Wróć do: Decyzje UOKiK

Numer decyzji

RLU-33/2005

Decyzja UOKiK RLU-33/2005

Data decyzji
1 grudnia 2005

Treść rozstrzygnięcia

Delegatura w Lublinie 20-079 Lublin, ul. Dolna 3-go Maja 5 Tel. (0-81) 532-35-31, 532-54-48, Fax (0-81) 532-08-26 E-mail: lublin@uokik.gov.pl Lublin, dnia 01 grudnia 2005 r. RLU – 61 – 16/05/EW Decyzja RLU Nr 33/2005 I. Na podstawie art. 23c ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. Nr 86 poz. 804, zmiany: Dz. U. Nr 170 poz. 1652, Dz. U. z 2004 r. Nr 93 poz. 891, Nr 96 poz. 959, Dz. U. z 2005 r. Nr 163, poz. 1362 i Nr 184 poz. 1539), stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy oraz § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2002 r. Nr 18 poz. 172 ze zmianami), po przeprowadzeniu post ę powania administracyjnego z urz ę du przeciwko Miejskiemu Przedsi ę biorstwu Komunikacyjnemu L. Spó ł ka z o.o. w L. w sprawie praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów, - w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: uznaje si ę za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów praktyk ę Miejskiego Przedsi ę biorstwa Komunikacyjnego L. Spó ł ka z o.o. w L., polegaj ą c ą na bezprawnym dzia ł aniu poprzez nie stosowanie przewidzianych prawem - art. 153 ustawy z dnia 12.09.1990r. o szkolnictwie wy ż szym ( Dz. U. Nr 65 poz. 385 ze zm.), art. 77 ustawy z dnia 26.06.1997 r. o wy ż szych szko ł ach zawodowych ( Dz. U. Nr 96 poz. 590 ze zm.), art. 20 ustawy z dnia 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach b ę d ą cych ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 42 poz. 371 ze zm.), ulg przy sprzeda ż y biletów u kierowcy Miejskiego Przedsi ę biorstwa Komunikacyjnego L. Spó ł ka z o.o., co stanowi naruszenie art. 23a ust.1 wskazanej wy ż ej ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów … oraz nakazuje si ę zaniechanie jej stosowania. 2 II. Na podstawie art. 23d ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. Nr 86 poz. 804, zmiany: Dz. U. Nr 170 poz. 1652, Dz. U. z 2004 r. Nr 93 poz. 891, Nr 96 poz. 959, Dz. U. z 2005 r. Nr 163, poz. 1362 i Nr 184 poz. 1539),), stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy oraz § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2002 r. Nr 18 poz. 172 ze zmianami), po przeprowadzeniu post ę powania administracyjnego przeciwko Miejskiemu Przedsi ę biorstwu Komunikacyjnemu L. Spó ł ka z o.o. w sprawie praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów wszcz ę tego z urz ę du, - w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: stwierdza si ę , ż e dzia ł ania Miejskiego Przedsi ę biorstwa Komunikacyjnego L. Sp. z o.o. w L. polegaj ą ce na ró ż nicowaniu cen biletów ze wzgl ę du na miejsce ich sprzeda ż y nie stanowi ą praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów , o której mowa w art.23a ust. 1 wskazanej wy ż ej ustawy o ochronie (…). Uzasadnienie Urz ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatura w Lublinie po publikacjach prasowych na temat zasad sprzeda ż y biletów stosowanych przez Miejskie Przedsi ę biorstwo Komunikacyjne L. Spó ł ka z o.o. w L. (zwane dalej MPK lub Spó ł ka) wszcz ęł a post ę powanie wyja ś niaj ą ce celem ustalenia czy nast ą pi ł o naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (…) uzasadniaj ą ce wszcz ę cie post ę powania w sprawie