RBG-14/2005

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W BYDGOSZCZY ul. Jagiello ń ska 34, 85-097 Bydgoszcz tel. (052) 345-56-44, Fax (052) 345-56-17, E-mail: bydgosz@uokik.gov.pl Bydgoszcz, dnia 25 marca 2005r. znak: RBG-421-05/05/DK Decyzja nr RBG-14/2005 Na podstawie art. 17 w zwi ą zku z art. 12 ust. 1 i 2 pkt 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jednolity: Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.: Dz. U. z 2003, Nr 60, poz. 535, Nr 170, poz. 1652, Dz. U. z 2004, Nr 93, poz. 891, Nr 96, poz. 959) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172 z pó ź n. zm: Dz.U. z 2003r. Nr 6, poz. 68) - w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów - wyra ż a si ę zgod ę na dokonanie koncentracji polegaj ą cej na przej ę ciu przez Zak ł ady Porcelany Sto ł owej „Lubiana” Spó ł ka Akcyjna z siedzib ą w Ł ubianie kontroli nad Hut ą Szk ł a Gospodarczego „Irena” Spó ł ka Akcyjna z siedzib ą w Inowroc ł awiu. Uzasadnienie W dniu 28 lutego 2005r. do Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatury w Bydgoszczy wp ł yn ęł o zg ł oszenie zamiaru koncentracji polegaj ą cej na przej ę ciu przez Zak ł ady Porcelany Sto ł owej „Lubiana” Spó ł ka Akcyjna z siedzib ą w Ł ubianie (zwane dalej: „Lubiana” S.A.) kontroli nad Hut ą Szk ł a Gospodarczego „Irena” Spó ł ka Akcyjna z siedzib ą w Inowroc ł awiu (zwan ą dalej: HSG„Irena” S.A.). W zwi ą zku z tym, i ż spe ł nione zosta ł y niezb ę dne przes ł anki uzasadniaj ą ce zg ł oszenie koncentracji, tj.: 1) łą czny obrót przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji w roku obrotowym poprzedzaj ą cym rok zg ł oszenia, tj. w roku 2004, okre ś lony zgodnie z art. 15 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz tre ś ci ą rozporz ą dzenia Rady Ministrów z dnia 23 maja 2001 r. w sprawie obliczania obrotu przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji (Dz. U. Nr 60 poz. 611) przekroczy ł ustawowy próg równowarto ś ci 50 milionów euro, 2) bezpo ś rednie przej ę cie przez jednego przedsi ę biorc ę kontroli nad innym przedsi ę biorc ą jest jednym ze sposobów koncentracji, okre ś lonych w art. 12 ust 2 pkt 2 wy ż ej przywo ł anej ustawy, 3) nie wyst ą pi ł a w sprawie ż adna okoliczno ść z katalogu przes ł anek wymienionych w art. 13 wy ż ej wymienionej ustawy, powoduj ą ca wy łą czenie spod obowi ą zku zg ł oszenia przedmiotowej koncentracji, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej: Prezesem UOKiK lub organem antymonopolowym ) wszcz ął post ę powanie w sprawie zg ł oszenia zamiaru koncentracji polegaj ą cej na przej ę ciu przez „Lubiana” S.A. kontroli nad HSG „Irena” S.A. z siedzib ą w Inowroc ł awiu. Na podstawie informacji i dokumentów przed ł o ż onych wraz ze zg ł oszeniem zamiaru koncentracji Prezes UOKiK ustali ł , co nast ę puje: B ę d ą ca przedmiotem zg ł oszenia koncentracja dokonana si ę w formie wskazanej w art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , tj. przez przejecie kontroli. Przej ę cie kontroli nast ą pi na skutek nabycia przez „Lubiana” S.A. akcji HSG „Irena” S.A. dopuszczonych do publicznego obrotu w ilo ś ci powoduj ą cej uzyskanie przez „Lubiana” S.A. ponad 50% g ł osów na walnym zgromadzeniu HSG „Irena” S.A. Zg ł aszaj ą cy zamiar koncentracji