DOK-131/2004

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW Warszawa, dnia 16.12.2004 r. DOK3-425/1/04/KO DECYZJA nr DOK - 131/04 Na podstawie art. 17 w zwi ą zku z art. 12 ust. 1 i art. 12 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 ze zm.), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego z wniosku Leipnik – Lundenburger Invest Beteiligungs AG w Wiedniu, Austria, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, polegaj ą cej na rozpocz ę ciu wykonywania przez Leipnik – Lundenburger Invest Beteiligungs AG w Wiedniu, Austria, praw z akcji VK Muhlen AG w Hamburgu, Niemcy, nabytych bez uprzedniego zg ł oszenia zgodnie z art. 13 pkt 3 i 4 powy ż szej ustawy. UZASADNIENIE W dniu 10 listopada 2004 r. wp ł yn ęł o do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwanego dalej „organem antymonopolowym”, zg ł oszenie zamiaru koncentracji przedsi ę biorców, polegaj ą cej na rozpocz ę ciu wykonywania przez Leipnik – Lundenburger Invest Beteiligungs AG w Wiedniu, Austria, zwanej dalej „LLI”, praw z akcji VK Muhlen AG w Hamburgu, Niemcy, zwanej dalej „VK Muhlen”, nabytych bez uprzedniego zg ł oszenia zgodnie z art. 13 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 ze zm.), zwanej dalej „ustaw ą o ochronie konkurencji”. W zwi ą zku z tym, i ż : 1) spe ł nione zosta ł y niezb ę dne przes ł anki uzasadniaj ą ce obowi ą zek zg ł oszenia zamiaru koncentracji, bowiem: ƒ łą czny obrót przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji - w roku obrotowym poprzedzaj ą cym rok zg ł oszenia zamiaru koncentracji – przekroczy ł warto ść okre ś lon ą w art. 12 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji, tj. 50 mln EURO, ƒ rozpocz ę cie wykonywania praw z akcji nabytych bez uprzedniego zg ł oszenia zgodnie z art. 13 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie konkurencji jest jednym ze sposobów koncentracji, okre ś lonych w art. 12 ust. 3 pkt 3 tej ustawy, 2) niespe ł nione zosta ł y przes ł anki art. 13 pkt 1 lit. c ustawy o ochronie konkurencji, bowiem obrót przedsi ę biorcy, z którego akcji ma nast ą pi ć wykonywanie praw przekroczy ł warto ść , o której mowa w tym artykule, tj. 10 mln EURO, w dniu 10 listopada 2004 r. organ antymonopolowy wszcz ął , na podstawie art. 44 ust. 1 w zwi ą zku z art. 12 ust. 3 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji, post ę powanie antymonopolowe w tej sprawie, o czym, zgodnie z art. 61 § 4 kpa, zawiadomi ł stron ę pismem z dnia 18 listopada 2004 r. Przyczyny i zakres koncentracji W dniu 15 lipca 2004 r. LLI naby ł a w drodze publicznej oferty nabycia akcji od Cerealia AB w Sztokholmie (Szwecja) 3,75% akcji VK Muhlen, co spowodowa ł o wzrost posiadanej liczby akcji z 29,1% do 32,85%. Zgodnie z przepisami niemieckiego prawa papierów warto ś ciowych, ze wzgl ę du na przekroczenie granicy 30% posiadanych akcji LLI musia ł a skierowa ć do pozosta ł ych akcjonariuszy ofert ę nabycia wszystkich akcji VK Muhlen. LLI by ł a zatem ustawowo zobowi ą zana do z ł o ż enia publicznej oferty nabycia akcji. Rzeczowy skutek przeniesienia akcji VK Muhlen nast ą pi ł w dniu 27 wrze ś nia 2004 r. Poprzez przyj ę cie oferty publicznej nabycia akcji LLI podwy ż szy ł a swój dotychczasowy udzia ł w VK Muhlen z 32,85% do ok. 55%. Uczestnicy koncentracji LLI jest spó ł k ą – córk ą firmy Raiffeisen Holding Niederosterreich – Wien reg. GmbH w Wiedniu, Austria. Raiffeisen Holding dzia ł a w formie spó ł dzielni i posiada w swoim portfelu inwestycyjnym udzia ł y w sektorze bankowym, w sektorze przetwórstwa produktów rolnych i w sektorze przemys ł owym. Przedmiotem faktycznie prowadzonej dzia ł alno