RKT-57/2005

DELEGATURA UOKiK W KATOWICACH Katowice, dnia 24. 11. 2005r. RKT – 61 – 81/05/AD DECYZJA Nr RKT - 57 /2005 Stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 ze zm., Dz. U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652, Dz. U. z 2004r. Nr 93, poz. 891 oraz Nr 96, poz. 959, Dz. U. z 2005r. Nr 163, poz. 1362 i Nr 184, poz. 1539) i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu wszcz ę tego z urz ę du post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, przeciwko Katarzynie K. P., prowadz ą cej dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „MOJA”, ul. (...) Warszawa., polegaj ą c ą na zawieraniu z konsumentami umów na odleg ł o ść za po ś rednictwem Internetu, - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: I. Na podstawie art. 23c ust. 1 w zwi ą zku z art. 23 a ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów uznaje si ę za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów praktyk ę polegaj ą c ą na nieudzielaniu konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, do czego dosz ł o w wyniku niepotwierdzania konsumentom na pi ś mie, najpó ź niej w chwili rozpocz ę cia spe ł niania ś wiadczenia nast ę puj ą cych informacji o: - imieniu i nazwisku przedsi ę biorcy, - organie, który zarejestrowa ł jego dzia ł alno ść gospodarcz ą i numeru, pod jakim tego dokonano, - istotnych w ł a ś ciwo ś ci ś wiadczenia i jego przedmiotu, - cenie obejmuj ą cej wszystkie sk ł adniki, w szczególno ś ci c ł a i podatki, - zasadach zap ł aty ceny, - kosztach, terminie i sposobie dostawy towaru, - prawie odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni wraz ze wskazaniem ustawowych wyj ą tków od tego prawa wynikaj ą cych z art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2000r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny (Dz. U. Nr 22, poz. 271 ze zm.), - terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie maj ą charakter wi ążą cy, - miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 3 w zw. z art. 9 ust. 1 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny i nakazuje si ę zaniechanie jej stosowania. II. Na podstawie art. 23e ust. 2 w zwi ą zku z art. 23 a ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów uznaje si ę za praktyki naruszaj ą ce zbiorowe interesy konsumentów , praktyki polegaj ą ce na nieudzielaniu rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, do czego dosz ł o poprzez: 1. Nieudost ę pnianie konsumentom zawieraj ą cym umowy drog ą elektroniczn ą regulaminu ś wiadczenia us ł ug drog ą elektroniczn ą , wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 8 ust. 1 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2002r. o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą (Dz. U. Nr 144, poz. 1204 ze zm.). 2. Nieinformowanie konsumentów o adresie elektronicznym przedsi ę biorcy, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 5 ust. 2 pkt 1 ustawy o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą ; 3. Nieinformowanie konsumentów o imieniu i nazwisku przedsi ę biorcy, o organie, który zarejestrowa ł jego dzia ł alno ść gospodarcz ą oraz o numerze, pod którym dzia ł alno ść t ą zarejestrowano, czego dotyczy art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 2 marca 2000r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny (Dz. U. Nr 22, poz. 271 ze zm.); 4. Nieinformowanie konsumentów o cenie lub wynagrodzeniu obejmuj ą cym wszystkie ich sk ł adniki, a w szczególno ś ci c ł a i podatki, co mo ż e prowadzi ć do naruszenia art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny; 5. Nieinformowanie konsumentów o terminie dostawy, wbrew obowi ą zkowi na ł o ż onemu na przedsi ę biorc ę na mocy art. 9 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny; 6. Nieinformowanie konsumentów o prawie odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni, ze wskazaniem wyj ą tków okre ś lonych przepisami prawa, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 1 pkt 6 ustawy ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny; 7. Nieinformowanie konsumentów o terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie albo wynagrodzeniu maj ą charakter wi ążą cy, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny; 8. Nieinformowanie konsumentów o miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 1 pkt 10 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny; 9. Nieinformowanie konsumentów o czynno ś ciach technicznych sk ł adaj ą cych si ę na procedur ę zawarcia umowy, czego dotyczy art. 66 1 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964r. Nr 16, poz. 93 ze zm.); 10. Nieinformowanie o zasadach i sposobach utrwalania, zabezpieczania i udost ę pniania przez przedsi ę biorc ę drugiej stronie tre ś ci zawieranej umowy, o czym mowa w art. 66 1 § 2 pkt 3 ustawy Kodeks cywilny; 11. Nieinformowanie konsumentów o metodach i ś rodkach technicznych s ł u żą cych wykrywaniu i korygowaniu b łę dów we wprowadzonych danych, które obowi ą zany jest udost ę pni ć drugiej stronie, o czym mowa w art. 66 1 §2 pkt 4 ustawy Kodeks cywilny; 12. Nieinformowanie konsumentów o j ę zykach, w jakich umowa mo ż e by ć zawarta, czego dotyczy art. 66 1 § 2 pkt 5 ustawy Kodeks cywilny i stwierdza si ę zaniechanie ich stosowania z dniem 04. 08. 2005r. III. Na podstawie art. 100e ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów maj ą c na uwadze wa ż ny interes konsumentów nadaje si ę decyzji w zakresie punktu I rygor natychmiastowej wykonalno ś ci. IV. Na podstawie art. 72 w zwi ą zku z art. 75 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów postanawia si ę zobowi ą za ć Katarzyn ę K. P., prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „MOJA” w Warszawie, do poniesienia kosztów niniejszego post ę powania w wysoko ś ci 37 z ł (s ł ownie: trzydzie ś ci siedem z ł otych). 