DOK-123/2005

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW Warszawa, dnia 30 wrze ś nia 2005 r. DOK3-421/25/05/MB DECYZJA nr DOK - 123/05 I. Na podstawie art. 18 ust. 1 i ust. 2 w zwi ą zku z art. 12 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 ze zm.), po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego z wniosku Carey Agri International Poland Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji , polegaj ą cej na przej ę ciu przez Carey Agri International Poland Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie kontroli nad Przedsi ę biorstwem „Polmos” Bia ł ystok S.A. z siedzib ą w Bia ł ymstoku, pod warunkiem ƒ sprzeda ż y w latach 2005 – 2008 (oddzielnie dla ka ż dego roku) nie mniej ni ż 35% krajowej sprzeda ż y wódki (w hl 100%) pochodz ą cej z w ł asnej produkcji, realizowanej przez Bols Sp. z o.o. z siedzib ą w Obornikach Wielkopolskich, oraz nie mniej ni ż 35% krajowej sprzeda ż y wódki (w hl 100%) pochodz ą cej z w ł asnej produkcji, realizowanej przez Przedsi ę biorstwo „Polmos” Bia ł ystok S.A. z siedzib ą w Bia ł ymstoku - za po ś rednictwem przedsi ę biorców nienale żą cych do grupy kapita ł owej, w rozumieniu art. 4 pkt 14 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, kontrolowanej przez Central European Distribution Corporation z siedzib ą w Filadelfii, USA, w oparciu o takie same kryteria i przy zachowaniu takich samych warunków, jakie b ę d ą stosowane w analogicznych okresach w stosunku do spó ł ek z grupy kapita ł owej Central European Distribution Corporation z siedzib ą w Filadelfii, USA, ƒ sprzeda ż y w latach 2005 – 2008 (oddzielnie dla ka ż dego roku) nie mniej ni ż 35% krajowej sprzeda ż y wódek (w hl 100%) sprzedawanych pod nast ę puj ą cymi markami: Bols, Soplica, Ż ubrówka i Absolwent (oddzielnie dla ka ż dej marki) za po ś rednictwem przedsi ę biorców nienale żą cych do grupy kapita ł owej, w rozumieniu art. 4 pkt 14 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, kontrolowanej przez Central European Distribution Corporation z siedzib ą w Filadelfii, USA, w oparciu o takie same kryteria i przy zachowaniu takich samych warunków, jakie b ę d ą stosowane w analogicznych okresach w stosunku do spó ł ek z grupy kapita ł owej Central European Distribution Corporation z siedzib ą w Filadelfii, USA. II. Na podstawie art. 18 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 ze zm.), Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów nak ł ada na Carey Agri International Poland Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie obowi ą zek dostarczania informacji o sposobie realizacji warunku, o którym mowa w pkt I sentencji, w nast ę puj ą cych terminach: do dnia 31 stycznia 2006 r., do dnia 31 stycznia 2007 r., do dnia 31 stycznia 2008 r. oraz do dnia 31 stycznia 2009 r. UZASADNIENIE W dniu 7 lipca 2005 r. wp ł yn ęł o do Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwanego dalej „Prezesem Urz ę du” lub „organem antymonopolowym”, zg ł oszenie zamiaru koncentracji przedsi ę biorców, polegaj ą cej na przej ę ciu przez Carey Agri International Poland Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, zwan ą dalej „Carey Agri”, kontroli nad Przedsi ę biorstwem „Polmos” Bia ł ystok S.A. z siedzib ą w Bia ł ymstoku, zwan ą dalej „Polmos Bia ł ystok”. W zwi ą zku z tym, i