RKR-40/2005

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W KRAKOWIE RKR-61-26/05/KCH- 11 /05 Kraków, dn. 18 maja 2005r. DECYZJA NR RKR - 40 /2005 Na podstawie art. 23c w zwi ą zku z art. 23a ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.), stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz.U. nr 18, poz. 172 z pó ź n. zm.), po przeprowadzeniu – na wniosek Powiatowego Rzecznika Konsumentów w Stalowej Woli - post ę powania w sprawie stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznaje si ę za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów praktyk ę polegaj ą c ą na niedope ł nieniu przez przedsi ę biorc ę P.H.U. „SEKRET” A. Pyzara, M. Pyzara sp. j. z siedzib ą w Stalowej Woli, ul. Staszica 13, obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, poprzez: I. stosowanie w obrocie z konsumentami formularza zg ł oszenia reklamacyjnego zawieraj ą cego sformu ł owanie: „Okre ś lenie wad przez wnosz ą cego reklamacj ę (pkt 5 )” oraz „Kiedy i w jakich okoliczno ś ciach zauwa ż ono wady (pkt 6 )”, II. sugerowanie, ż e umieszczony w zg ł oszeniu reklamacyjnym zapis w postaci: „Sprzedawca jest zwolniony z tej odpowiedzialno ś ci równie ż w przypadku stwierdzenia: uszkodzenia mechanicznego towaru, nieprzestrzegania zasad prawid ł owego u ż ytkowania i konserwacji lub samodzielnej naprawy wykonanej przez osoby nieuprawnione do ś wiadcze ń gwarancyjnych. Uprzejmie informujemy, ż e celem ustalenia strony ponosz ą cej win ę za wady, przesy ł amy towar do ekspertyzy z zastrze ż eniem 21 dniowego terminu na przeprowadzenie bada ń na koszt sprzedawcy ”, wynika z ustawy z dnia 27 lipca 2002r. o szczególnych warunkach sprzeda ż y konsumenckiej oraz o zamianie kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 141 poz. 1176 ze zm.), i jednocze ś nie nakazuje si ę zaniechanie jej stosowania. Uzasadnienie W dniu 14 lutego 2005r. do Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Krakowie wp ł yn ął wniosek Powiatowego Rzecznika Konsumentów w Stalowej Woli o wszcz ę cie post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, stosowanych – przez P.H.U. „SEKRET” A. Pyzara, M. Pyzara sp. j. z siedzib ą w Stalowej Woli, ul. Staszica 13. W uzasadnieniu wniosku Rzecznik podniós ł , ż e ww. przedsi ę biorca stosuje w obrocie z konsumentami formularz zg ł oszenia reklamacyjnego pos ł uguj ą cy si ę terminem „ wady reklamowanego towaru ” tymczasem w/w ustawa z dnia 27 lipca 2002r. o szczególnych warunkach sprzeda ż y konsumenckiej, która ma zastosowanie przy sprzeda ż y towaru konsumpcyjnego, mówi o „niezgodno ś ci towaru z umow ą ”. Ponadto, w ocenie Rzecznika, w informacji zamieszczonej w zdaniach: „Sprzedawca jest zwolniony z tej odpowiedzialno ś ci równie ż w przypadku stwierdzenia: uszkodzenia mechanicznego towaru, nieprzestrzegania zasad prawid ł owego u ż ytkowania i konserwacji lub samodzielnej naprawy wykonanej przez osoby nieuprawnione do ś wiadcze ń gwarancyjnych. Uprzejmie informujemy, ż e celem ustalenia strony ponosz ą cej win ę za wady, przesy ł amy towar do ekspertyzy z zastrze ż eniem 21 dniowego terminu na przeprowadzenie bada ń na koszt sprzedawcy ”, sugeruje si ę konsumentom jakoby takie zapisy wynika ł y z w/w ustawy o szczególnych /…/. Przeprowadzona przez organ antymonopolowy analiza formularza zg ł oszenia reklamacyjnego potwierdzi ł a, ż e mo ż e on wprowadza ć w b łą d poprzez pos ł ugiwanie si ę terminem „wada towaru”, tymczasem art. 4 i nast ę pne w/w ustawy mówi ą o „niezgodno ś ci towaru z umow ą ” oraz b łę dnie sugerowa ć konsumentom, i ż pewne wskazane okoliczno ś ci uzasadniaj ą ce zwolnienie sprzedawcy od odpowiedzialno ś ci z tytu ł u niezgodno ś ci z towaru z umow ą wynikaj ą z powo ł ywanej ustawy. Powy ż sze stwierdzenia da ł y podstaw ę do wszcz ę cia w dniu 24 lutego 2005r. postanowieniem nr RKR – 77/05 - na wniosek Powiatowego Rzecznika Konsumentów w Stalowej Woli - post ę powania w sprawie stosowania przez przedsi ę biorców A. Pyzara i M. Pyzara dzia ł aj ą cych pod firm ą P.H.U. „Sekret” sp. j. z siedzib ą w Stalowej Woli praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. W toku post ę powania, pismem z dnia 25 lutego 2005r. (sygn. akt: RKR – 61- 26/05/KCH-2/05), wezwano przedsi ę biorc ę do dostarczenia wzorców druków reklamacyjnych oraz zaj ę cia stanowiska w sprawie postawionych zarzutów. Odpowiadaj ą c na wezwanie Urz ę du przedsi ę biorca o ś wiadczy ł , ż e stosowane w obrocie z konsumentami druki reklamacyjne nie s ą samodzielnie przygotowywane, a kupowane w sklepach, hurtowniach papierniczych lub zamawiane w drukarni wg wzoru druku zakupionego w sklepie papierniczym. Jednocze ś nie wyja ś ni ł , ż e dokonuj ą c zakupu druków czy te ż zamawiaj ą c wed ł ug zakupionego wcze ś niej wzoru nie analizuje tre ś ci zg ł oszenia reklamacyjnego. Ponadto zobowi ą za ł si ę do wycofania z obrotu, do czasu wyja ś nienia sprawy, dotychczas stosowanych druków reklamacyjnych. Przedsi ę biorca wyst ą pi ł równie ż z pro ś b ą o przedstawienie obowi ą zuj ą cego druku reklamacyjnego. Organ antymonopolowy w pi ś mie z dnia 15 marca 2005r. (sygn. akt: RKR – 61- 26/05/KCH-7) wyja ś ni ł , ż e w/w ustawa o szczególnych warunkach /…/ nie nak ł ada na sprzedawc ę obowi ą zku posiadania druków zg ł oszenia reklamacyjnego. Pos ł ugiwanie si ę gotowymi wzorami jest zwyczajowo przyj ę te w relacjach sprzedawca – konsument i wynika z ch ę ci uproszczenia obrotu gospodarczego. Alternatyw ą dla stosowania gotowych wzorów jest sporz ą dzanie odr ę bnego dla ka ż dej sprawy protoko ł u przyj ę cia zg ł oszenia reklamacyjnego, czyni ą cego zado ść wymogom okre ś lonym w w/w ustawie w zakresie rzetelnej i pe ł nej informacji. 2 W dniu 31 marca 2005r. pismem sygn. akt: RKR – 61-26/05/KCH-8/05 wezwano przedsi ę biorc ę do ostatecznego przedstawienia jednoznacznej informacji w przedmiocie, czy zamierza zmieni ć dotychczas stosowane wzory druków reklamacyjnych oraz ewentualnego dor ę czenia egzemplarza nowego formularza, jaki b ę dzie wprowadzony do obrotu z konsumentami. Przedsi ę biorca jednoznacznie nie zobowi ą za ł si ę do wycofania z obrotu dotychczas stosowanych wzorów druków reklamacyjnych. Uwzgl ę dniaj ą c powy ż sze organ antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje: Przeprowadzona przez organ antymonopolowy analiza formularza pod k ą tem stosowanych w nim sformu ł owa ń , wykaza ł a, ż e pos ł uguje si ę on terminem „wada”, tymczasem ustawa o szczególnych warunkach wskazuje na „niezgodno ść towaru z umow ą ”. W stosowanym przez przedsi ę biorc ę formularzu znalaz ł si ę równie ż zapis w brzmieniu: „Sprzedawca jest zwolniony z tej odpowiedzialno ś ci równie ż w przypadku stwierdzenia: uszkodzenia mechanicznego towaru, nieprzestrzegania zasad prawid ł owego u ż ytkowania i konserwacji lub samodzielnej naprawy wykonanej przez osoby nieuprawnione do ś wiadcze ń gwarancyjnych. Uprzejmie informujemy, ż e celem ustalenia strony ponosz ą cej win ę za wady, przesy ł amy towar do ekspertyzy z zastrze ż eniem 21 dniowego terminu na przeprowadzenie bada ń na koszt sprzedawcy ”. Zapis o takiej tre ś ci mo ż e wprowadza ć w b łą d i sugerowa ć konsumentom, ż e wskazane w formularzu okoliczno ś ci uzasadniaj ą zwolnienie sprzedawcy od odpowiedzialno ś ci z tytu ł u niezgodno ś ci towaru z umow ą . Ponadto z przywo ł anego zapisu wynika, ż e warunkiem rozpatrzenia reklamacji jest dokonanie ekspertyzy przez bieg ł ego w terminie 21 dniowym, a to wskazuje, ż e termin rozpatrzenia reklamacji wynosi co najmniej 21 dni. Ustawa z dnia 27 lipca 2002r. o szczególnych warunkach sprzeda ż y konsumenckiej, która ma zastosowanie do umów kupna sprzeda ż y dla celów niezwi ą zanych z dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą , nie nak ł ada obowi ą zku udzia ł u rzeczoznawcy przy przyj ę ciu reklamacji, ani te ż nie wy łą cza odpowiedzialno ś ci sprzedawcy z uwagi na wyst ą pienie okre ś lonych okoliczno ś ci. W ocenie organu antymonopolowego kwestionowany zapis jest sprzeczny z art. 8 w/w. W ś wietle tego przepisu konsumentowi przys ł uguje prawo do zg ł oszenia niezgodno ś ci (a nie wady) zakupionego towaru z umow ą , natomiast przedsi ę biorca zobowi ą zany jest w terminie 14 dni od przyj ę cia zg ł oszenia do ustosunkowania si ę do żą da ń konsumenta, tj. poinformowania go, czy uznaje reklamacj ę za zasadn ą oraz okre ś lenia terminu i sposobu jej za ł atwienia, a w przypadku nieuwzgl ę dnienia reklamacji – poinformowania o przyczynach odmowy. Art. 23a ustawy o ochronie (…) stanowi, ż e za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów uwa ż a si ę m.in. naruszenie obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji. Bior ą c powy ż sze pod uwag ę organ antymonopolowy uzna ł , ż e stosowanie przez przedsi ę biorc ę P.H.U. „SEKRET” A. Pyzara, M. Pyzara sp. j. z siedzib ą w Stalowej Woli formularza zg ł oszenia reklamacyjnego, którego tre ść mo ż e wprowadza ć w b łą d konsumentów, co do trybu zg ł oszenia niezgodno ś ci zakupionego towaru z umow ą – stanowi praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów, okre ś lon ą w art. 23 a ust.2 ustawy o ochronie (…). 3 Przepis art. 23c ust. 1 stanowi, ż e Prezes Urz ę du w decyzji o uznaniu praktyki za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów nakazuje zaniechanie jej stosowania. Maj ą c na uwadze powy ż sze, orzeczono jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie /.../, w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje stronom odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów - Delegatura w Krakowie, 30-011 Kraków, Plac Szczepa ń ski 5. Dyrektor Delegatury w Krakowie Barbara du Vall Otrzymuj ą : 1. P.H.U. Sekret A. Pyzara, M. Pyzara ul. Staszica 13 37 – 450 Stalowa Wola 2. Powiatowy Rzecznik Konsumentów Starostwo Powiatowe w Stalowej Woli ul. ks. J. Popie ł uszki 17 37 – 450 Stalowa Wola 3. a/a 4