przeprowadzeniu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, wszczętego z urzędu przeciwko Małgorzacie Woltman – Ostrowskiej prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą Biuro Podróży „Beduin” przy ul. Władysława Łokietka 19/6 w Gorzowie Wielkopolskim - działając w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, uznaje się za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , zamieszczenie przez ww. przedsiębiorcę we wzorcu umownym p.n. „Warunki uczestnictwa w imprezach turystycznych organizowanych przez Biuro Podróży „Beduin”” następujących zapisów: • Tytuł II „Warunki płatności, zmiana istotnych warunków umowy, odstąpienie w razie zmiany warunków” - pkt 6 „(…)jeżeli Organizator odwołuje imprezę na zasadach określonych w pkt 6, Klient ma prawo, według swego wyboru” a. uczestniczyć w zaproponowanej przez Organizatora imprezie zastępczej o tym samym lub wyższym standardzie, chyba że zgodzi się na imprezę o niższym standardzie za zwrotem różnicy w cnie, b. żądać natychmiastowego zwrotu wszystkich wniesionych świadczeń; w obu przypadkach bez prawa domagania się odszkodowania • Tytuł IV „Prawa i obowiązki klientów” - pkt 3 „Klient odpowiada za wyrządzone przez siebie szkody materialne oraz ma obowiązek pokryć straty w miejscu ich powstania z własnych środków.” • Tytuł V „Realizacja umowy. Reklamacje.” J 2 - pkt 3 „Organizator nie ponosi odpowiedzialności za niedociągnięcia w imprezie wynikłe z przyczyn od niego niezależnych np. warunki atmosferyczne, decyzje władz państwowych, - pkt 4 „Poza innymi przypadkami określonymi Warunkami uczestnictwa Organizator nie ponosi odpowiedzialności za szkodę będącą następstwem: a. działania przepisów obowiązujących w kraju pobytu, w odniesieniu do usług świadczonych przez miejscowych usługodawców. Dotyczy to w szczególności sytuacji, gdy za wyrządzoną szkodę w rozumieniu polskich przepisów, miejscowy usługodawca nie ponosi odpowiedzialności.” - pkt 12 „Organizator nie ponosi odpowiedzialności za specyficzne warunki panujące w miejscu pobytu podczas imprezy. Dotyczy to w szczególności specyfiki serwowanej kuchni, możliwości pojawienia się w pomieszczeniach i środkach transportu owadów, gadów, o ile nie jest to następstwem zaniedbań kulinarnych, czy też braku utrzymania czystości.” które są postanowieniami umownymi wpisanymi na podstawie art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone; i stwierdza się zaniechania jej stosowania z dniem 8 grudnia 2008 roku. II. Na podstawie art. 106 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2007 r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, - w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, nakłada się na Małgorzatę Woltman – Ostrowską prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą Biuro Podróży „Beduin” przy ul. Władysława Łokietka 19/6 w Gorzowie Wielkopolskim , karę pieniężną w wysokości 1.147 zł (słownie: tysiąc sto czterdzieści siedem złotych) , płatną do budżetu państwa. UZASADNIENIE W związku z informacjami uzyskanymi od Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Gorzowie Wielkopolskim, wrocławska Delegatura Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeprowadziła czynności kontrolne dotyczące działalności Małgorzaty Woltman – Ostrowskiej prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą Biuro Podróży „Beduin” przy ul. Władysława Łokietka 19/6 w Gorzowie Wielkopolskim [zw . dalej także „Beduin”]. Prezes Urzędu w toku postępowania wyjaśniającego wstępnie ustalił, iż działalność przedsiębiorcy może odbywać się z naruszeniem przepisów prawa uzasadniającym wszczęcie postępowania w sprawie zakazu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. (dowód: akta sprawy RWR 403-29/08/ZK ) W związku z tym - Postanowieniem nr 29/2009 z dnia 5 lutego 2009 r. - Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, wszczął z urzędu postępowanie w sprawie podejrzenia stosowania przez przedsiębiorcę Małgorzatę Woltman - Ostrowską, praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, o której stanowi art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 16 lutego J 3 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) [zw. dalej także ustawą o ochronie (...)] polegającej na umieszczeniu w postanowieniach oznaczonych jako Tytuł II punkt 6, Tytuł IV punkt 3 oraz Tytuł V pkt 3 , 4 i 12 wzorca umownego pn. „Warunki uczestnictwa w imprezach turystycznych organizowanych przez Biuro Podróży „Beduin”” [zw. dalej także Warunkami], zapisów, które są zbieżne z wpisanymi do rejestru postanowieniami wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym stanowi art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego. (dowód: karta – 1-2) Ponadto — zgodnie z punktem 2. Postanowienia nr 29/2009 — Prezes Urzędu zaliczył w poczet dowodów materiały (13 kart) uzyskane podczas wymienionego wyżej postępowania wyjaśniającego (nr sygn. RWR 403-29/08/ZK). (dowód: karta – 1-2) W trakcie postępowania Małgorzata Woltman – Ostrowska w piśmie z dnia 19 lutego 2009 roku odniosła się do zarzutów zawartych w Postanowieniu Nr 29/2009 wskazując, iż dokonała ona zmian wzorca umownego przesłanego do tutejszej Delegatury w załączeniu do pisma z dnia 6 grudnia 2008 roku. Zmiany te objęły wzorzec umowny w punktach wskazanych w Postanowieniu Nr 29/2009. Poinformowała jednocześnie, iż od dnia 6 grudnia 2008 roku nie podpisała ona ani jednej umowy z klientem, dotyczącej organizacji własnych imprez turystycznych. (dowód: karta - 19 ) I . Prezes Urzędu ustalił następujący stan faktyczny: 1. Uczestnik postępowania: —Małgorzata Woltman Ostrowska jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą wpisaną do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Prezydenta Miasta Gorzowa