ż : 1) spe ł nione zosta ł y niezb ę dne przes ł anki uzasadniaj ą ce obowi ą zek zg ł oszenia zamiaru koncentracji, bowiem: ƒ łą czny obrót przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji - w roku obrotowym poprzedzaj ą cym rok zg ł oszenia zamiaru koncentracji – przekroczy ł warto ść okre ś lon ą w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804 ze zm.), zwanej dalej „ustaw ą o ochronie konkurencji”, tj. równowarto ść 50 mln EURO, ƒ przej ę cie kontroli nad spó ł k ą – poprzez nabycie akcji tej spó ł ki, jest jednym ze sposobów koncentracji, okre ś lonych w art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji, 2 2) nie wyst ę puje w tej sprawie ż adna okoliczno ść z katalogu przes ł anek wymienionych w art. 13 ustawy o ochronie konkurencji, wy łą czaj ą ca obowi ą zek zg ł oszenia zamiaru przedmiotowej koncentracji, w dniu 7 lipca 2005 r. organ antymonopolowy wszcz ął post ę powanie antymonopolowe w tej sprawie, o czym, zgodnie z art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks post ę powania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zawiadomi ł stron ę pismem z dnia 15 lipca 2005 r. W trakcie post ę powania organ antymonopolowy ustali ł i zwa ż y ł , co nast ę puje: Uczestnicy koncentracji Carey Agri (aktywny uczestnik koncentracji) wchodzi w sk ł ad grupy kapita ł owej utworzonej przez spó ł k ę gie ł dow ą (jej akcje notowane s ą na gie ł dzie NASDAQ) Central European Distribution Corporation z siedzib ą w Filadelfii, USA, zwan ą dalej „CEDC” (podmiot dominuj ą cy Carey Agri). Wed ł ug stanu na dzie ń 31 grudnia 2004 r. w ś ród akcjonariuszy CEDC by ł o co najmniej 106 podmiotów kontroluj ą cych łą cznie ok. 98% kapita ł u i posiadaj ą cych tak ą sam ą liczb ę g ł osów na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy tej Spó ł ki. CEDC prowadzi dzia ł alno ść wy łą cznie w Polsce (nie uzyskuje przychodów w innych krajach) za po ś rednictwem spó ł ek zale ż nych. Grupa posiada nast ę puj ą ce podmioty zale ż ne: 1) Carey Agri (wnioskodawca), 2) Astor Sp. z o.o. z siedzib ą w Olsztynie, 3) Dako-Galant Sp. z o.o. z siedzib ą w Stargardzie Szczeci ń skim, 4) Polskie Hurtownie Alkoholi Sp. z o.o. z siedzib ą w Zielonej Górze, 5) Panta Hurt Sp. z o.o. z siedzib ą Mi ń sku Mazowieckim, 6) MTC Sp. z o.o. z siedzib ą w Bia ł ymstoku, 7) Multi-Ex S.A.z siedzib ą w Kaliszu, 8) Piwnica Wybornych Win Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, 9) Fine Wine & Spirits Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, 10) Przedsi ę biorstwo Dystrybucji Alkoholi AGIS S.A. z siedzib ą w Toruniu, 11) Miro Sp. z o.o. z siedzib ą w Z ą bkowicach Ś l ą skich, 12) Damianex S.A. z siedzib ą w Przeworsku, 13) Saol Dystrybucja Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, 14) Onufry S.A. z siedzib ą w Gda ń sku, 3 15) Polnis Dystrybucja Sp. z o.o. z siedzib ą w Ł odzi, 16) Delikates Sp. z o.o. z siedzib ą w Koninie, 17) Imperial Sp. z o.o. z siedzib ą w Ł om ż y, 18) Bols Sp. z o.o. z siedzib ą w Obornikach Wielkopolskich. Sprzeda ż spó ł ek nale żą cych do Grupy CEDC realizowana jest poprzez punkty sprzeda ż y (magazyny) zlokalizowane na terenie ca ł ego kraju. Carey Agri, podobnie jak ca ł a Grupa CEDC, prowadzi dzia ł alno ść w zakresie: 1) hurtowej dystrybucji napojów alkoholowych, w której, w zale ż