zakazu stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. W wyniku tego post ę powania ustalono, ż e MPK stosuje ró ż ne ceny biletów ze wzgl ę du na miejsce ich sprzeda ż y. Wy ż sza cena obowi ą zuje, gdy bilet nabywany jest u kierowcy pojazdu MPK, dodatkowo nie stosuje si ę wówczas ulg ustawowych i gminnych na bilety przys ł uguj ą cych okre ś lonym grupom pasa ż erów. Przedsi ę biorca wskaza ł , ż e ceny biletów ró ż ni ą si ę ze wzgl ę du na stosowan ą promocj ę na wybrane bilety, która nie obj ęł a biletów sprzedawanych u kierowcy. Analiza za łą czonych do stanowiska MPK dokumentów tj. obowi ą zuj ą cego cennika us ł ug i regulaminu przewozu da ł y podstaw ę do wszcz ę cia, w imieniu Prezesa UOKiK, przeciwko MPK post ę powania administracyjnego pod 3 zarzutem stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów poprzez bezprawne dzia ł ania polegaj ą ce na nieuzasadnionym i niezgodnym z prawem ró ż nicowaniu cen biletów na us ł ugi MPK ze wzgl ę du na miejsce ich sprzeda ż y i nie stosowaniu przewidzianych prawem ulg w biletach sprzedawanych u kierowcy MPK, a to pod zarzutem naruszenia art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. Nr 86 poz. 804 ze zm.). W odpowiedzi na wszcz ę cie post ę powania administracyjnego MPK wyja ś ni ł o, co nast ę puje: 1. sprzeda żą biletów zajmuj ą si ę wszyscy kierowcy na wszystkich liniach z zastrze ż eniem, ż e sprzeda ż odbywa si ę na postoju. Zakup biletu u kierowcy odbywa si ę w wyj ą tkowych sytuacjach, 2. zastosowanie ceny na bilet u kierowcy takiej samej jak w innych punktach sprzeda ż y wi ą za ł oby si ę z du żą ilo ś ci ą kupuj ą cych bilety u kierowcy. Wzrost ilo ś ci takiej formy sprzeda ż y wymusi ł by na MPK rezygnacj ę z tej formy sprzeda ż y, 3. przedsi ę biorca prowadzi ró ż ne formy sprzeda ż y biletów (wskazano je w za łą czniku do pisma N/1211/2005 z dnia 20.06.2005 r., o utajnienie, którego wniesiono przy sk ł adaniu wyja ś nie ń ). Prezes UOKiK Postanowieniem Nr 119/05 z dnia 05 lipca 2005 r. ograniczy ł z urz ę du prawo wgl ą du do informacji stanowi ą cych za łą cznik do pisma Nr N/1211/2005 z dnia 20.06.2005 r. dotycz ą cego podania informacji i wskazania wszystkich form sprzeda ż y biletów uprawniaj ą cych do przejazdu ś rodkami MPK oraz podania wysoko ś ci wynagrodzenia, jakie otrzymuj ą kierowcy z tytu ł u prowadzenia sprzeda ż y biletów w ś rodkach komunikacji MPK. Informacje te stanowi ą za łą cznik Nr 1 do niniejszej decyzji. W wyniku przeprowadzonego post ę powania administracyjnego Prezes UOKiK ustali ł nast ę puj ą cy stan faktyczny sprawy: MPK b ę d ą c Spó ł k ą prawa handlowego, której w ł a ś cicielem jest Gmina L. ś wiadczy, us ł ugi przewozu ś rodkami komunikacji miejskiej. Warunkiem skorzystania przez konsumentów z przewozu jest nabycie wa ż nego biletu na przejazd. Ceny na bilety do dnia 01 wrze ś nia 2005 r. zawarte by ł y w Tabeli op ł at taryfowych maksymalnych za przewóz osób i baga ż u na liniach obs ł ugiwanych ś rodkami MPK L. Sp. z o.o. Tabela ta obowi ą zywa ł a od dnia 01 kwietnia 2005 r. Zgodnie z t ą Tabel ą cen ę biletów jednorazowych ustalono, jako cen ę normaln ą , ulgow ą lub gminn ą w zale ż no ś ci od tego, jakiego biletu dotyczy (jednorazowego strefowego czy jednorazowego w granicach miasta L.). 