Numer decyzji
RKT-22/2004
Decyzja UOKiK RKT-22/2004
- Data decyzji
- 9 kwietnia 2004
Treść rozstrzygnięcia
1 DELEGATURA UOKiK W KATOWICACH Katowice, dn. 09.04.2004r. RKT-61-15/04/SB DECYZJA Nr RKT- 22/2004 I Stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z zm. Dz. U. z 2003r. Nr 60, poz. 535 i Dz.U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652) i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172 z pó ź n. zm.), po przeprowadzeniu wszcz ę tego z urz ę du post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, przeciwko „LEVEL” Sp. z o.o., ul. A. Korfantego nr 70, lok. 1, 40-169 Katowice - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: na podstawie art. 23c) ust. 1 w zwi ą zku z art. 23a) ust. 1 i 2 w/w ustawy uznaje si ę za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów , praktyk ę polegaj ą c ą na stosowaniu w Regulaminie Szko ł y J ę zyków Obcych „LEVEL” do łą czonym do pisma z dnia 22.08.2003r. postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479(45) Kodeksu post ę powania cywilnego: pkt 7 Regulaminu Szko ł y J ę zyków Obcych „LEVEL” „Po rozpocz ę ciu kursu lub zamkni ę ciu list Szko ł a nie zwraca op ł at bez wzgl ę du na przyczyn ę rezygnacji.” i nakazuje si ę zaniechanie jej stosowania. II Na podstawie art. 23c) ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z zm. Dz. U. z 2003r. Nr 60, poz. 535 i Dz.U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172 z pó ź n. zm.), po przeprowadzeniu wszcz ę tego z urz ę du post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, przeciwko „LEVEL” Sp. z o.o., ul. A. Korfantego nr 70, lok. 1, 40-169 Katowice - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: okre ś la si ę „LEVEL” Sp. z o.o., ul. A. Korfantego nr 70, lok. 1, 40-169 Katowice, ś rodki usuni ę cia trwaj ą cych skutków naruszenia zbiorowych interesów konsumentów w celu wykonania nakazu okre ś lonego w pkt I sentencji niniejszej decyzji, polegaj ą ce na zaniechaniu stosowania niedozwolonego postanowienia umownego o którym mowa w pkt 7 Regulaminu zacytowanego w pkt I sentencji: „Po rozpocz ę ciu kursu lub zamkni ę ciu list Szko ł a nie zwraca op ł at bez wzgl ę du na przyczyn ę rezygnacji.” poprzez zaprzestanie wykorzystywania tre ś ci przedmiotowego postanowienia w Regulaminie Szko ł y J ę zyków Obcych „LEVEL” pocz ą wszy od dnia po dacie otrzymania niniejszej decyzji. 2 III Na podstawie art. 100e ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z zm. Dz. U. z 2003r. Nr 60, poz. 535 i Dz.U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172 z pó ź n. zm.), po przeprowadzeniu wszcz ę tego z urz ę du post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, przeciwko „LEVEL” Sp. z o.o., ul. A. Korfantego nr 70, lok. 1, 40-169 Katowice - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: maj ą c na uwadze wa ż ny interes konsumentów nadaje si ę decyzji w zakresie punktów I i II rygor natychmiastowej wykonalno ś ci. IV Na podstawie art. 72 w zwi ą zku z art. 75 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z zm. Dz. U. z 2003r. Nr 60, poz. 535 i Dz.U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172 z pó ź n. zm.), po przeprowadzeniu wszcz ę tego z urz ę du post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, przeciwko „LEVEL” Sp. z o.o., ul. A. Korfantego nr 70, lok. 1, 40-169 Katowice - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: postanawia si ę zobowi ą za ć „LEVEL” Sp. z o.o., ul. A. Korfantego nr 70, lok. 1, 40-169 Katowice, do poniesienia kosztów niniejszego post ę powania w wysoko ś ci 25 z ł (s ł ownie z ł otych: dwadzie ś cia pi ęć ). Uzasadnienie W dniu 14.08.2003r. w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwanego dalej organem antymonopolowym), z urz ę du wszcz ę te zosta ł o post ę powanie wyja ś niaj ą ce maj ą ce na celu wst ę pne ustalenie, czy „LEVEL” Sp. z o.o., ul. A. Korfantego nr 70, lok. 1, 40-169 Katowice (zwany dalej LEVEL) w umowach zawieranych z konsumentami stosuje postanowienia nosz ą ce znamiona niedozwolonych postanowie ń umownych, o których mowa w kodeksie cywilnym. W zwi ą zku z ustaleniami dokonanymi w trakcie w/w post ę powania wyja ś niaj ą cego oraz na podstawie analizy uzyskanych dokumentów, w dniu 16.01.2004r. wszcz ę te zosta ł o post ę powanie w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów w zwi ą zku z podejrzeniem podejmowania przez LEVEL, bezprawnych dzia ł a ń nosz ą cych znamiona praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 23a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z zm. Dz. U. z 2003r. Nr 60, poz. 535 i Dz.U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652) – zwanej dalej ustaw ą antymonopolow ą , poprzez: stosowanie w Regulaminie Szko ł y J ę zyków Obcych „LEVEL” do łą czonego do pisma z dnia 22.08.2003r. postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowienia wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479(45) Kodeksu post ę powania cywilnego: pkt 7 Regulaminu Szko ł y J ę zyków Obcych „LEVEL” „Po rozpocz ę ciu kursu lub zamkni ę ciu list Szko ł a nie zwraca op ł at bez wzgl ę du na przyczyn ę rezygnacji.” LEVEL w pi ś mie z dnia 26.01.2004r. ustosunkowuj ą cym si ę do zarzutu przedstawionego we wszcz ę ciu poinformowa ł , i ż w jego opinii, postanowienie uznane za niedozwolone i wpisane do rejestru niedozwolonych postanowie ń umownych nie s ą w ż adnym wypadku paralelne z zapisem zawartym w Regulaminie Szko ł y J ę zyków Obcych LEVEL. Zapis „P ł atno ść za kurs: Po dokonaniu wp ł aty pieni ą dze nie ulegaj ą zwrotowi” czy „Wst ę puj ą cy, który odst ę puje od umowy przed utworzeniem grupy, traci op ł at ę wst ę pn ą ” 3 mog ą sugerowa ć zdaniem LEVEL, i ż konsument w ż adnym przypadku nie mo ż e domaga ć si ę zwrotu wp ł aconych pieni ę dzy (nawet po 5 minutach). Natomiast zapis który istnieje w Regulaminie Szko ł y J ę zyków Obcych „LEVEL” tj. „Po rozpocz ę ciu kursu lub zamkni ę ciu list Szko ł a nie zwraca op ł at bez wzgl ę du na przyczyn ę rezygnacji” w ż adnym wypadku nie jest równoznaczny z zapisem „Wst ę puj ą cy który odst ę puje od umowy przed utworzeniem grupy traci op ł at ę wst ę pn ą ”. Zapis w Regulaminie Szko ł y J ę zyków Obcych „LEVEL” wyra ź nie sugeruje brak mo ż liwo ś ci zwrotu pieni ę dzy dopiero po zamkni ę ciu list uczestników czyli po utworzeniu si ę grupy. Dodatkowo w kwestii specyfiki dzia ł ania Szko ł y J ę zyków Obcych, LEVEL poinformowa ł , i ż nabór do grup nast ę puje dwa razy w roku, a ka ż da z grup mo ż e przyj ąć ś ci ś le okre ś lon ą ilo ść osób o czym Klient zawsze zostaje poinformowany, jak równie ż taka informacja jest zawarta w ofercie przygotowanej przez Szko łę . W zwi ą zku z czym rezygnacja któregokolwiek z Klientów w trakcie kursu powoduje, i ż Szko ł a przez ca ł y semestr ma niewielk ą szans ę uzupe ł nienia uczestników w grupie i co za tym idzie uzyskania rentowno ś ci kursów. Wed ł ug deklaracji LEVEL daje Klientom mo ż liwo ść wp ł aty w ratach bez okre ś lenia terminów i wysoko ś ci rat. Maj ą c na uwadze trudn ą sytuacj ę finansow ą Konsumenta zaznaczaj ą jedynie, i ż ca ł o ść op ł aty za kurs musi zosta ć zamkni ę ta na dwa tygodnie przed zako ń czeniem kursu, co