RLU-8/2006

Delegatura w Lublinie 20-079 Lublin, ul. Dolna 3-go Maja 5 Tel. (0-81) 532-35-31, 532-54-48, Fax (0-81) 532-08-26 E-mail: lublin@uokik.gov.pl Lublin, dnia 07 kwietnia 2006 r. RLU-61-6/06/EW Decyzja RLU Nr 8 /2006 Na podstawie art. 23e ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2005 r. Nr 244 poz. 2080), oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18 poz. 172, z 2003 r. Nr 6 poz. 68), po przeprowadzeniu post ę powania administracyjnego wszcz ę tego z urz ę du: dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów : uznaje si ę za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów opisane w art. 23a ust. 1 ustawy wymienionej wy ż ej, bezprawne dzia ł ania Pana M. P. prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą Przedsi ę biorstwo Produkcyjne Us ł ugowo–Handlowe „ABAKUS“ z siedzib ą w M., polegaj ą ce na nie zamieszczeniu w Warunkach gwarancji na stolark ę okienn ą i drzwiow ą PCV stwierdzenia, ż e gwarancja na sprzedany towar konsumpcyjny nie wy łą cza, nie ogranicza ani nie zawiesza uprawnie ń kupuj ą cego wynikaj ą cych z niezgodno ś ci towaru z umow ą oraz nie podaniu adresu gwaranta, tj. informacji wymaganych art. 13 ust. 4 ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. o szczególnych warunkach sprzeda ż y konsumenckiej oraz o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 141 poz. 1176 ze zm.) oraz stwierdza si ę zaniechanie jej stosowania z dniem 07 marca 2006 r. Uzasadnienie W dniu 13 lutego 2006 r. zosta ł o wszcz ę te z urz ę du, Postanowieniem Nr 33/06, post ę powanie administracyjne przeciwko Panu M. P. prowadz ą cemu dzia ł alno ść 2 gospodarcz ą pod firm ą Przedsi ę biorstwo Produkcyjne Us ł ugowo–Handlowe „ABAKUS“ z siedzib ą w M. pod zarzutem stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów poprzez bezprawne dzia ł anie polegaj ą ce na nie zamieszczeniu w Warunkach gwarancji na stolark ę okienn ą i drzwiow ą PCV zapisu o tre ś ci: Gwarancja na sprzedany towar konsumpcyjny nie wy łą cza, nie ogranicza ani nie zawiesza uprawnie ń kupuj ą cego wynikaj ą cych z niezgodno ś ci towaru z umow ą oraz nie podanie adresu gwaranta, o którym mowa w art. 13 ust. 4 ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. o szczególnych warunkach sprzeda ż y konsumenckiej oraz o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 141 poz. 1176 ze zm.), co mog ł o stanowi ć naruszenie art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2005 r. Nr 244 poz. 2080), zwan ą dalej ustaw ą o ochronie konkurencji i konsumentów… . W odpowiedzi na postanowienie o wszcz ę ciu post ę powania administracyjnego pe ł nomocnik Pana M. P. pismem z dnia 02 marca 2006 r., dostarczonym do Delegatury w Lublinie dnia 07 marca 2006 r., wniós ł o umorzenie post ę powania z uwagi na wykonanie w ca ł o ś ci zalece ń Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów poprzez zmian ę zapisów stosowanej dotychczas karty gwarancyjnej – w za łą czeniu przes ł ano nowy wzór karty gwarancyjnej z informacj ą , ż e zosta ł a ona rozes ł ana do przedstawicieli gwaranta celem wymiany i do łą czania do sprzedawanych towarów. W trakcie prowadzonego post ę powania