RGD-10/2004

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW D ELEGATURA U RZĘDU O CHRONY K ONKURENCJI I K ONSUMENTÓW W G DAŃSKU 80-824 G DAŃSK , UL . P ODWALE P RZEDMIEJSKIE 30 T EL . (058) 346-29-32, T EL /F AX (058) 346-29-33, T EL . C ENTRALA (058) 301-50-21 E- MAIL : GDANSK @ UOKIK . GOV . PL RGD-430-1/04/MLM Gdańsk, dnia 7 września 2004r. Decyzja Nr RGD.10/2004 Na podstawie art. 101 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie kon- kurencji i konsumentów (tekst jednolity: D.U. Nr 86 z 2003r., poz. 804 ze późn. zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy o ochronie [...] oraz § 6 rozporządzenia Pre- zesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie określenia właściwości miej- scowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172 zm.), po przeprowadzeniu postępowania antymonopolowego wszczęte- go z urzędu - w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - na- kłada się na G w G, karę pieniężną w wysokości … co stanowi równowartość … euro, płatną do budżetu państwa, z tytułu nieudzielenia informacji żądanych przez Prezesa Urzędu na podstawie art. 45 ww. ustawy. UZASADNIENIE W dniu 5 kwietnia 2004r. Delegatura Urzędu Ochrony Konkurencji i Kon- sumentów w Gdańsku otrzymała, za pośrednictwem Delegatury UOKiK we Wrocła- wiu, pismo Pana …. Z treści pisma wynikało, że w dniu 17 marca 2004r. Pan …. na- był w sieci …. odbiornik telewizyjny, zawierając jednocześnie umowę sprzedaży ra- talnej z … W opinii konsumenta, niektóre zapisy tej mowy mogły stanowić przejaw stosowania przez … niedozwolonych praktyk rynkowych związanych z nierespekto- waniem przez kredytodawcę przepisów ustawy o kredycie konsumenckim. W dniu 19 kwietnia 2004r. organ antymonopolowy, działając na podstawie art. 45 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jednolity: D. U. Nr 86 z 2003r., poz. 804 zm.) wezwał przedsiębiorcę; G do przekazania kopii umowy kredy- towej, zawieranej w przypadku zakupu przez konsumentów towarów oferowanych w sklepach sieci …., oraz umowy łączącej Bank i przedsiębiorcę; …., właściciela sieci sklepów …., celem dokonania analizy warunków umownych i wyjaśnienia kwestii zgłaszanych przez skarżącego. Przesłane wezwanie odpowiadało wszystkim wymogom określonym w art. 45 ust. 2 ustawy, a więc zawierało wskazanie: zakresu informacji, celu żądania, ter- minu udzielenia odpowiedzi, jak również zawierało pouczenie o sankcjach za nie- 2 udzielenie informacji lub za udzielenie informacji nieprawdziwych lub wprowadzają- cych w błąd. W związku z brakiem odpowiedzi w wyznaczonym terminie organ antymo- nopolowy pismem z dnia 18 maja 2004r. ponownie wystąpił do G o udzielenie żąda- nych informacji, wyznaczając jednocześnie nowy termin na udzielenie odpowiedzi, który określony został na dzień 3 czerwca 2004r. Mimo dwukrotnego wezwania, przedsiębiorca świadomie uchylał się od udzielenia jakiejkolwiek odpowiedzi i przeka- zania wymaganych materiałów, tym samym uniemożliwiając organowi antymonopo- lowemu realizację nałożonych na niego ustawą zadań. W związku z tym, Prezes Urzędu, mając na uwadze nieskuteczność środków, użytych dla wyegzekwowania żądanych informacji, w celu przymuszenia skarżonego przedsiębiorcy do ich udziele- nia, w dniu 16 czerwca 2004r. postanowił o wszczęciu postępowania antymonopolo- wego, w sprawie nałożenia na Spółkę … w G, w oparciu o art. 101 ust. 2 pkt 2 usta- wy