i tak nie jest przez Klientów rzetelnie respektowane. Jak deklaruje LEVEL, nie wyst ą pi ł ż aden przypadek wykre ś lenia uczestnika z listy z powodu braku wp ł aty. Dlatego te ż w opinii LEVEL zarzucenie naruszenia zbiorowych interesów konsumentów jest bezzasadne. Organ antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje: Zgodnie z art. 23a) ust. 2 ustawy antymonopolowej, za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów uwa ż a si ę w szczególno ś ci stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 45 Kodeksu post ę powania cywilnego, naruszenie obowi ą zku udzielenia konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, nieuczciw ą lub wprowadzaj ą c ą w b łą d reklam ę i inne czyny nieuczciwej konkurencji godz ą ce w zbiorowe interesy konsumentów. Wzorce umowne wykorzystywane przy zawieraniu umów z konsumentami mog ą by ć poddane kontroli abstrakcyjnej. Kontroli abstrakcyjnej wzorca jako takiego (art. 479 36 – 479 45 K.p.c.) dokonuje si ę niezale ż nie od tego, czy wzorzec by ł , czy te ż nie by ł zastosowany w konkretnej umowie. Kontrola taka obejmuje klauzule pojedyncze lub zbiorowe (ca ł y wzorzec lub jego fragment). Oceny postanowie ń w wypadku kontroli abstrakcyjnej dokonuje S ą d Okr ę gowy w Warszawie – S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów i wy łą cznie do kompetencji tego S ą du nale ż y uznanie postanowie ń wzorców umownych za niedozowolone. Art. 479 43 k.p.c rozszerza prawomocno ść wyroku wydanego w sprawie o uznanie postanowie ń wzorca umowy za niedozwolone na osoby trzecie. Skutek tzw. prawomocno ś ci rozszerzonej nast ę puje od chwili wpisania wzorca umowy do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, prowadzonego przez Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, o którym mowa w art. 479 45 § 2 k.p.c. Konsekwencj ą umieszczenia postanowienia umownego w w/w rejestrze jest to, ż e pos ł u ż enie si ę nim b ę dzie mia ł o skutek wprowadzenia do umowy elementu bezwzgl ę dnie przez prawo zakazanego. Wpis do rejestru niedozwolonych postanowie ń umownych oznacza, ż e od tego momentu stosowanie takiej klauzuli jest zakazane we wszystkich wzorcach umownych. S ą d dokonuj ą c oceny postanowienia umownego ocenia okre ś lony zapis, i w momencie jego wpisania do rejestru klauzula przestaje by ć postanowieniem konkretnego wzorca umownego, a staje si ę samodzielnie funkcjonuj ą c ą zasad ą , która zosta ł a zakwestionowana. Ze wzgl ę du na rozszerzon ą skuteczno ść klauzul (art. 479 43 K.p.c), spe ł niaj ą one funkcj ę podobn ą do przepisów prawa. Tak wi ę c, dokonuj ą c oceny tre ś ci postanowie ń umownych wykorzystywanych przez przedsi ę biorców we wzorcach umownych nale ż y wykorzystywa ć regu ł y interpretacji wykszta ł cone w nauce prawa i praktyce orzeczniczej (wyk ł adnia j ę zykowa, systemowa, funkcjonalna i inna). St ą d te ż , niedozwolone b ę d ą takie postanowienia 4 umów, które mieszcz ą si ę w „hipotezie” klauzuli wpisanej do rejestru, której tre ść zostanie ustalona w oparciu o dokonan ą jej wyk ł adni ę . Nie jest zatem konieczna dok ł adna, literalna identyczno ść klauzuli wpisanej do rejestru i klauzuli z ni ą porównywanej. LEVEL, co potwierdza Regulamin Szko ł y J ę zyków Obcych „LEVEL” za łą czony do pisma z dnia 22.08.2003r. (Karta nr 10), do którego inkorporowano kwestionowan ą klauzul ę , stosuje w tym ż e Regulaminie postanowienie wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone: „Po rozpocz ę ciu kursu lub zamkni ę ciu list Szko ł a nie zwraca op ł at bez wzgl ę du na przyczyn ę rezygnacji.” Postanowienie wskazane powy ż