4 W ramach tego podzia ł u wyodr ę bniono tak ż e cen ę biletu kupowanego u kierowcy, jako oddzieln ą kategori ę . Cena biletu nabywanego u kierowcy w przypadku biletu strefowego wynosi ł a odpowiednio: normalny 3,00 z ł (przy cenie biletu jednorazowego strefowego nabywanego w innych punktach sprzeda ż y 3,00 z ł ) i ulgowego 2,00 z ł (przy cenie biletu ulgowego strefowego nabywanego w innych punktach sprzeda ż y 1,50 z ł ). Natomiast w przypadku biletów jednorazowych stosowanych w granicach administracyjnych miasta Lublina cena biletu u kierowcy wynosi ł a 2,00 z ł bez wzgl ę du na to, czy by ł to bilet normalny, ulgowy, czy ulgowy gminny. Cena natomiast za bilety nabywane w innych punktach sprzeda ż y wynosi ł a: bilet normalny - 2,00 z ł , ulgowy - 1,00 z ł i ulgowy gminny - 1,50 z ł . Równocze ś nie z cennikiem wskazanym w Tabeli wy ż ej, MPK z dniem 01 kwietnia 2005 r. wprowadzi ł o Tabel ę biletów obj ę tych promocj ą . Ceny zawarte w tej Tabeli by ł y faktycznie stosowane przez tego przedsi ę biorc ę . W ramach tej promocji bilet jednorazowy normalny, kupowany we wszystkich innych punktach sprzeda ż y ani ż eli u kierowcy kosztowa ł 1,70 z ł (u kierowcy 2,00 z ł ), bilet ulgowy 1,00 z ł (u kierowcy 2,00 z ł ), bilet ulgowy gminny 1,20 z ł (u kierowcy 2,00 z ł ). Promocja nie mia ł a zastosowania do biletów jednorazowych strefowych. Z dniem 01 wrze ś nia 2005 r. MPK wprowadzi ł o nowe kategorie biletów i nowe ceny. Do przejazdu uprawniaj ą obecnie konsumentów bilety jednorazowe normalne, ulgowe ustawowe i ulgowe gminne, bilety jednorazowe nabywane u kierowcy, bilety okresowe, bilet dwudziestoczterogodzinny, bilet roczny, bilet rodzinny. MPK stosuje ceny na bilety na ś wiadczone przez siebie us ł ugi w oparciu o podj ę t ą przez Zarz ą d Spó ł ki uchwa łę z dnia 12 stycznia 2004 r. ze zm. Ceny zawarte s ą w Tabeli op ł at taryfowych maksymalnych za przewóz osób i baga ż u na liniach obs ł ugiwanych ś rodkami MPK L. Sp. z o.o. Tabela ta obowi ą zuje od dnia 01 wrze ś nia 2005 r. Zgodnie z t ą Tabel ą cena biletów jednorazowych ustalona zosta ł a, jako cena normalna, ulgowa lub gminna w zale ż no ś ci od tego jakiego biletu dotyczy. W ramach tego podzia ł u wyodr ę bniono tak ż e cen ę biletu kupowanego u kierowcy, jako oddzieln ą kategori ę . Cena biletu nabywanego u kierowcy jest sta ł a i wynosi 2,00 z ł . Cena natomiast za bilety nabywane w innych punktach sprzeda ż y wynosi: bilet normalny - 2,00 z ł , ulgowy - 1,00 z ł i ulgowy gminny - 1,50 z ł . Równocze ś nie z cennikiem wskazanym w Tabeli wy ż ej, MPK z dniem 01 wrze ś nia 2005 r. wprowadzi ł o Tabel ę biletów obj ę tych promocj ą wa ż n ą do 31 grudnia 2005 r. Ceny zawarte w tej Tabeli s ą faktycznie stosowane przez tego przedsi ę biorc ę . W ramach tej promocji bilet jednorazowy normalny, kupowany we wszystkich innych punktach sprzeda ż y ani ż eli u kierowcy kosztuje 1,70 z ł (u kierowcy 2,00 z ł ), bilet ulgowy gminny 1,20 z ł (u kierowcy 2,00 z ł ). Promocja nie ma 5 zastosowania do biletów jednorazowych ulgowych ustawowych. W tym przypadku obowi ą zuje cena z Tabeli podstawowej – 1,00 z ł , a w przypadku nabycia tego biletu u kierowcy MPK – 2,00 z ł . Dodatkowo w Regulaminie przewozu osób i baga ż u r ę cznego pojazdami MPK L. Sp. z o.o. w § 4 pkt 6 zapisano, ż e „ Przewo ź nik zobowi ą zany jest do prowadzenia w pojazdach sprzeda ż y