ś ci LLI jest nabywanie, posiadanie oraz zarz ą dzanie udzia ł ami w przedsi ę biorstwach z bran ż y spo ż ywczej i bran ż y u ż ywek (PKD 65.23.Z i 74.15.Z). W zwi ą zku z tym, i ż LLI inwestuje na 2 w ł asny rachunek w akcje lub udzia ł y innych przedsi ę biorstw mo ż na uzna ć j ą za instytucj ę finansow ą , o której mowa w art. 13 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji. LLI posiada udzia ł y g ł ównie w przedsi ę biorstwach z bran ż y m ł ynarskiej oraz zajmuj ą cych si ę dystrybucj ą napojów gor ą cych, których geograficznym obszarem dzia ł ania s ą : Austria, Niemcy, Polska, W ę gry, Chorwacja, S ł owenia, S ł owacja i Czechy. Ponadto posiada mniejszo ś ciowe udzia ł y w przedsi ę biorstwach przemys ł u cukrowniczego oraz w bran ż y gier losowych. LLI bezpo ś rednio nie prowadzi dzia ł alno ś ci operacyjnej w ww. bran ż ach. W Polsce Raiffeisen Holding jest obecny za po ś rednictwem spó ł ki Delikomat Polska Sp. z o.o. w Bielsku Bia ł ej, prowadz ą cej dzia ł alno ść w zakresie dystrybucji napojów gor ą cych poprzez automaty i handlu produktami kawowymi, a tak ż e spó ł ki Delikomat Polska Sp. z o.o. w Warszawie, która nie prowadzi dzia ł alno ś ci. W 2003 r. udzia ł grupy LLI w rynku w Polsce by ł nast ę puj ą cy: − dystrybucja napojów z automatów (tzw. vending) - ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) %, − sprzeda ż produktów kawowych - poni ż ej (tajemnica przedsi ę biorstwa) %. VK Muhlen jest spó ł k ą holdingow ą prowadz ą c ą dzia ł alno ść gospodarcz ą za po ś rednictwem spó ł ek zale ż nych, zajmuj ą cych si ę produkcj ą i sprzeda żą : m ą ki, m ą ki i kaszek z pszenicy twardej (do produkcji makaronów), produktów pe ł noziarnistych oraz pochodnych produktów m ł ynarskich, a tak ż e ry ż u, ro ś lin str ą czkowych i ś rodków do pieczenia (PKD 15.61.Z). W Polsce VK Muhlen obecna jest za po ś rednictwem spó ł ki Diamant International Polska M ł yny Stanis ł awa Grygiera Sp. z o.o. w Grodzisku Wielkopolskim, prowadz ą cej dzia ł alno ść w zakresie produkcji i sprzeda ż y m ą ki pszennej i ż ytniej, grysiku z pszenicy mi ę kkiej i twardej do produkcji makaronu (PKD 15.61.Z) oraz dystrybucj ą mieszanek cukierniczych i piekarniczych. W 2003 r. udzia ł grupy VK Muhlen w Polsce w poszczególnych rynkach produktowych przedstawia ł si ę nast ę puj ą co: − m ą ka pszenna – ok. (tajemnica przedsi ę biorstwa) %, − m ą ka ż ytnia – poni ż ej (tajemnica przedsi ę biorstwa) %, − kaszki makaronowe – ok. ( tajemnica przedsi ę biorstwa )%. W trakcie post ę powania organ antymonopolowy ustali ł i zwa ż y ł , co nast ę puje: Rynek w ł a ś ciwy, na który koncentracja wywiera wp ł yw W my ś l art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie konkurencji, przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , 3 s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. A zatem rynek ten wyznaczaj ą dwa elementy: towar (rynek produktowy) i terytorium (rynek geograficzny). Przedsi ę biorcy uczestnicz ą cy w koncentracji prowadz ą w Polsce dzia ł alno ść na roz łą cznych rynkach produktowych: LLI - na rynku dystrybucji napojów gor ą cych poprzez automaty i handlu produktami kawowymi, natomiast VK Muhlen - g ł ównie w zakresie produkcji i sprzeda ż y m ą ki pszennej i ż ytniej, grysiku z pszenicy mi ę kkiej i twardej do produkcji makaronu. Zgodnie z postanowieniami rozporz ą dzenia Rady Ministrów z dnia 3 kwietnia 2002 r. w sprawie zg ł oszenia zamiaru koncentracji przedsi ę biorców (Dz. U., Nr 37, poz. 334): a) rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym (poziomym), jest ka ż dy rynek produktowy, na którym zaanga ż owani s ą co najmniej dwaj przedsi ę biorcy uczestnicz ą cy w koncentracji (rynki wspólne) i gdzie koncentracja prowadzi do uzyskania łą cznego udzia ł u w rynku geograficznym w wysoko ś ci wi ę kszej ni ż 20%. Zgodnie z powy ż sz ą definicj ą w niniejszej sprawie brak jest rynków, na które koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym, poniewa ż uczestnicy koncentracji prowadz ą dzia ł alno ść na roz łą cznych rynkach produktowych. b) rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym (pionowym), jest ka ż dy rynek produktowy, je ż eli równocze ś nie : • dzia ł a na nim co najmniej jeden przedsi ę biorca uczestnicz ą cy w koncentracji, • jest on równocze ś nie rynkiem zakupu lub sprzeda ż y (poprzedni lub nast ę pny szczebel obrotu), na którym dzia ł a którykolwiek z pozosta ł ych przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji, • indywidualny lub łą czny udzia ł w rynku przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji na tych rynkach przekracza 30%, bez wzgl ę du na to, czy aktualnie istnieje powi ą zanie typu dostawca –odbiorca mi ę dzy tymi przedsi ę biorcami. Zgodnie z powy ż sz ą definicj ą w niniejszej sprawie brak jest rynków, na które koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym. 4 c) rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym, jest ka ż dy rynek produktowy, na którym mi ę dzy przedsi ę biorcami uczestnicz ą cymi w koncentracji nie istniej ą ż adne powi ą zania (uk ł ady) horyzontalne i wertykalne, ale przynajmniej jeden przedsi ę biorca uczestnicz ą cy w koncentracji posiada wi ę cej ni ż 40% udzia ł u w jakimkolwiek rynku w ł a ś ciwym. Zgodnie z powy ż sz ą definicj ą w niniejszej sprawie brak jest rynków, na które koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym. Ocena skutków koncentracji Przepis art. 17 ustawy o ochronie konkurencji stanowi, i ż Prezes Urz ę du wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, w wyniku której konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona, w szczególno ś ci przez powstanie lub umocnienie pozycji dominuj ą cej na rynku. Zgodnie z art. 4 pkt 9 tej ustawy przez pozycj ę dominuj ą c ą rozumie si ę pozycj ę przedsi ę biorcy, która umo ż liwia mu zapobieganie skutecznej konkurencji na rynku w ł a ś ciwym przez stworzenie mu mo ż liwo ś ci dzia ł ania w znacznym zakresie niezale ż nie od konkurentów, kontrahentów oraz konsumentów; domniemywa si ę , ż e przedsi ę biorca ma pozycj ę dominuj ą c ą , je ż eli jego udzia ł w rynku przekracza 40%. Organ antymonopolowy uzna ł , i ż zamierzona koncentracja spe ł nia wskazane powy ż ej kryteria ustawowe. Przyjmuj ą c niniejsze stanowisko, Prezes Urz ę du mia ł na wzgl ę dzie, w szczególno ś ci, nast ę puj ą ce okoliczno ś ci: 1. Przedmiot dzia ł alno ś ci LLI i jej spó ł ek zale ż nych na rynku polskim nie jest to ż samy z przedmiotem dzia ł alno ś ci spó ł ek grupy VK Muhlen. Grupy te prowadz ą dzia ł alno ść na odr ę bnych rynkach. 2. Nie istniej ą rynki w ł a ś ciwe, na które zamierzona koncentracja wywo ł ywa ł aby jakikolwiek wp ł yw. Tym samym, zamierzona koncentracja nie wp ł ynie na stan konkurencji na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wobec powy ż szego orzeczono jak w sentencji. Zgodnie z art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie - s ą du 5 ochrony konkurencji i konsumentów - za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów - w terminie dwutygodniowym od daty jej dor ę czenia. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów DYREKTOR Departamentu Ochrony Konkurencji Piotr Muck Otrzymuje : Leipnik – Lundenburger Invest Beteiligungs AG, Austria 6