Wielkopolskiego pod numerem 44530A, pod nazwą Biuro Podróży „Beduin” Małgorzata Woltman – Ostrowska przy ul. Władysława Łokietka 19/6 w Gorzowie Wielkopolskim a przedmiotem jej działalności gospodarczej jest m.in. działalność organizatorów turystyki, działalność agentów turystycznych oraz działalność pośredników turystycznych. W ramach działalności organizatorów turystyki przedsiębiorca zawiera umowy w sprawie organizacji imprezy turystycznej z indywidualnymi klientami oraz posługuje się wzorcem umownym pod nazwą „Warunki uczestnictwa w imprezach turystycznych organizowanych przez Biuro Podróży „Beduin””. (dowód: karta - 9) Od dnia 4 czerwca 2008 roku w związku z prowadzoną działalnością w wyżej wymienionym zakresie Małgorzata Woltman - Ostrowska wprowadziła do obrotu i stosowała wzorzec umowny pn. „Warunki uczestnictwa w imprezach turystycznych organizowanych przez Biuro Podróży „Beduin””. który zawierał m.in. następujące zapisy: • Tytuł II „Warunki płatności, zmiana istotnych warunków umowy, odstąpienie w razie zmiany warunków” - pkt 6 „(…)jeżeli Organizator odwołuje imprezę na zasadach określonych w pkt 6, Klient ma prawo, według swego wyboru” J 4 a. uczestniczyć w zaproponowanej przez Organizatora imprezie zastępczej o tym samym lub wyższym standardzie, chyba że zgodzi się na imprezę o niższym standardzie za zwrotem różnicy w cnie, b. żądać natychmiastowego zwrotu wszystkich wniesionych świadczeń; w obu przypadkach bez prawa domagania się odszkodowania • Tytuł IV „Prawa i obowiązki klientów” - pkt 3 „Klient odpowiada za wyrządzone przez siebie szkody materialne oraz ma obowiązek pokryć straty w miejscu ich powstania z własnych środków.” • Tytuł V „Realizacja umowy. Reklamacje.” - pkt 3 „Organizator nie ponosi odpowiedzialności za niedociągnięcia w imprezie wynikłe z przyczyn od niego niezależnych np. warunki atmosferyczne, decyzje władz państwowych, - pkt 4 „Poza innymi przypadkami określonymi Warunkami uczestnictwa Organizator nie ponosi odpowiedzialności za szkodę będącą następstwem: a. działania przepisów obowiązujących w kraju pobytu, w odniesieniu do usług świadczonych przez miejscowych usługodawców. Dotyczy to w szczególności sytuacji, gdy za wyrządzoną szkodę w rozumieniu polskich przepisów, miejscowy usługodawca nie ponosi odpowiedzialności.” - pkt 12 „Organizator nie ponosi odpowiedzialności za specyficzne warunki panujące w miejscu pobytu podczas imprezy. Dotyczy to w szczególności specyfiki serwowanej kuchni, możliwości pojawienia się w pomieszczeniach i środkach transportu owadów, gadów, o ile nie jest to następstwem zaniedbań kulinarnych, czy też braku utrzymania czystości.” (dowód: karta – 3, 10-13) W Rejestrze postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone zamieszczono m.in. następujące klauzule: • 1044 „C.K. i T. „IRTOM” zastrzega sobie prawo do odwołania imprezy z przyczyn od siebie niezależnych (decyzje władz państwowych, działanie siły wyższej) bez ponoszenia kosztów. Klientowi nie przysługuje z tego powodu odszkodowanie.” • 1327 „Sun&Fun zastrzega sobie prawo do odwołania imprezy z przyczyn od niego niezależnych (decyzja władz państwowych, działanie siły wyższej, zamieszki, strajki, itp.). Uczestnik otrzymuje z tego tytułu zwrot pełnej wpłaty, natomiast nie przysługuje mu odszkodowanie"; • 768 „Uczestnicy odpowiadają za wyrządzone szkody z własnej winy, za które mają obowiązek zapłacić niezwłocznie z własnych środków w miejscu ich powstania”; • 186 „Biuro Podróży nie odpowiada za niedogodności zaistniałe w trakcie realizacji imprezy wynikłe z przyczyn od niego niezależnych np. warunki atmosferyczne, decyzje państwowe, działanie innych okoliczności siły wyższej lub leżącej po stronie uczestnika.”; • 448 “”Open Travel” nie ponosi odpowiedzialności za opóźnienia spowodowane warunkami atmosferycznymi, oczekiwaniem na granicach, zachowaniem uczestników imprezy, hałasem związanym z usytuowaniem obiektów w pobliżu miejsc rozrywki, itp. lub innych ewentualnych niedogodności ( w tym czasowe braki w dostawie prądu lub J 5 wody, awarie klimatyzacji, urządzeń sanitarnych, sportowo rekreacyjnych), na które „ Open Travel” nie ma wpływu”; • 450 „ W odniesieniu do usług świadczonych przez miejscowych usługodawców ” OpenTravel” ogranicza swą odpowiedzialność w powyższym zakresie, jeżeli ograniczenia odpowiedzialności wynikają z przepisów obowiązujących w danym kraju pobytu klienta”; • 449 „Open Travel nie ponosi odpowiedzialności za specyficzne warunki panujące w miejscu pobytu podczas imprezy. Dotyczy to w szczególności specyfiki serwowanej kuchni, możliwości pojawienia się w pomieszczeniach i środkach transportu owadów, gadów o ile nie jest to następstwem zaniedbań kulinarnych, czy też braku utrzymania czystości.” W toku postępowania wyjaśniającego (sygn. akt RWR 403-29/08/ZK) Małgorzata Woltman – Ostrowska przedkładając stosowane przez nią w obrocie konsumenckim wzorce umowne wskazała, iż obowiązują one w obrocie prawnym od dnia 4 czerwca 2008 roku. Podniosła również, iż na dzień 6 grudnia 2008 roku nie miała ona żadnych umów z klientami dotyczących realizacji własnych imprez jeszcze niewykonanych. Wskazała również, iż w całym okresie działalności biura nie wpłynęła ani jedna skarga ze strony klienta dotycząca zarzutu niewłaściwego wykonania umowy. W toku niniejszego postępowania wraz z pismem z dnia 19 lutego 2009 roku Małgorzata Woltman – Ostrowska przedłożyła nowy, zmieniony wzorzec umowny, wskazując jednocześnie, iż w okresie od dnia 6 grudnia 2008 roku nie zawarła żadnej umowy z konsumentem w oparciu o wzorzec kwestionowany postanowieniem nr 29/2009. W piśmie z dnia 31 marca 2009 roku, działając już przez profesjonalnego pełnomocnika wskazała jednocześnie, iż zmieniony wzorzec umowny został wprowadzony