przedsi ę biorca wskaza ł na nast ę puj ą ce jej przyczyny: Doj ś cie do skutku zg ł aszanej koncentracji umo ż liwi uzupe ł nienie oferty handlowej „Lubiana” S.A. o szk ł o gospodarcze, które nie jest produktem konkurencyjnym dla porcelany, a jedynie uzupe ł nieniem oferty „wszystko dla sto ł u”. Planowana koncentracja przyczyni si ę - w ocenie zg ł aszaj ą cego zamiar koncentracji - do: 2 1) poprawy efektywno ś ci dzia ł ania przedsi ę biorcy, którego akcje s ą nabywane, 2) zdyskontowania efektu synergii poprzez uruchomienie w ł asnej sieci sprzeda ż y detalicznej produktów wytwarzanych w spó ł kach grupy kapita ł owej. „Lubiana” S.A. jest producentem ceramicznych wyrobów sto ł owych i ozdobnych (porcelany sto ł owej). Przedsi ę biorca ten nale ż y do grupy kapita ł owej Zak ł adów Przetwórczych Surowców Chemicznych i Mineralnych „Piotrowice” Sp. z o.o. z siedzib ą w Piotrowicach (zwanej dalej: grup ą kapita ł ow ą „Piotrowice”). Podmiotem sprawuj ą cym bezpo ś redni ą kontrol ę nad „Lubiana” S.A. s ą Zak ł ady Przemys ł u Jedwabniczego „Wistil” S.A. z siedzib ą w Kaliszu. W sk ł ad grupy kapita ł owej „Piotrowice” wchodzi kilkunastu przedsi ę biorców, których przedmiotem faktycznej dzia ł alno ś ci jest: o produkcja wyrobów i pó ł fabrykatów chemicznych, o produkcja zaprawy murarskiej, o przetwórstwo tworzyw sztucznych, o produkcja ceramicznych wyrobów sto ł owych i ozdobnych, o produkcja tkanin jedwabnych, o produkcja tkanin bawe ł nianych, o produkcja dzianin, o produkcja nici do szycia, o produkcja prz ę dzy bawe ł nianej, o produkcja prz ę dzy z jedwabiu oraz w ł ókien chemicznych, o produkcja gotowych artyku ł ów w ł ókienniczych, o produkcja prz ę dzy z w ł ókien tekstylnych, o produkcja prz ę dzy we ł nianej zgrzebnej, o produkcja tkanin we ł nianych zgrzebnych, o wyko ń czanie materia ł ów w ł ókienniczych, o dzia ł alno ść turystyczna, o hotelarstwo, o szpitalnictwo, o dzia ł alno ść us ł ugowa zwi ą zana z zagospodarowaniem terenów zieleni, o produkcja papieru falistego i tektury falistej oraz opakowa ń z papieru i tektury, o sprzeda ż artyku ł ów u ż ytku domowego, o produkcja kalki do zdobienia porcelany, o odprowadzane ś cieków, 3 o unieszkodliwianie odpadów, o wywóz ś mieci i odpadów. HSG „Irena” S.A. jest spó ł k ą , której akcje s ą dopuszczone do publicznego obrotu. Na dzie ń zg ł oszenia zamiaru koncentracji akcjonariuszami posiadaj ą cymi ponad 5% g ł osów na walnym zgromadzeniu tej spó ł ki byli: przedsi ę biorcy grupy kapita ł owa Minex CEI S.A. w Warszawie (28,55%), Powszechne Towarzystwo Emerytalne Polsat S.A. w Warszawie (5,96%), grupa kapita ł owa CA IB Fund Management S.A. (14,49%), grupa kapita ł owa Skarbiec TFI S.A. (5,01%) oraz „Lubiana” S.A. (5,19%). HSG „Irena” S.A. posiada trzy spó ł ki zale ż ne, tj.: IML Sp. z o.o. z siedzib ą w Inowroc ł awiu, „Irpack” Sp. z o.o. z siedzib ą w Inowroc ł awiu i „Violetta” S.A. z siedzib ą w Stroniu Ś l ą skim oraz 4 spó ł ki stowarzyszone, tj. „Diament” Sp. z o.o. z siedzib ą w Inowroc ł awiu, IMS Glass - Decor Sp. z o.o. z siedzib ą w Poznaniu, K.H. Verbus S.A. z siedzib ą w Pszczynie i P.H. Gabriels Sp. z o.o. z siedzib ą w Rydze ( Ł otwa). HSG „Irena” S.A zajmuje si ę produkcj ą oraz sprzeda żą hurtow ą i detaliczn ą wyrobów