administracyjnego ustalono nast ę puj ą cy stan faktyczny sprawy: Pan M. P. prowadzi na zasadzie wpisu do ewidencji dzia ł alno ś ci gospodarczej, dzia ł alno ść pod nazw ą Przedsi ę biorstwo Produkcyjne Us ł ugowo – Handlowe „ABAKUS“ zwane dalej P.P.U.H ABAKUS, z siedzib ą w M. Prowadzona w tej formie dzia ł alno ść gospodarcza obejmuje: produkcj ę wyrobów z tworzyw sztucznych dla budownictwa, zak ł adanie stolarki budowlanej, wykonywanie robót murarskich, sprzeda ż hurtow ą materia ł ów budowlanych, sprzeda ż detaliczn ą ró ż nych wyrobów niespo ż ywczych. W zwi ą zku z produkcj ą stolarki okiennej i drzwiowej PCV przedsi ę biorca opracowa ł kart ę gwarancyjn ą , która jest za łą czana do ka ż dej sztuki sprzedawanego towaru. Przedsi ę biorca prowadzi sprzeda ż swoich wyrobów samodzielnie i poprzez sie ć dealerów w ró ż nych cz ęś ciach kraju. Wzór karty gwarancyjnej - Warunki gwarancji na stolark ę okienn ą i drzwiow ą PCV, który w ramach monitoringu rynku us ł ug budowlanych na terenie miasta L., trafi ł do Delegatury w Lublinie w miesi ą cu styczniu 2006 r., nie zawiera ł wymaganych art. 13 ust. 4 ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. o szczególnych warunkach sprzeda ż y konsumenckiej oraz o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 141, poz. 1176 ze zm.) zapisów w postaci informacji, ż e gwarancja na 3 sprzedany towar konsumpcyjny nie wy łą cza, nie ogranicza ani nie zawiesza uprawnie ń kupuj ą cego wynikaj ą cych z niezgodno ś ci towaru z umow ą oraz brak by ł o adresu gwaranta. W wyniku wszcz ę tego z urz ę du post ę powania administracyjnego przeciwko P.P.U.H ABAKUS przedsi ę biorca w trakcie trwania post ę powania poinformowa ł o zmianie Warunków gwarancji na stolark ę okienn ą i drzwiow ą PCV poprzez umieszczenie wymaganych prawem zapisów tj. w Postanowieniach ogólnych w pkt 9 zapisu o tre ś ci: Gwarancja na sprzedany towar konsumpcyjny nie wy łą cza, nie ogranicza ani nie zawiesza uprawnie ń kupuj ą cego wynikaj ą cych z niezgodno ś ci towaru z umow ą oraz umieszczenie pod logo firmy ABAKUS Fabryka Okiem PCV i ALU adresu siedziby firmy ……. Dodatkowo z ostatniej strony karty gwarancyjnej usuni ę to niezrozumia ł y i mog ą cy wprowadza ć konsumenta w b łą d zapis o tre ś ci: Zalecenia zawarte w karcie gwarancyjnej nie stanowi ą podstawy do roszcze ń na drodze prawnej a ich zastosowanie nale ż y odnie ść ka ż do-razowo do konkretnej sytuacji. Celu tego zapisu przedsi ę biorca nie by ł w stanie wyt ł umaczy ć , stwierdzi ł jedynie, ż e nigdy nie stosowano go, jako podstawy do odrzucenia sk ł adanych reklamacji. Wobec tak ustalonego stanu faktycznego sprawy Prezes UOKiK zwa ż y ł , co nast ę puje: Zgodnie z tre ś ci ą art. 23a ust.1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2005r. Nr 244 poz. 2080) przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł ania przedsi ę biorcy. Nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów. Do uznania okre ś lonego dzia ł ania przedsi ę biorcy za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 23a ust. 1 ustawy o ochronie (…), spe ł nione musz ą by ć nast ę puj ą ce przes ł anki: - dzia ł anie to godzi