do obrotu prawnego wraz z wycofaniem starego wzorca to jest z dniem 8 grudnia 2008 roku. Nowy wzorzec umowny został zapisany w dokumentach firmy i zostanie każdorazowo wydrukowany klientowi w momencie podpisania umowy. Dokonano w nim następujących modyfikacji: - wykreślono z jego treści postanowienia uprzednio zamieszczone w Tytule IV pkt 3 oraz Tytule V pkt 3, 4a oraz 12; - postanowieniu zamieszczonemu w Tytule II pkt 6 nadano następujące brzmienie: „Jeżeli, Klient, zgodnie z pkt 6, odstępuje od umowy lub jeżeli Organizator podróży odwoła imprezę turystyczną z powodów nie leżących po stronie uczestnika, jest on uprawniony do zwrotu wszystkich wpłaconych kwot. Klient ma także prawo do uczestniczenia w innej imprezie wedle własnego wyboru, jeżeli organizator jest w stanie zaoferować mu taką imprezę turystyczną bez ponoszenia nieproporcjonalnie wysokich kosztów lub strat. Jeżeli Klient zrezygnuje z proponowanej oferty zastępczej lub ze zwrotu 100% wpłaconej kwoty, zdecyduje się na uczestnictwo w innej imprezie o wyższej wartości, jest on obowiązany dopłacić różnicę. Jeżeli Klient wybierze imprezę turystyczną o niższej wartości, biuro podróży jest obowiązane wypłacić klientowi sumę odpowiadającą różnicy.” (dowód: karta – 3-6, 19-21) II. Mając na uwadze zebrany materiał dowodowy, Prezes Urzędu zważył, co następuje: Zagrożenie interesu publicznoprawnego . Podstawą do rozstrzygania sprawy w oparciu o przepisy ustawy o ochronie (...) jest J 6 uprzednie zbadanie przez Prezesa Urzędu, czy w danej sprawie zagrożony został interes publicznoprawny. Stwierdzenie, że to nastąpiło pozwała na realizację celu tej ustawy, wskazanego w art. 1 ust. 1, którym jest określenie warunków rozwoju i ochrony konkurencji oraz zasady podejmowanej w interesie publicznoprawnym ochrony interesów przedsiębiorców i konsumentów. Zdaniem Prezesa Urzędu rozpatrywana sprawa ma charakter publicznoprawny, albowiem wiąże się z ochroną interesu wszystkich konsumentów, którzy są lub będą klientami Małgorzaty Woltman - Ostrowskiej. Interes publicznoprawny przejawia się także w postaci zbiorowego interesu konsumentów. Innymi słowy - naruszenie zbiorowego interesu konsumentów jest jednocześnie naruszeniem interesu publicznoprawnego. Zatem uzasadnione było w niniejszej sprawie podjęcie przez Prezesa Urzędu działań przewidzianych w ustawie o ochronie (...). Przesłanki naruszenia art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie (...) stanowi, iż ‚„Zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów.”, natomiast art. 24 ust. 2 określa, iż „Przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy, w szczególności: 1) stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. — Kodeks postępowania cywilnego. (...).„ Do stwierdzenia praktyki o której mowa w art. 24 ustawy o ochronie (...) konieczne jest wykazanie, iż przedsiębiorca stosuje we wzorcu umownym postanowienia, które zostały wpisane do prowadzonego przez Prezesa Urzędu rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone. Zbiorowe interesy konsumentów podlegają ochronie przed działaniami przedsiębiorców, które są sprzeczne z prawem, tj. przepisami określonych aktów prawnych a także sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i dobrymi obyczajami. Jak wspomniano wyżej, zgodnie z art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie (...)„ za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów uważa się w szczególności stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego. Należy w tym miejscu wskazać, iż wzorce umowne wykorzystywane przy zawieraniu umów z konsumentami mogą być poddane kontroli abstrakcyjnej. Kontroli abstrakcyjnej wzorca jako takiego (art. 479 36 — 479 45 k.p.c.) dokonuje się niezależnie od tego, czy postanowienia wzorca były, czy też nie były zastosowane przy konkretnej umowie . Kontrola taka obejmuje klauzule pojedyncze lub zbiorowe (cały wzorzec lub jego fragment). Oceny postanowień w wypadku kontroli abstrakcyjnej dokonuje Sąd Okręgowy w Warszawie — Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wyłącznie do kompetencji tego Sądu należy uznanie postanowień wzorców umownych za niedozwolone. Art. 479 43 k.p.c. rozszerza prawomocność wyroku wydanego w sprawie o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone na osoby trzecie. Skutek tzw. prawomocności rozszerzonej następuje od chwili wpisania wzorca umowy do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, prowadzonego przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, o którym mowa w art. 479 45 § 2 k.p.c. Konsekwencją umieszczenia postanowienia umownego w w/w rejestrze jest to, że posłużenie się nim będzie miało skutek wprowadzenia do umowy elementu bezwzględnie przez prawo zakazanego. Wpis do rejestru niedozwolonych postanowień umownych oznacza, że od tego J 7 momentu stosowanie takiej klauzuli jest zakazane we wszystkich wzorcach umownych. Powyższe stanowisko Prezesa Urzędu zgodne jest z orzecznictwem Sądu Najwyższego, który w uchwale z dnia 13 lipca 2006 r. (sygn. akt III SZP 3/06) stwierdził, iż „(...) stosowanie postanowień wzorców umów o treści tożsamej z treścią postanowień uznanych za niedozwolone prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wpisanych do rejestru, o którym mowa w art. 479 45 § 2 kp.c., może być uznane w stosunku do innego przedsiębiorcy za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów (...) ”. W uzasadnieniu do powyższej uchwały Sąd uznał m.in., że „(..) praktyka naruszająca zbiorowe interesy konsumentów art. 23a u.ok.ik. [obecnie art. 24] obejmuje również przypadki wprowadzania jedynie zmian kosmetycznych polegających na przestawieniu wyrazów lub zastąpieniu jednych wyrazów innymi, jeżeli tylko wykładnia postanowienia pozwoli stwierdzić, że