no ś ci od rodzaju zezwolenia niezb ę dnego do prowadzenia dzia ł alno ś ci, wyró ż nia si ę : ƒ hurtow ą dystrybucj ę napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18% (spirytus rektyfikowany, wódki czyste i gatunkowe, winiaki, nalewki, likiery oraz inne wyroby alkoholowe o zawarto ś ci alkoholu pow. 18%) – w 2004 r. Grupa osi ą gn ęł a [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 1 Za łą cznika do niniejszej decyzji] 1 udzia ł u w tym rynku, ƒ hurtow ą dystrybucj ę napojów alkoholowych niskoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 4,5% do 18%, z wyj ą tkiem piwa (do tego segmentu zalicza si ę g ł ównie produkty winiarskie, na które sk ł adaj ą si ę nast ę puj ą ce wyroby: wina owocowe, wina gronowe, wina musuj ą ce, wermuty i wina zio ł owe, miody pitne oraz napoje winopodobne, tj. mieszanki win z sokami owocowymi) – udzia ł Grupy w 2004 r. wyniós ł [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 2 Za łą cznika do niniejszej decyzji], ƒ hurtow ą dystrybucj ę napojów alkoholowych o zawarto ś ci alkoholu do 4,5% (wyroby ze s ł odu) oraz piwa - w 2004 r. Grupa osi ą gn ęł a [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 3 Za łą cznika do niniejszej decyzji] udzia ł u w tym rynku oraz 2) hurtowej dystrybucji napojów bezalkoholowych, która jest uzupe ł nieniem oferty handlowej Grupy. W 2004 r. udzia ł Grupy CEDC w krajowym rynku hurtowej dystrybucji napojów bezalkoholowych [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 4 Za łą cznika do niniejszej decyzji]. Ponadto Prezes Urz ę du decyzj ą nr DOK – 82/05 z dnia 1 sierpnia 2005 r. wyda ł zgod ę na przej ę cie przez Carey Agri kontroli nad Botapol Holding B.V. z siedzib ą w Zoetermeer, Holandia, b ę d ą cej w ł a ś cicielem Bols Sp. z o.o. z siedzib ą w Obornikach Wielkopolskich, zwanej dalej „Bols”, oraz Hillcroft Limited Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, zwan ą dalej „Hillcroft”. 1 Wszystkie podawane w niniejszej decyzji udzia ł y rynkowe Grupy CEDC s ą udzia ł ami ilo ś ciowymi. 4 Botapol Holding B.V. jest spó ł k ą holdingow ą , której dzia ł alno ść polega na posiadaniu akcji/udzia ł ów innych przedsi ę biorców. Bols zajmuje si ę produkcj ą napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18% (wódki czyste i wódki gatunkowe) oraz hurtow ą sprzeda żą tych napojów. Spó ł ka sprzedaje swoje produkty g ł ównie pod markami: „Bols” i „Soplica”. Odbiorcami wyrobów Bols na rynku krajowym s ą hurtownie (kana ł em tym realizowane jest [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 5 Za łą cznika do niniejszej decyzji] sprzeda ż y Bols), a tak ż e sieci super- i hipermarketów ([tajemnica przedsi ę biorstwa – § 6 Za łą cznika do niniejszej decyzji] sprzeda ż y Bols) oraz Makro Cash & Carry ([tajemnica przedsi ę biorstwa – § 7 Za łą cznika do niniejszej decyzji] sprzeda ż y). W 2004 r. zakupy dokonane przez spó ł ki z grupy CEDC stanowi ł y [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 8 Za łą cznika do niniejszej decyzji] sprzeda ż y wódki ogó ł em zrealizowanej przez Bols. W 2004 r. Bols uzyska ł a nast ę puj ą ce ilo ś ciowe udzia ł y w krajowym rynku w zakresie poszczególnych rodzajów prowadzonej dzia ł alno ś ci: ƒ produkcja i sprzeda ż wódki ogó ł em – odpowiednio [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 