2 Uzasadnienie W imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwanego dalej organem antymonopolowym) przeprowadzono badanie witryn internetowych (RKT-035- 36/04/AD), za po ś rednictwem których zawierane s ą z konsumentami umowy sprzeda ż y. W ramach przedmiotowego badania zapoznano si ę z tre ś ci ą zapisów prezentowanych przez Katarzyn ę K. P., prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „MOJA” (zwan ą dalej przedsi ę biorc ą ). W toku w/w badania, w wyniku analizy tre ś ci zapisów prezentowanych na stronie internetowej o adresie www.mojamuzyka.com.pl , za po ś rednictwem której przedsi ę biorca prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą , ustalono, ż e mog ł o doj ść do naruszenia przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (zwanej dalej ustaw ą antymonopolow ą ), do czego mog ł o doj ść w wyniku niedope ł nienia przez przedsi ę biorc ę obowi ą zków wskazanych w ustawie o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą , w ustawie o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny (zwanej tak ż e uonpk) i w Kodeksie cywilnym. W zwi ą zku z tym organ antymonopolowy wszcz ął niniejsze post ę powanie pod nast ę puj ą cymi zarzutami: 1. Nieudost ę pniania konsumentom zawieraj ą cym umowy drog ą elektroniczn ą regulaminu ś wiadczenia us ł ug drog ą elektroniczn ą , wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą , 2. Nieinformowania konsumentów o adresie elektronicznym przedsi ę biorcy, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 5 ust. 2 ustawy o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą , 3. Nieinformowania konsumentów o imieniu i nazwisku przedsi ę biorcy, o organie, który zarejestrowa ł jego dzia ł alno ść gospodarcz ą oraz o numerze, pod którym dzia ł alno ść t ą zarejestrowano, czego dotyczy art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny, 4. Nieinformowania konsumentów o cenie lub wynagrodzeniu obejmuj ą cym wszystkie ich sk ł adniki, a w szczególno ś ci c ł a i podatki, co mo ż e prowadzi ć do naruszenia art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny, 5. Nieinformowania konsumentów o terminie dostawy, wbrew obowi ą zkowi na ł o ż onemu na przedsi ę biorc ę na mocy art. 9 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny, 6. Nieinformowania konsumentów o prawie odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni, ze wskazaniem wyj ą tków okre ś lonych przepisami prawa, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 1 pkt 6 ustawy ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny, 7. Nieinformowania konsumentów o terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie albo wynagrodzeniu maj ą charakter wi ążą cy, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny, 8. Nieinformowania konsumentów o miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 1 pkt 10 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny, 9. Niepotwierdzania konsumentom na pi ś mie informacji, o jakich mowa w art. 9 ust. 1 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 3 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny, 3 10. Nieinformowania konsumentów o czynno ś ciach technicznych sk ł adaj ą cych si ę na procedur ę zawarcia umowy, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 66 1 § 2 pkt 1 ustawy Kodeks cywilny, 11. Nieinformowania o zasadach i sposobach utrwalania, zabezpieczania i udost ę pniania przez przedsi ę biorc ę drugiej stronie tre ś ci zawieranej umowy, co mo ż e by ć sprzeczne z art. 66 1 § 2 pkt 3 ustawy Kodeks cywilny, 12. Nieinformowania konsumentów o metodach i ś rodkach technicznych s ł u żą cych wykrywaniu i korygowaniu b łę dów we wprowadzonych danych, które obowi ą zany jest udost ę pni ć drugiej stronie, o czym mowa w art. 66 1 §2 pkt 4 ustawy Kodeks cywilny; 13. Nieinformowania konsumentów o j ę zykach, w jakich umowa mo ż e by ć zawarta, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 66 1 § 2 ust. 5 ustawy Kodeks cywilny. W odpowiedzi na pismo organu antymonopolowego z dnia 14. 07. 2005r., w którym poinformowano o wszcz ę ciu niniejszego post ę powania (karty nr 6 i 7) przedsi ę biorca przekaza ł dokumenty rejestrowe (karty nr 26 – 28), wydruki stron internetowych zawieraj ą cych informacje o zamówieniach sk ł adanych przez konsumentów (karty nr 33), wydruk Regulaminu zakupów (karty nr 34 – 36) oraz informacji dotycz ą cych przedsi ę biorcy, jakie zawarto na stronie internetowej o adresie www.mojamuzyka.com.pl . (karty nr 37 i 38). Organ antymonopolowy ustali ł , co nast ę puje. Katarzyna K. P. prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą od dnia 1 lutego 2001r. pod nazw ą „MOJA” na podstawie wpisu do ewidencji dzia ł alno ś ci gospodarczej prowadzonej przez Prezydenta Miasta Warszawy pod numerem (...) (karty nr 10 i 28). Przedsi ę biorca prowadzi dzia ł alno ść , w ramach której zawiera umowy sprzeda ż y na odleg ł o ść z konsumentami za po ś rednictwem internetu. Organ antymonopolowy stwierdzi ł w czasie kontroli, ż e Katarzyna K. P. nie udost ę pnia ł a konsumentom regulaminu ś wiadczenia us ł ug elektronicznych (karta nr 15) oraz nie informowa ł a kontrahentów o swoim adresie elektronicznym (karty nr 11 i 13). Powy ż sze zosta ł o potwierdzone w toku niniejszego post ę powania. Ponadto konsumenci byli równie ż pozbawieni informacji poprzedzaj ą cej zawarcie umowy w zakresie dotycz ą cym danych identyfikuj ą cych przedsi ę biorc ę (karty nr 11, 13 i 15 ) sk ł adników ceny wskazanej na stronie internetowej (karty nr 11, 13 i 15), terminu dostawy zamówionego towaru (karty nr 11 i 13), prawa odst ą pienia od umowy w terminie 10 dni (karty nr 11 i 13), terminu zwi ą zania ofert ą albo informacj ą o cenie (karty nr 11 i 13), trybu sk ł adania reklamacji (karty nr 11 i 13), czynno ś ci technicznych sk ł adaj ą cych si ę na procedur ę zawarcia umowy (karty nr 11 i 13), zasad i sposób utrwalania, zabezpieczania i udost ę pniania tre ś ci zawieranej umowy (karty nr 12 i 13 ), metod i ś rodków wykrywania i korygowania b łę dów w sk ł adanych zamówieniach (karty nr 11 i 13), j ę zyków, w jakich mo ż na zawrze ć umow ę (karty nr 11 i 13). Konsumenci nie otrzymuj ą pisemnego potwierdzenia najistotniejszych warunków dotycz ą cych zawieranych przez nich umów na odleg ł o ść , co wynika z faktu, ż e przedsi ę biorca przesy ł a potwierdzenia w formie elektronicznej (karty nr 11, 13, 31 – 33), a dowodem wys ł ania paczki do konsumenta jest „ potwierdzenie nadania paczki ” Poczty Polskiej (karty 29 – 30). Organ antymonopolowy ustali ł , ż e przedsi ę biorca nie potwierdza informacji o swoim imieniu i nazwisku, organie, który zarejestrowa ł jego dzia ł alno ść gospodarcz ą i numeru, pod jakim tego dokonano, istotnych w ł a ś ciwo ś ci ś wiadczenia i jego przedmiotu, cenie obejmuj ą cej wszystkie sk ł adniki, w szczególno ś ci c ł a i podatki, zasadach zap ł aty ceny, kosztach, terminie i sposobie dostawy towaru, prawie odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni wraz ze wskazaniem ustawowych wyj ą tków. Ze zgromadzonego materia ł u dowodowego wynika, ż e dnia 04. 08. 