jego treść mieści się w hipotezie zakazanej klauzuli. Stosowanie klauzuli o zbliżonej treści do klauzuli wpisanej do rejestru godzi przecież tak samo w interesy konsumentów, jak stosowanie klauzuli identycznej, co wpisana do rejestru (..). Przyjęta powyżej rozszerzająca wykładnia art. 23a u.ok.ik. znajduje również uzasadnienie w dyrektywach 93/13 oraz 98/27 a także orzecznictwie ETS dotyczącym zasady efektywności (..) „. Nie jest zatem konieczna dokładna, literalna identyczność klauzuli wpisanej do rejestru i klauzuli z nią porównywanej i stąd niedozwolone będą także takie postanowienia umów, które mieszczą się w hipotezie klauzuli wpisanej do rejestru, której treść zostanie ustalona w oparciu o dokonaną jej wykładnię. Przedmiotem niniejszego postępowania jest wykazanie, że zakwestionowane przez Prezesa Urzędu zapisy wzorca umownego pn. „Warunki uczestnictwa w imprezach turystycznych organizowanych przez Biuro Podróży „Beduin”” stosowanego przez Małgorzatę Woltman - Ostrowską przy zawieraniu umów o organizację imprezy turystycznej, są tożsame z treścią postanowień uznanych za niedozwolone prawomocnymi wyrokami Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wpisanych do Rejestru, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu postępowania cywilnego pod pozycjami między innymi:1044, 1327, 768, 186, 448, 450, 449. W wyroku z dnia 28 grudnia 2006r. (sygn. akt XVII Amc 161/05) Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 1044 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „C.K. i T. IRTOM zastrzega sobie prawo do odwołania imprezy z przyczyn od siebie niezależnych (decyzje władz państwowych, działanie siły wyższej) bez ponoszenia kosztów. Klientowi nie przysługuje z tego powodu odszkodowanie”. Ponadto w wyroku z dnia 17 stycznia 2007 roku (sygn. akt AmC 31/06) Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 1327 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „Sun&Fun zastrzega sobie prawo do odwołania imprezy z przyczyn od niego niezależnych (decyzja władz państwowych, działanie siły wyższej, zamieszki, strajki, itp.). Uczestnik otrzymuje z tego tytułu zwrot pełnej wpłaty, natomiast nie przysługuje mu odszkodowanie". Wydając powyższe orzeczenia Sąd wskazał, iż powyższe klauzule naruszają między innymi dyspozycję art. 385 3 pkt 2 k.c. Uregulowanie takie jest sprzeczne z bezwzględnie obowiązującym art. 14 ust. 7 ustawy o usługach turystycznych, zgodnie z którym klient może dochodzić odszkodowania za niewykonanie umowy, poza przypadkami, gdy odwołanie imprezy nastąpiło z powodu zgłoszenia się mniejszej liczby uczestników niż liczba minimalna określona w umowie lub siły wyższej. J 8 Treść postanowienia zamieszczonego w Tytule II pkt 6 Warunków stosowanych przez Małgorzatę Woltman - Ostrowskiej również wyłącza możliwość domagania się przez konsumenta odszkodowania zarówno w przypadku, gdy odstępuje on od umowy z przyczyn leżących po stronie przedsiębiorcy jak i w przypadku gdy organizator turystyki odwołuje imprezę. Wskazać przy tym należy, iż pozbawienie możliwości domagania się odszkodowania w przypadku odwołania imprezy została w omawianym postanowieniu wzorca umownego zastrzeżona generalnie, a zatem uzasadnionym jest wniosek, iż obejmuje ona nie tylko przypadki opisane w art. 14 ust. 7 ustawy o usługach turystycznych, które uzasadniałyby brak takiej odpowiedzialności. Jak już powyżej wskazywano, zgodnie z art. 14 ust. 6 w zw. z art. 14 ust. 7 przedmiotowej ustawy, klientowi nie przysługuje prawo domagania się odszkodowania w przypadku gdy impreza zostanie odwołana, jedynie wtedy gdy stanie się to z powodu zgłoszenia się mniejszej liczby uczestników niż liczba minimalna określona w umowie lub siły wyższej. We wszystkich pozostałych sytuacjach odwołania imprezy z przyczyn niezależnych od klienta może on dochodzić stosownego odszkodowania. Wskazanie przez przedsiębiorcę, iż konsument będzie pozbawiony prawa domagania się odszkodowania z tytułu niewykonania umowy w każdym przypadku, w sposób oczywisty zmierza do niedozwolonego wyłączenia jego odpowiedzialności także z punktu widzenia treści art.11a ustawy o usługach turystycznych. Według tego przepisu organizator turystyki odpowiada za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy, chyba że jest ono wynikiem wyłącznie działań lub zaniechań klienta, wyłącznie działaniem lub zaniechaniem osób trzecich nie uczestniczących w wykonywaniu usług przewidzianych w umowie i których to działań i zaniechań nie można było przewidzieć ani uniknąć lub też siły wyższej. Biorąc powyższe pod uwagę uznać należy, iż skutek stosowania przez Małgorzatę Woltman - Ostrowską zakwestionowanego postanowienia jest identyczny ze skutkiem stosowania postanowień wpisanych do rejestru klauzul niedozwolonych pod poz. 1044 oraz 13327. Tym samym, mimo różnic w sformułowaniu treści, należy stwierdzić tożsamość porównywanych powyżej zapisów. Wyrokiem z dnia 23 lutego 2006 r. Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (sygn. akt XVII Amc 6/05) uznał, za niedozwolone postanowienie umowne, wpisane do rejestru klauzul niedozwolonych pod pozycją nr 768 o treści: „Uczestnicy odpowiadają za wyrządzone szkody z własnej winy, za które mają obowiązek zapłacić niezwłocznie z własnych środków w miejscu ich powstania”. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż przedmiotowe postanowienie w sposób nierównorzędny określa prawa i obowiązki organizatora i uczestnika imprezy ponieważ nakłada na tego ostatniego obowiązek niezwłocznego naprawienia szkody podczas gdy nie przewiduje takiego obowiązku dla przedsiębiorcy. Treść postanowienia zamieszczonego w Tytule IV punkt 3 wzorca umownego stosowanego przez Małgorzatę Woltman – Ostrowską identycznie jak ww. klauzula nakłada na konsumenta obowiązek pokrycia szkód powstałych z jego winy niezwłocznie, gdyż już „w miejscu ich powstania”. Jednocześnie, ani stosowane przez przedsiębiorcę Warunki, ani inne wzorce umowne nie przewidują tożsamego obowiązku po jego stronie. Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż takie nierównomierne rozłożenie praw i obowiązków w stosunku umownym stanowi przejaw nadużywania przez Małgorzatę Woltman - Ostrowską faktycznej przewagi kontraktowej nad konsumentami i stoi w sprzeczności z dobrymi obyczajami. Skutek stosowania omawianego postanowienia jest identyczny jak tego, które zostało wpisane pod nr. 768 do rejestru tzn. w sposób niedozwolony nakłada na konsumentów dodatkowe restrykcyjne obowiązki. Tym samym, mimo różnic w sformułowaniu treści, należy stwierdzić tożsamość porównywanych powyżej zapisów. J 9 W wyroku z dnia 27 października 2004 roku (sygn. akt XVII Amc 83/03) Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 186 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „Biuro Podróży nie odpowiada za niedogodności zaistniałe w trakcie realizacji imprezy wynikłe z przyczyn od niego niezależnych np. warunki atmosferyczne, decyzje państwowe, działanie innych okoliczności siły wyższej lub leżącej po stronie uczestnika.”. Jednocześnie w wyroku z dnia 17 marca 2005r. (sygn. akt XVII Amc 118/03) Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 448 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „Open Travel nie ponosi odpowiedzialności za opóźnienia spowodowane warunkami atmosferycznymi, oczekiwaniem na granicach, zachowaniem uczestników imprezy, hałasem związanym z usytuowaniem obiektów w pobliżu miejsc rozrywki itp. lub innych ewentualnych niedogodności (w tym czasowe braki w dostawie prądu lub wody, awarie klimatyzacji, urządzeń sanitarnych, sportowo rekreacyjnych), na które „Open Travel” nie ma wpływu.” W uzasadnieniu do powyższego orzeczenia Sąd wskazał, iż ogólnikowość określeń takich jak „inne ewentualne niedogodności” pozwalają organizatorowi imprezy na „zwolnienie się od odpowiedzialności za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania z przyczyn, za które Biuro ponosi odpowiedzialność skoro w konkretnych sytuacjach uznać może dowolnie, iż jego zdaniem jest to tylko „inna niedogodność”, nie mająca wpływu na jakość usługi, do której biuro się zobowiązało w umowie”. Treść postanowienia zamieszczonego w Tytule V punkt 3 Warunków stosowanych przez Małgorzatę Woltman - Ostrowską przewiduje, brak odpowiedzialności biura podróży za „niedociągnięcia w imprezie” spowodowane otwartym katalogiem przyczyn określonych jako od niego niezależne. Podkreślić należy, iż choć formułując przedmiotowe postanowienie przedsiębiorca nie posłużył się zwrotem identycznym do zwrotu użytego w ww. klauzulach niedozwolonych, to pozostawia on równie szerokie pole interpretacyjne. Omawiane postanowienie umożliwia przedsiębiorcy taką wykładnię zaistniałych zdarzeń, która prowadzić może do uwolnienia się przez niego od odpowiedzialności, której zakres został przecież określony przepisem art. 11 a ustawy o usługach turystycznych. Postanowienie zaś, które wyłącza lub istotnie ogranicza odpowiedzialność względem konsumenta za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania jest postanowieniem niedozwolonym po myśli art. 385 3 pkt 2 k.c. Biorąc powyższe pod uwagę, wskazując na tożsamość skutków stosowania omawianych postanowień uznać należy, iż pomimo różnic w sformułowaniu treści, są one tożsame. W wyroku z dnia 17 marca 2005r. (sygn. akt XVII Amc 118/03) Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał także za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 450 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „W odniesieniu do usług świadczonych przez miejscowych usługodawców „Open Travel” ogranicza swoją odpowiedzialność w powyższym zakresie, jeżeli ograniczenia odpowiedzialności wynikają z przepisów obowiązujących w danym kraju pobytu klienta.” W uzasadnieniu do ww. wyroku Sąd wskazał, iż „postanowienie to dopuszcza możliwość wyłączenia odpowiedzialności Biura podróży za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy z przyczyn leżących po stronie osób trzecich, którym organizator powierzył wykonanie umowy.”. Treść postanowienia zamieszczonego w Tytule V pkt 4 lit. a Warunków stosowanych przez Małgorzatę Woltman - Ostrowską, również, jak wyżej przytoczona klauzula niedozwolona, wyłącza odpowiedzialność przedsiębiorcy za działanie bądź zaniechanie osób trzecich, za pośrednictwem których wykonuje on swoje zobowiązania wobec klientów, w przypadku gdy ograniczenia takie mogłyby wynikać z przepisów obowiązujących w kraju pobytu. Takie J 10 postanowienie jest wprost sprzeczne z treścią art. 11 a ust. 1 ustawy o usługach turystycznych według którego organizator turystyki odpowiada za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy o świadczenie usług turystycznych, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest spowodowane wyłącznie: działaniem lub zaniechaniem klienta, działaniem lub zaniechaniem osób trzecich, nieuczestniczących w wykonaniu usług przewidzianych w umowie, jeżeli tych działań lub zaniechań nie można było przewidzieć, ani uniknąć, albo siłą wyższą i stanowi niedozwolone postanowienie umowne opisane w art. 385 3 pkt 2 k.c. Skutek stosowania tego postanowienia jest identyczny jak tego, które zostało wpisane pod nr. 450. Tym samym, mimo różnic w sformułowaniu treści, należy stwierdzić tożsamość porównywanych powyżej zapisów. W wyżej wymienionym wyroku z dnia 17 marca 2005r. (sygn. akt XVII Amc 118/03) Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznał także za niedozwolone postanowienie, które następnie zostało wpisane pod poz. 449 