RPZ-22/2009

1 RPZ- 61/9/09/AR Poznań, dnia 02 listopada 2009 r. DECYZJA Nr RPZ 22/2009 I. Na podstawie art. 27 ust. 2 w związku z ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz.U. z 2009 r., Nr 107, poz. 887), po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów - w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: uznaje się za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów, określoną w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, działanie Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej im. Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego w Kaliszu polegającą na naruszeniu obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej i prawdziwej informacji poprzez rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji w folderach reklamowych, katalogach oraz na stronie internetowej uczelni dla kandydatów na studia o kierunku Zarządzanie o specjalności Zarządzanie bezpieczeństwem, iż dyplom ukończenia ww. studiów pierwszego stopnia będzie stanowił podstawę do wydania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia i stwierdza się zaniechanie jej stosowania z dniem 02 października 2009 r. II. Na podstawie art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) oraz stosownie do art. 33 ust. 6 tej ustawy i § 7 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009 r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz.U. z 2009 r., Nr 107, poz. 887), nakłada się na Państwową Wyższą Szkołę Zawodową im. Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego w Kaliszu, w związku z naruszeniem zakazu, o którym mowa w art. 24 ust. 1 i 2 pkt 2 ww. ustawy karę pieniężną w wysokości 21 797 zł (słownie: dwadzieścia jeden tysięcy siedemset dziewięćdziesiąt siedem zł), płatną do budżetu państwa. Uzasadnienie Do Delegatury UOKiK w Poznaniu wpłynęła pisemna skarga absolwenta kierunku Zarządzanie o specjalności zarządzanie bezpieczeństwem w Państwowej Wyższej Szkole PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA UOKiK W POZNANIU ul. Zielona 8, 61-851 Poznań Tel. (0-61) 852-15-17, 852-77-50, Fax (0-61) 851-86-44 E-mail: poznan@uokik.gov.pl 2 Zawodowej w Kaliszu, w której podniósł on, że przedmiotowa Szkoła stosuje nieuczciwe praktyki polegające na informowaniu o możliwości uzyskania licencji pracownika ochrony fizycznej drugiego stopnia na podstawie dyplomu ukończenia studiów licencjackich na ww. kierunku bez konieczności zdawania egzaminu, podczas gdy w rzeczywistości dyplom ww. uczelni nie daje takiego uprawnienia. W związku z powyższym, Prezes Urzędu postanowieniem z dnia 26 czerwca 2009 r. wszczął postępowanie wyjaśniające mające na celu wstępne ustalenie, czy nastąpiło naruszenie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przez Państwową Wyższą Szkołę Zawodowa (dalej: Szkoła, Uczelnia) w Kaliszu polegające na stosowaniu praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów poprzez informowanie kandydatów na studia o kierunku Zarządzanie o specjalności – Zarządzanie bezpieczeństwem, iż dyplom ukończenia ww. studiów pierwszego stopnia będzie stanowił podstawę do wydania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia. W toku postępowania wyjaśniającego Prezes Urzędu zwrócił się m.in. o przesłanie aktualnych ulotek i folderów reklamowych rozpowszechnianych przez Szkołę oraz wskazania podstawy składania deklaracji o możliwości uzyskania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia na podstawie dyplomu ukończenia studiów pierwszego stopnia o kierunku Zarządzanie o specjalności – Zarządzanie bezpieczeństwem. Nadto Prezes Urzędu zobowiązał Uczelnie do przedłożenia korespondencji Rektora ww. szkoły z Wielkopolskim Komendantem Wojewódzkim Policji w Poznaniu w sprawie uzyskania przedmiotowej licencji przez jednego z absolwentów Szkoły. Pismem z dnia 10 lipca 2009 r. (data nadania w placówce pocztowej) Rektor Uczelni dostarczył Prezesowi Urzędu egzemplarze wszystkich stosowanych przez Uczelnię ulotek, folderów i katalogów reklamowych dotyczących zakresu oferowanych przez Szkołę usług edukacyjnych. Na ich podstawie ustalono, iż Szkoła zamieszcza w „Informatorze dla kandydatów na studia w roku akademickim 2009/2010” oraz w prospekcie reklamowym „Oferta edukacyjna PWSZ Instytutu Zarządzania” informację o treści: „Dyplom ukończenia studiów pierwszego stopnia w specjalności zarządzanie bezpieczeństwem będzie stanowił podstawę do wydania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia a więc dodatkowo atrakcyjnego zawodu” . Nadto przedmiotowa informacja znajduje się na stronie internetowej uczelni pod adresem: http://www.pwsz.kalisz/pk/?zarządzanie- bezpieczenstwem,205. Rektor ww. Szkoły wskazał, że w zakresie trybu pozyskiwania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia zastosowanie ma Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 07 sierpnia 1998 r. w sprawie rodzajów dyplomów i świadectw wydawanych przez szkoły i inne placówki oświatowe, które potwierdzają uzyskanie specjalistycznych kwalifikacji w zakresie ochrony osób i mienia, minimalnego zakresu programów kursów pracowników ochrony fizycznej pierwszego i drugiego stopnia oraz zakresu obowiązujących tematów egzaminów i trybu ich składania, składu komisji egzaminacyjnej i sposobu przeprowadzania egzaminu. Zgodnie z przedmiotowym rozporządzeniem, kandydat na pracownika ochrony fizycznej II stopnia musi przejść szkolenie w wymiarze odpowiednio: blok ogólny- 60 godzin, blok prawny 60 godzin i blok zawodowy w wymiarze 120 godzin. Państwowa Wyższa szkoła Zawodowa w Kaliszu w ramach kierunku Zarządzanie o specjalności Zarządzanie bezpieczeństwem kształci odpowiednio: w bloku ogólnym w wymiarze 165 godzin, w bloku prawnym w wymiarze 114 godzin oraz w bloku zawodowym w wymiarze 