biletów jednorazowych. Sprzeda ż biletów w poje ź dzie prowadzona jest po zatrzymaniu pojazdu na przystankach. Wskazane jest uiszczenie op ł aty za bilet kwot ą odliczon ą “. W trakcie niniejszego post ę powania ustalono ponadto, ż e MPK posiada rozbudowan ą sie ć dystrybucji biletów uprawniaj ą cych do korzystania z us ł ug tego przewo ź nika (dok ł adne dane z tym zakresie zawiera utajniony za łą cznik Nr 1 do niniejszej decyzji). Sie ć ta obejmuje system sprzeda ż y poprzez wyspecjalizowane sieci dystrybucyjno- handlowe, w ł asne punkty sprzeda ż y oraz sprzedawców indywidualnych. Za sprzeda ż biletów w pojazdach MPK kierowcy otrzymuj ą dodatkowe wynagrodzenie (wysoko ść okre ś lono w za łą czniku Nr 1 do decyzji), natomiast inni sprzedawcy otrzymuj ą z tego tytu ł u upusty w zale ż no ś ci od ilo ś ci nabywanych do sprzeda ż y biletów (wysoko ść upustów jest porównywalna z wysoko ś ci ą wynagrodzenia kierowców). Bilety w ś rodkach komunikacyjnych MPK sprzedaj ą kierowcy na wszystkich liniach, gdzie przewo ź nik ten ś wiadczy swoje us ł ugi. Ustawodawca na ł o ż y ł na przedsi ę biorców realizuj ą cych przewozy ś rodkami komunikacji miejskiej obowi ą zek stosowania ulg ustawowych w stosunku do: 1. studentów szkó ł wy ż szych - art. 153 ustawy z dnia 12.09.1990r. o szkolnictwie wy ż szym ( Dz. U. Nr 65 poz. 385 ze zm.) – studentom przys ł uguje prawo do korzystania z 50% ulgi w op ł atach za przejazdy ś rodkami komunikacji miejskiej, 2. studentów uczelni zawodowych – art. 77 ustawy z dnia 26.06.1997 r. o wy ż szych szko ł ach zawodowych ( Dz. U. Nr 96 poz. 590 ze zm.) – studentowi uczelni zawodowej przys ł uguje prawo do korzystania z 50% ulgi w op ł atach za przejazdy ś rodkami komunikacji miejskiej, 3. kombatantów i innych osób uprawnionych – art. 20 ustawy z dnia 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach b ę d ą cych ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 42 poz. 371 ze zm.) – kombatantom i innym osobom uprawnionym przys ł uguje ulga taryfowa w wysoko ś ci 50% przy przejazdach ś rodkami komunikacji miejskiej. Oprócz wskazanych wy ż ej ustawowych ulg dla korzystaj ą cych z us ł ug MPK, sama Spó ł ka uchwa łą Nr 1 Zarz ą du „MPK L. Sp. z. o.o.” z dnia 12 stycznia 2004 r. ze zmianami, wprowadzi ł a ulgi dla wskazanych w tej uchwale grup pasa ż erów ujmuj ą c je, jako uprawnienia ustawowe do przejazdów ulgowych i uprawnienia gminne dla przejazdów ulgowych. Uprawnienia te w przypadku 6 ulg ustawowych s ą powieleniem zapisów wskazanych wy ż ej ustaw i obejmuj ą te same grupy uprawnionych. W przypadku uprawnie ń ulgowych gminnych obj ę to nimi: 1. dzieci od lat 4-ch do rozpocz ę cia nauki w szkole podstawowej na podstawie dokumentu potwierdzaj ą cego wiek dziecka, 2. dzieci i m ł odzie ż obj ę t ą obowi ą zkiem szkolnym do uko ń czenia szko ł y ponadpodstawowej i do uko ń czenia 21 roku ż ycia na podstawie legitymacji szkolnej, 3. emerytów na podstawie legitymacji emeryta, 4. osoby niepe ł nosprawne o orzeczonym stopniu niepe ł nosprawno ś ci umiarkowanej niezdolno ś ci do pracy lub lekkim na podstawie tre ś ci orzeczenia komisji lekarskiej i dokumencie zatrudnienia. Wszystkie wskazane wy ż ej grupy posiadaj ą prawo do ulgowych przejazdów na wszystkich liniach miejskich w granicach administracyjnych miasta L. W przypadku zakupu biletu w innych punktach ani ż eli u kierowcy MPK, cena ulgowa biletu jest zdecydowanie ni ż sza ani ż eli cena biletu zakupionego u kierowcy MPK. Cena biletu ulgowego ustawowego wynosi 1,00 z ł , co stanowi 50% kwoty biletu jednorazowego normalnego. Natomiast ten sam bilet zakupiony u kierowcy MPK kosztuje 2,00 z ł , jako bilet normalny i 2,00 z ł , jako bilet ulgowy ustawowy. W tym przypadku ró ż nica w cenie to 1,00 z ł . Cena biletu ulgowego gminnego wynosi 1,50 z ł , faktycznie stosowana jest ni ż sza, promocyjna 1,20 z ł , gdy cena tego samego biletu kupowanego u kierowcy wynosi 2,00 z ł . Informacje o cenach biletów s ą zawarte w dost ę pnych dla konsumentów: Tabeli op ł at taryfowych maksymalnych za przewóz osób i baga ż u na liniach obs ł ugiwanych ś rodkami MPK L. Sp. z o.o. i Tabeli biletów obj ę tych promocj ą . Ceny na bilety zawarte w obu Tabelach obowi ą zuj ą od 01 wrze ś nia 2005 r., a w przypadku cen promocyjnych na bilety jednorazowe normalne i ulgowe gminne promocja obowi ą zuje do 31 grudnia 2005 r. Wobec powy ż szego Prezes UOKiK zwa ż y ł , co nast ę puje: Zgodnie z tre ś ci ą art. 23a ust.1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów ( Dz. U. z 2003 r. Nr 86 poz. 804 ze zm.) przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł ania przedsi ę biorcy. Nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów. 7 Do uznania okre ś lonego dzia ł ania przedsi ę biorcy za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 23a ust. 1 ustawy o ochronie (…), spe ł nione musz ą by ć nast ę puj ą ce przes ł anki: - dzia ł anie to godzi w zbiorowe interesy konsumentów, -okre ś lonemu dzia ł aniu przedsi ę biorcy mo ż na przypisa ć cech ę bezprawno ś ci. MPK b ę d ą c Spó ł k ą prawa handlowego, której w ł a ś cicielem jest Gmina L. ś wiadczy, us ł ugi przewozu ś rodkami komunikacji miejskiej. S ą to us ł ugi u ż yteczno ś ci publicznej Warunkiem skorzystania przez konsumentów z przewozu jest nabycie wa ż nego biletu na przejazd. Do przejazdu uprawniaj ą konsumentów bilety jednorazowe normalne, ulgowe ustawowe i ulgowe gminne, bilety jednorazowe nabywane u kierowcy, bilety okresowe, bilet dwudziestoczterogodzinny, bilet roczny, bilet rodzinny. Wszystkie rodzaje biletów dost ę pne s ą dla z góry nieokre ś lonej liczby konsumentów, którzy zamierzaj ą skorzysta ć z us ł ug tego przewo ź nika. Dotyczy to biletów nabywanych zarówno w sieci zewn ę trznej, jak i wewn ę trznej tego przedsi ę biorcy, w tym biletów nabywanych u kierowców w pojazdach MPK. Tym samym spe ł niony jest w niniejszej sprawie warunek, o którym mowa w art. 23a ust.1, a dotycz ą cy mo ż liwo ś ci oceny dzia ł a ń MPK, jako naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, gdy ż dzia ł ania tego przedsi ę biorcy w zakresie sprzeda ż y biletów jednorazowych i jednorazowych u kierowcy dotycz ą z góry nieokre ś lonej i trudnej do ustalenia liczby konsumentów, zarówno w okresie obecnym, jak i w przysz ł o ś ci. Bezprawno ść tradycyjnie ujmowana jest jako sprzeczno ść z obowi ą zuj ą cym porz ą dkiem prawnym. Poj ę cie porz ą dek prawny obejmuje nakazy i zakazy wynikaj ą ce z normy prawnej, a tak ż e nakazy i zakazy wynikaj ą ce z norm moralnych i obyczajowych okre ś lanych, jako zasady wspó łż ycia spo ł ecznego. Bezprawno ść jest kategori ą obiektywn ą . Rozwa ż enia przy ocenie