9 Za łą cznika do niniejszej decyzji] ( ź ród ł o: szacunki w ł asne Bols), ƒ produkcja i sprzeda ż wódki czystej – odpowiednio [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 10 Za łą cznika do niniejszej decyzji] ( ź ród ł o: szacunki w ł asne Bols), ƒ produkcja i sprzeda ż wódki gatunkowej – odpowiednio [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 11 Za łą cznika do niniejszej decyzji] ( ź ród ł o: szacunki w ł asne Bols), ƒ hurtowa dystrybucja napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18% - [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 12 Za łą cznika do niniejszej decyzji] udzia ł u w rynku ( ź ród ł o: dane obliczone przez stron ę na podstawie sporz ą dzonego przez Ministerstwo Gospodarki „Wykazu firm wed ł ug ilo ś ci sprzeda ż y alkoholu o zawarto ś ci powy ż ej 18% w 2004 r.”). Hillcroft prowadzi dzia ł alno ść polegaj ą c ą na udzielaniu spó ł ce Bols licencji na produkcj ę i dystrybucj ę w Polsce wódki „Soplica”. Polmos Bia ł ystok (pasywny uczestnik koncentracji) jest spó ł k ą Skarbu Pa ń stwa powsta łą w dniu 25 wrze ś nia 1998 r. w wyniku komercjalizacji Przedsi ę biorstwa Przemys ł u 5 Spirytusowego „Polmos” w Bia ł ymstoku i nie posiada podmiotów zale ż nych. Polmos Bia ł ystok zajmuje si ę produkcj ą i sprzeda żą napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18% (wódka czysta i gatunkowa). Spó ł ka sprzedaje swoje produkty g ł ównie pod nast ę puj ą cymi markami: wódka czysta – „Absolwent” (wiod ą ca marka), „Batory”, „Palace Vodka”, „Lider”, „Wódka Ludowa” oraz wódki gatunkowe – „ Ż ubrówka” (wiod ą ca marka), „Imbirowa Indyjska”, „Cytrynówka S ł odka”, „Absolwent” smakowy (banan, citron, morela, ż urawina), „Winiak Pa ł acowy” oraz wprowadzone w 2005 r. „Nalewka Pa ł acowa Miodowa” i „Nalewka Pa ł acowa Wi ś niowa”. Polmos Bia ł ystok jest obecny g ł ównie na rynku krajowym. Sprzeda ż krajowa stanowi ł a w 2004 r. ok. 97%, a eksport ok. 3% (w uj ę ciu ilo ś ciowym) sprzeda ż y ogó ł em zrealizowanej przez tego przedsi ę biorc ę . Odbiorcami Spó ł ki na rynku krajowym s ą g ł ównie hurtownie (kana ł em tym sprzedawane jest [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 13 Za łą cznika do niniejszej decyzji]) - w 2004 r. zakupy dokonane przez spó ł ki z grupy CEDC stanowi ł y [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 14 Za łą cznika do niniejszej decyzji] w sprzeda ż y wódki ogó ł em zrealizowanej przez Polmos Bia ł ystok, a zakupy innej, niezale ż nej hurtowni Alti Plus S.A. z siedzib ą w Krakowie stanowi ł y [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 15 Za łą cznika do niniejszej decyzji], a tak ż e sieci hipermarketów ([tajemnica przedsi ę biorstwa – § 16 Za łą cznika do niniejszej decyzji]) i sklepy dyskontowe ([tajemnica przedsi ę biorstwa – § 17 Za łą cznika do niniejszej decyzji]). Spó ł ka nie posiada w ł asnej sieci dystrybucyjnej. Natomiast eksport odbywa si ę b ą d ź za po ś rednictwem firm handlowych (w sprzeda ż y do krajów zachodnioeuropejskich po ś redniczy „Wyborowa” S.A. z siedzib ą w Poznaniu) b ą d ź jest realizowany bezpo ś rednio przez Spó ł k ę (np. na rynek USA, Tajwanu, Australii i Czech). Jak podaje zg ł aszaj ą cy zamiar, Polmos Bia ł ystok uzyska ł a w 2004 r. nast ę puj ą ce ilo ś ciowe udzia ł y w krajowym rynku w zakresie poszczególnych rodzajów prowadzonej dzia ł alno ś ci: ƒ produkcja i sprzeda ż wódki ogó ł em – odpowiednio [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 18 Za łą cznika do niniejszej decyzji], ƒ produkcja i sprzeda ż wódki czystej – odpowiednio [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 19 Za łą cznika do niniejszej decyzji], ƒ produkcja i sprzeda ż wódki gatunkowej – odpowiednio [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 20 Za łą cznika do niniejszej decyzji]. 