do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone o treści: „Open Travel nie ponosi odpowiedzialności za specyficzne warunki panujące w miejscu pobytu podczas imprezy. Dotyczy to w szczególności specyfiki serwowanej kuchni, możliwości pojawienia się w pomieszczeniach i środkach transportu owadów, gadów o ile nie jest to następstwem zaniedbań kulinarnych, czy też braku utrzymania czystości.” W uzasadnieniu do powyższego orzeczenia Sąd wskazał, iż postanowienie to wyłączając odpowiedzialność biura względem klienta za „specyficzne warunki panujące w miejscu pobytu” posługuje się stwierdzeniem ogólnikowym pozwalającym organizatorowi imprezy na zwolnienie się od odpowiedzialności za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania z przyczyn, za które Biuro ponosi odpowiedzialność skoro w konkretnych sytuacjach uznać może dowolnie, iż jego zdaniem zaistniały owe „specyficzne warunki”, nie mające wpływu na jakość usługi, do której biuro się zobowiązało w umowie. Treść postanowienia zamieszczonego w Tytule V pkt 12 Warunków stosowanych przez Małgorzatę Woltman – Ostrowską w sposób identyczny jak ww. klauzula abuzywna kształtuje odpowiedzialność organizatora turystyki za nienależyte wykonanie umowy. Przedmiotowe postanowienie wzorca umownego jest sprzeczne z art. 11 a ustawy o usługach turystycznych i tym samym zmierzając do niedozwolonego ograniczenia odpowiedzialności przedsiębiorcy wobec konsumenta stanowi niedozwolone postanowienie umowne opisane w art. 385 3 pkt 2 k.c. Jednocześnie wskazać należy, iż przedsiębiorca posługuje się w nim pojęciami niedookreślonymi, na które wskazał w swym orzeczeniu Sąd, co zapewnia mu szerokie pole do swobodnej, korzystnej dla siebie interpretacji i umożliwia powoływanie się na fakt, że w danym przypadku zaszły „specyficzne warunki panujące w miejscu pobytu”. Zarówno skutek jak i treść omawianego postanowienia są tożsame z niedozwolonym postanowieniem umownym wpisanym do Rejestru klauzul niedozwolonych pod nr. 449. Mając powyższe na względzie, Prezes Urzędu uznał, iż kwestionowane a wskazane powyżej zapisy umowne mieszczą się w hipotezach wymienionych klauzul wpisanych do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone: - treść Tytułu II „Warunki płatności, zmiana istotnych warunków umowy, odstąpienie w razie zmiany warunków” pkt 6 wzorca umownego p.n. „Warunki uczestnictwa w imprezach turystycznych organizowanych przez Biuro Podróży „Beduin”” w klauzulach z poz. 1044 i 1327; - treść Tytułu IV „Prawa i obowiązki klientów” pkt 3 wzorca umownego p.n. „Warunki uczestnictwa w imprezach turystycznych organizowanych przez Biuro Podróży „Beduin”” w klauzuli z poz. 768; J 11 - treść Tytułu V „Realizacja umowy. Reklamacje” pkt 3 wzorca umownego p.n. „Warunki uczestnictwa w imprezach turystycznych organizowanych przez Biuro Podróży „Beduin”” w klauzulach z poz. 186, 448; - treść Tytułu V „Realizacja umowy. Reklamacje” pkt 4 lit. a wzorca umownego p.n. „Warunki uczestnictwa w imprezach turystycznych organizowanych przez Biuro Podróży „Beduin”” w klauzuli z poz. 450; - treść Tytułu V „Realizacja umowy. Reklamacje” pkt 12 wzorca umownego p.n. „Warunki uczestnictwa w imprezach turystycznych organizowanych przez Biuro Podróży „Beduin”” w klauzuli z poz. 449. Zbiorowy interes konsumentów W myśl art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie (...) stosowanie postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone jest praktyką naruszającą zbiorowe interesy konsumentów. Mówiąc o „zbiorowym interesie konsumentów” należy zaznaczyć, iż ustawa o ochronie (...) nie podaje jego definicji, wskazując jednak w art. 24 ust. 3, że nie jest nim suma indywidualnych interesów konsumentów. O tym, czy naruszony został interes zbiorowy, nie zawsze przesądza kryterium ilościowe, ponieważ niekiedy jeden ujawniony przypadek naruszenia prawa konsumenta może być przejawem często lub nawet powszechnie stosowanej praktyki naruszającej interes zbiorowy. W niniejszej sprawie bez wątpienia mamy do czynienia z naruszeniem praw licznej grupy konsumentów, wszystkich konsumentów będących klientami Małgorzaty Woltman - Ostrowskiej jak i potencjalnych zainteresowanych, którzy mogą zawrzeć z nią umowę o świadczenie usług turystycznych. Tak więc, w rozpatrywanym stanie faktycznym zachowanie nie dotyczy interesów poszczególnych osób, których sprawy mają charakter jednostkowy, indywidualny i nie dający się porównać z innymi, lecz mamy do czynienia z naruszonymi uprawnieniami określonego kręgu konsumentów, których sytuacja jest identyczna i wspólna dla całej, licznej grupy obecnych i przyszłych kontrahentów przedsiębiorcy. Reasumując, skoro wykazano powyżej, iż kwestionowane zapisy regulaminu świadczenia usług turystycznych są tożsame z klauzulami wpisanymi do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone, to posługiwanie się nimi w obrocie konsumenckim uznać należy za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazać zaniechanie jej stosowania. Zgodnie z art. 27 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie (…) nie wydaje się decyzji, o której mowa w art. 26, jeżeli przedsiębiorca zaprzestał stosowania praktyki, o której mowa w art. 24 , w takim przypadku Prezes Urzędu wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzającą zaniechanie jej stosowania. Jednocześnie, po myśli art. 27 ust. 3 ustawy o ochronie (…) ciężar udowodnienia okoliczności, iż przedsiębiorca zaniechał stosowania praktyki, o której mowa w art. 24 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów spoczywa na tymże przedsiębiorcy. Stanowi to konsekwencję tego, iż to przedsiębiorca wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne z udowodnienia okoliczności, o której mowa w przedmiotowym przepisie. W toku