o ochronie [...], kary pieniężnej, za nieudzielenie informacji żądanych przez Pre- zesa Urzędu. W odpowiedzi na zawiadomienie o wszczęciu postępowania Spółka, dopie- ro w dniu 20 lipca 2004r. i to po dodatkowym ponagleniu, skierowanym pismem z dnia. 9 lipca 2004r. przekazała żądane materiały, wnioskując jednocześnie „o odstą- pienie od wymierzenia kary administracyjnej” . Organ antymonopolowy zważył, co następuje. Kompetencje Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów określa szczegółowo art. 26 ustawy o ochronie […], a ich zakres obejmuje zarówno zadania orzecznicze (por. art. 26 pkt 2), jak i pozaorzecznicze, do których należy m.in. spra- wowanie kontroli przestrzegania przez przedsiębiorców przepisów ustawy (art. 26 pkt 1) oraz występowanie do przedsiębiorców w sprawach ochrony praw i interesów kon- sumentów (art. 26 pkt 13). Z kolei, w świetle art. 45 ust. 1, każdy przedsiębiorca lub związek przed- siębiorców jest obowiązany na żądanie organu antymonopolowego do udzielenia wszelkich koniecznych informacji, w tym dokumentów i danych, i to niezależnie od tego, czy materiały te są niezbędne dla potrzeb toczącego się postępowania admini- stracyjnego, czy też dla realizacji zadań pozaorzeczniczych (por. w tej sprawie wyrok Sądu Antymonopolowego z dnia 16 grudnia 1998r., sygn. akt XVII Ama 62/98). W wypadku odmowy zadośćuczynienia temu żądaniu lub gdy dostarczone dane i in- formacje są nierzetelne Prezes UOKiK może, stosownie do treści art. 101 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie […], nałożyć na przedsiębiorcę karę pieniężną stanowiącą równo- wartość od 1.000 do 50.000.000 euro. Jeśli zatem Prezes UOKiK, mając na względzie wynikający z treści art. 26 ustawy antymonopolowej obowiązek sprawowania kontroli przestrzegania przez przedsiębiorców jej przepisów– zwrócił się do G z żądaniem przekazania określonych informacji, to zgodnie z treścią art. 45 ustawy, przedsiębiorca ten zobligowany był – nie chcąc narazić się na zarzut „nieudzielenia danych i informacji” – z nałożonego nań obowiązku wywiązać się terminowo i przy zachowaniu wymogu należytej staran- ności . Tymczasem, zarówno pierwsze, jak i kolejne wystąpienie organu antymo- nopolowego przesłane do …. nie spowodowały żadnej reakcji adresata. Odpowiedź na zawarte w piśmie Urzędu pytania wpłynęła dopiero w dniu 20 lipca 2004r., czyli 3 po upływie 3 miesięcy od daty pierwszego wezwania i po terminie wszczęcia przez Prezesa UOKiK postępowania antymonopolowego w sprawie nałożenia kary pienięż- nej. Prezes UOKiK, mając na względzie powyższe okoliczności, a także wska- zówki płynące z orzecznictwa antymonopolowego 1 , uznał, iż przesłanki niezbędne do nałożenia na G kary pieniężnej, zostały spełnione. Jest bezsporne, iż nakładanie kar na podstawie art. 101 ust. 2 pkt 2 ustawy, w granicach tamże określonych, odbywa się w trybie uznania administracyj- nego, co oznacza, że o rzeczywistej ich wysokości decyduje w danej, konkretnej sy- tuacji organ antymonopolowy w oparciu m.in. o kryteria wskazane w art. 104 ustawy oraz kierując się założeniem, zgodnie z którym nakładana sankcja winna spełniać zarówno funkcję represyjną, jak i prewencyjną (dyscyplinującą), przy czym w zależ- ności od okoliczności sprawy preferuje się pierwszą lub drugą z nich. Wskazany prze- pis ustawy o ochronie [...] stanowi, że Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsu- mentów