244 godzin. Tym samym, w ocenie Rektora ww. Uczelni, Szkoła spełnia wszelkie wymogi w zakresie kształcenia niezbędnego do wydania spornej licencji pracownika ochrony. Na potwierdzenie powyższej 3 informacji Rektor Szkoły załączył notatkę służbą sporządzona przez pracownika naukowego Uczelni dotyczącą ustalenia zakresu tematycznego zajęć prowadzonych w ramach niestacjonarnych studiów na kierunku Zarządzanie o specjalności Zarządzanie bezpieczeństwem pod kątem uzyskania licencji II stopnia pracownika ochrony fizycznej. Z załączonej notatki wynika, iż zakres przekazywanej w ramach przedmiotowych studiów wiedzy jest znacznie szerszy niż ten przewidziany w szkołach kształcących techników ochrony osób i mienia. Rektor ww. Szkoły zwrócił się również do Wielkopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji o wyznaczenie terminu spotkania roboczego dotyczącego uznawalności dyplomów wydawanych przez ww. Szkołę jako podstawy wydania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia. Analiza zgromadzonych w sprawie materiałów dowodowych uzasadniała, w ocenie Prezesa Urzędu, postawienie Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Kaliszu zarzutu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów określonych w art. 24 ust.1 i 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, a polegających na naruszeniu obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji poprzez rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji tj. informowanie w folderach reklamowych, katalogach oraz na stronie internetowej uczelni kandydatów na studia o kierunku Zarządzanie o specjalności Zarządzanie bezpieczeństwem, iż dyplom ukończenia ww. studiów pierwszego stopnia będzie stanowił podstawę do wydania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia. Pismem z dnia 21 września 2009 r. (doręczonym w dniu 23 września 2009 r.) Szkoła została zawiadomiona o wszczęciu niniejszego postępowania. Rektor ww. Uczelni skorzystał z przysługującego mu prawa ustosunkowania się do stawianego Szkole zarzutu i przyznał, iż Szkoła niewłaściwie używała informacji o spornej treści na stronach internetowych, folderach reklamowych i w Informatorze dla kandydatów na studia. W ocenie Rektora Szkoły, kwestionowany przez Prezesa Urzędu zapis był sformułowaniem pospolitym i niefortunnym, zaś Szkoła nie miała zamiaru wprowadzania konsumentów w błąd. Rektor podkreślił również, iż z datą powzięcia informacji o wszczęciu przez Prezesa Urzędu postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów budzące wątpliwości zapisy zostały usunięte ze stron internetowych Uczelni. Nadto Szkoła wszczęła specjalny program naprawczy mający na celu uzyskanie stosownej licencji przez aktualnych studentów ww. kierunku studiów jak również jego absolwentom. Równocześnie Szkoła wniosła o umorzenie wszczętego postępowania oraz odstąpienie od ewentualnego zamiaru nałożenia kary pieniężnej. Prezes Urzędu ustalił co następuje: Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego jest publiczną, zawodową uczelnią utworzoną na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 lipca 1999 roku w sprawie utworzenia Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Kaliszu (Dz.U. Nr 60, poz. 640) oraz rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 28 kwietnia 2005 roku w sprawie przekształceń w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Kaliszu (Dz. U. Nr 80, poz. 696 z późn. zm.). Szkoła została wpisana do wykazu państwowych wyższych szkół zawodowych prowadzonego przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w dniu 15 lipca 1999 r. Uczelnia działa na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365) oraz Statutu Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Kaliszu. Posiada osobowość prawną i na zasadach określonych w ww. ustawie jest podmiotem autonomicznym we wszystkich obszarach swojego działania. Szkoła prowadzi studia wyższe pierwszego stopnia w formie studiów stacjonarnych i studiów niestacjonarnych i może pobierać 4 opłaty za świadczone usługi edukacyjne związane m.in. z kształceniem studentów na studiach niestacjonarnych. Zgodnie z § 84 ust. 2 ww. Statutu, Uczelnia może uzyskać środki finansowe z prowadzenia wydzielonej działalności gospodarczej. Ww. uczelnia świadczy usługi edukacyjne m.in. w zakresie kształcenia na poziomie studiów pierwszego stopnia w trybie stacjonarnym i niestacjonarnym w ramach kierunku: Zarządzanie o specjalności: Zarządzanie bezpieczeństwem. Studia organizowane w ramach systemu niestacjonarnego są odpłatne. W roku akademickim 2007/2008 i 2008/2009 na kierunku: Zarządzanie o specjalności: Zarządzanie bezpieczeństwem studiowało odpowiednio […] studentów ( w tym […] studentów studiów niestacjonarnych i […] studentów studiów stacjonarnych) oraz […] studentów ( w tym […] studentów niestacjonarnych i […] studentów stacjonarnych). Z załączonej przez Rektora ww. Szkoły informacji Biura Rekrutacji –Działu Nauczania i Spraw Studenckich wynika, iż decyzją Instytutowej Komisji Rekrutacyjnej na pierwszy rok studiów na ww. kierunku w roku akademickim 2009/2010 zostało przyjętych […] osób, w tym […]na studia stacjonarne i […] na studia niestacjonarne Szkoła zamieszcza w „Informatorze dla kandydatów na studia w roku akademickim 2009/2010” oraz w prospekcie reklamowym „Oferta edukacyjna PWSZ Instytutu Zarządzania” informację o treści: „Dyplom ukończenia studiów pierwszego stopnia w specjalności zarządzanie bezpieczeństwem będzie stanowił podstawę do wydania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia a więc dodatkowo atrakcyjnego zawodu” . Nadto przedmiotowa informacja znajduje się na stronie internetowej uczelni. ku utworzona została 15 lipca roku (Dz. U. 1999 Nr 60 poz. 640). (Dz. U. 1999 Nr 60 poz. 64 W roku 2008r. Uczelnia osiągnęła przychód w wysokości […]zł. Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), pismem z dnia 23 października 2009r. (data doręczenia) Szkoła została poinformowana o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym i wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i dowodów zgromadzonych w aktach sprawy. W dniu 30 października 2009 r. Pełnomocnik Przedsiębiorcy zapoznał się materiałami postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów oraz z materiałami postępowania wyjaśniającego o sygn. akt RPZ- 403/11/09/AR zaliczonymi w poczet dowodów w ww. postępowaniu. Prezes Urzędu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, ilekroć w ustawie jest mowa o przedsiębiorcy rozumie się przez to przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz.U. z 2007r., nr 155, poz. 1095) a także osobę fizyczną, osobę prawną, jednostkę organizacyjną nie mającą osobowości prawnej, której ustawa przyznaje zdolność prawną, organizującą lub świadczącą usługi o charakterze użyteczności publicznej, które nie są działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Rygorom ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów podlegają jednak także różnego rodzaju tzw. instytucje niedochodowe, których działalność nie jest nastawiona na osiąganie zysku. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, 5 przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna, a także jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, której ustawa przyznaje zdolność prawną, organizującą lub świadczącą usługi o charakterze użyteczności publicznej, które nie są działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Zważyć należy, iż w obowiązujących w tej materii przepisach prawnych brak legalnej definicji „użyteczności publicznej”. W orzecznictwie Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przyjmuje się, iż „użyteczność publiczną” należy utożsamiać z pojęciem „dóbr lub usług zbiorowych”. Ze względu na rolę społeczną, jaką dobra takie i usługi odgrywają, gwarantem ich dostępności jest państwo, które świadczy je lub organizuje, stwarzając specyficzne warunki funkcjonowania ich dostarczycieli, m.in. poprzez udzielanie im wsparcia finansowego (por. E. Modzelewska – Wąchal „Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. Komentarz” Twigger, Warszawa 2002, str. 32- 33). W uchwale z dnia 12 marca 1997 r. (TK W 8/96), Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że zadania mające charakter użyteczności publicznej należy rozumieć możliwie najszerzej. Do zadań użyteczności publicznej Trybunał zaliczył między innymi rozwój nauki oraz zapewnienie oświaty. Zważyć należy, że zapewnienie edukacji należy do władz publicznych. Na poziomie szkolnictwa wyższego zadanie to realizują publiczne oraz niepubliczne szkoły wyższe. Stosownie do treści art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2005 r., Nr 164, poz. 1365 ze zm.), władze publiczne, na zasadach określonych w tej ustawie, zapewniają uczelniom publicznym środki finansowe niezbędne do wykonywania ich zadań oraz udzielają pomocy uczelniom niepublicznym w zakresie i formach określonych w ustawie. Podkreślić należy, iż zgodnie z art. 106 Prawa o szkolnictwie wyższym prowadzenie przez uczelnię działalności dydaktycznej, naukowej, badawczej, doświadczalnej, artystycznej, sportowej, diagnostycznej, rehabilitacyjnej lub leczniczej nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Przepis art. 2 pkt 23 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym stanowi, iż uczelnią zawodową jest uczelnia prowadząca studia pierwszego lub drugiego stopnia albo jednolite studia magisterskie nieposiadająca uprawnienia do nadawania stopnia naukowego doktora. W tym samym artykule ww. ustawa wyróżnia uczelnie publiczne i niepubliczne. Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Kaliszu, jako publiczna uczelnia organizuje i świadczy usługi edukacyjne, które ze względu na ich charakter i przydatność ukierunkowane są na zaspokajanie zbiorowych potrzeb społeczeństwa w zakresie edukacji, są to więc usługi o charakterze użyteczności publicznej. Status Przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów potwierdza w odniesieniu do podmiotów organizujących lub świadczących usługi o charakterze użyteczności publicznej, a nie będących działalnością gospodarczą w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 07 kwietnia 2004 r. w sprawie o sygn. akt III SK 22/04. Sąd Najwyższy jednoznacznie orzekł, iż świadczenie usług edukacyjnych jest działalnością w sferze użyteczności publicznej. Przedmiotowy wyrok dotyczył co prawda szkół niepublicznych, jednak ze względu, iż uczelnie publiczne realizują takie same zadania władzy publicznej w zakresie zapewnienia edukacji jak niepubliczne szkoły wyższe, należy stosować go per analogiam również do szkół publicznych. Wobec powyższego uznać należy, iż Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Kaliszu świadczy usługi edukacyjne o charakterze użyteczności publicznej, a więc jest przedsiębiorcą w rozumieniu art. 4 pkt 1a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Jedynie na marginesie podkreślić należy, iż Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Kaliszu w zakresie, w jakim świadczy usługi edukacyjne w systemie studiów niestacjonarnych, przysługuje przymiot „przedsiębiorcy” również na gruncie ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm.). 