postępowania administracyjnego Małgorzata Woltman - Ostrowska w piśmie z dnia 19 lutego 2009 roku wskazała, iż dokonała zmian w kwestionowanym przez Prezesa Urzędu wzorcu umownym poprzez wykreślenie oraz modyfikację odpowiednich jego postanowień. Według J 12 oświadczenia przedsiębiorcy zmieniony wzorzec umowny został wprowadzony do obrotu z dniem 8 grudnia 2008. Został on zapisany w dokumentach firmy i nowe umowy będą zawierane w oparciu o jego brzmienie. Podkreślić należy, iż jeszcze w toku postępowania wyjaśniającego, w piśmie z dnia 6 grudnia 2008 roku Małgorzata Woltman – Ostrowska wskazywała, iż nie posiada w obrocie zawartych z konsumentami umów jeszcze nie zrealizowanych. Zgodnie z jej oświadczeniami takie umowy nie zostały zawarte także w okresie pomiędzy tą datą a dniem wprowadzenia do obrotu nowego wzorca umownego – to jest 8 grudnia 2008 roku. Przedsiębiorca nie zawarł także do tej pory umowy w oparciu zmieniony wzorzec umowny. Uznając powyższe oświadczenia Małgorzaty Woltman - Ostrowskiej za wiarygodne, a także biorąc pod uwagę, iż zmieniony wzorzec umowny nie zawiera już uchybień zarzucanych postanowieniem o wszczęciu postępowania administracyjnego Prezes Urzędu ustalił, iż zaniechała ona z dniem 8 grudnia 2008 roku stosowania praktyki opisanej w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów będącej przedmiotem niniejszego postępowania. Wobec powyższego orzeczono, jak w punkcie I sentencji decyzji . Zgodnie z art.106 ust.1 pkt.4 ustawy o ochronie (…), Prezes Urzędu może nałożyć na przedsiębiorcę, w drodze decyzji karę pieniężną w wysokości nie większej niż 10 % przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, jeżeli przedsiębiorca ten, choćby nieumyślnie dopuścił się stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 . Z treści przepisu wynika, iż ww. kara ma charakter fakultatywny. W związku z tym Prezes Urzędu w ramach uznania administracyjnego decyduje czy zasadne jest w danej sprawie nałożenie kary. Ustawa nie zawiera katalogu przesłanek, od których uzależniona jest decyzja o nałożeniu kary. W art. 111 ustawy o ochronie (…) jedynie wskazano, iż ustalając wysokość kary Prezes Urzędu winien wziąć pod uwagę okres, stopień oraz okoliczności uprzedniego naruszenia przepisów ustawy. W rozpatrywanej sprawie, w punkcie I sentencji decyzji stwierdzono, że Małgorzata Woltman – Ostrowska prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą Biuro Podróży „Beduin” przy ul. Władysława Łokietka 19/6 w Gorzowie Wielkopolskim naruszyła zakaz, o którym mowa w art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie (…). Zakaz ten ma charakter bezwzględny, zatem nie istnieją przesłanki natury prawnej, które umożliwiały zalegalizowanie tych praktyk. Spełniona jest zatem podstawowa przesłanka warunkująca nałożenie kary pieniężnej. Prezes Urzędu uznał więc za uzasadnione w niniejszej sprawie, wobec uznania, iż Spółka stosowała taką praktykę nałożenie na Małgorzatę Woltman – Ostrowską kary pieniężnej (po zaokrągleniu do 1 zł) w wysokości 1.147 zł (słownie: tysiąc sto czterdzieści siedem złotych), płatną do budżetu państwa, co stanowi 0,42 % jej przychodu za rok 2008 r. (dane wg. podatkowej księgi przychodów i rozchodów: karta 22-26 ), czyli 4,2 % kary jaka mogłaby być w tym przypadku nałożona. Ustalenie kary w przedmiotowej sprawie miało charakter wieloetapowy, co spowodowane było zaistnieniem w postępowaniu licznych okoliczności mających wpływ na jej wysokość. Ustalając wymiar kary pieniężnej Prezes Urzędu w pierwszej kolejności dokonał oceny wagi stwierdzonych praktyk i na tej podstawie ustalił kwotę bazową, stanowiącą podstawę do dalszych ustaleń wysokości kary, a następnie – w oparciu o zaistniałe w sprawie okoliczności mające wpływ na wysokość kary – dokonał gradacji ustalonej kwoty bazowej. Podstawą obliczenia wysokości kary jest przychód przedsiębiorcy osiągnięty w roku poprzedzającym rok nałożenia kary tj. kwota 273 038,71 zł. J 13 Przede wszystkim wzięto pod uwagę fakt, iż naruszenie przez Małgorzatę Woltman - Ostrowską zbiorowych interesów konsumentów polegało na stosowaniu niedozwolonych postanowień umownych tożsamych z tymi wpisanymi do rejestru postanowień umownych prowadzonego przez Prezesa Urzędu. Należy zatem przyjąć, iż naruszenie nastąpiło na etapie zawierania kontraktu. Istotą tego etapu jest zachowanie przedsiębiorcy wobec konsumenta wyrażającego zamiar zawarcia kontraktu, polegające na naruszeniu przepisów prawa, wpływające na treść kontraktu. W przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której konsument zainteresowany ofertą przedsiębiorcy udaje się do Biura z zamiarem podpisania umowy i skorzystania z udziału w imprezie turystycznej organizowanej przez przedsiębiorcę., zatem wyraża zamiar zawarcia kontraktu. Z kolei działanie przedsiębiorcy to stosowanie praktyki polegającej na takim opracowaniu wzorca Umowy - Warunki uczestnictwa, który zawiera w swojej treści zapisy sprzeczne z obowiązującymi regulacjami prawnymi. Konsument podejmując decyzję o zawarciu umowy w oparciu o narzucony mu przez przedsiębiorcę wzorzec zawierający bezprawne zapisy nie ma możliwości rzeczywistego wpływu na istnienie i treść zawartych w nim postanowień. Strona zawierająca umowę według narzuconego wzorca jest nim związana z chwilą zawarcia umowy. Na przedsiębiorcy prowadzącym działalność gospodarczą, jako na profesjonaliście ciąży obowiązek działania zgodnie z obowiązującymi normami prawa. W niniejszej decyzji zakwestionowano pięć postanowień zamieszczonych we wzorcu umownym o nazwie „Warunki uczestnictwa w imprezach turystycznych organizowanych przez Biuro Podróży „Beduin”” Prezes Urzędu zważył, że w wyniku powyższego zachowania sytuacja konsumentów została osłabiona, jednakże wpływ, jaki na uprawnienia konsumentów miały poszczególne postanowienia należało przeanalizować oddzielnie dla każdego zakwestionowanego postanowienia. Dokonane podsumowanie wartości procentowych stwierdzonych naruszeń pozwoliło Prezesowi Urzędu na stwierdzenie, iż łącznie waga naruszeń w przedmiotowej sprawie kształtuje się na poziomie 0,5 % przychodu osiągniętego przez Spółkę w 2008 r. Tym samym ustalona przez Prezesa Urzędu kwota bazowa stanowiąca równowartość 0,5% przychodu osiągniętego przez Spółkę wynosi 1365,19 zł. Dokonując ustalenia ostatecznego wymiaru kary pieniężnej nałożonej na przedsiębiorcę dokonano również oceny zaistniałych w postępowaniu okoliczności łagodzących jak i zaostrzających wymiar kary. Prezes Urzędu uwzględniając poszczególne ww. okoliczności miał na uwadze całokształt zebranego w postępowaniu materiału dowodowego. W przedmiotowej sprawie za podstawową okoliczność łagodzącą przyjęto fakt zaniechania przez Małgorzatę Woltman – Ostrowską w toku postępowania administracyjnego, i to już na samym jego początku, to jest dnia 8 grudnia 2008 roku, stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów jej zarzucanych. Na wysokość kary miał łagodzący wpływ również fakt, iż Małgorzata –Woltman Ostrowska nie utrudniała Prezesowi Urzędu prowadzenia postępowania. Przedsiębiorca aktywnie współdziałał z Prezesem Urzędu w toku prowadzonego postępowania dowodowego dostarczając żądane dokumenty i składając oświadczenia pozwalające na ustalenie wszelkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych sprawy. Czynna postawa strony podczas całego toczącego się postępowania przyczyniła się do szybkiego jego zakończenia albowiem trwało ono od dnia 5 lutego 2009 roku do 10 kwietnia 2009 roku. Uwzględnienie powyżej wymienionych okoliczności łagodzących wpłynęło na obniżenie kary pieniężnej o łącznie 40 % jej wysokości. J 14 Łączne uwzględnienie wskazanych powyżej okoliczności łagodzących wymiar kary pieniężnej spowodowało jej obniżenie o 40 %, to jest o kwotę 546,08 zł. - do kwoty 819,11 zł. Podnieść także trzeba, iż kara pieniężna nakładana na przedsiębiorcę na podstawie art. 106 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów winna spełnić również funkcję wobec niego represyjną – stanowić odpowiednią uciążliwość finansową. Fakt nałożenia kary podkreślać ma naganność zachowania podmiotu, który dopuścił się stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, a tym samym naruszył ustawę o ochronie konkurencji i konsumentów. Kara pieniężna nakładana przez Prezesa Urzędu pełni funkcję represyjną, prewencyjną oraz edukacyjną. Funkcja represyjna ma stanowić dolegliwość dla przedsiębiorcy łamiącego prawo oraz ma na celu przymuszenie go do powstrzymania się od podobnych działań. Funkcja prewencyjna oraz edukacyjna mają na celu powstrzymanie przedsiębiorcy stosującego praktykę oraz innych przedsiębiorców przed stosowaniem w przyszłości tego typu praktyk w obrocie z konsumentami. Mając powyższe na uwadze, uznać należało, iż kara pieniężna ustalona na poziomie 819,11 zł nie wypełniałaby w pełni przypisanych jej celów: prewencyjnego oraz represyjnego. Funkcje te wymagają, aby kara była odczuwalna dla przedsiębiorcy. Choć podstawą dla obliczenia kary za stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów jest przychód osiągnięty przez przedsiębiorcę w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, to podkreślić należy, iż kara pieniężna nałożona na Małgorzatę Woltman – Ostrowską na poziomie 819,11 zł., biorąc pod uwagę jej dochód z prowadzonej działalności w rozbiciu miesięcznym byłaby dla niej nieodczuwalna. W uznaniu Prezesa Urzędu uzasadniało to nadzwyczajne podwyższenie wyżej obliczonej kary pieniężnej o 40% (327,64 zł) - to jest do kwoty 1.146,75 zł, co po zaokrągleniu daje kwotę 1.147 zł. Kara tak ustalona osiągnie poziom około 30 % miesięcznego dochodu Małgorzaty Woltman – Ostrowskiej i zdaniem Prezesa Urzędu spełni swoje cele. Po myśli art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów maksymalną karą, jaką mógłby w niniejszej sprawie zastosować Prezes Urzędu byłaby kara na poziomie 10% przychodu uzyskanego przez Małgorzatę Woltman - Ostrowską w 2008 roku, to jest kara w wysokości 27 303,87 zł. Kara pieniężna orzeczona w punkcie II sentencji niniejszej Decyzji stanowi 0,42 % przychodu przedsiębiorcy za rok 2008 r. czyli 4,2% kary jaka mogłaby być w tym przypadku nałożona. Zdaniem Prezesa Urzędu, tak określona kara spełni zarówno rolę represyjną jako sankcja i dolegliwość za naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurenci i konsumentów, jak i prewencyjną, zapobiegając ponownemu ich naruszeniu. Nie bez znaczenia jest też jej walor wychowawczy, w tym wymiar ogólny, odstraszający dla innych przedsiębiorców działających w branży przed podobnym naruszaniem słusznych interesów konsumentów. Przyjmując wspomniane ww. wcześniej okoliczności naruszenia przepisów ustawy o ochronie (...), jak również fakt, iż kara winna być orzekana na poziomie wystarczającym do osiągnięcia zamierzonego celu i odczuwalna dla przedsiębiorcy, Prezes Urzędu postanowił nałożyć karę w wysokości określonej jak w punkcie II sentencji decyzji. Zgodnie z art. 112 ust. 3 ustawy o ochronie (…) karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Warszawie: NBP O/O Warszawa 51101010100078782231000000 . J 15 Stosownie do treści art. 81 ust 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w związku art. 479 28 k.p.c., od niniejszej decyzji przysługuje stronie odwołanie do sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie dwutygodniowym od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów we Wrocławiu. otrzymuje: Radca prawny Ryszard Wilmiński Kancelaria Radcy Prawnego Ul. Galenowa 9 66- 4—Gorzów Wielkopolski