6 Przyczyny i zakres koncentracji Zamierzona koncentracja dokonywana jest w ramach prywatyzacji Polmosu Bia ł ystok w trybie ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji (tekst jedn. Dz. U. z 2002 r. Nr 171, poz. 1397). W dniu 13 stycznia 2005 r. Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy podj ęł o uchwa łę w przedmiocie wprowadzenia do publicznego obrotu wszystkich akcji Polmos Bia ł ystok. Zaakceptowana przez Rad ę Ministrów strategia prywatyzacji Polmosu Bia ł ystok przewidywa ł a sprzeda ż nie mniej ni ż 51% akcji w drodze zaproszenia do rokowa ń oraz nie mniej ni ż 20% akcji w drodze oferty publicznej. W dniu 6 maja 2005 r. Minister Skarbu Pa ń stwa zdecydowa ł o przyznaniu inwestorowi strategicznemu akcji z puli dodatkowej, tj. łą cznie nie mniej ni ż 61% akcji Polmos Bia ł ystok. W dniu 11 maja 2005 r. Minister Skarbu Pa ń stwa podj ął decyzj ę o przeprowadzeniu negocjacji równoleg ł ych w sprawie zakupu akcji Polmos Bia ł ystok z trzema nast ę puj ą cymi przedsi ę biorcami: Polmos „Lublin” S.A. z siedzib ą w Lublinie, Sobieski Dystrybucja Sp. z o. o. z siedzib ą w Warszawie oraz CEDC. Ostatecznie w dniu 21 czerwca 2005 r. Minister Skarbu Pa ń stwa udzieli ł CEDC wy łą czno ś ci negocjacyjnej, której efektem by ł o zawarcie w dniu 11 lipca 2005 r. pomi ę dzy Ministrem Skarbu Pa ń stwa a Carey Agri „Umowy Sprzeda ż y Akcji Spó ł ki Przedsi ę biorstwo „Polmos” Bia ł ystok S.A. z siedzib ą w Bia ł ymstoku”. Zgodnie z postanowieniami powy ż szej umowy przedmiotowa koncentracja polega ć b ę dzie na przej ę ciu przez Carey Agri bezpo ś redniej kontroli nad Polmosem Bia ł ystok poprzez nabycie 61% udzia ł ów tej Spó ł ki, daj ą cych tyle samo procent g ł osów na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy. G ł ówn ą , deklarowan ą przez zg ł aszaj ą cego zamiar, przyczyn ą przedmiotowej koncentracji jest realizacja strategii rozwoju Grupy CEDC maj ą cej na celu rozszerzenie dzia ł alno ś ci CEDC, poprzez wej ś cie na rynek produkcji napojów alkoholowych wysokoprocentowych. Jest to reakcja na dokonuj ą ce si ę w ci ą gu ostatnich lat konsolidacje (obejmuj ą ce poziom produkcji i dystrybucji) zarówno na rynku krajowym (np. Grupa Sobieski), jak równie ż na rynku europejskim (np. Alied Domecq i Pernod Ricard). Rynki w ł a ś ciwe, na które koncentracja wywiera wp ł yw W my ś l art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie konkurencji, przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , 7 s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. A zatem rynek ten wyznaczaj ą dwa elementy: towar (rynek produktowy) i terytorium (rynek geograficzny). W przedmiotowej koncentracji w ł a ś ciwymi rynkami produktowymi (rynkami wspólnymi) s ą : rynek sprzeda ż y 2 wódki czystej i rynek sprzeda ż y wódki gatunkowej. W ł a ś ciwym rynkiem geograficznym dla ww. rynków produktowych jest rynek krajowy. Za takim okre ś leniem rynku przemawia fakt, i ż olbrzymia wi ę kszo ść produkowanych i spo ż ywanych wódek czystych i gatunkowych pochodzi od krajowych producentów. Import wyrobów spirytusowych do Polski jest nieznacz ą cy i w 2004 r. wyniós ł ok. 3% produkcji krajowej ogó ł em. Niewielkie znaczenie ma równie ż eksport wódki, bowiem w 2004 r. stanowi ł ok. 6% łą cznej sprzeda ż y krajowych producentów. 3 Zgodnie z postanowieniami rozporz ą dzenia Rady Ministrów z dnia 3 kwietnia 2002 r. w sprawie zg ł oszenia zamiaru koncentracji przedsi ę biorców (Dz. U., Nr 37, poz. 334): a) rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym (poziomym), jest ka ż dy rynek produktowy, na którym zaanga ż owani s ą co najmniej dwaj przedsi ę biorcy uczestnicz ą cy w koncentracji (rynki wspólne) i gdzie koncentracja prowadzi do uzyskania łą cznego udzia ł u w rynku geograficznym w wysoko ś ci wi ę kszej ni ż 20%. Jak podaje zg ł aszaj ą cy zamiar, uczestnicy przedmiotowej koncentracji uzyskali w 2004 r. nast ę puj ą ce ilo ś ciowe udzia ł y w zakresie prowadzonej dzia ł alno ś ci: 1) w zakresie produkcji: Tab. nr 1 L.p. Wyszczególnienie CEDC (Bols) „Polmos” Bia ł ystok Udzia ł łą czny 1. Wódka ogó ł em 2. Wódka czysta 3. Wódka gatunkowa [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 21 Za łą cznika do niniejszej decyzji] 2 sprzeda ż rozumiana jako wprowadzenie do obrotu 3 dane te pochodz ą z badania struktury i stopnia koncentracji krajowego rynku produkcji oraz rynku dystrybucji wyrobów alkoholowych w 2004 r. przeprowadzonego w I po ł owie 2005 r. przez UOKiK. 8 2) w zakresie sprzeda ż y: Tab. nr 2 L.p. Wyszczególnienie CEDC (Bols) „Polmos” Bia ł ystok Udzia ł łą czny 1. Wódka ogó ł em 2. Wódka czysta 3. Wódka gatunkowa [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 22 Za łą cznika do niniejszej decyzji] Z powy ż szego wynika, i ż przedmiotowa koncentracja ma wp ł yw na krajowy rynek sprzeda ż y wódki czystej , który ujawnia si ę w uk ł adzie horyzontalnym (poziomym), gdy ż przedsi ę biorcy w niej uczestnicz ą cy zaanga ż owani s ą na tym samym rynku produktowym, a przedmiotowa koncentracja doprowadzi do uzyskania w tym rynku udzia ł u w wysoko ś ci wi ę kszej ni ż 20%. Ponadto na uwag ę zas ł uguje fakt, i ż zg ł aszaj ą cy zamiar deklaruje zwi ę kszenie przez Bols stopnia wykorzystania posiadanych mocy produkcyjnych z [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 23 Za łą cznika do niniejszej decyzji] w 2004 r. do [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 24 Za łą cznika do niniejszej decyzji]. W takiej sytuacji nale ż y spodziewa ć si ę wzrostu posiadanego przez Bols udzia ł u w sprzeda ż y wódki ogó ł em o [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 25 Za łą cznika do niniejszej decyzji], co w konsekwencji doprowadzi do uzyskania przez uczestników przedmiotowej koncentracji łą cznego udzia ł u w sprzeda ż y wódki ogó ł em na poziomie [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 26 Za łą cznika do niniejszej decyzji]. Z informacji uzyskanych od strony przedmiotowego post ę powania wynika, i ż Polmos Bia ł ystok nie planuje w ci ą gu najbli ż szych trzech lat zwi ę kszenia posiadanego potencja ł u produkcyjnego, ani te ż zwi ę kszenia stopnia jego wykorzystania. W 2004 r. wykorzystanie to kszta ł towa ł o si ę na poziomie [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 27 Za łą cznika do niniejszej decyzji]. Podstawowym surowcem do produkcji napojów alkoholowych wysokoprocentowych (w tym wódki czystej i gatunkowej) jest spirytus. G ł ównymi ź ród ł ami zaopatrzenia w spirytus s ą krajowe gorzelnie rolnicze produkuj ą ce spirytus surowy. Na krajowym rynku produkcji napojów alkoholowych wysokoprocentowych (w tym wódki czystej i gatunkowej) prowadzi dzia ł alno ść ok. 20 przedsi ę biorców. W I pó ł roczu 2005 r. organ antymonopolowy przeprowadzi ł badanie struktury i stopnia koncentracji krajowego rynku produkcji oraz rynku dystrybucji wyrobów 9 alkoholowych w 2004 r. Z badania wynika, i ż polskich producentów wódki ogó ł em mo ż na podzieli ć na trzy grupy w zale ż no ś ci od wielko ś ci produkcji: 1. Du ż e firmy– produkuj ą ce powy ż ej 100 tys. hl wódki rocznie. Do grupy tej nale żą trzej przedsi ę biorcy: grupa Sobieski, w sk ł ad której wchodz ą : Sobieski Dystrybucja Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, „Alco - Pegro” Sp. z o.o. z siedzib ą w Ko ł aczkowie, Destylernia „Polmos” w Krakowie S.A., Destylarnia Sobieski S.A. z siedzib ą w Starogardzie Gda ń skim oraz Fabryka Wódek „Polmos” Ł a ń cut S.A. z siedzib ą w Ł a ń cucie, Polmos Bia ł ystok oraz Bols, którzy kontroluj ą łą cznie ok. 57% produkcji ogó ł em badanych podmiotów. Najwi ę kszym producentem w ś ród wszystkich przedsi ę biorców obj ę tych badaniem by ł a grupa Sobieski. 2. Ś rednie firmy – z produkcj ą w granicach od ok. 50 tys. hl do 100 tys. hl. Do tej grupy nale ż y sze ś ciu przedsi ę biorców: V & S Luksusowa Zielona Góra S.A. z siedzib ą w Zielonej Górze, Wyborowa S.A. z siedzib ą w Poznaniu, Lubelskie Zak ł ady Przemys ł u Spirytusowego „POLMOS” S.A. z siedzib ą w Lublinie, „POLMOS” Toru ń S.A. z siedzib ą w Toruniu, Mazowiecka Wytwórnia Wódek i Dro ż d ż y Polmos S.A. z siedzib ą w Józefowie k. B ł onia oraz Ś l ą ska Wytwórnia Wódek Gatunkowych Polmos S.A. Bielsko – Bia ł a. Łą cznie przedsi ę biorcy ci posiadali w 2004 r. ok. 33% udzia ł u w produkcji podmiotów obj ę tych badaniem. W tej grupie podmiotów najwi ę kszym producentem w 2004 r. by ł a V & S Luksusowa Zielona Góra S.A. z produkcj ą stanowi ą c ą [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 28 Za łą cznika do niniejszej decyzji] łą cznej produkcji wszystkich przedsi ę biorców obj ę tych badaniem. Udzia ł w rynku pozosta ł ych przedsi ę biorców z tej grupy oscylowal wokó ł [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 29 Za łą cznika do niniejszej decyzji]. 3. Ma ł e firmy– produkuj ą ce do 50 tys. hl wódki rocznie i osi ą gaj ą ce udzia ł w rynku poni ż ej 5%. Do grupy tej zalicza si ę 8 producentów, których łą czna produkcja stanowi ł a w 2004 r. ok. 10% produkcji wszystkich badanych przedsi ę biorców. W 2004 r. produkcja wódki czystej stanowi ł a ok. 84%, a wódki gatunkowej ok. 16% produkcji wódki ogó ł em. Podobnie jak w zakresie produkcji i sprzeda ż y wódki ogó ł em przedsi ę biorcami, którzy osi ą gn ę li najwi ę kszy udzia ł w zakresie produkcji i sprzeda ż y wódki 10 czystej s ą : grupa Sobieski, Polmos Bia ł ystok i Bols. Natomiast w zakresie produkcji i sprzeda ż y wódki gatunkowej liderem na tym rynku jest Polmos