w zbiorowe interesy konsumentów, -okre ś lonemu dzia ł aniu przedsi ę biorcy mo ż na przypisa ć cech ę bezprawno ś ci. Pierwsza przes ł anka jest spe ł niona, gdy dane dzia ł anie przedsi ę biorcy godzi w interesy konsumentów, jako zbiorowo ś ci, gdy ż ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów… chroni interesy nieograniczonej liczby konsumentów, których nie da si ę zidentyfikowa ć , jest to zjawisko o charakterze instytucjonalnym, zbiorowym. Z takim przypadkiem mamy do czynienia w niniejszym post ę powaniu administracyjnym. Dzia ł ania Pana M. P. prowadz ą cego dzia ł alno ść gospodarcz ą pod firm ą P.P.U.H. ABAKUS, jako przedsi ę biorcy, skierowane s ą do z góry nieokre ś lonej liczby konsumentów poprzez skierowanie do nich oferty handlowej w postaci mo ż liwo ś ci zakupu produkowanej przez niego stolarki okiennej i drzwiowej. Oferta ta kierowana jest do konsumentów – osób fizycznych dokonuj ą cych zakupu nie w zwi ą zku z prowadzon ą przez nich 4 dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą lub zawodow ą , przez samego przedsi ę biorc ę , jak równie ż przez jego przedstawicieli handlowych dzia ł aj ą cych w ró ż nych miejscach w Polsce, w tym na terenie L. Z oferty tej skorzystali ju ż konsumenci, jako nabywcy towaru wraz z us ł ug ą i samego towaru, do którego dodawana by ł a karta gwarancyjna - Warunki gwarancji na stolark ę okienn ą i drzwiow ą PCV nie zawieraj ą ca wymaganych prawem zapisów, jak i ci konsumenci, którzy dopiero w przysz ł o ś ci sk ł onni b ę d ą z tych us ł ug i towaru skorzysta ć . Tym samym nale ż y uzna ć , ż e w niniejszej sprawie mamy do czynienia z naruszeniem zbiorowych interesów konsumentów. Druga z wymaganych przepisami ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów… przes ł anka to bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy, które polega na podejmowaniu dzia ł ania sprzecznego z prawem tj. zakazanego ustaw ą albo nie spe ł nienia ci ążą cego na przedsi ę biorcy obowi ą zku wynikaj ą cego z przepisów prawa. Bezprawno ść tradycyjnie ujmowana jest jako sprzeczno ść z obowi ą zuj ą cym porz ą dkiem prawnym. Poj ę cie porz ą dek prawny obejmuje nakazy i zakazy wynikaj ą ce z normy prawnej, a tak ż e nakazy i zakazy wynikaj ą ce z norm moralnych i obyczajowych okre ś lanych, jako zasady wspó łż ycia spo ł ecznego. Bezprawno ść jest kategori ą obiektywn ą . Rozwa ż enia przy ocenie bezprawno ś ci wymaga kwestia, czy dzia ł anie przedsi ę biorcy- sprawcy by ł o zgodne, czy te ż niezgodne z obowi ą zuj ą cymi zasadami porz ą dku prawnego. Ź ród ł em tych zasad s ą : - normy prawa powszechnie obowi ą zuj ą cego - jako regu ł y post ę powania wyznaczone przez nakazy i zakazy wynikaj ą ce z norm prawa pozytywnego, w szczególno ś ci prawa cywilnego, karnego, administracyjnego, pracy, finansowego, ustaw i aktów prawnych reguluj ą cych poszczególne dziedziny gospodarki, itp., - nakazy i zakazy wynikaj ą ce z zasad wspó łż ycia spo ł ecznego (dobre obyczaje ) - Komentarz do Kodeksu cywilnego Gerard Bieniek Lex Polnica Prima. O bezprawno ś ci dzia ł ania decyduje ca ł okszta ł t okoliczno ś ci konkretnego stanu faktycznego- uzasadnienie