2005r. przedsi ę biorca zamie ś ci ł na swojej stronie internetowej „Regulamin zakupów” oraz informacje pozwalaj ą ce zidentyfikowa ć przedsi ę biorc ę , jak równie ż umo ż liwiaj ą ce kontakt z nim (kart nr 34 – 38). Analiza dokumentów przes ł anych przez przedsi ę biorc ę wykaza ł a tak ż e, ż e konsumenci otrzymuj ą elektroniczne potwierdzenia zawarcia umowy na odleg ł o ść (karty nr 31 – 33), w 4 których zawarto informacje na temat numeru zamówienia, daty jego z ł o ż enia, danych dotycz ą cych konsumenta tj. jego imienia i nazwiska, adresu, numeru telefonu, adresu elektronicznego, sposobu dostarczenia i zap ł aty, produktu, którego dotyczy umowa oraz kwoty, któr ą konsument ma ui ś ci ć . W toku niniejszego post ę powania organ antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje. Do umów zawieranych na odleg ł o ść stosuje si ę przepisy Kodeksu cywilnego. Ponadto umowy tego rodzaju podlegaj ą szczególnemu re ż imowi prawnemu, wynikaj ą cemu z ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny (zwanej dalej tak ż e uonpk), jak równie ż z ustawy o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą . Umowy zawierane z konsumentami bez jednoczesnej obecno ś ci obu stron, przy wykorzystaniu ś rodków porozumiewania na odleg ł o ść , podlegaj ą szczególnej regulacji prawnej, gdy kontrahentem konsumenta jest przedsi ę biorca, który w taki sposób zorganizowa ł swoj ą dzia ł alno ść . Z uwagi na w/w regulacj ę , zawart ą w art. 6 ust. 1 uonpk, by dan ą umow ę zakwalifikowa ć do grupy umów zawartych na odleg ł o ść , musz ą zosta ć spe ł nione nast ę puj ą ce przes ł anki: - stronami umowy musz ą by ć konsument i przedsi ę biorca, - umowa musi by ć zawarta przy wykorzystaniu ś rodków porozumiewania si ę na odleg ł o ść , - umowa musi zosta ć zawarta w w/w sposób w ramach tak zorganizowanej dzia ł alno ś ci przedsi ę biorcy. Z powy ż szego wynika, ż e przedsi ę biorca i konsument nie mog ą jednocze ś nie pozostawa ć w tym samym miejscu a ich kontakt musi nast ę powa ć z wykorzystaniem ś rodków porozumiewania si ę na odleg ł o ść , np. z wykorzystaniem poczty elektronicznej albo telefonu. By umowa podlega ł a regulacji ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny, musi zosta ć zawarta z wykorzystaniem ś rodka porozumiewania si ę na odleg ł o ść , je ś li przedsi ę biorca w taki sposób zorganizowa ł swoj ą dzia ł alno ść , tj. przynajmniej cz ęść umów zawiera normalnie w ten sposób. W ustawie o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą okre ś lono obowi ą zki obci ąż aj ą ce przedsi ę biorców ś wiadcz ą cych us ł ugi tego rodzaju. Cz ęść obowi ą zków informacyjnych spoczywaj ą cych na przedsi ę biorcach sk ł adaj ą cych oferty w postaci elektronicznej wskazano tak ż e w Kodeksie cywilnym. Najdonio ś lejsze znaczenie w niniejszej sprawie maj ą zapisy ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzona przez produkt niebezpieczny. Art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów stanowi, ż e „ 1. Przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy. Nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów. 2. Za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów uwa ż a si ę w szczególno ś ci stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 (45) Kodeksu post ę powania cywilnego, naruszanie obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, nieuczciw ą lub wprowadzaj ą ca w b łą d reklam ę i inne czyny nieuczciwej konkurencji godz ą ce w zbiorowe interesy konsumentów ”. By dosz ł o do naruszenia art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów musz ą zosta ć kumulatywnie spe ł nione dwie przes ł anki tj.: - okre ś lone dzia ł anie przedsi ę biorcy musi nosi ć znamiona bezprawno ś ci oraz - dzia ł anie to musi godzi ć w zbiorowe interesy konsumentów. Pierwsza przes ł anka zostaje spe ł niona, gdy przedsi ę biorca podejmuje dzia ł ania sprzeczne z prawem tj. zakazane ustaw ą lub, gdy niedope ł nia on ci ążą cego na nim obowi ą zku. Druga z przes ł anek jest spe ł niona, gdy dane dzia ł anie lub zaniechanie przedsi ę biorcy godzi w interesy konsumentów, jako zbiorowo ś ci. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów chroni interesy ogó ł u konsumentów, wi ę kszej ich grupy. Ustawa antymonopolowa w odniesieniu do konsumentów chroni interesy nieograniczonej liczby podmiotów, których nie da si ę 5 zidentyfikowa ć , interesy konsumentów, jako zjawiska o charakterze instytucjonalnym, zbiorowym. W przypadku, gdy dochodzi do naruszenia art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, organ antymonopolowy na mocy art. 23 c ust. 1 tej ustawy uznaje okre ś lon ą praktyk ę za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy i nakazuje zaniechanie jej stosowania. W przypadku, gdy przedsi ę biorca zaniecha ł stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów, stosowanie do art. 23 e ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydaje decyzj ę stwierdzaj ą c ą zaniechanie stosowania okre ś lonej praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów. I. Analiza akt niniejszej sprawy wykaza ł a, ż e przedsi ę biorca dopu ś ci ł si ę naruszenia art. 9 ust. 3 w zw. z art. 9 ust. 1 uonpk nie potwierdzaj ą c na pi ś mie nast ę puj ą cych informacji o: imieniu i nazwisku przedsi ę biorcy, organie, który zarejestrowa ł jego dzia ł alno ść gospodarcz ą i numeru, pod jakim tego dokonano, istotnych w ł a ś ciwo ś ci ś wiadczenia i jego przedmiotu, cenie obejmuj ą cej wszystkie sk ł adniki, w szczególno ś ci c ł a i podatki, zasadach zap ł aty ceny, kosztach, terminie i sposobie dostawy towaru, prawie odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni wraz ze wskazaniem ustawowych wyj ą tków od tego prawa. Poprzez to naruszono obowi ą zek udzielenia konsumentom rzetelnej, pe ł nej i prawdziwej informacji (karty nr 11 i 13). Przedsi ę biorcy zawieraj ą cy z konsumentami umowy na odleg ł o ść s ą zobowi ą zani do potwierdzania konsumentom nast ę puj ą cych danych dotycz ą cych: imienia i nazwiska (nazwy) przedsi ę biorcy, jego adresu zamieszkania (siedziby), organu, który zarejestrowa ł dzia ł alno ść gospodarcz ą i numeru, pod jakim tego dokonano, istotnych w ł a ś ciwo ś ci ś wiadczenia i jego przedmiotu, ceny obejmuj ą cej wszystkie sk ł adniki, zasad jej zap ł aty, kosztów, terminu i sposobu dostawy towaru, informacji o prawie odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni wraz z wyj ą tkami i informacji o kosztach wynikaj ą cych z korzystania ze ś rodków porozumiewania si ę na odleg ł o ść , je ż eli s ą one skalkulowane inaczej ni ż wedle normalnej taryfy, terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie maj ą charakter wi ążą cy, miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji. Przedmiotowe potwierdzenia powinny mie ć form ę pisemn ą . Zgodnie z art. 78 § 1 Kc „ Do zachowania pisemnej formy czynno ś ci prawnej wystarcza z ł o ż enie w ł asnor ę cznego podpisu na dokumencie obejmuj ą cym tre ść o ś wiadczenia woli, z których ka ż dy jest podpisany przez jedn ą ze stron, lub dokumentów, z których ka ż dy obejmuje tre ść o ś wiadczenia woli jednej ze stron i jest przez ni ą podpisany” . Z powy ż szego wynika wi ę c, ż e by mo ż na by ł o uzna ć , i ż zachowano form ę pisemn ą okre ś lonej czynno ś ci, podmiot musi z ł o ż y ć w ł asnor ę czny podpis. Tak ą sam ą rang ę , jak podpis w ł asnor ę czny ma podpis elektroniczny weryfikowany przy pomocy wa ż nego kwalifikowanego certyfikatu. Ocena zgromadzonego materia ł u dowodowego wykaza ł a jednak, ż e w tej sprawie przedsi ę biorca nie sk ł ada podpisu, o jakim mowa powy ż ej. W niniejszym przypadku przedsi ę biorca przesy ł a potwierdzenia w formie elektronicznej (karty nr 31 – 33), które nie s ą opatrzone podpisami elektronicznymi, o jakich mowa powy ż ej, z uwagi na co nie zostaje dochowana wymagana prawem forma. W potwierdzeniach tych zamieszczono informacje jedynie o numerze zamówienia, dacie jego z ł o ż enia, danych identyfikuj ą cych konsumenta, sposobie dostarczenia zakupionego towaru i zap ł aty za niego, wysoko ś ci nale ż no ś ci (bez okre ś lenia, co sk ł ada si ę na ca łą nale ż no ść ) oraz o tym, co stanowi przedmiot umowy. Dowód otrzymania przesy ł ki od przedsi ę biorcy stanowi „ potwierdzenie nadania paczki ” stosowane przez Poczt ę Polsk ą (karty nr 29 – 30). Wprawdzie widnieje na nim podpis przedsi ę biorcy lub osoby dzia ł aj ą cej w jej imieniu, lecz nie spe ł nia on wymogów okre ś lonych przepisami uonpk, gdy ż jedyne dane, jakie s ą wskazane na przedmiotowych blankietach, to nazwa, pod jak ą przedsi ę biorca prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą , adres miejsca prowadzenia dzia ł alno ś ci, imi ę i nazwisko oraz adres odbiorcy paczki, kwota, do zap ł aty jakiej zobowi ą zany jest odbiorca i data nadania. Z uwagi na powy ż sze nie mo ż na uzna ć , ż e dosz ł o do spe ł nienia obowi ą zku z art. 9 ust. 3 uonpk. Analiza zgromadzonego materia ł u dowodowego wykaza ł a, ż e przedsi ę biorca nie potwierdza na pi ś mie informacji 6 dotycz ą cych: imienia i nazwiska, organu, który zarejestrowa ł jego dzia ł alno ść gospodarcz ą i numeru, pod jakim tego dokonano, istotnych w ł a ś ciwo ś ci ś wiadczenia i jego przedmiotu, ceny obejmuj ą cej wszystkie sk ł adniki, zasad jej zap ł aty, kosztów, terminu i sposobu dostawy towaru, informacji o prawie odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni wraz z wyj ą tkami, terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie maj ą charakter wi ążą cy, miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji. Uwzgl ę dniaj ą c powy ż sze okoliczno ś ci nale ż a ł o uzna ć , ż e przedsi ę biorca nie dope ł ni ł obowi ą zku okre ś lonego w art. 9 ust. 3 uonpk w zw. z art. 9 ust. 1 tej ustawy, a tym samym jego zachowanie jest bezprawne. Przedsi ę biorca nie zamieszcza w przesy ł anych potwierdzeniach tak ż e dalszych informacji wyliczonych w art. 9 ust. 1 uonpk, tj. danych dotycz ą cych umów o ś wiadczenie us ł ug. W zwi ą zku z tym, ż e w rozwa ż anym przypadku zawierane s ą umowy sprzeda ż y, niecelowe, a wr ę cz niemo ż liwe jest odwo ł ywanie si ę do postanowie ń normuj ą cych kwestie zwi ą zane z umowami o innym charakterze. Katarzyna K. P., dzia ł aj ą ca pod nazw ą „MOJA” prowadzi sprzeda ż p ł yt (karty nr 14 – 18). Ze wzgl ę du na to, w przypadku okre ś lania wyj ą tków od prawa odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni, uzasadnione jest powo ł ywanie tre ś ci art. 10 ust. 3 pkt 2 uonpk, czyli wskazanie, ż e prawo do odst ą pienia od umowy nie przys ł uguje w wypadku dotycz ą cym nagra ń audialnych i wizualnych oraz zapisanych na no ś nikach programów komputerowych po usuni ę ciu przez konsumenta ich oryginalnego opakowania. Odpowiednie potwierdzenie stanowi dowód zawarcia umowy o okre ś lonej tre ś ci. Dane, które powinny by ć w nim wymienione okre ś laj ą najistotniejsze elementy umowy. Umo ż liwiaj ą one nie tylko identyfikacj ę przedsi ę biorcy, lecz równie ż charakteryzuj ą przedmiot ś wiadczenia, sposób wykonania umowy oraz tryb post ę powania w przypadku, gdy dor ę czony przedmiot nie odpowiada umowie. Ich potwierdzenie u ł atwia konsumentowi skorzystanie z przys ł uguj ą cych mu uprawnie ń oraz zapewnia wiedz ę na temat spoczywaj ą cych na nim obowi ą zków, a tak ż e dokumentuje wyznaczone granice prawa konsumentów do odst ą pienia od umowy. W przypadku powstania ewentualnego sporu na tle umowy zawartej na odleg ł o ść posiadanie odpowiedniego dokumentu u ł atwia dochodzenie roszcze ń , a w razie skierowania sprawy na drog ę s ą dow ą u ł atwia kwestie dowodowe. Realizacja obowi ą zku spoczywaj ą cego na przedsi ę biorcy by ł aby zapewniona wówczas, gdyby przedsi ę biorca oprócz dotychczas przesy ł anych potwierdze ń nadania paczki stosowanych przez Poczt ę Polsk ą sporz ą dza ł pisemne potwierdzenia informacji na temat jego imienia i nazwiska, organu, który zarejestrowa ł dzia ł alno ść gospodarcz ą i numeru, pod jakim tego dokonano, istotnych w ł a ś ciwo ś ci ś wiadczenia i jego przedmiotu, ceny obejmuj ą cej wszystkie sk ł adniki, zasad jej zap ł aty, kosztów, terminu i sposobu dostawy towaru, informacji o prawie odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni wraz z wyj ą tkami i informacji o terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie maj ą charakter wi ążą cy oraz o miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji. Sporna praktyka opisana w tym punkcie decyzji jest stosowana przy zawieraniu przez niego z konsumentami umów na odleg ł o ść . Kontrahenci przedsi ę biorcy tworz ą liczn ą i nie okre ś lon ą , co do sk ł adu osobowego grup ę podmiotów. W zwi ą zku z tym nale ż a ł o przyj ąć , ż e dotkni ę ci bezprawnym dzia ł aniem przedsi ę biorcy albo przynajmniej nara ż eni na jego ujemne skutki zostali wszyscy konsumenci. W ś wietle powy ż szego, na mocy art. 23 c ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów organ antymonopolowy orzek ł , jak w punkcie I sentencji niniejszej decyzji. II. 1. Art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą nak ł ada na przedsi ę biorców obowi ą zek okre ś lenia regulaminu ś wiadczenia us ł ug drog ą elektroniczn ą , który powinien by ć nieodp ł atnie udost ę pniany konsumentom, a na ich żą danie powinien by ć udost ę pniany w taki sposób, który umo ż liwia pozyskanie, odtwarzanie i utrwalenie jego tre ś ci. 7 Brak regulaminu o jakim mowa powy ż ej prowadzi ł do tego (karta nr 15), ż e konsumenci byli pozbawieni mo ż liwo ś ci zapoznania si ę z zasadami, które przedsi ę biorca przyjmowa ł jako obowi ą zuj ą ce przy zawieraniu z nimi umów sprzeda ż y na odleg ł o ść za po ś rednictwem internetu. Brak regulaminu powodowa ł równie ż , ż e przedsi ę biorca nie przekazywa ł pe ł nej informacji na temat warunków zawarcia umowy. Dzia ł anie takie nale ż y uzna ć za niedopuszczalne i szczególnie naganne w obliczu tego, ż e przedsi ę biorca zawiera umowy z konsumentami, a wi ę c podmiotami najs ł abszymi na rynku. Opisywana praktyka niew ą tpliwie godzi ł a w ich interesy. Niedope ł nienie obowi ą zku wynikaj ą cego z przepisu prawa spowodowa ł o, ż e dzia ł anie przedsi ę biorcy by ł o obarczone cech ą bezprawno ś ci. Sposób, w jaki Katarzyna K. P. „MOJA” zawiera umowy z konsumentami powoduje, ż e jej kontrahenci tworz ą liczn ą grup ę podmiotów, której sk ł ad nieustannie si ę zmienia. Potencjalnie ka ż dy mo ż e sta ć si ę nabywc ą oferowanego przez ni ą towaru. W zwi ą zku z tym, ż e nie jest mo ż liwe wskazanie sk ł adu osobowego grupy podmiotów b ę d ą cych kontrahentami w/w przedsi ę biorcy, nale ż a ł o uzna ć , ż e dosz ł o do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. W zwi ą zku z powy ż szym organ antymonopolowy stwierdzi ł , ze dosz ł o do naruszenia art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W toku niniejszego post ę powania przedsi ę biorca dor ę czy ł Regulamin zakupów (wydruk z dnia 04. 