ej zosta ł o uznane za niedozwolone wyrokiem z dnia 24 czerwca 2003r. Sygn. akt XVII Amc 34/01 przez S ą d Okr ę gowy w Warszawie – S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów, a nast ę pnie wpisane do rejestru niedozwolonych postanowie ń umownych w dniu 1 sierpnia 2003r. w sprawie z powództwa Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeciwko „ The American Academy of English" Sp. z o.o. z siedzib ą w Katowicach. S ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: „P ł atno ść za kurs: po dokonaniu wp ł aty pieni ą dze nie ulegaj ą zwrotowi”. S ą d dokonuj ą c oceny przedmiotowego postanowienia stan ął na stanowisku, i ż generalna zasada niezwracania stronie umowy ceny pomimo niekorzystania z przedmiotu umowy jest sprzeczna z dobrymi obyczajami oraz ra żą co narusza interesy konsumenta. S ł uchacz bowiem nie mo ż e zosta ć ca ł kowicie pozbawiony mo ż liwo ś ci zrezygnowania z uczestnictwa w kursie. Brak mo ż liwo ś ci otrzymania wp ł aconych pieni ę dzy jest nieadekwatny do ochrony kupca przed pochopno ś ci ą decyzji i dzia ł a ń konsumenta. Takie postanowienie narusza zdaniem S ą du, zasady wspó łż ycia spo ł ecznego takie jak: zaufanie stron, ż yczliwo ść , uczciwo ść . Taki wzorzec umowny koliduje równie ż z dobrymi obyczajami kupieckimi, które nie przewiduj ą w ł a ś nie zachowa ń takich jak: nadmierna ch ęć zysku czy wyzysk. W opinii S ą du, ustawodawca umie ś ci ł postanowienie odpowiadaj ą ce zakazanemu postanowieniu umownemu w katalogu niedozwolonych postanowie ń w art. 385(3) pkt 12 i 13 k.c. Stanowisko S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów zosta ł o uznane za s ł uszne przez S ą d Apelacyjny w Warszawie Wydzia ł Cywilny, który w wyroku z dnia 24 czerwca 2003r. Sygn. akt I ACa 1672/02 stwierdzi ł , i ż w/w postanowienie stanowi niedozwolone postanowienie umowne w rozumieniu art. 385(1) § 1 k.c., gdy ż wprost wynika to z art. 385(3) pkt 12 k.c. Art. 385(3) pkt 12 k.c. okre ś la, i ż wy łą czenie obowi ą zku zwrotu konsumentowi uiszczonej zap ł aty za ś wiadczenie niespe ł nione w ca ł o ś ci lub cz ęś ci, je ż eli konsument zrezygnuje z zawarcia umowy lub jej wykonania w razie w ą tpliwo ś ci jest niedozwolonym postanowieniem umowy. Dodatkowo S ą d Apelacyjny w pe ł ni podzieli ł stanowisko S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, i ż postanowienie w ra żą cy sposób narusza interes konsumenta przez naruszenie zasady równorz ę dno ś ci stron, zasady ekwiwalentno ś ci ś wiadcze ń . Postanowienie wskazane powy ż ej zosta ł o równie ż uznane za niedozwolone wyrokiem z dnia 27 czerwca 2003r. Sygn. akt XVII Amc 50/01 przez S ą d Okr ę gowy w Warszawie – S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów, a nast ę pnie wpisane do rejestru niedozwolonych postanowie ń umownych w dniu 14 sierpnia 2003r. w sprawie z powództwa Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeciwko Mi ę dzynarodowej Korporacji Gospodarczej „InCo” Sp. z o.o. z siedzib ą w Tychach. S ą d uzna ł za niedozwolone i zakaza ł stosowania postanowienia w brzmieniu: „Wst ę puj ą cy, który odst ę puje od umowy przed utworzeniem grupy, traci op ł at ę wst ę pn ą ”. S ą d uzna ł , i ż przedmiotowe postanowienie jest sprzeczne z art. 385(3) pkt 12 i 13 k.c. Przepisy te uznaj ą za niedozwolone postanowienia wzorca umowy, które wy łą czaj ą obowi ą zek zwrotu konsumentowi uiszczonej zap ł aty za ś wiadczenie nie spe ł nione w ca ł o ś ci lub cz ęś ci, je ż eli konsument zrezygnuje z zawarcia umowy lub jej wykonania, lub te ż przewiduj ą utrat ę prawa żą dania zwrotu ś wiadczenia konsumenta spe ł nionego wcze ś niej ni ż ś wiadczenie kontrahenta, gdy strony wypowiadaj ą , rozwi ą zuj ą lub odst ę puj ą od umowy. 5 Poniewa ż op ł ata wst ę pna jest ś wiadczeniem spe ł nionym przez konsumenta przed wykonaniem umowy przez przedsi ę biorc ę , jako przes ł ank ę uznania postanowienia za niedozwolone S ą d wskaza ł brak ekwiwalentu ś wiadczenia na rzecz konsumenta, które by ł oby spe ł nione przed odst ą pieniem od umowy. Powy ż szy zapis wy łą cza zatem obowi ą zek zwrotu konsumentowi uiszczonej zap ł aty za ś wiadczenie nie spe ł nione i dodatkowo przewiduje utrat ę prawa żą dania jego zwrotu. Bior ą c pod uwag ę powy ż sz ą wyk ł adni ę , mo ż na przyj ąć , i ż zacytowane postanowienia w swej tre ś ci s ą to ż same. Wszystkie one s ą sprzeczne z art. 385(3) pkt 12 i 13 k.c. Przepisy te uznaj ą za niedozwolone postanowienia wzorca umowy, które wy łą czaj ą obowi ą zek zwrotu konsumentowi uiszczonej zap ł aty za ś wiadczenie nie spe ł nione w ca ł o ś ci lub cz ęś ci, je ż eli konsument zrezygnuje z zawarcia umowy lub jej wykonania, lub te ż przewiduj ą utrat ę prawa żą dania zwrotu ś wiadczenia konsumenta spe ł nionego wcze ś niej ni ż ś wiadczenie kontrahenta, gdy strony wypowiadaj ą , rozwi ą zuj ą lub odst ę puj ą od umowy. Op ł aty, które Konsument wnosi na rzecz przedsi ę biorcy s ą wynagrodzeniem ponoszonym w zwi ą zku z ucz ę szczaniem na zaj ę cia z j ę zyka obcego zorganizowane przez LEVEL. Tak wi ę c dzi ę ki wnoszonym op ł atom, Konsument ma prawo do uczestniczenia w zorganizowanych przez LEVEL zaj ę ciach. Mo ż na st ą d wnioskowa ć , i ż LEVEL przys ł uguj ą ś rodki pieni ęż ne odpowiadaj ą ce warto ś ci ś wiadczonych us ł ug. Natomiast kwestionowany zapis mówi, i ż po rozpocz ę ciu kursu lub zamkni ę ciu list wniesione op ł aty nie podlegaj ą zwrotowi, bez wzgl ę du na powód rezygnacji. Tak wi ę c kwestionowany zapis umo ż liwia LEVEL zatrzymanie op ł at, które zosta ł y wp ł acone z tytu ł u zorganizowania zaj ęć j ę zykowych, nawet, gdy Konsument zrezygnowa ł z korzystania z us ł ug LEVEL po rozpocz ę ciu kursu lub zamkni ę ciu list, a wi ę c zatrzymania ś rodków, którym nie odpowiada ekwiwalent ś wiadczenia na rzecz konsumenta. LEVEL mo ż e zatrzyma ć wp ł acone wcze ś niej ś rodki, nawet, gdy nie zosta ł o spe ł nione ś wiadczenie w cz ęś ci lub ca ł o ś ci na rzecz Konsumenta. Tak wi ę c, bior ą c pod uwag ę powy ż sze uzasadnienie, nale ż y przyj ąć , i ż w/w postanowienia ró ż ni ą si ę tylko podmiotowo, a wszelkie inne ró ż nice nie maj ą wp ł ywu na sposób zachowania przedsi ę biorcy. W/w zapisy S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów uzna ł za niedozwolone w powo ł anych wyrokach, gdy ż jako postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nie uzgodnione indywidualnie, kszta ł towa ł y jego prawa i obowi ą zki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, ra żą co naruszaj ą c jego interesy. Zgodnie z art. 23a) ust. 1 ustawy antymonopolowej przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł ania przedsi ę biorcy. Przedmiotem niniejszego post ę powania by ł o dokonanie oceny, czy przedsi ę biorca stosuje niedozwolone postanowienia umowne, których wykorzystywanie w obrocie z konsumentami jest zabronione. Przez stosowanie niedozwolonych postanowie ń umownych rozumie ć nale ż y realizowanie zawartej umowy w oparciu o zakazane postanowienia, tak wi ę c realizacj ę umowy w sposób zakazany. Jak wykazano powy ż ej, przedsi ę biorca naruszy ł prawo poprzez stosowanie zakazanych postanowie ń wpisanych do rejestru niedozwolonych postanowie ń umownych. Pos ł ugiwanie si ę postanowieniem, które zosta ł o wpisane do rejestru niedozwolonych postanowie ń umownych, po uznaniu go przez S ą d Okr ę gowy w Warszawie – S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów za niedozwolone jest zakazane z mocy prawa. Art. 479 43 k.p.c. rozszerza prawomocno ść wyroku wydanego w sprawie o uznanie postanowie ń wzorca umownego za niedozwolone na osoby trzecie. Skutek tzw. prawomocno ś ci rozszerzonej nast ę puje od chwili wpisania wzorca umowy do rejestru postanowie ń wzorca umowy uznanych za niedozwolone, prowadzonego przez organ antymonopolowy. Konsekwencj ą umieszczenia postanowienia klauzuli umownej w rejestrze jest to, ż e pos ł u ż enie si ę ni ą b ę dzie mia ł o skutek wprowadzenia do umowy elementu bezwzgl ę dnie przez prawo zakazanego Wpis do rejestru oznacza zatem, ż e od tej chwili klauzula taka jest zakazana we wszystkich wzorcach umów. Stosowanie klauzuli wpisanych do rejestru jest wykroczeniem, zagro ż onym kar ą grzywny. Dodatkowo zgodnie z art. 58 § 1 i 3 k.c. czynno ść prawna sprzeczna z ustaw ą 6 albo maj ą ca na celu obej ś cie ustawy jest niewa ż na, chyba, ż e w ł a ś ciwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególno ś ci ten, i ż na miejsce niewa ż nych postanowie ń czynno ś ci prawnej wchodz ą odpowiednie przepisy ustaw. Je ż eli niewa ż no ś ci ą jest dotkni ę ta tylko cz ęść czynno ś ci prawnej, czynno ść pozostaje w mocy co do pozosta ł ych cz ęś ci, chyba, ż e z okoliczno ś ci wynika, i ż bez postanowie ń dotkni ę tych niewa ż no ś ci ą czynno ść nie zosta ł aby dokonana. Zgodnie z art. 365 § 1 k.p.c. orzeczenie prawomocne wi ąż e nie tyko strony i s ą d, który je wyda ł , lecz równie ż inne s ą dy i organy pa ń stwowe, a w wypadkach w ustawie przewidzianych tak ż e inne osoby. S ą d orzekaj ą c co do postanowienia, i ż jest to niedozwolone postanowienie umowne stwierdza, i ż kszta ł tuje ono prawa i obowi ą zki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, równocze ś nie ra żą co naruszaj ą c jego interesy. Zgodnie z art. 385 1 § 1 k.c. przez niedozwolone postanowienie umowne uwa ż a si ę , postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nie uzgodnione indywidualnie, które kszta ł tuj ą jego prawa i obowi ą zki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, ra żą co naruszaj ą c jego interesy. Bior ą c pod uwag ę powy ż sz ą wyk ł adni ę , mo ż na stwierdzi ć , i ż praktyki polegaj ą ce na generalnej zasadzie nie zwracanie wniesionych ś rodków, które nie maja pó ź niej ekwiwalentu w ś wiadczonych us ł ugach, narusza zbiorowy interes konsumentów. W ś wietle powy ż szego, nale ż y stwierdzi ć , ż e w niniejszej sprawie zosta ł naruszony zbiorowy interes konsumentów i tym samym zasadne by ł o podj ę cie dzia ł a ń przewidzianych w ustawie dla zapewnienia ochrony konsumentów. Wobec powy ż szego orzeka si ę jak w pkt I sentencji. Zgodnie z art. 23c ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w decyzji, Prezes Urz ę du mo ż e okre ś li ć ś rodki usuni ę cia trwaj ą cych skutków naruszenia zbiorowych interesów konsumentów w celu zapewnienia wykonania nakazu. Ś rodkiem usuni ę cia praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów w celu wykonania nakazu okre ś lonego w pkt I sentencji niniejszej decyzji, nale ż y uzna ć zaniechanie stosowania niedozwolonego postanowienia umownego, tj. pkt 7 Regulaminu zacytowanego w pkt I sentencji: „Po rozpocz ę ciu kursu lub zamkni ę ciu list Szko ł a nie zwraca op ł at bez wzgl ę du na przyczyn ę rezygnacji.” poprzez zaprzestanie wykorzystywania tre ś ci przedmiotowego postanowienia w Regulaminie Szko ł y J ę zyków Obcych „LEVEL” pocz ą wszy od dnia po dacie otrzymania niniejszej decyzji. Wobec powy ż szego orzeka si ę jak w pkt II sentencji. Art. 100e) ustawy antymonopolowej, umo ż liwia Prezesowi Urz ę du nadanie decyzji w ca ł o ś ci lub w cz ęś ci rygoru natychmiastowej wykonalno ś ci, je ż eli wymaga tego wa ż ny interes konsumentów. W przedmiotowym przypadku wa ż ny interes konsumentów upatruje si ę w interesie ekonomicznym konsumenta. Regulamin, którego postanowienia poddano kontroli ma za zadanie uregulowa ć relacje pomi ę dzy przedsi ę biorc ą , oraz konsumentem, który zamierza korzysta ć z kursu nauki j ę zyka. Kwestionowane postanowienie dotyczy wy łą czenia mo ż liwo ś ci dokonania zwrotu za ś wiadczenie nie spe ł nione w ca ł o ś ci lub cz ęś ci, je ż eli konsument zrezygnuje z jego wykonania, a tak ż e gdy ż wy łą cza obowi ą zek zwrotu ś wiadczenia konsumenta spe ł nionego wcze ś niej ni ż ś wiadczenie przedsi ę biorcy. Tak wi ę c przedsi ę biorca mo ż e zatrzyma ć ś rodki, którym nie odpowiada ć ekwiwalent ś wiadczenia przedsi ę biorcy na rzecz konsumenta. Z uwagi na przedmiotowe zagro ż enie interesu ekonomicznego konsumentów, nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalno ś ci, jest uzasadnione. Wobec powy ż szego orzeka si ę jak w pkt III sentencji. Na podstawie art. 72 ustawy antymonopolowej, je ż eli post ę powanie zosta ł o wszcz ę te z urz ę du i w jego wyniku Prezes Urz ę du stwierdzi ł naruszenie przepisów ustawy, przedsi ę biorca lub zwi ą zek przedsi ę biorców, który dopu ś ci ł si ę tego naruszenia, zobowi ą zany jest ponie ść koszty post ę powania. Zgodnie z art. 75 ustawy antymonopolowej, organ 7 antymonopolowy rozstrzyga o kosztach, w drodze postanowienia, które mo ż e by ć zamieszczone w decyzji ko ń cz ą cej post ę powanie. Post ę powanie przeciwko LEVEL w sprawie stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, zosta ł o wszcz ę te z urz ę du. Na podstawie ustale ń dokonanych w trakcie post ę powania organ antymonopolowy w punkcie I decyzji stwierdzi ł naruszenie przepisów ustawy antymonopolowej. Kosztami niniejszego post ę powania dla organu antymonopolowego, s ą wydatki w wysoko ś ci 25 z ł zwi ą zane z korespondencj ą pomi ę dzy organem antymonopolowym a przedsi ę biorc ą . W zwi ą zku z powy ż szym organ antymonopolowy postanowi ł obci ąż y ć LEVEL kosztami post ę powania w wysoko ś ci 25 z ł (s ł ownie z ł otych: dwadzie ś cia pi ęć ). Wobec powy ż szego orzeka si ę jak w punkcie IV sentencji decyzji. Koszty niniejszego post ę powania przedsi ę biorca obowi ą zany jest wp ł aci ć na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie w NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000. Na postanowienie zawarte w punkcie IV niniejszej decyzji, na podstawie art. 78 ust. 6 ustawy antymonopolowej w zwi ą zku z art. 479 28 § 1 pkt 2 k.p.c. przys ł uguje za ż alenie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach w terminie tygodnia od dnia dor ę czenia. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy antymonopolowej w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach. Dyrektor Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach Alicja Kral
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- RKT-61-15/04/SB
- Rodzaj praktyki
- Ochrona zbiorowych interesów konsumentów
- Kara finansowa
- nie
- Branża
- 85.59 Pozaszkolne formy edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowane
- Region
- Śląskie
- Strony
- Szkoła Języków Obcych „LEVEL” Sp. z o.o. Katowice
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów