DOK-23/2005

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DOK-1-421/71/04/GG Warszawa, 2005-02-28 D E C Y Z J A Nr DOK - 23/2005 Na podstawie art. 17 w zwi ą zku z art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.), Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego wszcz ę tego na wniosek Tenedora Nemak S.A. de C.V. z siedzib ą w Monterrey (Meksyk) wyra ż a zgod ę na dokonanie koncentracji , polegaj ą cej na przej ę ciu przez Tenedora Nemak S.A. de C.V. kontroli nad Rautenbach AG z siedzib ą w Wernigerode (Niemcy). U Z A S A D N I E N I E W dniu 23 grudnia 2004 r. do Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wp ł yn ęł o zg ł oszenie zamiaru koncentracji, polegaj ą cej na przej ę ciu przez Tenedora Nemak S.A. de C.V. z siedzib ą w Monterrey (Meksyk) kontroli nad spó ł k ą Rautenbach AG z siedzib ą w Wernigerode (Niemcy), poprzez nabycie 100% akcji tej spó ł ki. W zwi ą zku z tym, i ż : - spe ł nione zosta ł y niezb ę dne przes ł anki uzasadniaj ą ce zg ł oszenie koncentracji, bowiem łą czny obrót przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji w roku obrotowym poprzedzaj ą cym rok zg ł oszenia przekroczy ł 50 mln euro, tj. kwot ę okre ś lon ą w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 z pó ź n. zm.), zwanej dalej ustaw ą antymonopolow ą , - przej ę cie kontroli przez jednego przedsi ę biorc ę nad innym przedsi ę biorc ą , jest jednym ze sposobów koncentracji okre ś lonym w art. 12 ust. 2 pkt. 2 ww. ustawy, - w przedmiotowej sprawie nie wyst ę puje ż adna okoliczno ść z katalogu przes ł anek egzoneracyjnych, wymienionych w art. 13 ustawy antymonopolowej, powoduj ą ca odst ą pienie od obowi ą zku zg ł oszenia koncentracji, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwany dalej tak ż e organem antymonopolowym, wszcz ął post ę powanie w niniejszej sprawie, o czym powiadomi ł wnioskodawc ę pismem z dnia 6 stycznia 2005 r. W trakcie post ę powania organ antymonopolowy ustali ł , co nast ę puje . Przyczyny i opis transakcji . Przedmiotem niniejszej koncentracji jest nabycie przez Tenedora Nemak S.A. de C.V. wszystkich (100%) akcji Rautenbach AG od dotychczasowych akcjonariuszy tej spó ł ki, tj.: Rautenbach Wernigerode GmbH & C. KG posiadaj ą cej 90,64% akcji oraz Daniela i Andreasa Rautenbach posiadaj ą cych po 4,68% akcji. Tenedora Nemak S.A. de C.V. decyduj ą c si ę na niniejsz ą transakcj ę , oczekuje, i ż poprzez przej ę cie gamy produktów wytwarzanych przez Rautenbach AG zwi ę kszy swoj ą obecno ść na rynkach krajów europejskich. Dotychczasowa dzia ł alno ść Tenedora Nemak S.A. de C.V. koncentrowa ł a si ę bowiem g ł ównie w Ameryce Pó ł nocnej (tzn. w Meksyku, USA i Kanadzie), natomiast w Europie, poza sprzeda żą dokonywan ą w Wielkiej Brytanii, przedsi ę biorca ten praktycznie by ł nieobecny. Wprawdzie Tenedora Nemak S.A. de C.V. posiada od 2003 r. w ł asny zak ł ad produkcyjny w Czechach, lecz jest on nadal na etapie rozruchu i nie dokonuje ż adnej sprzeda ż y na rynkach krajów europejskich. Z kolei Rautenbach AG – ś redniej wielko ś ci niemiecka firma rodzinna – pragnie wycofa ć si ę z rynku, bowiem po przej ś ciu na emerytur ę seniora rodziny, jego spadkobiercy nie s ą zainteresowani kontynuowanie dzia ł alno ś ci firmy. 2 Uczestnicy koncentracji. I. Tenedora Nemak S.A. de C.V. – jest spó ł k ą holdingow ą Grupy Kapita ł owej Nemak. G ł ównym przedmiotem dzia ł alno ść Grupy Nemak jest produkcja i sprzeda ż aluminiowych g ł owic cylindrowych i aluminiowych bloków silników na potrzeby przemys ł u samochodowego. Obecnie Grupa Nemak prowadzi dzia ł alno ść g ł ównie w Ameryce Pó ł nocnej, sk ą d pochodzi 95% jej wp ł ywów ze sprzeda ż y. Ponadto, swoje produkty Grupa sprzedaje równie ż w Brazylii, Chinach, Australii i Wielkiej Brytanii. W Polsce Grupa Nemak nie prowadzi ż adnej dzia ł alno ś ci, tzn. nie posiada podmiotów zale ż nych, ani te ż nie prowadzi sprzeda ż y swoich produktów. II. Rautenbach AG – jest spó ł k ą holdingow ą konsoliduj ą c ą produkcj ę i dystrybucj ę aluminiowych cz ęś ci dla przemys ł u samochodowego swoich trzech podmiotów zale ż nych, których jest jedynym w ł a ś cicielem. S ą to: − Rautenbach-Gu β Wernigerode GmbH, której dzia ł alno ść to odlewanie i sprzeda ż z ł o ż onych cz ęś ci samochodowych, g ł ównie g ł owic cylindrowych, a tak ż e, w mniejszym zakresie, p ł yt podstawowych, cz ęś ci nadwozia oraz innych cz ęś ci, takich jak skrzynie wa ł u korbowego, − Rautenbach Aluminium Technologie GmbH, która odpowiada za rozwój i badania stopów metalowych, opracowywanie nowych projektów (odlewy), wprowadzanie nowych produktów (w łą cznie z oprzyrz ą dowaniem) oraz technologii odlewów, − Rautenbach Slovakia s.r.o., która zajmuje si ę odlewaniem aluminiowych g ł owic cylindrowych, sprzedawanych nast ę pnie g ł ównie na rzecz spó ł ki Rautenbach-Gu β Wernigerode GmbH. W Polsce Rautenbach AG sprzedaje tylko swój podstawowy produkt, tj. aluminiowe g ł owice cylindrowe, których jedynym odbiorc ą jest Fabryka Silników w Polkowicach, montuj ą ca silniki do samochodów marki Volkswagen. Warto ść sprzeda ż y zrealizowanej na rzecz tego klienta przez Rautenbach AG w 2003 r. wynios ł a ok. 12,8 mln euro, co (wed ł ug szacunku Rautenbach AG) stanowi ł o (tajemnica przedsi ę biorstwa) udzia ł u w sprzeda ż y g ł owic cylindrowych na 3 terytorium Polski. Jednocze ś nie nale ż y wskaza ć , i ż rynek g ł owic cylindrowych w Polsce zdominowany jest przez trzech producentów, posiadaj ą cych łą cznie ok. 80% udzia ł u w tym rynku. S ą to firmy: Norsk Hydro (22%), Teksid (26%) oraz Volkswagen (32%). Organ antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje: Rynki w ł a ś ciwe, na które koncentracja wywiera wp ł yw. W my ś l art. 4 pkt. 8 ustawy antymonopolowej, przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ą oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym, ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. A zatem rynek ten wyznaczaj ą zasadniczo dwa elementy: towar ( rynek produktowy ) i terytorium ( rynek geograficzny). Maj ą c na uwadze powy ż sz ą definicj ę oraz kryteria wyznaczania rynków w ł a ś ciwych, na które koncentracja wywiera wp ł yw, zawarte w rozporz ą dzeniu Rady Ministrów z dnia 3 kwietnia 2002 r. w sprawie zg ł oszenia zamiaru koncentracji przedsi ę biorców (Dz. U. Nr 37, poz. 334), organ antymonopolowy uzna ł , i ż : a) W przedmiotowej sprawie nie ma rynków w ł a ś ciwych, na które koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym . Uzasadniaj ą c powy ż sze nale ż y wskaza ć , i ż wprawdzie obaj uczestnicy koncentracji specjalizuj ą si ę w produkcji z ł o ż onych cz ęś ci samochodowych, tj. aluminiowych g ł owic cylindrowych i aluminiowych bloków silników (z tym, ż e w przypadku Rautenbach AG produkcja aluminiowych bloków silników ma marginalne znaczenie), to jednak ich łą czne udzia ł y nie przekraczaj ą poziomu 20%. Komisja Europejska rozpatruj ą c spraw ę Teksid/Norsk Hydro Produksjon/Meridian (sprawa nr IV/M.1189), zdefiniowa ł a rynek geograficzny dla 4 produkcji i sprzeda ż y aluminiowych g ł owic cylindrowych, a tak ż e aluminiowych bloków silników, jako obejmuj ą cy przynajmniej obszar Unii Europejskiej (rynek europejski), stwierdzaj ą c, i ż na tym obszarze panuj ą wystarczaj ą co jednorodne warunki konkurencji w odniesieniu do powy ż szych produktów. Analizuj ą c oferty produktowe obu uczestników przedmiotowej koncentracji, mo ż na wskaza ć tylko jeden produkt, a mianowicie aluminiowe g ł owice cylindrowe, który jest sprzedawany na rynku europejskim zarówno przez Grup ę Nemak, jak i Rautenbach AG. W 2003 r. udzia ł Grupy Nemak w europejskim rynku aluminiowych g ł owic cylindrowych wynosi ł ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) , a udzia ł Rautenbach AG (tajemnica przedsi ę biorstwa) . Z powy ż szych danych wynika zatem, ż e wspólny rynek produktowy, na którym łą czny udzia ł uczestników koncentracji wynosi ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) , nie stanowi rynku, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym. b) Przedmiotowa koncentracja nie wywiera tak ż e wp ł ywu na ż aden rynek w ł a ś ciwy w uk ł adzie wertykalnym , bowiem przedsi ę biorcy uczestnicz ą cy w koncentracji nie prowadz ą dzia ł alno ś ci na rynkach b ę d ą cych rynkami poprzedniego, b ą d ź nast ę pnego szczebla obrotu. c) Organ antymonopolowy stwierdzi ł równie ż , i ż w omawianej koncentracji nie wyst ę puj ą rynki w ł a ś ciwe, na które koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym . Brak jest bowiem rynków, na których uczestnicy koncentracji dysponowaliby udzia ł em wy ż szym ni ż 40% w rynku geograficznym, w ł a ś ciwym dla tej koncentracji. *** Przepis art. 17 ustawy antymonopolowej stanowi, i ż Prezes Urz ę du wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, w wyniku której konkurencja na rynku nie zostanie 5 istotnie ograniczona, w szczególno ś ci poprzez powstanie lub umocnienie pozycji dominuj ą cej na rynku. Organ antymonopolowy dokonuj ą c oceny zasadno ś ci wyra ż enia zgody na dokonanie przedmiotowej koncentracji, w tym m.in. analizuj ą c skutki, jakie koncentracja mo ż e wywrze ć na rynek polski (ze wzgl ę du na „zasad ę skutku” wyra ż on ą w art. 1 ust. 2 ustawy antymonopolowej), stwierdzi ł , co nast ę puje: - brak jest rynków w ł a ś ciwych, na które koncentracja wywiera ł aby wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym, wertykalnym oraz konglomeratowym; - Grupa Nemak nie prowadzi ł a dotychczas ż adnej dzia ł alno ś ci w Polsce, a z kolei drugi uczestnik koncentracji - Rautenbach AG, obecny jest na rynku polskim poprzez sprzeda ż aluminiowych g ł owic cylindrowych, dokonywan ą wy łą cznie na rzecz jednego odbiorcy (Fabryki Silników w Polkowicach). Przej ę cie przez Grup ę Nemak kontroli nad Rautenbach AG, co oznacza tak ż e przej ę cie dzia ł alno ś ci handlowej tej spó ł ki prowadzonej w Polsce, nie b ę dzie mia ł o zatem wp ł ywu na dotychczasow ą struktur ę sprzeda ż y aluminiowych g ł owic cylindrowych na terytorium Polski, a zatem zamierzona koncentracja nie spowoduje ż adnego negatywnego skutku dla konkurencji na tym rynku; - Grupa Nemak przejmuj ą c kontrol ę nad dzia ł alno ś ci ą Rautenbach AG w Polsce, uzyska ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) udzia ł w rynku aluminiowych g ł owic cylindrowych na terenie Polski, jednak nadal b ę dzie musia ł a (podobnie jak wcze ś niej Rautenbach AG), konkurowa ć z trzema znacz ą cymi producentami, kontroluj ą cymi łą cznie ok. 80% rynku aluminiowych g ł owic cylindrowych na terenie Polski; - przedmiotowa koncentracja uzyska ł a ju ż pozytywn ą opini ę niemieckiego Federalnego Urz ę du ds. Karteli (Bundeskartellamt), który w dniu 21 grudnia 2004 r. wyrazi ł zgod ę na jej dokonanie. Reasumuj ą c, nale ż y stwierdzi ć , i ż planowana koncentracja spe ł nia przes ł anki okre ś lone w art. 17 ustawy antymonopolowej. Wskutek planowanej transakcji nie dojdzie do istotnego ograniczenia konkurencji, szczególnie przez powstanie lub 6 umocnienie pozycji dominuj ą cej na rynku, b ę d ą cym wspólnym rynkiem produktowym przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji, tj. na rynku aluminiowych g ł owic cylindrowych. Wobec powy ż szego orzeczono jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy antymonopolowej w zwi ą zku z art. 479 28 k.p.c., od niniejszej decyzji stronie przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwóch tygodni od dnia jej dor ę czenia. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Departamentu Ochrony Konkurencji Piotr Mück Otrzymuje: Pan Ł ukaszNowakowski Pe ł nomocnik: Tenedora Nemak S.A. de C.V. Weil, Gotshal & Manges – Pawe ł Rymarz Sp.k. ul. Emilii Plater 53 00-113 Warszawa 7