może nałożyć na przedsiębiorcę, w drodze decyzji, karę pieniężną w wyso- kości stanowiącej równowartość od 1.000 do 50.000.000 €, jeżeli, choćby nieumyśl- nie przedsiębiorca nie udzielił informacji żądanych, przez Prezesa Urzędu, m.in. na podstawie art. 45 ustawy. Zgodnie z art. 115, wartość euro, o której mowa w przepi- sach ustawy podlega przeliczeniu na złote według kursu średniego walut obcych ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roku kalendarzowego po- przedzającego rok nałożenia kary. W tabeli kursów średnich NBP, nr 253/A/NBP/2003, średni kurs euro, na dzień 31.12.2003r., wyniósł 4,7170 zł Minimalny wymiar kary, o której mowa w art. 101 ust. 2 pkt 2 ustawy an- tymonopolowej, wyliczony zgodnie z wytycznymi zawartymi w art. 115 ustawy wyno- si; 1.000 € x 4.7170 zł = 4.717,00 zł, natomiast jej maksymalna wysokość; 50.000.000 € x 4.7170 zł = 253.855.000,00 zł. Mając na uwadze udowodnioną okoliczność niewywiązania się przez we- zwanego przedsiębiorcę z obowiązku udzielenia informacji na wezwanie Prezesa Urzędu, organ antymonopolowy nałożył na G, karę pieniężną w wysokości ….. zł (słownie:…), co stanowi równowartość ….. euro. 1 Por. Wyrok Sądu Antymonopolowego (obecnie Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumen- tów) z dnia 16 grudnia 1998r., sygn. akt XVII Ama 62/99 w którego uzasadnieniu podniesiono m.in.: „ z nieudzieleniem danych i informacji na żądanie Prezesa UOKiK mamy do czynienia, w rozumieniu art. 16 ust. 2 pkt 1 ustawy antymonopolowej, z upływem terminu wyznaczonego przedsiębiorcy na przed- łożenie stosownych materiałów ”; zakres art. 16 ust. 2 pkt 1 obejmuje zatem nie tylko nie- udzielenie określonych informacji, ale także zwłokę w wyznaczonym terminie ich przeka- zania [podkr. UOKiK], a przyjęcie zawężającej interpretacji powołanego przepisu (z pominięciem zwłoki) oznaczałoby „ zgodę na bezkarne blokowanie przez przedsiębiorcę zadań Prezesa UOKiK okre- ślonych przepisami ustawy, co byłoby trudne do zaakceptowania ”. Zaprezentowane stanowisko odnosi się, co prawda, do przepisów ustawy z dnia 24.02.1990 r. o przeciwdziałaniu […], ale uznać należy, że nadal pozostaje aktualne. 4 Nakładając karę w wysokości znacznie niższej niż maksymalna, organ an- tymonopolowy wziął pod uwagę przesłanki wskazane w art. 104 ustawy o ochronie [...], uwzględniając, że kwestionowanych działań G dopuścił się po raz pierwszy, a okoliczności sprawy, pozwalały na przyjęcie założenia, że wymierzona sankcja po- winna spełniać przede wszystkim funkcję prewencyjną. W ocenie Prezesa UOKiK przedsięwzięte środki okazały się być wystarczające dla osiągnięcia spodziewanego jej celu, tj. skutecznego wyegzekwowania od G wymaganych informacji. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji. Pouczenie: Stosownie do treści art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie [...] w związku z art. 479 28 § 2 K.p.c. – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym, od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Urzędu Ochrony Konku- rencji i Konsumentów – Delegatury w Gdańsku. Zgodnie z art. 105 ust. 4 ustawy o ochronie [...] – karę pieniężną należy uiścić w terminie 14 dni od uprawomocnienia się niniejszej decyzji, na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie nr: z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Roman Jarząbek Dyrektor Delegatury w Gdańsku