RWA-24/2004

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW w Warszawie RWA-42-5/04/SS Warszawa, dn. 27 sierpnia 2004 r. DECYZJA nr RWA – 24/2004 Na podstawie art. 105 k.p.a. w związku z art. 80 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn.: Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 ze zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie określenia właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu postępowania antymonopolowego wszczętego na wniosek spółki Projekty Bankowe ,,Polsoft” Sp. z o.o. w Poznaniu, - w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: umarza się jako bezprzedmiotowe postępowanie antymonopolowe w sprawie koncentracji polegającej na przejęciu bezpośredniej kontroli przez Projekty Bankowe ,,Polsoft” Sp. z o.o. w Poznaniu nad Centrum Informatyki ,,Zeto – Rodan” Sp. z o.o. w Warszawie poprzez nabycie 100% udziałów Centrum Informatyki ,,Zeto – Rodan” Sp. z o.o. w Warszawie. UZASADNIENIE W dniu 21 czerwca 2004 r. do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpłynęło zgłoszenie zamiaru koncentracji, określonej w art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegającej na przejęciu bezpośredniej kontroli przez Projekty Bankowe ,,Polsoft” Sp. z o.o. w Poznaniu (dalej takŜe: ,, Polsoft ”) nad Centrum Informatyki ,,Zeto – Rodan” Sp. z o.o. w Warszawie (dalej takŜe: ,, Zeto Rodan ”) poprzez nabycie 100% udziałów tej spółki. Zgłaszający – Projekty Bankowe ,,Polsoft” Sp. z o.o. w Poznaniu wskazał, iŜ obrót grupy kapitałowej, do której naleŜy Zeto Rodan – podmiotu, nad którym ma nastąpić przejęcie kontroli, w Ŝadnym z dwóch lat poprzedzających zamiar koncentracji nie przekroczył 10 mln euro, co wyłącza obowiązek zgłoszenia koncentracji w myśl art. 13 pkt 1 ustawy. Zgłoszenie jest jednak uzasadnione z uwagi na treść art. 13 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, zgodnie z którym wyłączenia z art. 13 pkt 1 nie stosuje się w przypadku koncentracji, w wyniku których powstanie lub umocni się pozycja dominująca 2 na rynku, na którym następuje koncentracja. Okoliczność ta wymaga zaś analizy Prezesa Urzędu w toku postępowania antymonopolowego. W związku z powyŜszymi wyjaśnieniami Zgłaszającego Prezes Urzędu wszczął postępowanie w przedmiotowej sprawie, o czym powiadomił strony pismem z dnia 16 lipca 2004 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił, co następuje: Przedmiotowa koncentracja ma polegać na docelowym przejęciu przez Projekty Bankowe ,,Polsoft” Sp. z o.o. całkowitej kontroli nad Centrum Informatyki ,,Zeto Rodan” Sp. z o.o. w dwóch etapach: w pierwszym, mającym miejsce w 2004 r., nastąpi nabycie 280 udziałów stanowiących 70% kapitału zakładowego, w drugim zaś, w 2005 r. – 120 udziałów stanowiących 30% kapitału zakładowego. Bezpośrednią przyczyną koncentracji jest konieczność wprowadzenia do Zeto Rodan branŜowego inwestora strategicznego, co umoŜliwi podwyŜszenie jakości dotychczas świadczonych usług oraz rozszerzenie ich geograficznego zasięgu. Zgłaszający wskazał, iŜ planowana koncentracja będzie stwarzać szersze moŜliwości w zakresie wytwarzania nowych, bardziej nowoczesnych i bezpieczniejszych rozwiązań informatycznych – w tym takŜe rozwiązań udostępnianych w sieci Internet. Projekty Bankowe ,,Polsoft” Sp. z o.o. jest spółką zajmującą się sprzedaŜą sprzętu komputerowego i oprogramowania systemowego oraz produkcją i serwisem oprogramowania. Głównymi odbiorcami spółki są przedsiębiorcy z sektora bankowo -finansowego. Polsoft wchodzi w skład grupy kapitałowej ComputerLand S.A., który jest właścicielem 99,75% udziałów Polsoft. ComputerLand S.A. jest dostawcą szerokiej gamy rozwiązań i usług informatycznych (IT) w szczególności obejmujących opracowanie i wdraŜanie oprogramowania, usługi doradztwa w zakresie IT, integracje sieci lokalnych i o szerokim zakresie (LAN, WAN), a takŜe usługi konserwacji sieci i sprzętu. ComputerLand S.A. jest przedsiębiorcą dominującym w stosunku do 10 podmiotów bezpośrednio zaleŜnych prowadzących działalność na obszarze Polski, oprócz Projektów Bankowych ,,Polsoft” Sp. z o.o. takŜe: AgroComp Sp. z o.o., Web Inn S.A., ComputerLand Mielec Sp. z o.o., ComputerLand Serwis Sp. z o.o., Centrum Informatyki Energetyki Sp. z o.o., Przedsiębiorstwo Usług Informatycznych Zespołu Elektrociepłowni Wrocławskich Infoservice Sp. z o.o., Aram Sp. z o.o., C2 System Polska S.A. oraz RUM IT S.A. oraz 2 podmioty zaleŜne działające poza granicami kraju: UAB Baltijos Kompiuteriu Centras (Litwa), Computer System for Business International Eastern Europe (Federacja Rosyjska). Działalność przedsiębiorców zaleŜnych od ComputerLand S.A. pokrywa się z działalnością dominanta. Centrum Informatyki ,,Zeto Rodan” Sp. z o.o. naleŜy do grupy kapitałowej Rodan, której podmiotem dominującej jest Rodan Investment Sp. z o.o., posiadający 51% udziałów Zeto Rodan oraz 99,75% udziałów Rodan Telecom Sp. z o.o. Pozostałymi udziałowcami podmiotu, nad którym przejmowana jest kontrola, są wyłącznie osoby fizyczne. Przedmiotem działalności Zeto Rodan jest sprzedaŜ sprzętu komputerowego i oprogramowania systemowego oraz produkcja i serwis oprogramowania. Głównymi odbiorcami spółki są przedsiębiorcy z sektora bankowo-finansowego. Łączny obrót przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji w roku obrotowym poprzedzającym rok zgłoszenia, tj. w roku 2003, określony zgodnie z art. 15 ustawy oraz 3 treścią rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 maja 2001 r. w sprawie obliczania obrotu przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji (Dz. U. Nr 60, poz. 611) wyniósł [w tym miejscu znajdowała się informacja stanowiąca tajemnicę przedsiębiorstwa] , a zatem przekroczył ustawowy próg wskazany w art. 12 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, tj. 50 000 000 euro. Obrót grupy kapitałowej, do której naleŜy Zeto Rodan, nie przekroczył na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w Ŝadnym z dwóch lat obrotowych poprzedzających zgłoszenie progu wskazanego w art. 13 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, tj. równowartości 10 000 000 euro. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zwaŜył, co następuje: W myśl art. 4 pkt 8 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn.: Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 ze zm.), przez rynek właściwy rozumie się rynek towarów, które ze względu na ich przeznaczenie, cenę oraz właściwości, w tym jakość, są uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz są oferowane na obszarze, na którym ze względu na ich rodzaj i właściwości, istnienie barier dostępu do rynku, preferencje konsumentów, znaczące róŜnice cen i koszty transportu, panują zbliŜone warunki konkurencji. A zatem rynek ten wyznaczają zasadniczo dwa elementy: towar (rynek produktowy) i terytorium (rynek geograficzny). Prezes Urzędu przyjął, iŜ za rynek produktowy rozpatrywanej koncentracji naleŜy uznać cały rynek technologii informatycznych (IT), mimo wyróŜnienia poszczególnych segmentów tego rynku, bowiem dokładne rozgraniczenie pomiędzy jego segmentami ulega zatarciu z powodu zmian technologicznych w tym sektorze. Stanowisko to zgodne jest z zapatrywaniem Komisji Europejskiej, która w decyzji z dnia z dnia 31 stycznia 2002 r. w sprawie HP/Compaq (Nr Comp/M.2609) uznała, iŜ mimo wyróŜnienia w rynku usług IT segmentów, które odpowiadają standardom przyjętym przez przedsiębiorców świadczących usługi IT, właściwym rynkiem produktowym tej branŜy moŜe być rynek wszystkich usług IT. Dokładne rozgraniczenie określonych kategorii usług ulega stopniowemu zatarciu z powodu szybkich zmian technologicznych w sektorze IT oraz wysokiemu stopniowi substytucyjności po stronie podaŜy. Jednocześnie zauwaŜyć moŜna, iŜ wraz z szybkimi zmianami w sektorze IT, związanymi z postępem technologicznym i wprowadzaniem nowych produktów i usług, na rynek ten wkraczają firmy świadczące usługi w branŜach pokrewnych, np. w zakresie telekomunikacji czy produkcji sprzętu komputerowego. Specyfika rynku technologii informatycznych wymusza kompleksowość rozwiązań oferowanych przez podmioty na nim działające i obejmuje produkcję oprogramowania, następnie sprzedaŜ i dostawę sprzętu, usługi instalacyjne, wykonanie systemów, wdroŜenie, opiekę techniczną, serwis gwarancyjny itp. Z uwagi na fakt, iŜ Polsoft i Zeto Rodan prowadzą działalność na terenie całego kraju, w analizowanym przypadku za rynek właściwy geograficznie, na który koncentracja moŜe wywrzeć wpływ, naleŜy uznać obszar Polski. Prezes Urzędu po porównaniu przedmiotu działalności obu przedsiębiorców bezpośrednio uczestniczących w koncentracji, stwierdził, iŜ działają oni na tym samym podrynku produkcji i serwisu oprogramowania dla banków i instytucji finansowych, stanowiącego część krajowego rynku technologii informatycznych (IT). 4 W raporcie ,,Polski Rynek Teleinformatyczny 2003 TELEINFO 500” sklasyfikowano 700 przedsiębiorców, działających na polskim rynku usług informatycznych. Świadczy to o wysokim stopniu konkurencyjności tego rynku. Wiele podmiotów prowadzi działalność we wszystkich lub kilku segmentach rynku IT równocześnie. W ww. raporcie TELEINFO dokonano klasyfikacji 200 przedsiębiorców działających na krajowym rynku technologii informatycznych według ich przychodów ze sprzedaŜy towarów i usług w roku 2003. Udział grupy kapitałowej ComputerLand S.A., do której naleŜy Polsoft według wspomnianego kryterium wyniósł 2,05 %, natomiast spółka Zeto Rodan znalazła się poza rankingiem. Uwzględniając podział rynku ze względu na profil działalności podmiotów działających na krajowym rynku technologii informatycznych, udziały rynkowe podmiotów biorących udział w koncentracji w 2003 r., zgodnie z informacjami zawartymi w raporcie TELEINFO, przedstawiały się następująco: 1) produkcja oprogramowania – ComputerLand 7,38%, w tym Polsoft 0,1%; Zeto Rodan nie został sklasyfikowany; a/ produkcja oprogramowania wspomagania zarządzania przedsiębiorstwem – ComputerLand 23%, Polsoft i Zeto Rodan nie zostali sklasyfikowani; b/ produkcja oprogramowania finansowo-bankowego – Polsoft 4,16%, Zeto Rodan nie został sklasyfikowany; 2) usługi integracyjne – ComputerLand 25,79 %, w tym Polsoft 0,9%, Zeto Rodan nie został sklasyfikowany; 3) usługi wdroŜeniowe – Polsoft 0,03 %; Zeto Rodan nie został sklasyfikowany; 4) usługi serwisowe – ComputerLand 2,7 %, w tym Polsoft 0,4%, Zeto Rodan nie został sklasyfikowany; 5) usługi konsultacyjne – ComputerLand 0,6%, w tym Polsoft 0,4%, Zeto Rodan nie został sklasyfikowany; 6) usługi outsourcingowe – ComputerLand 9,71 %, Zeto Rodan nie został sklasyfikowany. Uwzględniając podział rynku ze względu na przychody osiągnięte z dostaw rozwiązań informatycznych dla poszczególnych sektorów gospodarki, udział uczestników koncentracji wynosił: 1) sektor bankowo – finansowy – ComputerLand 14,09%, w tym Polsoft 1,23%; Zeto Rodan nie został sklasyfikowany; 2) sektor przemysłu – ComputerLand 11,5 %, Zeto Rodan nie został sklasyfikowany; 3) sektor publiczny (administracja) – ComputerLand 4,43 %, Zeto Rodan nie został sklasyfikowany; 4) sektor ochrony zdrowia – ComputerLand 8,66 %, Zeto Rodan nie został sklasyfikowany. Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, zamiar koncentracji podlega zgłoszeniu Prezesowi Urzędu, jeŜeli łączny obrót przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji w roku obrotowym poprzedzającym rok zgłoszenia przekracza równowartość 50 000 000 euro. Art. 12 ust. 2 w sposób enumeratywny wymienia przypadki, w których obowiązek ten się występuje, m.in. w razie zamiaru przejęcia bezpośredniej kontroli przez jednego przedsiębiorcę nad innym przedsiębiorcą poprzez 5 nabycie lub objęcie akcji, innych papierów wartościowych, udziałów, całości lub części majątku lub w jakikolwiek inny sposób (art. 12 ust. 2 pkt 2). Jak wynika z informacji podanych przez Zgłaszającego, ta przesłanka została w przedmiotowej sprawie spełniona, bowiem łączny obrót przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji w roku obrotowym poprzedzającym rok zgłoszenia, przekroczył ustawowy próg wskazany w art. 12 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, tj. 50 000 000 euro. W art. 13 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zostały wyszczególnione przesłanki wyłączenia zgłoszenia zamiaru koncentracji. Nie podlega zgłoszeniu m.in. zamiar koncentracji, jeŜeli obrót przedsiębiorcy, nad którym ma nastąpić przejecie kontroli, zgodnie z art. 12 ust. 2 pkt 2 nie przekroczył na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w Ŝadnym z dwóch lat obrotowych poprzedzających zgłoszenia równowartości 10 000 000 euro (art. 13 pkt 1 lit a) ustawy). Zgodnie z art. 13 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, nie stosuje się wyłączenia określonego w art. 13 pkt 1 w przypadku koncentracji, w wyniku których powstanie lub umocni się pozycja dominująca na rynku, na którym następuje koncentracja. Dokonana przez Prezesa Urzędu analiza nadesłanego materiału zgłoszeniowego potwierdziła, Ŝe w wyniku przedmiotowej koncentracji nie powstanie i nie umocni się pozycja dominująca na rynku, na którym następuje koncentracja. Zarówno Polsoft jak i Zeto Rodan zajmują się produkcją i serwisem oprogramowania dla banków i instytucji finansowych, działając w tym samym sektorze krajowego rynku technologii informatycznych. Udział grupy kapitałowej, do której naleŜy Zgłaszający, w krajowym rynku technologii informatycznych wyniósł w 2003 r. 2,05%, nieznacznie się zwiększając w stosunku do roku 2002, w którym udział ten wynosił 1,98%. Udział Zgłaszającego w podrynku produkcji i serwisu oprogramowania dla banków i instytucji finansowych w 2003 r. wyniósł 4,16 %, zaś udział spółki, nad którą przejmowana jest kontrola, jak wskazuje Zgłaszający, nie przekraczał 1% (w raporcie TELEINFO udział spółki Zeto Rodan nie został wyodrębniony). Po dokonaniu koncentracji udział rynkowy Polsoft i za jej pośrednictwem – grupy kapitałowej ComputerLand zwiększy się nieznacznie i nie będzie miał wpływu na stan konkurencji na rynku. W przedmiotowej sprawie występują zatem podstawy do zastosowania wyłączenia wskazanego w art. 13 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, co powoduje, iŜ przedmiotowa koncentracja nie podlegała zgłoszeniu Prezesowi Urzędu. Stosownie do art. 80 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w sprawach w niej nieuregulowanych do postępowania przed Prezesem Urzędu stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi powyŜszy przepis, oznacza, Ŝe brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie moŜna wydać decyzji załatwiającej sprawę przez jej rozstrzygnięcie co do istoty. Przesłanka do umorzenia postępowania moŜe istnieć jeszcze przed wszczęciem postępowania, co zostanie ujawnione dopiero w toczącym się postępowaniu, a moŜe ona powstać takŜe w czasie trwania postępowania, a więc w sprawie juŜ zawisłej przed organem administracyjnym (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz , Warszawa 2003, s. 470). Tak więc konsekwencją uznania przez organ antymonopolowy bezprzedmiotowości postępowania jest jego obligatoryjne umorzenie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Wobec powyŜszego orzeczono, jak w sentencji. 6 Stosownie do treści art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Delegatury UOKiK w Warszawie. Otrzymuje: Pani Bernadeta M. Kasztelan – Świetlik Pełnomocnik spółki Projekty Bankowe Polsoft Sp. z o.o. z siedzibą w Poznaniu Kancelaria Prawna Beata Gessel i Wspólnicy Sp. j. ul. Sienna 39 00-121 Warszawa