do I PKN 267/2001 wyrok S ą du Najwy ż szego – Izba Administracyjna – Lex Polonica Prima. S ą d Najwy ż szy wskaza ł , ż e o bezprawno ś ci dzia ł ania mo ż na mówi ć wówczas, gdy nie zachodzi ż adna ze szczególnych okoliczno ś ci usprawiedliwiaj ą cych okre ś lone dzia ł anie. Okoliczno ś ciami tymi s ą : - dzia ł anie w ramach porz ą dku prawnego, tj. dzia ł anie dozwolone przez obowi ą zuj ą ce przepisy, - wykonywanie prawa podmiotowego, - zgoda pokrzywdzonego oraz 5 - dzia ł anie w obronie uzasadnionego interesu ( wyrok S ą du Najwy ż szego z dnia 19.10.1989 r. II CR 419/89 OSP 1990/11-12 poz. 377) . Prezes UOKiK wydaj ą c decyzj ę administracyjn ą , o której mowa w art. 23c i 23d ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów powinien zastosowa ć przepisy prawa innych ustaw i na ich podstawie oceni ć , czy dzia ł ania przedsi ę biorcy maj ą charakter bezprawny. Wobec powy ż szego oceniaj ą c dzia ł ania Pana M. P., jako przedsi ę biorcy dzia ł aj ą cego pod nazw ą P.P.U.H. ABAKUS nale ż y wskaza ć , ż e bezprawno ść podejmowanych przez niego dzia ł a ń wynika z nie zamieszczenia w karcie gwarancyjnej, do łą czanej do sprzedawanego towaru, informacji, o której mowa w art. 13 ust. 4 ustawy o szczególnych warunkach sprzeda ż y konsumenckiej… o tre ś ci: gwarancja na sprzedany towar konsumpcyjny nie wy łą cza, nie ogranicza ani nie zawiesza uprawnie ń kupuj ą cego wynikaj ą cych z niezgodno ś ci towaru z umow ą i uchybienia wynikaj ą cego z tego samego przepisu obowi ą zkowi podania adresu gwaranta lub jego przedstawiciela na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Ze wzgl ę du na fakt, ż e dokument gwarancyjny, wydawany przez sprzedawc ę lub sprzedawc ę - producenta, spe ł nia funkcj ę umown ą , zawiera deklaracj ę sprzedawcy okre ś laj ą c ą sposób post ę powania w przypadku ujawnienia si ę wady nabytego towaru i nie zawsze w pe ł ni wskazuje prawa i obowi ą zki przewidziane w przepisach ogólnych, jakimi s ą przepisy ustawy o szczególnych warunkach sprzeda ż y konsumenckiej, konsument musi mie ć w takim przypadku mo ż liwo ść dokonania wyboru, czy korzysta z uprawnie ń jakie daje mu ustawa, akt wy ż szej rangi okre ś laj ą cy szczególne warunki sprzeda ż y towarów konsumpcyjnych, czy gwarancja, jako dwustronna umowa sprzedawca (sprzedawca-producent) – nabywca, mog ą ca w sposób odmienny i nie zawsze korzystny dla konsumenta w porównaniu do ochrony, jak ą daje ustawa, okre ś la ć prawa i obowi ą zki stron takiej umowy. Wprowadzaj ą c zatem uregulowanie w art. 13 ust. 4 ustawy o szczególnych warunkach sprzeda ż y konsumenckiej… poprzez wymóg umieszczenia w gwarancji informacji dla konsumenta o mo ż liwo ś ci wyboru ochrony, jak ą daj ą mu obowi ą zuj ą ce przepisy prawa, ustawodawca stwarza konsumentowi mo ż liwo ść dokonania takiego wyboru zgodnie z wol ą tego ostatniego. W razie ustalenia b ą d ź potwierdzenia gwarancji w dokumencie gwarancyjnym, ustawa stanowi o koniecznej jego tre ś ci informacyjnej zamieszczonej w celu u ł atwienia kupuj ą cemu dochodzenia roszcze ń wynikaj ą cych z gwarancji (dotyczy to wskazania gwaranta poprzez okre ś lenie jego nazwy i adresu), jak i niedopuszczenie do sytuacji wprowadzenia nabywcy w b łą d, co do przys ł uguj ą cych mu uprawnie ń z tytu ł u niezgodno ś ci towaru z umow ą , a to w celu zapobie ż enia wywo ł ania u konsumenta przekonania o wy łą czeniu tych uprawnie ń poprzez udzielon ą gwarancj ę . Niezale ż no ść dochodzenia roszcze ń wynikaj ą cych z gwarancji od roszcze ń wynikaj ą cych z tytu ł u niezgodno ś ci 6 towaru z umow ą oznacza tak ż e mo ż liwo ść żą dania wykonania ś wiadczenia o podobnej tre ś ci, na jednej z podstaw prawnych w razie niemo ż liwo ś ci żą dania tego samego na drugiej podstawie. Wybór zatem roszczenia z gwarancji nie powinien powodowa ć utraty mo ż liwo ś ci żą dania tego samego dzia ł ania na podstawie niezgodno ś ci towaru z umow ą w razie, gdy spe ł nienie na podstawie gwarancji nie jest mo ż liwe, na przyk ł ad ze wzgl ę du na termin lub osob ę gwaranta – ( Ustawa o sprzeda ż y konsumenckiej, Komentarz, Marlena Pecyna Wyd. Zakamycze 2004 r.). Brak zatem wymaganych prawem zapisów powoduje w ś wiadomo ś ci konsumenta przekonanie, ż e skoro otrzyma ł dokument gwarancyjny tylko w oparciu o jego zapisy mo ż e dochodzi ć nale ż nych mu praw w razie reklamacji zakupionego towaru. Dzia ł anie takie stawia konsumenta, jako s ł absz ą stron ę transakcji w pozycji zdecydowanie gorszej od sprzedawcy- profesjonalisty. Tym samy nale ż y uzna ć , ż e intencj ą ustawodawcy by ł o, aby w przypadku pos ł ugiwania si ę przez sprzedawc ę kart ą gwarancyjn ą zawiera ł a ona w sobie wszystkie niezb ę dne elementy pozwalaj ą ce konsumentowi na swobodny wybór rodzaju ochrony, jak ą daj ą mu przepisy prawa polskiego. W tym zakresie nale ż y uzna ć , ż e dzia ł ania w ł a ś ciciela P.P.U.H. ABAKUS, jako twórcy warunków gwarancji s ą bezprawne, gdy ż stosowana karta gwarancyjna nie zawiera ł a wymaganych prawem zapisów odno ś nie mo ż liwo ś ci wyboru uprawnie ń ochronnych i nie wskazywa ł a adresu gwaranta. Maj ą c na wzgl ę dzie fakt, ż e przedsi ę biorca, którego dotyczy niniejsza decyzja poinformowa ł Prezes Urz ę du, ż e zaniecha ł stosowania zakazanych prawem dzia ł a ń poprzez zmian ę karty gwarancyjnej, przesy ł aj ą c stosowne o ś wiadczenie i nowy wzór karty, która zawiera ju ż wymagane prawem zapisy, uzna ć nale ż y, ż e z dniem 07 marca 2006 r. tj. data dor ę czenia do Delegatury w Lublinie nowej karty gwarancyjnej wraz ze zobowi ą zaniem do dokonania ca ł kowitej wymiany egzemplarzy zakwestionowanych na nowe, Pan M. Po. prowadz ą cy dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą P.P.U.H. ABAKUS zaprzesta ł stosowania zarzucanej mu praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów. Wobec tego zgodnie z art. 23e ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów… nale ż a ł o orzec, jak w sentencji niniejszej decyzji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (…), w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c., od decyzji Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa UOKiK - Delegatury w Lublinie. 7 Otrzymuje: Pan M. P. P.P.U.H. ABAKUS Decyzja zosta ł a podpisana z upowa ż nienia Prezesa UOKiK przez dyrektora Delegatury UOKiK w Lublinie – Ew ę Wiszniowsk ą .