08. 2005r.) (karty nr 34 – 36), który zosta ł zamieszczony na stronie internetowej, za po ś rednictwem której dokonywana jest sprzeda ż . Jednocze ś nie istnieje mo ż liwo ść utrwalenia tego regulaminu poprzez jego wydrukowanie. Powy ż sze pozwoli ł o przyj ąć , ż e zosta ł spe ł niony nakaz okre ś lony w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą , a tym samym przedsi ę biorca zaniecha ł stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów z dniem 04. 08. 2005r. 2. Przedsi ę biorca nie informowa ł konsumentów o swoim adresie elektronicznym (karty nr 11 i 13), wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 5 ust. 2 ustawy o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą . Katarzyna K. P. zawiera z konsumentami umowy na odleg ł o ść za po ś rednictwem internetu. Mo ż na przyj ąć , ż e dla konsumentów, którzy decyduj ą si ę na tak ą form ę zawarcia umowy, kontakt z wykorzystaniem elektronicznych ś rodków porozumiewania si ę jest najdogodniejsz ą form ą komunikowania si ę w danej sytuacji. Niezb ę dne zatem jest umo ż liwienie konsumentom kontaktu za po ś rednictwem poczty elektronicznej. W takim przypadku konieczne jest wskazanie przez przedsi ę biorc ę jego adresu elektronicznego. W niniejszej sprawie przedsi ę biorca nie dope ł ni ł przedmiotowego obowi ą zku, z uwagi na co jego dzia ł anie by ł o niezgodne z art. 5 ust. 2 ustawy o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą , a wi ę c bezprawne. Jak wskazano w punkcie I uzasadnienia niniejszej decyzji, z charakteru prowadzonej przez przedsi ę biorc ę dzia ł alno ś ci wynika to, ż e swym bezprawnym dzia ł aniem godzi on w zbiorowe interesy konsumentów. W zwi ą zku z tym tak ż e i w tym wypadku, w wyniku stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów dosz ł o do naruszenia art. 23 a ust. 1 ustawy antymonopolowej. W toku niniejszego post ę powania przedsi ę biorca przekaza ł wydruk strony internetowej z dnia 04. 08. 2005r. (karta nr 37), za po ś rednictwem której zawierane s ą z konsumentami umowy, gdzie zamieszczono adres elektroniczny, pod jakim konsumenci mog ą kontaktowa ć si ę z przedsi ę biorc ą . W tych okoliczno ś ciach, stosownie do art. 23 e ust. 2 ustawy antymonopolowej nale ż a ł o orzec, ż e praktyka opisana w niniejszym punkcie narusza ł a zbiorowe interesy konsumentów oraz, ż e z dniem 04. 08. 2005r. dosz ł o do jej zaniechania. 3. Przedsi ę biorca nie informowa ł konsumentów o swoim imieniu i nazwisku, organie rejestruj ą cym dzia ł alno ść gospodarcz ą oraz o numerze, pod jakim rejestracji tej dokonano (karty 11 i 13), w wyniku czego dosz ł o do naruszenia art. 9 ust. 1 pkt 1 uonpk. Zgodnie z w/w przepisem przedmiotowe informacje powinny zosta ć konsumentom przekazane najpó ź niej w chwili z ł o ż enia mu propozycji zawarcia umowy, a wi ę c jeszcze przed powstaniem stosunku umownego pomi ę dzy przedsi ę biorc ą , a konsumentem. Dane, o jakich mowa powy ż ej, umo ż liwiaj ą identyfikacj ę przedsi ę biorcy. Wiedza, o tym, kto jest drug ą stron ą kontraktu jest 8 wiedz ą podstawow ą , a jednocze ś nie niezb ę dn ą . W przypadku powstania ewentualnego sporu na tle umowy zawartej na odleg ł o ść i wyst ą pienia na drog ę s ą dow ą , konieczne b ę dzie wskazanie danych precyzyjnie okre ś laj ą cych przedsi ę biorc ę . Katarzyna K. P. swoimi dzia ł aniami naruszy ł a zbiorowe interesy konsumentów, gdy ż praktyka przez ni ą stosowana by ł a wymierzona w nieoznaczon ą grup ę konsumentów, w ca łą zbiorowo ść konsumentów. Nie wykonuj ą c nakazu okre ś lonego w art. 9 ust. 1 pkt 1 uonpk Katarzyna K. P. „MOJA” dopu ś ci ł a si ę naruszenia art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Przedsi ę biorca przekaza ł organowi antymonopolowemu wydruk zak ł adki na stronie internetowej o nazwie „kontakt” z dnia 04. 08. 2005. (karta nr 37), z którego wynika, ż e zamieszczono tam informacje o imieniu i nazwisku oraz adresie przedsi ę biorcy. W zak ł adce „firma” wskazano imi ę i nazwisko przedsi ę biorcy, organ rejestruj ą cy oraz numer, pod jakim przedsi ę biorc ę wpisano go do ewidencji dzia ł alno ś ci gospodarczej (karta nr 38). W „Regulaminie zakupów” (karta nr 34) powtórnie wskazano w/w dane. Na tej podstawie organ antymonopolowy stwierdzi ł , ż e z dniem 04. 08. 2005r. dosz ł o do zaniechania stosowania praktyki okre ś lonej w niniejszym punkcie. 4. Przedsi ę biorca nie informowa ł konsumentów o tym, jakie sk ł adniki zawiera podawana przy oferowanych produktach cena, tj., czy w cenie tej uwzgl ę dniono wszystkie c ł a i podatki (karty nr 11 i 13). Brak przedmiotowej informacji powodowa ł , ż e dzia ł anie przedsi ę biorcy by ł o niezgodne z art. 9 ust. 1 pkt 3 uonpk, który nak ł ada na przedsi ę biorców, którzy chc ą zawrze ć konsumentami umowy na odleg ł o ść , obowi ą zek udzielenia uprzedniej informacji w w/w zakresie. Zgodnie z art. 23 a ust. 2 uonpk praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów stanowi równie ż nieudzielanie konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji. W niniejszym przypadku brak by ł o informacji spe ł niaj ą cej w/w wymogi. Na tej podstawie nale ż a ł o przyj ąć , ż e dzia ł anie przedsi ę biorcy nosi ł o znami ę bezprawno ś ci. W zwi ą zku z tym, ż e zakwestionowana praktyka mia ł a wp ł yw na sytuacj ę prawn ą i faktyczn ą szerokiego kr ę gu konsumentów, których nie mo ż na wskaza ć indywidualnie, dosz ł o do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. W ś wietle w/w faktów nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e dosz ł o do naruszenia art. 23 a uonpk. W pkt. 8 „Regulaminu zakupów” (karta nr 35), którego wydruk z 04. 08. 2005r. przedsi ę biorca przekaza ł organowi antymonopolowemu, zawarto zapis, z którego wynika, ż e wszystkie ceny podawane s ą w z ł otych polskich i zawieraj ą podatek VAT. Z uwagi na powy ż sze orzeczono, jak w punkcie I 4 sentencji niniejszej decyzji. 5. Przedsi ę biorca nie informowa ł konsumentów o terminie dostawy zamówionego towaru, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 1 pkt 5 uonpk (karty nr 11 i 13). Brak wiedzy na ten temat uniemo ż liwia konsumentom dochodzenie roszcze ń z tytu ł u nienale ż ytego, nieterminowego wykonania umowy, gdy ż nie b ę d ą oni wiedzieli, kiedy zgodnie z umow ą ma nast ą pi ć realizacja ś wiadczenia przedsi ę biorcy. Nieudzielanie powy ż szej informacji jest bezprawne i godzi w zbiorowe interesy konsumentów. Na tej podstawie nale ż a ł o uzna ć , ż e praktyka stosowana przez Katarzyn ę K. P. „MOJ Ą ” narusza ł a art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Przedsi ę biorca przekaza ł wydruk „Regulaminu zakupów” z dnia 04. 