bezprawno ś ci wymaga kwestia, czy czyn sprawcy by ł zgodny, czy te ż niezgodny z obowi ą zuj ą cymi zasadami porz ą dku prawnego. Ź ród ł em tych zasad s ą : - normy prawa powszechnie obowi ą zuj ą cego - jako regu ł y post ę powania wyznaczone przez nakazy i zakazy wynikaj ą ce z norm prawa pozytywnego, w szczególno ś ci prawa cywilnego, karnego, administracyjnego, pracy, finansowego, ustaw i aktów prawnych reguluj ą cych poszczególne dziedziny gospodarki, itp., - nakazy i zakazy wynikaj ą ce z zasad wspó łż ycia spo ł ecznego (dobre obyczaje ) - Komentarz do Kodeksu cywilnego Gerard Bieniek Lex Polnica Prima. O bezprawno ś ci dzia ł ania decyduje ca ł okszta ł t okoliczno ś ci konkretnego stanu faktycznego- uzasadnienie do I PKN 267/2001 wyrok S ą du Najwy ż szego – Izba Administracyjna – Lex Polonica Prima. 8 S ą d Najwy ż szy wskaza ł , ż e o bezprawno ś ci dzia ł ania mo ż na mówi ć wówczas, gdy nie zachodzi ż adna ze szczególnych okoliczno ś ci usprawiedliwiaj ą cych okre ś lone dzia ł anie. Okoliczno ś ciami tymi s ą : - dzia ł anie w ramach porz ą dku prawnego, tj. dzia ł anie dozwolone przez obowi ą zuj ą ce przepisy, - wykonywanie prawa podmiotowego, - zgoda pokrzywdzonego oraz - dzia ł anie w obronie uzasadnionego interesu ( wyrok S ą du Najwy ż szego z dnia 19.10.1989 r. II CR 419/89 OSP 1990/11-12 poz. 377) . I. Zakwestionowanym dzia ł aniem MPK w ramach prowadzonego post ę powania administracyjnego w niniejszej sprawie jest niestosowanie ulg na bilety dla grup pasa ż erów, którym zosta ł y one przyznane przez ustawodawc ę w przypadku zakupu przez tak ą uprawnion ą osob ę biletu u kierowcy MPK. Podstawy prawne przyznanych ulg to powszechnie obowi ą zuj ą ce akty prawne w postaci ustaw enumeratywnie wyliczonych w cz ęś ci ustalaj ą cej stan faktyczny sprawy. Ustawy te precyzyjnie okre ś laj ą wysoko ść przyznanych przez ustawodawc ę ulg (50% ceny biletu) i dok ł adnie okre ś laj ą kategorie osób, którym te uprawnienia zosta ł y przyznane. Uprawnione ustawowo osoby do ulgowych przejazdów korzystaj ą z tego przywileju w przypadku korzystania z us ł ug MPK, gdy dokonuj ą zakupu biletu w innych punktach ani ż eli u kierowcy, w poje ź dzie. Wówczas cena biletu ulgowego ustawowego wynosi 50% ceny biletu normalnego kupowanego w ten sam sposób, czyli 1,00 z ł . Wobec faktu, ż e ustawodawca nakaza ł wszystkim przedsi ę biorcom ś wiadcz ą cym us ł ugi transportu miejskiego, w tym MPK, stosowanie ulg na przejazdy dla okre ś lonych grup konsumentów nie przewiduj ą c w tym zakresie ż adnych odst ę pstw i mo ż liwo ś ci dowolnego dzia ł ania, obowi ą zek ten Spó ł ka powinna wykonywa ć zgodnie z zapisami wskazanych aktów prawnych. W praktyce MPK jednak nie wykonuje tego obowi ą zku w nale ż yty sposób. W przypadku nie respektowania przepisów ustawowych, a to art. 153 ustawy o szkolnictwie wy ż szym, art. 77 ustawy o wy ż szych szko ł ach zawodowych i art. 20 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach b ę d ą cych ofiarami represji wojennych i okresu powojennego spe ł niona jest przes ł anka bezprawno ś ci dzia ł ania przedsi ę biorcy, jako nie przestrzeganie obowi ą zuj ą cego prawa wynikaj ą cego z konkretnych ustaw. Nakazy zawarte w tych aktach prawnych s ą nakazami bezwzgl ę dnie obowi ą zuj ą cymi i nie daj ą mo ż liwo ś ci wyboru w zakresie ich przestrzegania. Przepisy prawa wskazuj ą , ż e studentom, studentom szkó ł zawodowych, kombatantom i innym osobom b ę d ą cym ofiarami represji wojennych i 9 powojennych przys ł uguje ulga w op ł atach, ulga taryfowa w wysoko ś ci 50% za przejazd ś rodkami komunikacji miejskiej. Tym samym, zdaniem organu antymonopolowego, bilet ulgowy ustawowy kupowany u kierowcy MPK powinien by ć ta ń szy o 50% w stosunku do biletu normalnego nabywanego w ten sam sposób. Tak jednak nie jest i u kierowcy MPK cena biletu ulgowego ustawowego jest taka sama, jak biletu normalnego tj. wynosi 2,00 z ł . Tym samym spe ł nione s ą warunki bezprawnego godzenia w interesy konsumentów uprawnionych do wskazanych wy ż ej ulg, a pozbawionych przez Spó ł k ę tego uprawnienia, wbrew obowi ą zuj ą cym w tym zakresie regulacjom prawnym. Ze wzgl ę du na fakt, ż e zakwestionowane dzia ł ania dotycz ą szerokiego kr ę gu konsumentów, z góry nie okre ś lonej liczby osób, spe ł nione s ą wszystkie przes ł anki uzasadniaj ą ce stwierdzenie praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów poprzez bezprawne dzia ł ania MPK w stosunku do tych uprawnionych ustawowo grup osób. II. Naczelny S ą d Administracyjny (NSA) w wyroku z dnia 12 czerwca 2002 r. Sygn. Akt SA/Sz279/2002 stwierdzi ł , ż e niedopuszczalne s ą ustalenia zró ż nicowanych op ł at za przewozy ś rodkami miejskiej komunikacji autobusowej przez Rad ę Gminy na tych samych trasach w zale ż no ś ci tylko od miejsca zakupu biletu. Argumentuj ą c swoje stanowisko NSA stwierdzi ł , ż e ustawa o cenach z dnia 05 lipca 2001 r. ( Dz. U. nr 97, poz.1050) ma chroni ć interesy nabywców. W sytuacji ró ż nicowania cen biletów w zale ż no ś ci od miejsca ich zakupu zachwiana jest zasada równo ś ci wobec prawa, gdy ż w znacznie mniej korzystnej sytuacji postawione s ą osoby, które z ró ż nych powodów nie mog ą zakupi ć wcze ś niej biletu i zmuszone s ą zakupuj ą c go u kierowcy p ł aci ć wy ż sz ą cen ę za przejazd na tej samej trasie, co inne osoby, które dokona ł y zakupu w innych punktach po cenie znacznie ni ż szej. NSA uzna ł zatem, ż e zwi ę kszenie op ł at za przejazdy ś rodkami komunikacji miejskiej w przypadku zakupu biletu u kieruj ą cego pojazdem ma charakter dop ł aty, do ustalania której rada gminy nie jest uprawniona w ś wietle uregulowa ń prawnych stanowi ą cych podstaw ę podj ę cia takich decyzji. Dzia ł anie takie jest dowolno ś ci ą nie maj ą c ą oparcia w przepisach kompetencyjnych organu samorz ą du w tym zakresie. Przepisy te nie daj ą radom gmin mo ż liwo ś ci uchwalania tego rodzaju dop ł at do ceny biletu. W niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z identycznym stanem faktycznym b ę d ą cym przedmiotem rozstrzygni ę cia NSA, gdy ż Gmina Lublin „scedowa ł a” (nie w formie konkretnego okre ś lenia zakresu tych uprawnie ń ) obowi ą zek okre ś lenia cen na bilety na Zarz ą d MPK, sama ustalaj ą c w tym zakresie tylko jedn ą cen ę maksymaln ą . Gmina nie wskaza ł a tak ż e przedsi ę biorcy zasad 10 ustalania przez niego poszczególnych rodzajów tych cen. Tym samym nale ż y w niniejszej sprawie przyj ąć , ż e dzia ł ania Zarz ą du MPK poprzez podj ę cie wewn ę trznej uchwa ł y ustalaj ą cej ceny na bilety s ą dzia ł aniami podejmowanymi przez przedsi ę biorc ę samodzielnie w oparciu o wewn ę trzne akty w ł adz tej Spó ł ki. Dzia ł ania te nie mog ą by ć oceniane w oparciu o przepisy ustawy o cenach w takim zakresie, w jakim odnosz ą si ę do gminy. W przypadku MPK, przedsi ę biorca ma mo ż liwo ść dowolnego kszta ł towania cen w ramach ponoszonych kosztów, a jedyne ograniczenie, jakie go wi ąż e w tym zakresie, to cena maksymalna ustalona w uchwale Rady Gminy L. W kontek ś cie tych zapisów MPK nie wykracza poza obowi ą zuj ą ce j ą regulacje gminne. W trakcie prowadzonego post ę powania administracyjnego ustalono, ż e sprzeda ż biletów u kierowcy MPK stanowi alternatywn ą , uzupe ł niaj ą c ą , form ę sprzeda ż y biletów, za które to czynno ś ci kierowcy otrzymuj ą dodatkowe wynagrodzenie. Wprowadzenie tej formy sprzeda ż y nie mo ż e zak ł óci ć wykonywania us ł ugi przewozu, zatem stosowanie dop ł aty do biletów zakupywanych u kierowcy, w poje ź dzie, nale ż y uzna ć za dopuszczalne i uzasadnione. W tym zakresie dzia ł ania MPK nie s ą bezprawne, gdy ż s ą zgodne z art. 22 Konstytucji RP, który stanowi, ż e ograniczenie wolno ś ci gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze wzgl ę du na wa ż ny interes publiczny. Jak wykazano wy ż ej ż aden akt prawny nie zakazuje MPK stosowania dop ł at w przypadku zakupu biletu u kierowcy pojazdu. Ograniczenie wolno ś ci gospodarczej mo ż e nast ą pi ć tylko aktem prawnym o randze ustawy. W niniejszej sprawie w przypadku stosowania dop ł at do biletów zakupywanych u kierowcy nie zachodz ą takie okoliczno ś ci. Równie ż w przypadku drugiego ograniczenia o charakterze wa ż nego interesu publicznego nie mo ż na mówi ć o tego typu ograniczeniu, gdy ż przyznane przez Spó ł k ę ulgi gminne s ą w istocie dobrowolne, przyznane przez samego przedsi ę biorc ę i zakres oraz warunki ich obowi ą zywania mog ą by ć przez niego dowolnie okre ś lane i modyfikowane. W rzeczywisto ś ci ulgi te maj ą charakter promocji, stosowanej tylko w okre ś lonych przypadkach. Tym samym nie s ą spe ł nione przes ł anki bezprawno ś ci dzia ł ania MPK i naruszenia zbiorowego interesu konsumentów. Sprzeda ż biletów u kierowcy wobec rozbudowanej sieci dystrybucji stanowi form ę uzupe ł niaj ą c ą i ma na celu zach ę cenie konsumentów do nabywania biletów w innych punktach sprzeda ż y ani ż eli u kierowcy, w poje ź dzie. Nieograniczone niczym stosowanie tej formy sprzeda ż y biletów mo ż e zak ł óca ć i utrudnia ć ś wiadczenie podstawowej dzia ł alno ś ci, jak ą jest bezpieczny przewóz osób. W tym stanie rzeczy orzeczono, jak w sentencji niniejszej decyzji. 11 Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (…), w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. od decyzji Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa UOKiK - Delegatury w Lublinie. Otrzymuje: Miejskie Przedsi ę biorstwo Komunikacyjne L. Sp. z o.o. Decyzja zosta ł a podpisana z upowa ż nienia Prezesa UOKiK przez dyrektora Delegatury UOKiK w Lublinie Ew ę Wiszniowsk ą

Analiza z kontekstem sprawy

Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o tę decyzję

Informacje o sprawie

Sygnatura
RLU-61-16/05/EW
Kara finansowa
nie
Branża
52.21 Działalność usługowa wspomagająca transport lądowy
Region
Lubelskie
Strony
Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne Lublin Spółka z o.o. w Lublinie
Odwołanie do sądu
Tak

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów