RKR-18/2006

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W KRAKOWIE RKR-61-10/06/MS-4/06 Kraków, dn. 21 kwietnia 2006r. DECYZJA Nr RKR - 18/2006 Na podstawie art. 100b ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080), stosownie do art. 28 ust 6 tej ustawy oraz § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2002 r. Nr 18, poz. 172 z pó ź n. zm.) - w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – odmawia si ę wszcz ę cia - na wniosek Ogólnopolskiego Akademickiego Zwi ą zku Zawodowego w Warszawie - post ę powania w sprawie stosowania przez Uniwersytet Jagiello ń ski w Krakowie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów polegaj ą cych na: − dyskryminacji konsumentów us ł ug u ż yteczno ś ci publicznej (us ł ug edukacyjnych) polegaj ą cej na tym, ż e z t ą kategori ą konsumentów uczelnia w ogóle nie zawiera umowy o ś wiadczenie us ł ug edukacyjnych (studia zaoczne, wieczorowe, studia podyplomowe oraz kursy i studia specjalne), co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w zw. z art. 353 § 1 i art. 353 1 k.c. w zwi ą zku z art. 23a ust. 1 w/w ustawy o ochronie (...), − braku dor ę czenia stronie konsumenckiej ogólnych warunków umowy, wzoru umowy lub regulaminu, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 385 k.c. w zwi ą zku z art. 23a ust. 1 ustawy o ochronie (...), − braku mo ż liwo ś ci dochodzenia praw przed s ą dem z uwagi na wy łą czenie zawierania umów oraz brak ogólnych warunków umów, wzoru umowy lub regulaminu, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP w zwi ą zku z art. 385 2 § 1, 387 § 2, 388 § 1, 394 § 1 k.c. oraz art. 23a ustawy o ochronie (...). UZASADNIENIE Do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Krakowie – zwanego dalej: „organem antymonopolowym” - wp ł yn ął w dniu 17.08.2004r. wniosek Ogólnopolskiego Akademickiego Zwi ą zku Zawodowego z siedzib ą w Warszawie – zwanego dalej: „Zwi ą zkiem” lub „Wnioskodawc ą ” - o wszcz ę cie przeciwko Uniwersytetowi Jagiello ń skiemu w Krakowie – zwanego dalej: „Uniwersytetem” - post ę powania pod zarzutem stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów – studentów korzystaj ą cych z p ł atnych us ł ug edukacyjnych na studiach zaocznych, wieczorowych, podyplomowych oraz kursach i studiach specjalnych na wymienionej uczelni. Uzasadniaj ą c z ł o ż ony wniosek, Zwi ą zek wyja ś ni ł , ż e w niniejszej sprawie wyst ę puje jako organizacja konsumencka oraz podniós ł , ż e Uniwersytet stosuje dyskryminacyjn ą praktyk ę w stosunku do konsumentów, którym uczelnia oferuje p ł atne us ł ugi edukacyjne w zakresie studiów 2 zaocznych, studiów wieczorowych, studiów podyplomowych, studiów specjalnych – zwanych dalej: „studiami p ł atnymi”. Zdaniem Wnioskodawcy, odmienne traktowanie tej grupy konsumentów polega na tym, ż e Uniwersytet „w ogóle nie zawiera z konsumentami umów, ani w formie ustnej, ani w formie pisemnej, a wr ę cz praktykuje wy łą czenie zawierania umów”. Stanowi to, w ocenie Zwi ą zku, nieuzasadnion ą i bezprawn ą dyskryminacj ę kilkutysi ę cznej kategorii konsumentów, wobec których „swobod ę umów uczelnia przekszta ł ci ł a w wy łą czenie swobody umów”. Kolejny zarzut Zwi ą zku dotyczy niedor ę czania „stronie konsumenckiej” ogólnych warunków umowy, czy regulaminu studiów p ł atnych przy jednoczesnym żą daniu ś wiadcze ń maj ą tkowych od konsumentów. W ocenie Zwi ą zku wy łą czenie formy zobowi ą za ń umownych przy ś wiadczeniu tego rodzaju p ł atnych us ł ug edukacyjnych wskazuje, i ż Uniwersytet w ogóle takich warunków, wzoru umowy ani regulaminu nie okre ś li ł . Pomimo to Uniwersytet żą da od konsumentów ś wiadcze ń (op ł at) za us ł ugi edukacyjne, ustalonych – zdaniem Wnioskodawcy - dowolnie i arbitralnie bez umownej podstawy zobowi ą zania, przyjmuj ą c, ż e żą dania jego s ą wi ążą ce dla konsumenta. Brak zawarcia umowy oraz brak ogólnych warunków umów, wzoru umowy lub regulaminu pozbawia konsumenta – studenta studiów p ł atnych, mo ż liwo ś ci dochodzenia praw przed s ą dem. „Brak jest bowiem wzorca kontroli (art. 385 1 k.c.) i niemo ż liwe jest okre ś lenie granic wi ążą cych stron ę przy braku okre ś lenia tre ś ci umowy. Nie ma formalnie okre ś lonych ogólnych warunków umowy, nie ma wzoru umowy, ani nie dochodzi do zawarcia umowy – nie ma wi ę c mo ż liwo ś ci wyst ą pienia do s ą du o uznanie ich zastosowania za bezskuteczne (art. 385 2 § 1 k.c.)”. W rezultacie tych dzia ł a ń , w/w grupa konsumentów (studentów) pozbawiona jest mo ż liwo ś ci żą dania ,,s ą dowej ochrony przed wyzyskiem poprzez zg ł oszenie żą dania zmniejszenia ś wiadczenia albo uniewa ż nienia umowy (art. 388 § 1 k.c.), skoro wymagane jest w tym przepisie zawarcie umowy, a uczelnia do zawarcia umowy nie dopuszcza”. Zdaniem Wnioskodawcy „Zaniechania uczelni polegaj ą ce na niedopuszczeniu do zawarcia umowy, brak okre ś lenia warunków umowy, wzorca umowy lub regulaminu, stanowi ą dzia ł ania, które maj ą wykluczy ć kontrol ę s ą dow ą dzia ł alno ś ci uczelni w zakresie ś wiadczenia p ł atnych us ł ug kszta ł cenia na studiach zaocznych lub eksternistycznych, tj. pozbawienia prawa do s ą du i s ą dowej ochrony konsumenta”. Opisana powy ż ej praktyka dyskryminacji studentów studiów p ł atnych zakwalifikowana zosta ł a przez Zwi ą zek jako naruszenie art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w zwi ą zku z art. 353 § 1 i art. 353 1 k.c. oraz art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080) – zwanej dalej: „ustaw ą o ochronie (...). Natomiast praktyka polegaj ą ca na braku dor ę czenia wzorców umownych - jako naruszenie art. 385 k.c. w zwi ą zku z art. 23a ust. 1 ustawy o ochronie (...), a brak mo ż liwo ś ci dochodzenia praw przed s ą dem - jako naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji w zwi ą zku z art. 385 2 § 1, 387 § 2, 388 § 1 i 394 § 1 k.c. oraz art. 23a ustawy o ochronie (...). Maj ą c na uwadze, ż e art. 100a ust. 1 w/w ustawy o ochronie (...) enumeratywnie okre ś la podmioty uprawnione do wyst ę powania z wnioskiem o wszcz ę cie post ę powania w sprawach praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów, organ antymonopolowy dokona ł analizy za łą czonego do wniosku statutu Zwi ą zku w celu ustalenia, czy Zwi ą zek jest organizacj ą konsumenck ą w rozumieniu art. 4 pkt 12 ustawy o ochronie (...). Przepis ten stanowi, i ż organizacj ą konsumenck ą s ą organizacje spo ł eczne, do których zada ń statutowych nale ż y ochrona interesów konsumentów, o ile ich zadanie nie polega na prowadzeniu dzia ł alno ś ci gospodarczej. Analiza statutu pozwoli ł a na ustalenie, i ż brak jest w nim zapisów stanowi ą cych, ż e celem statutowym Zwi ą zku jest ochrona interesów konsumentów. Ponadto ustalono, ż e dzia ł ania nie s ą podejmowane przez Wnioskodawc ę w interesie publicznym lecz maj ą na celu wy łą cznie ochron ę praw pracowniczych i socjalnych cz ł onków Zwi ą zku, czyli 3 indywidualnych oraz grupowych interesów jego cz ł onków. Organ antymonopolowy uzna ł , i ż Zwi ą zek nie jest organizacj ą konsumenck ą , a zatem nie posiada legitymacji czynnej do żą dania wszcz ę cia post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. Wobec powy ż szego, postanowieniem nr RKR-280/2004 z dnia 16.09.2004r. organ antymonopolowy odmówi ł Zwi ą zkowi – jako osobie nieuprawnionej – wszcz ę cia post ę powania w przedmiotowej sprawie w trybie art. 100b ust. 2 ustawy o ochronie (...). Na skutek za ż alenia Wnioskodawcy, S ą d Okr ę gowy w Warszawie – S ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów w dniu 27.06.2005r. uchyli ł w/w postanowienie nr RKR- 280/2004, uznaj ą c, ż e okre ś lone w statucie ogólnie cele Zwi ą zku zawieraj ą poj ę cie ochrony interesów konsumentów. Ochrona ta - w ocenie S ą du - ma wprawdzie charakter grupowy, jednak definicja poj ę cia organizacja konsumencka zawarta w art. 4 pkt 12 ustawy o ochronie (...) nie zawiera ogranicze ń w tym zakresie. Ponadto S ą d stwierdzi ł , ż e Zwi ą zek w dniu 16.11.2004r. zarejestrowa ł zmian ę swojego statutu, precyzuj ą c par. 5 pkt 1, poprzez dodanie postanowienia o tre ś ci: „i konsumenckich”. Orzeczenie to zosta ł o utrzymane w mocy postanowieniem S ą du Apelacyjnego z dnia 10.11.2005r. (sygn. akt VI ACz 1614/05). W zwi ą zku z powy ż szym – po zwrocie akt sprawy – organ antymonopolowy wszcz ął w dniu 2.03.2006r. post ę powanie wyja ś niaj ą ce w celu uzyskania dodatkowych informacji niezb ę dnych do rozstrzygni ę cia o wszcz ę ciu lub odmowie wszcz ę cia post ę powania w niniejszej sprawie. W szczególno ś ci przedmiotem post ę powania by ł a analiza prawna w zakresie ustale ń faktycznych odno ś nie do postawionych przez Zwi ą zek zarzutów oraz wyja ś nienie w ą tpliwo ś ci co do prawnych mo ż liwo ś ci ujmowania uczelni publicznych (w tym przypadku Uniwersytetu) jako przedsi ę biorcy na gruncie ustawy o ochronie (...). Po zebraniu dodatkowego materia ł u dowodowego i wnikliwej analizie informacji uzyskanych w toku tego post ę powania oraz w oparciu o ogólnie dost ę pne materia ł y Uniwersytetu (regulamin studiów, statut) organ antymonopolowy zdecydowa ł o podj ę ciu merytorycznej oceny podniesionych we wniosku zarzutów pod k ą tem zasadno ś ci wszcz ę cia post ę powania w sprawie naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. Na podstawie zgromadzonego materia ł u dowodowego organ antymonopolowy ustali ł i zwa ż y ł co nast ę puje: Stosownie do tre ś ci art. 23a ust. 1 ustawy o ochronie (...) istot ą praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów jest bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy godz ą ce w zbiorowe interesy konsumentów. Stwierdzenie istnienia praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów wymaga kumulatywnego spe ł nienia dwóch przes ł anek, tj.: bezprawno ś ci dzia ł ania i naruszenia zbiorowego interesu. Bezprawno ść dzia ł ania polega zarówno na naruszeniu obowi ą zuj ą cych przepisów, jak i zasad wspó łż ycia spo ł ecznego oraz dobrych obyczajów. Zbiorowe interesy konsumentów to prawa nieograniczonej liczby konsumentów, nie stanowi ą one przy tym sumy indywidualnych interesów daj ą cych si ę okre ś li ć , nawet licznej grupy konsumentów. Zawarta w tym przepisie klauzula generalna zosta ł a doprecyzowana w ust. 2 poprzez przyk ł adowe wskazanie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. Do tych praktyk zaliczono w szczególno ś ci naruszenie obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, wprowadzaj ą c ą w b łą d reklam ę oraz stosowanie postanowie ń umownych wpisanych do rejestru niedozwolonych postanowie ń umownych. 4 Intencj ą Wnioskodawcy by ł o - co wynika z tre ś ci wniosku - poddanie kwestii zwi ą zanych z ponoszeniem kosztów kszta ł cenia na tzw. p ł atnych studiach na uczelni publicznej kontroli analogicznej, jak w odniesieniu do uczelni niepublicznych, tj. na zasadach ogólnie poj ę tego prawa konsumenckiego. Tymczasem, o ile w przypadku uczelni niepublicznych - czy to z uwagi na powszechn ą praktyk ę zawierania umów cywilnoprawnych ze studentami, czy to odmienne zasady ustalania op ł at - materialnoprawne podstawy takiej kontroli nie budz ą aktualnie ż adnych w ą tpliwo ś ci, o tyle w przypadku uczelni publicznych kontrola taka nie zawsze jest dopuszczalna. Nale ż y bowiem stwierdzi ć , i ż w obecnym stanie prawnym uczelnia publiczna nie jest zobowi ą zana do zawierania ze studentami umowy w zakresie studiów p ł atnych. Ż adne przepisy powszechnie obowi ą zuj ą cego prawa – zarówno obowi ą zuj ą ce w dniu wniesienia wniosku o wszcz ę cie post ę powania, jak i w dniu orzekania przez Prezesa Urz ę du - nie nak ł adaj ą na publiczne szko ł y wy ż sze takiego obowi ą zku. Wprawdzie przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005r. Prawo o szkolnictwie wy ż szym (Dz. U. z 2005 r. Nr 164, poz. 1365) – zwanej dalej: „Prawem o szkolnictwie (...)” – przewiduj ą wprowadzenie takiego obowi ą zku, jednak ż e dopiero od roku akademickiego 2006/2007. Ponadto wskaza ć nale ż y, ż e zgodnie z art. 160 w/w Prawa o szkolnictwie (...) obowi ą zek ten dotyczy ł b ę dzie jedynie warunków odp ł atno ś ci za studia. Ustawa natomiast nie zawiera innych zapisów zobowi ą zuj ą cych uczelnie do wprowadzenia innych regulacji umownych. W zwi ą zku z powy ż szym - ju ż z tej przyczyny – brak jest podstaw do uznania dzia ł a ń Uniwersytetu za bezprawne, w ś wietle postawionych przez Zwi ą zek zarzutów. Wy łą czenie bezprawno ś ci dzia ł a ń Uniwersytetu skutkuje zatem niespe ł nieniem pierwszej z przes ł anek koniecznych do stwierdzenia stosowania praktyki ograniczaj ą cej konkurencj ę . Podkre ś lenia wymaga, ż e stosunek prawny łą cz ą cy studenta z publiczn ą szko łą wy ż sz ą w wielu obszarach nie jest oparty na zasadzie równorz ę dno ś ci stron, w ł a ś ciwej dla stosunków cywilnoprawnych. Ju ż sam akt przyj ę cia na studia akademickie jest w judykaturze uznawany za indywidualny akt administracyjny, na którego podstawie student podejmuje nauk ę poddaj ą c si ę obowi ą zuj ą cym przepisom, w tym równie ż obowi ą zuj ą cym „wewn ą trz” uczelni. (vide: S ą d Najwy ż szy w wyroku z dnia 26.09.2002r., sygn. akt III CKN 466/2000 oraz wyroki Naczelnego S ą du Administracyjnego z dnia 5.05.1989r., sygn. akt I SA 251/89 i z dnia 16.12.1999r., sygn. akt I SA 1374/99). Istotne znaczenie dla analizowanego problemu posiada uchwa ł a NSA z dnia 13.10.2003r. (sygn. akt OPS 5/2003), dotycz ą ca bezpo ś rednio kwestii op ł at za studia zaoczne na uczelni publicznej, obj ę tej – zdaniem S ą du – w ł adztwem tzw. zak ł adu administracyjnego, czyli upowa ż nieniem do jednostronnego kszta ł towania stosunków prawnych z jego u ż ytkownikami. W ocenie S ą du trafnie przyj ę to w orzecznictwie, ż e je ż eli podstaw ę przyj ę cia na studia p ł atne stanowi ł a decyzja administracyjna, to jej merytorycznej poprawno ś ci nie mo ż na w ogóle poddawa ć kontroli w procesie cywilnym. Dalej S ą d wywodzi, i ż ubiegaj ą c si ę o przyj ę cie na studia zaoczne strona jest ś wiadoma, ż e s ą to studia p ł atne, powinna zatem równie ż wiedzie ć , ż e wykonanie tej decyzji z jej strony b ę dzie polega ł o mi ę dzy innymi równie ż na uiszczaniu stosownych op ł at na zasadach okre ś lonych w przepisach powszechnie obowi ą zuj ą cych (Prawo o szkolnictwie wy ż szym oraz przepisy wykonawcze do tej ustawy), jak i wydanych na ich podstawie przepisów wewn ą trzzak ł adowych, o ile s ą zgodne z przepisami powszechnie obowi ą zuj ą cymi, na których podstawie zosta ł y wydane. Z chwil ą przyj ę cia danej osoby w poczet u ż ytkowników zak ł adu staje si ę ona podmiotem praw i obowi ą zków, które przys ł uguj ą b ą d ź obci ąż aj ą u ż ytkowników danego zak ł adu. Te prawa i obowi ą zki wynikaj ą zarówno z przepisów powszechnie obowi ą zuj ą cych, jak i ze statutów oraz regulaminów zak ł adowych. U ż ytkownika, który dobrowolnie przyst ą pi ł do zak ł adu administracyjnego (np. studenta) wi ążą przepisy zawarte w aktach normatywnych wewn ą trzzak ł adowych, poniewa ż jego 5 wniosek o przyj ę cie jest równocze ś nie wyra ż eniem zgody na poddanie si ę re ż imowi prawnemu, obowi ą zuj ą cemu w danym zak ł adzie. Konsekwentnie zatem nale ż y – zdaniem S ą du – przyj ąć , ż e równie ż kontrola tych aktów nie mo ż e przebiega ć na drodze post ę powania cywilnego. Stosownie do tre ś ci § 9 ust. 1 i 2 Rady Ministrów z dnia 27 sierpnia 1991r. w sprawie zasad gospodarki finansowej uczelni (Dz. U. Nr 84, poz. 380, z pó ź n. zm.) podstaw ę ustalenia odp ł atno ś ci za studia stanowi planowany koszt zaj ęć dydaktycznych, a rodzaje zaj ęć , za które pobierane s ą op ł aty oraz ich wysoko ść , ustala rektor. Podkre ś li ć nale ż y przy tym, ż e przepisy te zosta ł y wydane na podstawie delegacji zawartej w art. 30 poprzedniej ustawy z dnia 12 wrze ś nia 1967r. o szkolnictwie wy ż szym (Dz. U. Nr 65, poz. 385 z pó ź n. zm.), uprawniaj ą cej Rad ę Ministrów do okre ś lenia zasad i trybu uzyskiwania op ł at za zaj ę cia dydaktyczne wy łą cznie przez uczelnie pa ń stwowe . W/w rozporz ą dzenie zachowa ł o – stosownie do art. 275 ust. 3 Prawa o szkolnictwie (...) - moc obowi ą zuj ą c ą do czasu wydania nowego rozporz ą dzenia na podstawie nowej ustawy, nie pó ź niej jednak ni ż do dnia 31.12.2006r. Problem odp ł atno ś ci za studia by ł równie ż rozpatrywany przez Trybuna ł Konstytucyjny, który w orzeczeniu z 8.11.2000r. (sygn. akt SK 18/99) uzna ł , ż e kompetencja rektora do ustalania wysoko ś ci op ł at mo ż e by ć rozumiana tylko jako prawo organów autonomicznej uczelni do okre ś lenia op ł at w ramach obowi ą zuj ą cego porz ą dku prawnego. Wysoko ść tych op ł at nie mo ż e wi ę c by ć ustalana dowolnie w oderwaniu od kryteriów okre ś lonych w ustawie o szkolnictwie wy ż szym. Zdaniem Trybuna ł u, kszta ł towanie wysoko ś ci konkretnych op ł at ma charakter wykonawczy, a nadto podlega kontroli s ą dowej - w przypadku uczelni pa ń stwowej przez Naczelny S ą d Administracyjny - co do zgodno ś ci ustalonej op ł aty z obowi ą zuj ą cym prawem. Dodatkowo przepisy rozporz ą dzenia z dnia 27.08.1991r. okre ś laj ą terminy wnoszenia op ł at za studia (§ 10) oraz uprawniaj ą rektora w uzasadnionych przypadkach do zwolnienia studenta, na jego wniosek zaopiniowany przez uczelniany organ samorz ą du studenckiego, z obowi ą zku uiszczania op ł aty w ca ł o ś ci lub w cz ęś ci (§ 11). Op ł aty za zaj ę cia dydaktyczne na studiach p ł atnych na Uniwersytecie – stosownie do powo ł anego Prawa o szkolnictwie (...) oraz rozporz ą dzenia z dnia 27.08.1991r. - ustalane s ą na podstawie planowanego kosztu zaj ęć dydaktycznych. Aktualnie obowi ą zuj ą ce stawki oraz zasady p ł atno ś ci zosta ł y okre ś lone w zarz ą dzeniu nr 5 Rektora Uniwersytetu Jagiello ń skiego z dnia 24 stycznia 2005r. w sprawie wysoko ś ci op ł at za zaj ę cia dydaktyczne w roku akademickim 2005/2006 na studiach odp ł atnych. Ponadto - zarz ą dzeniem nr 18 z dnia 21 marca 2005r. w sprawie udzielania zwolnie ń z cz ęś ci op ł at za studia - Rektor okre ś li ł zasady sk ł adania i rozpatrywania indywidualnych wniosków studentów o roz ł o ż enie op ł at za studia na raty oraz o zwolnienie z obowi ą zku ich wnoszenia w ca ł o ś ci lub w cz ęś ci. Podkre ś li ć nale ż y, i ż decyzje w powy ż szych sprawach mog ą zosta ć – zgodnie z art. 207 Prawa o szkolnictwie (...) – zaskar ż one do s ą du administracyjnego. Reasumuj ą c, skoro relacje pomi ę dzy uczelni ą publiczn ą a studentami oparte s ą podstawie stosunku administracyjnoprawnego, a uczelnia nie ma obowi ą zku zawarcia umowy, brak tych umów nie mo ż e by ć podstaw ą do zarzutu stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. Doda ć ponadto nale ż y, ż e na Uniwersytecie od dnia 1.10.2003r. obowi ą zuje regulamin studiów maj ą cy zastosowanie do wszystkich typów i kierunków studiów prowadzonych na tej uczelni – w tym studiów p ł atnych, poza studiami doktoranckimi i podyplomowymi, dla których ustanowiono przepisy odr ę bne. Obowi ą zuj ą cy regulamin by ł i jest dokumentem ogólnodost ę pnym w dziekanatach wydzia ł ów, gablotach-tablicach og ł osze ń przy dziekanatach oraz na stronach internetowych 6 uczelni. Nie jest wi ę c tak ż e zasadny zarzut Zwi ą zku, ż e Uniwersytet nie opracowa ł regulaminu okre ś laj ą cego prawa i obowi ą zki studentów studiów p ł atnych, czego skutkiem jest brak informacji o prawach konsumentów ponosz ą cych okre ś lone op ł aty za studia. Zgodnie z art. 100b ust 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes UOKIK mo ż e w drodze decyzji odmówi ć wszcz ę cia post ę powania, je ż eli m.in. z posiadanych przez niego informacji wynika w sposób oczywisty, ż e zbiorowe interesy konsumentów nie uleg ł y naruszeniu. Analiza zebranego materia ł u dowodowego pozwala na przyj ę cie, ż e publiczna uczelnia nie ma obowi ą zku zawierania umów ze studentami przyjmowanymi na studia bowiem nie ma w ą tpliwo ś ci, ż e odbywa si ę to na mocy decyzji administracyjnej. Konsumenci, tj. studenci korzystaj ą cy z p ł atnych studiów zaocznych, wieczorowych lub eksternistycznych na Uniwersytecie, jak i osoby zamierzaj ą ce podj ąć studia w tym trybie, maj ą swobodny dost ę p do informacji o warunkach studiów i odp ł atno ś ci za nie. Zarzuty Zwi ą zku w powy ż szym zakresie, jak równie ż dotycz ą ce braku mo ż liwo ś ci dochodzenia przez studentów ochrony prawnej na drodze sadowej nie maj ą wi ę c uzasadnienia. Niezale ż nie od powy ż szego, w ą tpliwo ś ci budzi – w ś wietle administracyjnoprawnego charakteru stosunku łą cz ą cego uczelni ę ze studentem – to, czy studentów uczelni pa ń stwowej, uiszczaj ą cyh op ł aty za studia mo ż na w ogóle uzna ć za konsumentów w rozumieniu art. 22 1 k.c. w zwi ą zku z art. 4 pkt 11 ustawy o ochronie(...). Uczelnia pa ń stwowa – co do zasady - mo ż e by ć uznana za przedsi ę biorc ę na podstawie art. 4 pkt 1 lit. a w/w ustawy o ochronie (...), jako osoba prawna ś wiadcz ą ca us ł ugi o charakterze u ż yteczno ś ci publicznej, pomimo odmiennego orzecznictwa SOKiK. Zdaniem organu antymonopolowego, skoro studenci p ł atnych studiów zaocznych lub eksternistycznych nie zawieraj ą umów o ś wiadczenie us ł ug edukacyjnych, a podstaw ą stosunku prawnego ich z uczelni ą jest decyzja administracyjna, to brak jest podstaw do uznania ich za konsumentów. W konsekwencji, w przypadku naruszenia przez Uniwersytet ich interesów w zakresie w ł adztwa administracyjnego, nie mo ż na mówi ć o naruszeniu zbiorowego interesu konsumentów. Maj ą c powy ż sze na uwadze - a zw ł aszcza to, ż e Uniwersytet dzia ł a w ramach obowi ą zuj ą cych przepisów, co per se wy łą cza zarzucan ą przez Zwi ą zek bezprawno ść oraz brak podstaw do przyj ę cia, i ż jego dzia ł ania naruszaj ą zbiorowe interesy konsumentów, jak równie ż , ż e studenci p ł atnych studiów zaocznych lub eksternistycznych, podejmuj ą cy nauk ę na uczelni pa ń stwowej s ą konsumentami - orzeczono, jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie (...), w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji s ł u ż y odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Krakowie, 31-011 Kraków, pl. Szczepa ń ski 5, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia. Z up. Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Leszek Piekarz p.o. Dyrektora Delegatury Otrzymuj ą : 1.x Ogólnopolski Akademicki Zwi ą zek Zawodowy - ul. Tamka 34A/3, 00-355Warszawa 1 x a/a