ze szk ł a (szk ł o gospodarcze). Przedmiotem faktycznej dzia ł alno ś ci pozosta ł ych przedsi ę biorców nale żą cy do grupy kapita ł owej HSG „Irena” S.A. jest: o produkcja szk ł a kryszta ł owego, o produkcja szk ł a gospodarczego, o produkcja form, o produkcja opakowa ń z papieru i tektury falistej, o projektowanie i produkcja narz ę dzi ś ciernych, diamentowych i ceramicznych, o uszlachetnianie i przerób produktów chemicznych. Maj ą c na uwadze wy ż ej ustalony stan faktyczny, Prezes UOKiK zwa ż y ł , co nast ę puje: W ś wietle przepisu art. 17 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów Prezes UOKiK, w drodze decyzji, wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, w wyniku której konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona, w szczególno ś ci poprzez powstanie lub umocnienie pozycji dominuj ą cej na rynku. Ocena oddzia ł ywania koncentracji na stan konkurencji wymaga zatem okre ś lenia rynków w ł a ś ciwych zarówno w aspekcie geograficznym jak i produktowym, na które koncentracja wywiera wp ł yw. 4 W my ś l art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. Zatem rynek ten wyznaczaj ą zasadniczo dwa elementy: towar (rynek produktowy) i terytorium (rynek geograficzny). Z poczynionych w toku niniejszego post ę powania ustale ń faktycznych wynika, i ż w aspekcie produktowym uczestnicy koncentracji dzia ł aj ą na roz łą cznych rynkach produktowych, albowiem przedsi ę biorcy nale żą cy do grupy kapita ł owej „Piotrkowice”, w tym równie ż zg ł aszaj ą ca zamiar koncentracji „Lubiana S.A., prowadz ą dzia ł alno ść na rynkach odr ę bnych od tych, na których obecni s ą przedsi ę biorcy nale żą cy do grupy kapita ł owej HSG „Irena” S.A. Grupa kapita ł owa „Piotrowice” dzia ł a przede wszystkim na nast ę puj ą cych rynkach: rynek wyrobów chemicznych, rynek zaprawy murarskiej, rynek przetwórstwa tworzyw sztucznych, rynek tkanin dzianin i wyrobów w ł ókienniczych, rynek prz ę dzy i tkanin bawe ł nianych, rynek nici oraz rynek porcelany sto ł owej. Natomiast przedsi ę biorcy grupy kapita ł owej HSG „Irena” S.A. s ą obecni g ł ównie na takich rynkach jak: rynek szk ł a gospodarczego oraz rynek szk ł a kryszta ł owego. Bior ą c pod uwag ę odmienne w ł a ś ciwo ś ci i zastosowanie porcelanowych wyrobów sto ł owych, Prezes UOKiK uzna ł , i ż stanowi ą one odr ę bny rynek od wyrobów ze szk ł a. 1 Podkre ś li ć ponadto nale ż y, i ż g ł ówn ą cech ą polskiego rynku porcelany jest, z jednej strony, wysokie uzale ż nienie producentów od eksportu, a z drugiej, znaczny udzia ł importu w rynku krajowym. Na eksport trafia bowiem ok. 70% wyprodukowanej w Polsce porcelany, natomiast do importerów nale ż y ok. 34% rynku wewn ę trznego 2 . W ostatnich latach import porcelany do Polski ro ś nie bardzo dynamicznie (w roku 2002 wynosi ł 11.940 ton, a ju ż w roku 2003 17.220 ton), a jego wielko ść przekracza wielko ść krajowej sprzeda ż y wszystkich producentów polskich. Rynek porcelany sto ł owej jest zatem rynkiem silnie rozwini ę tej konkurencji, albowiem jego uczestnicy spotykaj ą si ę nie tylko z konkurencj ą krajowych producentów porcelany, ale tak ż e konkuruj ą z producentami zagranicznymi. 1 Urz ą d Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Poznaniu, Krajowy rynek sto ł owych wyrobów porcelanowych , Pozna ń 2002 2 Olga Andrzejewska , Produkcja i rynek porcelany , www.boss.com.pl 5 Jedynym rynkiem, który móg ł by by ć rozpatrywany w niniejszej sprawie jako ewentualny rynek wspólny jest rynek produkcji opakowa ń z papieru i tektury falistej, albowiem przedmiotem faktycznej dzia ł alno ś ci dwóch uczestników koncentracji, tj. „Lubiana-Bis” Sp. z o.o. z siedzib ą Ł ubianie (spó ł ka zale ż na od „Lubiana” S.A.) oraz „Irpack” Sp. z o.o. z siedzib ą w Inowroc ł awiu (spó ł ka zale ż na od HSG „Irena” S.A.) jest produkcj ą opakowa ń z papieru i tektury falistej. Niemniej jednak podkre ś li ć nale ż y, ż e podmioty te zajmuj ą si ę produkcj ą wy łą cznie na potrzeby spó ł ek dominuj ą cych, a ich łą czny udzia ł w rynku opakowa ń za papieru i tektury falistej jest niewielki. Maj ą c na uwadze wy ż ej przywo ł an ą definicj ę rynku w ł a ś ciwego oraz kryteria wyznaczania rynków w ł a ś ciwych, na które koncentracja wywiera wp ł yw, zawarte w rozporz ą dzeniu Rady Ministrów z dnia 3 kwietnia 2002r. w sprawie zg ł oszenia zamiaru koncentracji przedsi ę biorców (Dz. U. Nr 37.poz. 334), a tak ż e wy ż ej poczynione ustalenia faktyczne dotycz ą ce zakresu dzia ł alno ś ci prowadzonej przez uczestników planowanej koncentracji, nale ż y wyprowadzi ć nast ę puj ą ce wnioski: 1. Dla b ę d ą cej przedmiotem zg ł oszenia koncentracji nie zidentyfikowano rynków w ł a ś ciwych, na które koncentracja ta wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym, albowiem jej uczestnicy dzia ł aj ą na ró ż nych rynkach produktowych (brak rynków wspólnych); 2. Nie zidentyfikowano rynków w ł a ś ciwych na które koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym, albowiem podmioty z grup kapita ł owych uczestnicz ą cych w niniejszej koncentracji nie prowadz ą dzia ł alno ś ci na rynkach stanowi ą cych dla siebie poprzedni lub nast ę pny stopie ń obrotu; 3. Brak równie ż rynków w ł a ś ciwych, na które koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym, albowiem ż aden z przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji nie posiada wi ę cej ni ż 40% udzia ł u w jakimkolwiek rynku w ł a ś ciwym. Analiza skutków niniejszej koncentracji wykaza ł a, i ż nie niesie ona za sob ą zagro ż e ń dla konkurencji i dzia ł aj ą cych na analizowanych rynkach podmiotów, poniewa ż nabycie akcji HSG „Irena” S.A. dopuszczonych do obrotu publicznego w praktyce b ę dzie oznacza ć jedynie zmiany w ł a ś cicielskie w ramach istniej ą cych udzia ł ów w rynku. Doj ś cie do skutku zg ł aszanej koncentracji umo ż liwi natomiast jej uczestnikom uruchomienie w ł asnej sieci sprzeda ż y detalicznej: porcelany sto ł owej, szk ł a gospodarczego oraz szk ł a kryszta ł owego. 6 Maj ą c powy ż sze na uwadze, stwierdzi ć trzeba, i ż w wyniku dokonania opisanej koncentracji konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona, w szczególno ś ci przez powstanie lub umocnienie pozycji dominuj ą cej. Wobec powy ż szego orzeczono, jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Bydgoszczy. Z up. Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Andrzej Chaj ę cki Dyrektor Delegatury w Bydgoszczy Otrzymuj ą : 1. Zak ł ady Porcelany Sto ł owej „Lubiana” S.A. ul. Zak ł adowa 1 83-407 Ł ubiana 2. a/a 7