08. 2005r., w którym zawarto zapisy normuj ą ce kwesti ę terminu dostawy zamówionego przez konsumenta towaru (karta nr 35). W zwi ą zku z tym, ż e w toku niniejszego post ę powania przedsi ę biorca dowiód ł , ż e zaniecha ł stosowania w/w praktyki, stosownie do art. 23 e ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów organ antymonopolowy orzek ł , ż e praktyka opisana w niniejszym punkcie narusza ł a zbiorowe interesy konsumentów oraz, ż e dosz ł o do zaniechania jej stosowania z dniem 04. 08. 2005r. 9 6. Przedsi ę biorca nie informowa ł konsumentów o prawie odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni, ze wskazaniem wyj ą tków okre ś lonych przepisami prawa, co jest niezgodne z art. 9 ust. 1 pkt 6 uonpk (karty 11 i 13). Na mocy art. 7 ust. 1 uonpk konsument, który zawar ł umow ę na odleg ł o ść mo ż e od niej odst ą pi ć bez podania przyczyn, sk ł adaj ą c stosowne o ś wiadczenie na pi ś mie w terminie dziesi ę ciu dni. W art. 10 ust. 3 uonpk wymieniono wyj ą tki od tej regu ł y. Uwzgl ę dniaj ą c charakter prowadzonej przez Katarzyn ę K. P. dzia ł alno ś ci oraz fakt, ż e przedmiotem zawieranych przez ni ą umów s ą p ł yty i kasety z nagraniami muzycznymi oraz z filmami, w niniejszym przypadku zastosowanie znajdzie art. 10 ust. 3 pkt 2 w/w ustawy, zgodnie z którym prawo odst ą pienia od umowy zawartej na odleg ł o ść nie przys ł uguje konsumentowi wypadku, gdy przedmiotem ś wiadczenia s ą nagrania audialne i wizualne oraz zapisane na no ś nikach programy komputerowe po usuni ę ciu przez konsumenta ich oryginalnego opakowania. Art. 9 ust. 1 pkt 6 w/w ustawy nak ł ada na przedsi ę biorc ę obowi ą zek poinformowania konsumenta o powy ż szym prawie oraz o okoliczno ś ciach wy łą czaj ą cych mo ż liwo ść skorzystania z tego uprawnienia najpó ź niej w chwili z ł o ż enia propozycji zawarcia umowy. Z analizy tre ś ci zapisów zawartych na stronie internetowej przedsi ę biorcy wynika ł o, ż e konsumenci nie byli o swoim uprawnieniu informowani. Prawo konsumentów do odst ą pienia od umów zawieranych na odleg ł o ść stanowi fundament ochrony ich interesów przy zawieraniu umów na odleg ł o ść . By uprawnienie to mog ł o zosta ć zrealizowane, konsumenci musz ą posiada ć odpowiedni ą wiedz ę , a t ą ma zapewni ć informacja przekazywana przez przedsi ę biorc ę . Katarzyna K. P. „MOJA” dopu ś ci ł a si ę zaniechania polegaj ą cego na niedope ł nieniu obowi ą zku okre ś lonego w art. 9 ust. 1 pkt 6 uonpk, z uwagi na co jej dzia ł anie zosta ł o uznane za bezprawne. W zwi ą zku z tym, ż e praktyka opisana w niniejszym punkcie mia ł a wp ł yw na sytuacj ę szerokiego grona konsumentów, którego sk ł adu osobowego nie mo ż na poda ć , nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e godzi ona w zbiorowe interesy konsumentów. Na tej podstawie przyj ę to, ż e dosz ł o do naruszenia art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W toku przedmiotowego post ę powania przedsi ę biorca przekaza ł wydruk „Regulaminu zakupów” z 04. 08. 2005r., który w pkt. 12 zawiera zapis o nast ę puj ą cej tre ś ci: „Zgodnie z Ustaw ą z 2 marca 2000 roku "O ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny" klient mo ż e zrezygnowa ć z towaru kupionego w naszym sklepie bez podania przyczyny w ci ą gu 10 dni od daty odebrania przesy ł ki. Jest to mo ż liwe tylko wówczas, gdy towar nie by ł u ż ywany, kopiowany ani nie zosta ł w ż aden sposób zniszczony. P ł yty CD, p ł yty DVD, kasety MC musz ą by ć zwracane w oryginalnym, nienaruszonym opakowaniu” (krata nr 35). Postanowienie to odpowiada regulacji zawartej w art. 10 ust. 3 pkt 2 uonpk, na mocy którego wy łą czono mo ż liwo ść odst ą pienia konsumenta od umowy zawartej na odleg ł o ść , w przypadku, gdy usuni ę to oryginalne opakowanie z no ś nika zawieraj ą cego nagrania audialne, wizualne oraz programy komputerowe. Z uwagi na powy ż sze, na mocy art. 23 e ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, nale ż a ł o orzec, ż e wy ż ej opisana praktyka narusza ł a zbiorowe interesy konsumentów oraz, ż e dosz ł o do zaniechania jej stosowania z dniem 04. 08. 2005r. 7. Przedsi ę biorca nie informowa ł konsumentów przed zawarciem umowy na odleg ł o ść o terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie albo wynagrodzeniu maj ą charakter wi ążą cy (karty nr 11 i 13), co by ł o sprzeczne z dyspozycj ą art. 9 ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny. Niedope ł niaj ą c powy ż szego obowi ą zku Katarzyna K. P. „MOJA” nie wykona ł a równocze ś nie nakazu p ł yn ą cego z art. 23 a ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, zgodnie z którym przedsi ę biorca ma obowi ą zek udzielania rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji. W sytuacji, gdy konsumenci nie byli informowani o terminie, w jakim oferta albo informacja o cenie maj ą charakter wi ążą cy, nie wiedzieli oni jak d ł ugo pozostanie aktualna oferta, z któr ą mieli mo ż liwo ść zapozna ć si ę przed zawarciem umowy i 10 czy aktualne b ę d ą te warunki, na jakie si ę godz ą , w chwili, gdy sami b ę d ą zawiera ć umow ę . Dzia ł anie przedsi ę biorcy polegaj ą ce na niepodawaniu informacji na temat terminu zwi ą zania ofert ą lub informacji o cenie opisane w niniejszym punkcie decyzji odznacza ł o si ę cech ą bezprawno ś ci. Z uwagi na charakter prowadzonej przez przedsi ę biorc ą dzia ł alno ś ci, godzi ł o ono w zbiorowe interesy ogó ł u konsumentów. Na gruncie tych ustale ń nale ż a ł o orzec, ż e przedmiotowa praktyka by ł a niezgodna z art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W czasie trwania niniejszego post ę powania przedsi ę biorca wprowadzi ł w ż ycie „Regulamin zakupów” i zamie ś ci ł go na stronie internetowej, za po ś rednictwem której zawierane s ą z konsumentami umowy sprzeda ż y. W pkt. 8 w/w regulaminu zamieszczono zapis informuj ą cy o terminie zwi ą zania ofert ą , któremu nadano nast ę puj ą ce brzmienie: „ Cena podana przy ka ż dym towarze jest wi ążą ca w chwili z ł o ż enia przez klienta zamówienia. Sklep zastrzega sobie prawo do zmiany cen towarów znajduj ą cych si ę w ofercie, wprowadzania nowych towarów do oferty sklepu internetowego, przeprowadzania i odwo ł ywania akcji promocyjnych na stronach sklepu b ą d ź wprowadzania w nich zmian. Koszty dostawy dodawane s ą do ceny towaru i wy ś wietlane s ą na formularzu zmówienia” (karta nr 35). Zamieszczenie przez przedsi ę biorc ę powy ż szej informacji na stronie internetowej o adresie www.mojamuzyka.com.pl doprowadzi ł o do zaniechania stosowania praktyki niezgodnej art. 23 a ustawy antymonopolowej. Z tego wzgl ę du nale ż a ł o orzec, jak w pkt. II 7 sentencji niniejszej decyzji. 8. Przedsi ę biorca nie informowa ł konsumentów przed zawarciem umowy sprzeda ż y na odleg ł o ść o miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji (karty nr 11 i 13), wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 1 pkt 10 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny. W przypadku, gdy dostarczony przez przedsi ę biorc ę towar nie posiada cech okre ś lonych w umowie, tzn. jest wadliwy, konsument mo ż e z ł o ż y ć reklamacj ę . Powy ż sze uprawnienie konsumenta nie mo ż e by ć jednak wykonywane w dowolny sposób i w nieograniczonym terminie. Z tego wzgl ę du przedsi ę biorca jest na mocy art. 9 ust. 1 pkt 10 uonpk obowi ą zany do wskazania miejsca i sposobu sk ł adania reklamacji. W niniejszym przypadku brak by ł o powy ż szej informacji. W wyniku tego konsumenci nie wiedzieli, jakich formalno ś ci nale ż y dope ł ni ć , aby prawid ł owo z ł o ż y ć reklamacj ę oraz gdzie nale ż y si ę skierowa ć . Takie dzia ł anie przedsi ę biorcy by ł o niezgodne z obowi ą zuj ą cymi przepisami prawa, a wi ę c bezprawne. W zwi ą zku z tym, ż e powy ż sza praktyka dotyka ł a szerokiego grona uczestników rynku nale ż a ł o uzna ć , ż e dosz ł o do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. W konsekwencji tego dosz ł o do naruszenia art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W toku niniejszego post ę powania przedsi ę biorca udowodni ł , ż e zaniecha ł stosowania kwestionowanej praktyki. Do zaniechania dosz ł o w wyniku zamieszczenia na stronie internetowej przedsi ę biorcy „Regulaminu zakupów”, który w pkt. 15 normuje kwesti ę wnoszenia reklamacji (karta nr 35). Wydruk regulaminu, który potwierdza dokonanie zmian datowany jest na 04. 08. 2005r., w zwi ą zku z czym nale ż a ł o uzna ć , ż e w tym terminie dosz ł o do zaniechania stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów okre ś lonej w niniejszym punkcie decyzji. 9. Zgodnie z art. 66 1 § 2 pkt 1 Kodeksu cywilnego, przedsi ę biorca sk ł adaj ą cy ofert ę w postaci elektronicznej jest obowi ą zany przed zawarciem umowy poinformowa ć drug ą stron ę w sposób jednoznaczny i zrozumia ł y o czynno ś ciach technicznych sk ł adaj ą cych si ę na procedur ę zawarcia umowy. Jedn ą z zasadniczych kwestii przy zawieraniu umowy jest zachowanie odpowiedniej formy, wymaganej przepisami prawa albo wynikaj ą cej z uzgodnie ń stron. Konsument musi posiada ć wiedz ę na temat tego, jakie czynno ś ci doprowadz ą do zawarcia umowy z dwóch wzgl ę dów. Po pierwsze, w sytuacji, gdy chce on zawrze ć umow ę , powinien wiedzie ć , jakie czynno ś ci nale ż y wykona ć , by do jej zawarcia dosz ł o. Po drugie wiedza na temat czynno ś ci sk ł adaj ą cych si ę na procedur ę zawarcia umowy wyeliminuje mo ż liwo ść zawarcia umowy wbrew woli konsumenta, w sytuacji, gdy np. nie wiedzia ł on i 11 nie móg ł wiedzie ć , ż e dokonanie okre ś lonej czynno ś ci b ę dzie równoznaczne ze z ł o ż eniem okre ś lonego o ś wiadczenia woli. Informacja, o jakiej mowa w art. 66 1 § 2 pkt 1 K.c. powinna by ć jednoznaczna i zrozumia ł a tj. nie budz ą ca w ą tpliwo ś ci co do tre ś ci i czytelna, mo ż liwa do odebrania z technicznego punktu widzenia. W niniejszym przypadku przedsi ę biorca nie informowa ł konsumentów o czynno ś ciach technicznych, jakie sk ł adaj ą si ę na procedur ę zawarcia umowy. Konsekwencj ą zaniechania przedsi ę biorcy by ł o naruszenie obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji. Z uwagi na fakt, ż e zachowanie to godzi ł o w interesy nieokre ś lonej, szerokiej grupy konsumentów, prowadzi ł o ono do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. W zwi ą zku z tym nale ż a ł o uzna ć , ż e dosz ł o do naruszenia art. 23 a ust. 1 i 2 ustawy antymonopolowej. Dnia 04. 08. 2005r. przedsi ę biorca zamie ś ci ł na swojej stronie internetowej „Regulamin zakupów”, w którym w punktach 1 – 3 okre ś lono tryb w ł a ś ciwy do zawarcia umowy (karta nr 34). To pozwoli ł o na stwierdzenie, ż e w powy ż szym terminie dosz ł o do zaniechania stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów. St ą d nale ż a ł o orzec, jak w pkt. II 9 niniejszej decyzji. 10. Przedsi ę biorca nie informowa ł konsumentów przed zawarciem umowy o zasadach i sposobach utrwalania, zabezpieczania i udost ę pniania tre ś ci zawartej umowy (karty nr 11 i 13), czego dotyczy art. 66 1 § 2 pkt 3 K.c. Na mocy przedmiotowego przepisu, przedsi ę biorcy sk ł adaj ą cy ofert ę zawarcia umowy w postaci elektronicznej s ą obowi ą zani do poinformowania konsumentów o tym, w jaki sposób mo ż na utrwali ć i zabezpieczy ć oraz zapozna ć si ę z tre ś ci ą zawartej umowy. Brak stosownej informacji mo ż e prowadzi ć do sytuacji, w której konsument nie b ę dzie wiedzia ł , w jaki sposób nast ą pi utrwalenie warunków zawieranej przez niego umowy i w jaki sposób mo ż e si ę z nimi zapozna ć , w konsekwencji czego mo ż e nie wiedzie ć jakie spoczywaj ą na nim obowi ą zki i jakie przys ł uguj ą mu prawa. W toku niniejszego post ę powania ustalono, ż e konsumenci sk ł adaj ą zamówienia w ten sposób, ż e wykorzystuj ą specjalny formularz zamówienia zamieszczony na stronie internetowej. By przes ł a ć zamówienie konsument nie musi spe ł ni ć dodatkowych wymogów tj. stworzy ć indywidualnego konta w sklepie przedsi ę biorcy, ani zalogowa ć si ę . W takim przypadku przedsi ę biorca powinien przed zawarciem umowy wyra ź nie poinformowa ć o zasadach i sposobach utrwalania, zabezpieczania i udost ę pniania tre ś ci przysz ł ej umowy. Z uwagi na fakt, ż e przedsi ę biorca przy zawieraniu z konsumentami umów na odleg ł o ść za po ś rednictwem internetu nie dope ł ni ł w/w obowi ą zku, a tym samym nie przekazywa ł rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji na temat sposobów utrwalania, zabezpieczania i udost ę pniania tre ś ci zawieranej umowy, dosz ł o do naruszenia art. 23 a ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W toku niniejszego post ę powania ustalono, ż e dnia 04. 08. 2005r. na stronie internetowej, za po ś rednictwem której zawierane s ą umowy, zamieszczono „Regulamin zakupów”, w którym zawarto informacj ę odnosz ą c ą si ę do kwestii utrwalania, zabezpieczania i udost ę pniania istotnych postanowie ń zawieranej umowy (karty nr 35 – 36). Przedsi ę biorca wskaza ł w pkt. 16 regulaminu, ż e utrwalenie tre ś ci umowy b ę dzie nast ę powa ł o przez przekazanie konsumentowi dokumentu zawieraj ą cego postanowienia umowy. Powy ż sze okoliczno ś ci pozwoli ł y przyj ąć , ż e w niniejszym przypadku przedsi ę biorca stosowa ł praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w art. 23 a ust. 1 i 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz, ż e dosz ł o do zaniechania jej stosowania z dniem 04. 08. 2005r. 11. Przedsi ę biorca nie informowa ł konsumentów przed zawarciem umowy o metodach i ś rodkach technicznych s ł u żą cych wykrywaniu i korygowaniu b łę dów we wprowadzonych danych (karty nr 11 i 13). Obowi ą zek taki nak ł ada na przedsi ę biorców ustawodawca w art. 66¹ § 2 pkt 4 K.c. Brak powy ż szej informacji mo ż e negatywnie wp ł ywa ć na sytuacj ę konsumentów, poniewa ż nie b ę d ą oni wiedzieli, w jaki sposób dokona ć modyfikacji przes ł anego przedsi ę biorcy zamówienia. Z tego wzgl ę du nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e 12 przedsi ę biorca, niedope ł niaj ą c obowi ą zku z art. 66¹ § 2 pkt 4 K.c., nie spe ł ni ł tak ż e obowi ą zku udzielania rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji wynikaj ą cego z art. 23 a ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, a jego dzia ł anie by ł o bezprawne. W zwi ą zku z tym, ż e dzia ł aniem tym przedsi ę biorca godzi ł w interesy nieoznaczonej, szerokiej grupy konsumentów, dosz ł o do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. Katarzyna K. P. „MOJA” wprowadzi ł a w ż ycie dnia 04. 08. 2005r. „Regulamin zakupów”, w którym w pkt. 7 okre ś lono, ż e zamówienia mog ą by ć modyfikowane telefonicznie albo za po ś rednictwem poczty elektronicznej (karty nr 34 - 35). Konsumenci mog ą równie ż w takim samym trybie wycofa ć z ł o ż one zamówienia. Z uwagi na to organ antymonopolowy stwierdzi ł , na podstawie art. 23 e ust. 2 ustawy antymonopolowej, ż e przedsi ę biorca stosowa ł praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów oraz, ż e dosz ł o do zaniechania jej stosowania. 12. Przedsi ę biorca nie informowa ł konsumentów o j ę zykach, w jakich mo ż e by ć zawarta umowa (karty nr 11 i 13). Obowi ą zek podawania w/w informacji ustanowiono w art. 66 1 § 2 pkt 5 K.c. dla przedsi ę biorców, którzy sk ł adaj ą ofert ę w postaci elektronicznej. W niniejszym przypadku konsumenci sk ł adaj ą zamówienia za pomoc ą specjalnego formularza zamówienia zamieszczonego na stronie internetowej przedsi ę biorcy lub telefonicznie (karta nr 34). Ustawa z dnia 7 pa ź dziernika 1999 r. o j ę zyku polskim (Dz. U. Nr 90, poz. 999 ze zm.) stanowi, ż e na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w obrocie z udzia ł em konsumentów u ż ywa si ę j ę zyka polskiego, je ż eli konsument ma miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w chwili zawarcia umowy oraz umowa ma by ć wykonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W przypadku, gdy nie zostaj ą spe ł nione w/w warunki dopuszcza si ę zawarcie umowy tak ż e w innym j ę zyku ni ż j ę zyk polski. Z tego wzgl ę du konsumenci powinni by ć ka ż dorazowo informowani, w jakim j ę zyku mog ą zawrze ć umow ę na odleg ł o ść . Nie podawanie informacji wymaganej na podstawie zapisów Kodeksu cywilnego doprowadzi ł o do naruszenia obowi ą zku udzielania rzetelnej, pe ł nej i prawdziwej informacji okre ś lonego w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów. Jednocze ś nie dosz ł o do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów, gdy ż praktyka stosowana przez przedsi ę biorc ę godzi ł a w interesy szerokiej grupy konsumentów, której poszczególnych cz ł onków nie mo ż na zidentyfikowa ć . Na tej podstawie stwierdzono, ż e dosz ł o od naruszenia art. 23 a ust. 1 i 2 ustawy antymonopolowej. W pkt. 17 „Regulaminu zakupów”, zamieszczonego na stronie internetowej przedsi ę biorcy dnia 04. 08. 2005r., unormowano rozwa ż an ą w niniejszym punkcie kwesti ę w ten sposób, ż e wyra ź nie wskazano, i ż umowa sprzeda ż y mo ż e by ć zawarta w j ę zyku polskim (karta nr 36). Z uwagi na to nale ż a ł o uzna ć , ż e dosz ł o do zaniechania stosowania kwestionowanej w tym punkcie decyzji praktyki. St ą d orzeczono, jak w pkt. II 12 decyzji. III. Art. 100 e ustawy antymonopolowej umo ż liwia Prezesowi Urz ę du nadanie decyzji w ca ł o ś ci lub w cz ęś ci rygoru natychmiastowej wykonalno ś ci, je ż eli wymaga tego wa ż ny interes konsumentów. W niniejszym przypadku przedsi ę biorca zawiera z konsumentami umowy na odleg ł o ść , których specyfika polega na tym, ż e strony nie s ą jednocze ś nie obecne w miejscu zawierania umowy, co znacznie ogranicza mo ż liwo ść bezpo ś redniego zapoznania si ę z jej przedmiotem. Konsekwencj ą powy ż szego sposobu zawierania umów jest zwi ę kszone ryzyko, ż e zakupiony towar nie b ę dzie odpowiada ł umowie. Interes konsumentów przemawia za tym, aby dysponowali oni potwierdzeniem wszystkich informacji dotycz ą cych przedsi ę biorcy oraz postanowie ń umowy, co mo ż e u ł atwi ć np. dochodzenie roszcze ń powsta ł ych na tle umowy zawartej na odleg ł o ść przed s ą dem. Z uwagi na przedmiotowe zagro ż enie interesu konsumentów, nadanie punktowi I decyzji rygoru natychmiastowej wykonalno ś ci, jest uzasadnione. St ą d orzeczono jak w punkcie III niniejszej decyzji. IV. Zgodnie z art. 75 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów organ antymonopolowy rozstrzyga o kosztach w drodze postanowienia, które mo ż e by ć zamieszczone w decyzji ko ń cz ą cej post ę powanie. W my ś l art. 72 ustawy, je ż eli post ę powanie zosta ł o wszcz ę te z 13 urz ę du i w jego wyniku Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdzi ł naruszenie przepisów ustawy, przedsi ę biorca, który dopu ś ci ł si ę tego naruszenia, zobowi ą zany jest ponie ść koszty tego post ę powania. Post ę powanie w sprawie stosowania przez Katarzyn ę P. K., prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą pod nazw ą „MOJA” w Warszawie, praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów zosta ł o wszcz ę te z urz ę du. W wyniku tego post ę powania w punkcie I i II sentencji decyzji stwierdzono naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Kosztami niniejszego post ę powania dla organu antymonopolowego, s ą wydatki zwi ą zane z korespondencj ą prowadzon ą z przedsi ę biorc ą . W zwi ą zku z powy ż szym organ antymonopolowy postanowi ł obci ąż y ć Katarzyn ę K. P. „MOJ Ą ” kosztami post ę powania w wysoko ś ci 37 z ł (s ł ownie: trzydzie ś ci siedem z ł otych). Koszty niniejszego post ę powania przedsi ę biorca obowi ą zany jest wp ł aci ć na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie w NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000 w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji. Na postanowienie zawarte w punkcie V niniejszej decyzji, na podstawie art. 78 ust. 6 ustawy antymonopolowej w zwi ą zku z 479 28 § 1 pkt 2 k.p.c. przys ł uguje za ż alenie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie –S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach w terminie tygodnia od dnia dor ę czenia. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy antymonopolowej w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od daty jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach. DYREKTOR DELEGATURY URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW W KATOWICACH Alicja Kral 14