6 Stosownie do przepisu art. 4 pkt 1 w zw. z art. 2 ww. ustawy, przedsiębiorcą w rozumieniu tej ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą tj. zarobkową działalność wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodową, wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły. Na mocy art. 12 ustawy o szkolnictwie wyższym Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Kaliszu przysługuje osobowość prawna. Z tytułu świadczenia usług edukacyjnych w trybie niestacjonarnym Szkoła pobiera opłaty w postaci czesnego. Ww. opłaty, zgodnie z art. 99 ustawy o szkolnictwie wyższym, nie mogą przekraczać kosztów ponoszonych przez Uczelnię w zakresie niezbędnym do uruchomienia i prowadzenia tych studiów oraz zajęć z uwzględnieniem kosztów amortyzacji i remontów. Wysokość opłat za te usługi edukacyjne nie powinna zatem uwzględniać jakiegokolwiek zysku uczelni publicznej. Uczelnie publiczne nie są bowiem podmiotami tworzonymi w celach komercyjnych, a ich działalność nie jest nastawiona na osiąganie zysku. W literaturze podkreśla się jednak, że działanie podejmowane bez zamiaru osiągnięcia zysku nie pozbawia automatycznie tej działalności charakteru działalności gospodarczej (por. W. Kubala: „Prawo działalności gospodarczej. Komentarz”, Warszawa 2000, s. 45; S. Czarnow: „Działalność gospodarcza jednostek samorządu terytorialnego jako element gospodarki komunalnej”, Rejent nr 2-3/2002, s. 48). Również w orzecznictwie Sądu Najwyższego za utrwalone należy uznać stanowisko, zgodnie z którym o gospodarczym charakterze działalności nie decyduje ukierunkowanie na osiąganie zysku (tak m.in. w uchwale SN z dnia 14 maja 1998 r., sygn. akt III CZP 12/98, opubl. w OSNC 1998, nr 10, poz. 151). Zważyć także należy, iż spełnione jest kryterium ciągłości, gdyż funkcjonowanie uczelni zakłada podejmowanie określonych czynności w ramach ustalonych z góry cyklów – lat i semestrów akademickich, co przesądza o zamiarze powtarzalności tych działań i dowodzi istnienia cechy ciągłości działania. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy. Stwierdzenie istnienia przedmiotowej praktyki wymaga więc spełnienia dwóch przesłanek: - bezprawności działania oraz - naruszenia zbiorowego interesu konsumentów. Bezprawność, do której odwołuje się ustawodawca, tradycyjnie ujmowana jest jako sprzeczność z prawem. Stanowisko takie znajduje też oparcie w uzasadnieniu rządowego projektu ustawy z dnia 5 lipca 2002 r. o zmianie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. (Dz. U. Nr 129, poz. 1102) [pogląd ten odnosi się co prawda do poprzednio obowiązującej ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, ale pozostaje również aktualny na gruncie obowiązującej ustawy], która wprowadziła do ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przepisy regulujące postępowanie w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, zgodnie z którym „same przepisy art. 23a – 23d ustawy nie regulują konstrukcji bezprawności działań przedsiębiorcy. Działania te mogą okazać się bezprawne w razie ustalenia, że doszło do naruszenia przepisów innych ustaw, także zasad współżycia społecznego i dobrych obyczajów”. Pojęcie „porządek prawny” obejmuje zatem nakazy i zakazy wynikające z normy prawnej, a także nakazy i zakazy wynikające z norm moralnych i obyczajowych określanych jako zasady współżycia społecznego. Bezprawność jest kategorią obiektywną. Przy jej ocenie rozważyć należy każdorazowo kwestię, czy czyn sprawcy był zgodny, czy też niezgodny z obowiązującymi zasadami porządku prawnego. Źródłem tych zasad są normy prawa powszechnie obowiązującego 7 - jako reguły postępowania wyznaczone przez nakazy i zakazy wynikające z norm prawa pozytywnego (w szczególności prawa cywilnego, karnego, administracyjnego, pracy, finansowego, ustaw i aktów prawnych regulujących poszczególne dziedziny gospodarki, itp.) oraz nakazy i zakazy wynikające z zasad współżycia społecznego, czyli tzw. dobre obyczaje (por.: G. Bieniek, Komentarz do Kodeksu cywilnego. Księga III. Zobowiązania. Tom I, Warszawa 2006, także Lex Polnica). O bezprawności działania decyduje całokształt okoliczności konkretnego stanu faktycznego (uzasadnienie do I PKN 267/2001 wyrok Sądu Najwyższego – Izba Administarcyjna – Lex Polonica). Sąd Najwyższy wskazał, że o bezprawności działania można mówić wówczas, gdy nie zachodzi żadna ze szczególnych okoliczności usprawiedliwiających określone działanie, tj. działanie dozwolone przez obowiązujące przepisy, wykonywanie prawa podmiotowego, zgoda pokrzywdzonego lub działanie w obronie uzasadnionego interesu (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19.10.1989 r. II CR 419/89 OSP 1990/11-12 poz. 377). W art. 24 ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zamieszczono przykładowe wyliczenia praktyk zakazanych przez ustawodawcę. Katalog ten wymienia między innymi naruszenie prawa konsumenta do uzyskania rzetelnej i wyczerpującej informacji (pkt 2). Zachowanie należy ocenić jako bezprawne, gdy przedsiębiorcy podejmują działania sprzeczne z ustawą lub nie wykonują obowiązków, które na nich ciążą. Zakres zastosowania art. 24 ust. 2 pkt 2 cyt. wyżej ustawy jest bardzo szeroki. Obejmuje on bowiem nie tylko informacje o towarze, cechach transakcji, rodzaju transakcji, ale i reklamę. Informacja przekazywana konsumentom musi spełniać łącznie trzy warunki: musi być rzetelna, prawdziwa i pełna.. Niedozwolone jest podawanie konsumentom informacji nieuczciwych, niezgodnych z obiektywnym stanem rzeczy oraz takich, które nie podają wszystkich wymaganych informacji. Zważyć należy, iż kwestię uzyskania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia reguluje art. 27 ust. 3 pkt 22 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz.U. nr 114, poz. 740, ze zm.) oraz § 2 ust. 2 i 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 07 sierpnia 1998 r. w sprawie rodzajów dyplomów i świadectw wydawanych przez szkoły i inne placówki oświatowe, które potwierdzają uzyskanie specjalistycznych kwalifikacji w zakresie ochrony osób i mienia, minimalnego zakresu programów kursów pracowników ochrony fizycznej pierwszego i drugiego stopnia oraz zakresu obowiązujących tematów egzaminów i trybu ich składania, składu komisji egzaminacyjnej i sposobu przeprowadzania egzaminów (Dz.U. Nr 113, poz.731). Zgodnie z ww. przepisami, licencję pracownika ochrony fizycznej II stopnia wydaje się osobie, która legitymuje się dyplomem lub świadectwem szkoły lub innej placówki oświatowej, które potwierdzają uzyskanie specjalistycznego wykształcenia albo ukończyła kurs pracowników ochrony drugiego stopnia i zdała egzamin przed właściwą komisją. Dokumentami potwierdzającymi uzyskanie specjalistycznego wykształcenia, umożliwiającymi uzyskanie licencji pracownika ochrony fizycznej drugiego stopnia bez egzaminu, są dyplomy i świadectwa wydawane przez szkoły (…) kształcące w zawodzie „pracownika ochrony”, według odpowiednich programów nauczania. Jedyną podstawą do określenia, jakie szkoły kształcą w zawodzie pracownika ochrony według określonego programu nauczania, jest rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 26 czerwca 20007 r. w sprawie klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego (Dz.U. Nr 124, poz. 860 ze zm.), zgodnie z którym kształcenie przyszłych pracowników ochrony odbywa się w zawodzie technik ochrony osób i mienia w szkołach policealnych dla absolwentów liceów ogólnokształcących, trzyletnich liceów profilowanych, czteroletniego technikum, dwuletniego liceum uzupełniającego oraz trzyletniego technikum uzupełniającego. 8 W odniesieniu do szkół wyższych brak jest podstaw do przyjęcia, iż absolwenci określonego kierunku zwolnieni są z egzaminu na pracownika ochrony fizycznej drugiego stopnia. Zgodnie bowiem z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z 3 czerwca 2006 r. w sprawie nazw kierunków studiów (Dz.U. Nr 121, poz. 838), nie prowadzi się nauczania na poziomie wyższym w ramach kierunku ochrony osób i mienia. Brak równocześnie zakazu, który uniemożliwiałby prowadzenie przez szkoły wyższe nauczania w zakresie ochrony osób i mienia, jednak uzyskane w ww. trybie dyplomy magistra czy licencjata nie potwierdzają uzyskania specjalistycznych kwalifikacji w zakresie fizycznej ochrony osób i mienia, a co za tym idzie nie upoważniają do uzyskania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia bez konieczności zdania odpowiedniego egzaminu. Biorąc pod uwagę powyższe, Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Kaliszu, kształcąc studentów na kierunku zarządzanie o specjalności zarządzanie bezpieczeństwem, nie ma podstaw do twierdzenia, iż dyplom ukończenia studiów pierwszego stopnia na ww. kierunku daje podstawę do otrzymania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia, gdyż nie kształci ona w zawodzie ochrony osób i mienia. Podobne stanowisko zajął Komendant Główny Policji rozpatrując odwołanie od decyzji odmawiającej wydanie ww. licencji absolwentowi Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Kaliszu. W świetle obowiązującego w tej materii orzecznictwa wymagania dotyczące specjalistycznego wykształcenia, koniecznego w celu uzyskania określonych licencji pracownika ochrony, o których mowa w ww. rozporządzeniu w sprawie rodzajów dyplomów i świadectw, należy traktować jako minimalne, zaś osoba nie spełniająca tych minimalnych wymagań w zakresie specjalistycznego wykształcenia nie może ubiegać się przyznanie licencji (vide: wyrok Naczelnego Sądu administracyjnego z 14 maja 2001 r. , II SA 1189/00, Lex nr 55022). Wykładnia systemowa art. 27 ust. 3 pkt 2 cyt. ustawy o ochronie osób i mienia w zw. z § 2 ww. rozporządzenia w sprawie dyplomów i świadectw prowadzi do wniosku, iż ustawodawca przyjął jako zasadę potwierdzenie przedmiotowych kwalifikacji przez fakt ukończenia szkoły w zawodzie pracownika ochrony bądź ukończenie kursu pracownika ochrony i zdania specjalistycznego egzaminu. Działanie Przedsiębiorcy stanowi zatem, w ocenie Prezesa Urzędu, praktykę naruszająca zbiorowe interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, gdyż polega na udzielaniu kandydatom na studia nieprawdziwej informacji dotyczącej uprawnienia do uzyskania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia na podstawie dyplomu ukończenia studiów licencjackich na kierunku zarządzanie bezpieczeństwem. Nieudzielanie konsumentom prawdziwej informacji, powoduje wprowadzenie w błąd, a w konsekwencji potencjalną możliwość podjęcia przez konsumentów decyzji, której dysponując pełną wiedzą o usłudze inaczej by nie podjął. Do wprowadzenia w błąd w przedmiotowej sprawie dochodzi na etapie tzw. komunikacji handlowej, w szczególności reklamowania spornej oferty edukacyjnej w wydawanych przez Szkołę i powszechnie dostępnych folderach i informatorach, a także na stronie internetowej uczelni. Stosowany przez Uczelnię zapis może być również rozpatrywany jako nie podający pełnej informacji o charakterze świadczonej usługi edukacyjnej. W kontekście przedstawionych powyżej regulacji, Szkoła mogła co najwyżej zaakcentować w rozpowszechnianych przez siebie prospektach reklamowych, że uzyskanie dyplomu pierwszego stopnia na kierunku zarządzanie o specjalności: zarządzanie bezpieczeństwem daje podstawową wiedzę umożliwiającą przystąpienie do egzaminu na pracownika ochrony fizycznej II stopnia. Zastosowany przez Szkołę zapis o treści: „…będzie stanowił podstawę do wydania licencji…”, sugeruje natomiast, iż licencję tą absolwent ww. kierunku studiów uzyska składając odpowiednie podanie i przedkładając dyplom ukończenia studiów, bez konieczności ukończenia specjalistycznego kursu i zdania egzaminu państwowego. 9 Przesłanka naruszenia zbiorowych interesów konsumentów jest spełniona, gdy działanie lub zaniechanie przedsiębiorcy godzi w interesy konsumentów jako zbiorowości, rozumianej jako nieokreślonej i nieograniczonej grupy podmiotów, których nie da się zidentyfikować. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nie podaje definicji „ zbiorowego interesu konsumentów ” , wskazując jednak w przepisie art. 24 ust. 3, że nie jest nim suma indywidualnych interesów konsumentów. Naruszenie zbiorowego interesu konsumentów oznacza zatem narażenie na uszczerbek interesów znacznej grupy lub wszystkich konsumentów, poprzez stosowaną przez przedsiębiorcę praktykę, obejmującą tak działania, jak i zaniechania. Ponadto, godzenie w zbiorowe interesy konsumentów może polegać zarówno na ich naruszeniu, jak i na zagrożeniu ich naruszenia. O tym, czy naruszony został interes zbiorowy, nie zawsze przesądza kryterium ilościowe, ponieważ niekiedy jeden ujawniony przypadek naruszenia prawa konsumenta może być przejawem stosowanej praktyki naruszającej interes zbiorowy. W jednym z orzeczeń Sąd Najwyższy stwierdził, iż nie jest zasadne uznawanie, że postępowanie z tytułu naruszenia ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów można wszcząć tylko wtedy, gdy zagrożone są interesy wielu odbiorców, a nie jest to możliwe w sytuacji, gdy pokrzywdzonym jest tylko jeden konsument. Wydawane orzeczenie ma bowiem wymiar znacznie szerszy, pełni także funkcję prewencyjną, służy bowiem ochronie także nieograniczonej liczbie potencjalnych konsumentów (wyrok SN z dnia 12 września 2003 r., I CKN 504/01). Dla stwierdzenia naruszenia zbiorowych interesów konsumentów istotne jest ustalenie, że konkretne działanie przedsiębiorcy nie ma ściśle określonego adresata, lecz jest kierowane do nieoznaczonego z góry kręgu podmiotów. Oznacza to, że nie ilość faktycznych, potwierdzonych naruszeń, ale przede wszystkim ich charakter, a w związku z tym możliwość (chociażby tylko potencjalna) wywołania negatywnych skutków wobec określonej zbiorowości przesądza o naruszeniu zbiorowego interesu Przy analizie zachowania Szkoły należy wziąć pod uwagę wszystkie czynniki, które mogą kształtować odbiór informacji dostarczanej przez Szkołę przez przeciętnego konsumenta, a więc przede wszystkim komunikat, który Uczelnia chce przekazać konsumentom. Część kandydatów na studia zachęcona możliwością uzyskania dodatkowego zawodu, bez konieczności podchodzenia do kolejnego egzaminu państwowego, wybiera właśnie zarządzanie bezpieczeństwem. Istnieje też grupa konsumentów, a wśród nich skarżący, którzy wybierają przedmiotowy kierunek studiów wyłącznie w celu uzyskania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia. Potencjalny krąg konsumentów, którzy mogą zostać dotknięci przedmiotową praktyką jest więc szeroki. Część kandydatów na studia nie podjęłaby decyzji o wyborze przedmiotowego kierunku, gdyby wiedziała, że jego ukończenie nie daje podstaw do uzyskania bez egzaminu licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia. W niniejszej sprawie bez wątpienia mamy zatem do czynienia z naruszeniem praw potencjalnie nieograniczonej liczby konsumentów tzn. aktualnych i przyszłych studentów Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Kaliszu, która swoją ofertę edukacyjną Instytutu Zarządzania kieruje do znacznej, nieokreślonej liczby konsumentów. Potencjalnie wszyscy odbiorcy oferty reklamowej Szkoły (nieograniczona grupa konsumentów) zostali dotknięci przedmiotowymi naruszeniami. Interes konsumentów należy rozumieć jako interes prawny (a nie faktyczny), a więc uznany przez ustawodawcę na zasługujący na ochronę i zabezpieczenie. W literaturze przedmiotu zwraca się uwagę, iż określenie stałego czy zamkniętego katalogu interesów konsumentów nie jest możliwe, ani też zasadne (patrz: M. Szydło, „Publicznoprawna ochrona zbiorowych interesów konsumentów”, Monitor Prawniczy 2004/17/791). Naruszenie zbiorowego interesu konsumentów powiązane jest z naruszaniem interesów gospodarczych konsumentów. Pod tym pojęciem należy rozumieć zarówno naruszenie interesów stricte ekonomicznych (o wymiarze majątkowym), jak również prawo konsumentów do uczestniczenia w przejrzystych i 10 niezakłóconych przez przedsiębiorcę warunkach rynkowych, zapewniających konsumentom dokonywanie transakcji handlowych z przedsiębiorcami przy całkowitym zrozumieniu rzeczywistego sensu ekonomicznego i prawnego warunków dokonywanych czynności na etapie przedkontraktowym oraz w czasie wykonywania umowy, czego urzeczywistnieniem jest m.in. abstrakcyjnie pojmowane prawo do rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji w komunikacji pomiędzy przedsiębiorcą a konsumentem. W tym też aspekcie w niniejszej sprawie nastąpiło naruszenie interesu gospodarczego konsumentów przede wszystkim poprzez zaniechanie udzielania konsumentom informacji prawdziwej, także w sposób wprowadzający w błąd, co mogło skutkować podjęciem przez konsumenta decyzji dotyczącej umowy, której nie podjąłby w innych warunkach. W niniejszej sprawie zasadnym jest również uwzględnienie szerszej postaci interesu konsumentów, tj. prawa do rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji. Według E. Łętowskiej, należy tu też uwzględniać niewygodę organizacyjną, mitręgę, stratę czasu, nierzetelność traktowania, wprowadzenie w błąd, a także naruszenie prywatności (Prawo Umów Konsumenckich, wydanie 2, Warszawa 2002 r., str. 341). Działanie Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Kaliszu godzi bowiem w podstawowe prawo konsumentów, jakim jest prawo do rzetelnej i prawdziwej informacji, której konsument może oczekiwać od przekazu profesjonalisty. Zarzuconą praktykę Uczelnia stosowała od roku 2005. Przedmiotowy zapis umieściła bowiem w Informatorze dla kandydatów na studia w roku akademickim 2005/2006. Z oświadczenia Rektora ww. Szkoły wynika, iż w roku akademickim 2007/2008 i 2008/2009 na kierunku: Zarządzanie o specjalności: Zarządzanie bezpieczeństwem studiowało odpowiednio 702 studentów ( w tym 272 studentów studiów niestacjonarnych i 430 studentów studiów stacjonarnych) oraz 503 studentów ( w tym 250 studentów niestacjonarnych i 253 studentów stacjonarnych). Z załączonej przez Rektora ww. Szkoły informacji Biura Rekrutacji –Działu Nauczania i Spraw Studenckich wynika, iż decyzją Instytutowej Komisji Rekrutacyjnej na pierwszy rok studiów na ww. kierunku w roku akademickim 2009/2010 zostało przyjętych 275 osób, w tym 166 na studia stacjonarne i 109 na studia niestacjonarne. Uprawnia to do stwierdzenia, iż zachowaniem Szkoły dotknięty został szeroki krąg konsumentów. Spełnione zatem zostały obie przesłanki konieczne do stwierdzenia stosowania przez Przedsiębiorcę praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów określonej w art. 24 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Zgodnie z art. 27 ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urzędu wydaje decyzję o zaniechaniu stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, jeżeli przedsiębiorca zaprzestał stosowania przedmiotowej praktyki. W takim jednak przypadku ciężar udowodnienia zaniechania stosowania takiej praktyki, na podstawie art. 27 ust. 3 ww. ustawy, spoczywa na przedsiębiorcy. Pismem z dnia 06 października 2009 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej) Szkoła poinformowała, że z dniem 02 października 2009 r. usunęła ze swoich stron internetowych w zakładce poświęconej informacji o kształceniu na kierunku Zarządzanie o specjalności Zarządzanie bezpieczeństwem kwestionowany przez Prezesa Urzędu zapis. Równocześnie Uczelnia wprowadziła specjalny program naprawczy, którego celem jest wyeliminowanie potencjalnych szkód poniesionych przez absolwentów ww. kierunku, jak i aktualnych studentów w związku z brakiem możliwości uzyskania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia wyłącznie w oparciu o dyplom ukończenia studiów. Ww. program naprawczy zakłada możliwość uzyskania spornej licencji po zdaniu wymaganych odrębnymi przepisami egzaminów. Organizowany jest wyłącznie ze środków finansowych Uczelni, a absolwenci i studenci zwolnieni są z obowiązku ponoszenia jakichkolwiek opłat związanych z programem. Informacja o powyższym programie naprawczym, o treści: „Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego w Kaliszu, informuje o uruchomieniu programu naprawczego dla naszych studentów i absolwentów kierunku Zarządzanie, specjalności 11 Zarządzanie bezpieczeństwem, związane z pozyskaniem licencji pracownika w zakresie fizycznej ochrony osób i mienia II stopnia. Udział w programie jest nieodpłatny. Osoby zainteresowane uzyskaniem wyżej wymienionej licencji, proszone są o kontakt z Biurem Rekrutacji Państwowej wyższej Szkoły Zawodowej im. Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego w Kaliszu, ul. Nowy Świat 4 (pokój 39, tel./fax 0627679520). Kalisz 02.X.2009 r. Rektor prof. zw. dr inż. Jan Chajda”, została zamieszczona na stronie internetowej Szkoły w zakładce: komunikaty. W związku z powyższym orzeczono jak w pkt I sentencji decyzji. Zgodnie z art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urzędu może w drodze decyzji nałożyć na przedsiębiorcę, który dopuścił się stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, w rozumieniu art. 24 ustawy, karę pieniężną w wysokości nie większej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary. Z powołanego wyżej przepisu wynika, że kara pieniężna ma charakter fakultatywny. Zatem o tym, czy w konkretnej sprawie w odniesieniu do wskazanego przedsiębiorcy zasadne jest nałożenie kary pieniężnej decyduje, w ramach uznania administracyjnego, Prezes Urzędu. Zwrócić należy uwagę, iż przepisy ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nie określają jakichkolwiek przesłanek, od których uzależnione byłoby podjęcie decyzji o nałożeniu kary. Ustawodawca wskazał jedynie w art. 111 cyt. ustawy te okoliczności, które Prezes Urzędu winien uwzględnić decydując o wymiarze kary pieniężnej, wymieniając okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów ustawy. Szkoła w 2008 r. osiągnęła przychód w wysokości […] zł. Maksymalna kara pieniężna, która mogła zostać nałożona na Uczelnię to […]zł. Przypisana Szkole praktyka ujawnia się na etapie przedkontraktowym i polega na podawaniu nieprawdziwej informacji w folderach informacyjnych dla kandydatów na studia oraz na stronie internetowej Uczelni. Szkoła usiłuje pozyskać nowych studentów zachęcając ich perspektywą zdobycia przy okazji odbywania studiów, dodatkowego, atrakcyjnego zawodu bez konieczności spełniania wymogów formalnych wskazanych w ustawie o ochronie osób i mienia. Wskazać również należy, iż kwestionowany przez Prezesa Urzędu zapis był rozpowszechniany przez Szkołę od 2005 r., a przedmiotowy kierunek począwszy od roku akademickiego 2007/2008 studiowało i nadal studiuje łącznie […] studentów. Ważąc ciężar gatunkowy stwierdzonego naruszenie Prezes Urzędu wziął pod uwagę, iż sukces szeroko rozumianego przedsiębiorcy w znacznej mierze zależy, od tego ilu klientów zdoła on pozyskać. Materiały informacyjne rozpowszechniane przez Uczelnie mają charakter reklamy, która jest podstawowym instrumentem walki o klienta. Za najbardziej istotny element każdej informacji zawartej w reklamie uznaje się jej wiarygodność, polegającą na tym, że ogłoszenia nie powinny swoją treścią wprowadzić konsumenta w błąd. Zważyć jednak należy, iż błąd zawarty w reklamie powinien być na tyle istotny, aby miał wpływ na decyzję klienta, co do zakupu usługi. Decydującym miernikiem w tej kwestii nie jest subiektywna ocena twórcy reklamy, ale jej obiektywny odbiór przez konsumentów. Kryterium stanowi zatem wrażenie, jakie reklama wywołuje na przeciętnym odbiorcy, do którego jest skierowana. W przedmiotowej sprawie stwierdzić należy, że informacja o możliwości uzyskania licencji pracownika ochrony II stopnia na podstawie dyplomu ukończenia studiów pierwszego stopnia jest nieprawdziwa i wprowadza konsumenta w błąd, jednak kandydat na studenta kierując się wyborem określonego kierunku studiów traktuje ją jako dodatkową informację podnoszącą atrakcyjność tego kierunku. Nie sposób bowiem stwierdzić, że konsument wybiera ww. kierunek studiów sugerując się wyłącznie chęcią zdobycia przedmiotowej licencji. W takim bowiem przypadku konsument wybrałby specjalistyczny kurs, który mniej angażowałby go czasowo, a przede wszystkim finansowo. Biorąc pod uwagę powyższe, Prezes 12 Urzędu ocenił, iż natura stwierdzonego naruszenia uzasadnia ustalenie wyjściowego poziomu kary pieniężnej na poziomie […]% przychodu uzyskanego przez spółkę w 2008 r., tj. w kwocie 43 595 zł. W dalszym etapie kalkulacji kar Prezes Urzędu rozważył, czy w sprawie występują okoliczności łagodzące lub obciążające i jaki powinny mieć wpływ na ostateczny wymiar kar, omawiając je poniżej łącznie. Przede wszystkim Prezes Urzędu rozważył, czy zachowaniom Szkoły zakwestionowanym w niniejszym postępowaniu można przypisać umyślność, a więc zamiar naruszania obowiązujących przepisów prawa. Wskazać należy, iż zarzucane Szkole naruszenie wynikało przede wszystkim z błędnej interpretacji obowiązujących w tym zakresie przepisów. Przedmiotowe regulacje wzbudzają wątpliwości nie tylko na gruncie praktyki, ale również, co wskazał Prezes Urzędu w treści niniejszego uzasadnienia, w orzecznictwie. Zamieszczanie informacji o możliwości uzyskania ww. licencji na podstawie dyplomu ukończenia ww. Uczelni, Rektor Szkoły uzasadniał wypełnieniem przez Uczelnię ram programowych realizowanych przez szkoły kształcące w zawodzie technika ochrony osób i mienia. Uczelnia realizowała w szerszym zakresie kształcenie w ww. kierunku niż wymagają tego przepisy ustawy o ochronie osób i mienia. W świetle powyższego, Prezes Urzędu uznał, że mimo negatywnej oceny zakwestionowanego zachowania Uczelni, nie można jednak przypisać jej umyślności, a więc zamiaru naruszania przepisów prawa. W przedmiotowej sprawie Prezes Urzędu wziął również pod uwagę okoliczności łagodzące. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, iż w przedmiotowej sprawie nastąpiło zaniechanie stosowania zarzucanej Szkole praktyki. Uczelnia bowiem z dniem 02 października 2009 r. usunęła ze swojej strony internetowej informację, iż ukończenie studiów pierwszego stopnia na kierunku: Zarządzanie bezpieczeństwem daje podstawę uzyskania licencji pracownika ochrony fizycznej II stopnia. Nadto wprowadziła specjalny program naprawczy, którego ukończenie przez aktualnych studentów lub absolwentów ww. kierunków ma umożliwić zdobycie spornej licencji. Przedmiotowy program jest całkowicie dobrowolny i w całości finansowany przez Uczelnię. Informację o naborze na ww. program Szkoła zamieściła na swojej stronie internetowej. Zważyć należy, że postępowanie w sprawie stosowania przez Uczelnię praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów zostało wszczęte postanowieniem z dnia 21 września 2009 r. Zawiadomienie o wszczęciu ww. postępowania zostało doręczone Szkole w dniu 23 września 2009 r. Stwierdzić zatem należy, iż Uczelnia zaniechała stosowania ww. praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów niezwłocznie po otrzymaniu ww. zawiadomienia. W drugiej kolejności zważyć należy, iż Szkoła dobrowolnie zrekompensowała szkody poniesione przez studentów i absolwentów na skutek rozpowszechniania nieprawdziwej informacji. Część studentów zdecydowała się bowiem na wybór ww. kierunku studiów o ww. specjalności z tego powodu, by bez konieczności przechodzenia przez specjalistyczny kurs i zdawania państwowego egzaminu uzyskać licencję pracownika ochrony II stopnia, uzyskując przy tym stopień licencjata z zakresu zarządzania bezpieczeństwem. Brak możliwości uzyskania takiej licencji wyłącznie na podstawie dyplomu ukończenia ww. studiów stanowi dla nich realną szkodę. Wiąże się bowiem z koniecznością odbycia odrębnego i odpłatnego szkolenia zakończonego egzaminem państwowym. Wdrożenie przez Uczelnię opisywanego wyżej programu naprawczego, podjęte przez Szkołę całkowicie dobrowolnie i z własnej inicjatywy, traktować należy jako próbę wyrównania przez Uczelnię strat, które wskutek bezprawnych działań szkoły ponieśli studenci i absolwenci. Zważyć należy, że szkoła zdeklarowała organizowanie ww. programu naprawczego tak długo, jak będą zgłaszać się zainteresowani. 13 Uwzględniając powyższe, Prezes Urzędu uznał za zasadne obniżenie ustalonej kwoty bazowej o 50% i nałożył na Szkołę, w pkt II sentencji niniejszej decyzji karę w ostatecznej wysokości 21 797 zł, co stanowi w przybliżeniu […]% przychodu Szkoły osiągniętego w 2008 r. oraz około […]% maksymalnego wymiaru kary. Ustalając wysokość kar za poszczególne naruszenia Prezes Urzędu uwzględnił również możliwości finansowe Uczelni uznając, że kary w takim wymiarze pozwolą Szkole bez przeszkód dalej prowadzić działalność. Zgodnie z art. 112 ust. 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51101010100078782231000000. Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w związku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie- Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwóch tygodni od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów- Delegatury Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Poznaniu. Otrzymują: 1/ Radca Prawny Krystyna Robak Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Prezydenta Stanisława Wojciechowskiego ul. Nowy Świat 4 62-800 Kalisz 2/ a/a