Lublin S.A. w Lublinie ([tajemnica przedsi ę biorstwa – § 30 Za łą cznika do niniejszej decyzji] udzia ł u w rynku). Struktura krajowej sprzeda ż y wódki czystej i wódki gatunkowej przedstawia si ę nast ę puj ą co: 22% stanowi tzw. handel nowoczesny (hipermarkety, supermarkety, sklepy typu cash&carry oraz sklepy dyskontowe), za ś 78% handel za po ś rednictwem hurtowni. Import wódki do Polski jest nieznaczny - w 2004 r. stanowi ł ok. 3% krajowej produkcji ogó ł em, a w 2003 r. ok. 4% produkcji. Import wódki czystej stanowi ł ok. 65%, a wódki gatunkowej ok. 35% importu wódki ogó ł em. Niewielkie znaczenie ma równie ż eksport wódki, który w 2004 r. stanowi ł ok. 6% sprzeda ż y. Eksport wódki czystej stanowi ł 80%, a wódki gatunkowej ok. 20 % ca ł ego eksportu. b) rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie wertykalnym (pionowym), jest ka ż dy rynek produktowy, je ż eli równocze ś nie : • dzia ł a na nim co najmniej jeden przedsi ę biorca uczestnicz ą cy w koncentracji, • jest on równocze ś nie rynkiem zakupu lub sprzeda ż y (poprzedni lub nast ę pny szczebel obrotu), na którym dzia ł a którykolwiek z pozosta ł ych przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji, • indywidualny lub łą czny udzia ł w rynku przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w koncentracji na tych rynkach przekracza 30%, bez wzgl ę du na to, czy aktualnie istnieje powi ą zanie typu dostawca –odbiorca mi ę dzy tymi przedsi ę biorcami. Polmos Bia ł ystok dzia ł a w zakresie produkcji i sprzeda ż y napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18% (wódki czyste i gatunkowe), za ś Carey Agri prowadzi dzia ł alno ść zarówno w zakresie produkcji i sprzeda ż y napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18% (wódki czyste i gatunkowe), jak i w zakresie hurtowej dystrybucji tych napojów (nast ę pny szczebel obrotu). Udzia ł grupy CEDC w krajowym rynku hurtowej dystrybucji napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18% wyniós ł w 2004 r. [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 31 Za łą cznika do niniejszej decyzji] 4 , za ś łą czny udzia ł w krajowym rynku sprzeda ż y wódki czystej przedsi ę biorców uczestnicz ą cych w przedmiotowej 4 udzia ł ten uwzgl ę dnia pozycj ę rynkow ą spó ł ki Bols na tym rynku. 11 koncentracji przekracza 30%, zatem koncentracja wywiera wp ł yw na ten rynek w uk ł adzie wertykalnym (pionowym). Na uwag ę zas ł uguje równie ż fakt, i ż dotychczas mi ę dzy uczestnikami przedmiotowej koncentracji istnia ł y wzajemne powi ą zania typu dostawca – odbiorca. W 2004 r. spó ł ki z grupy kapita ł owej CEDC dokonywa ł y zakupów (wódki czystej i wódki gatunkowej) zarówno w spó ł ce Bols, jak i w Polmos Bia ł ystok. Zakupy te stanowi ł y [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 8 Za łą cznika do niniejszej decyzji] w łą cznej sprzeda ż y wódki zrealizowanej przez Bols oraz [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 14 Za łą cznika do niniejszej decyzji] w łą cznej sprzeda ż y zrealizowanej przez Polmos Bia ł ystok. Przyjmuj ą c za ł o ż enie, i ż po dokonaniu omawianej transakcji grupa CEDC realizowa ł aby sprzeda ż ca ł ej produkcji wytwarzanej przez Bols i Polmos Bia ł ystok jej udzia ł w krajowym rynku hurtowej dystrybucji napojów alkoholowych ukszta ł towa ł by si ę na poziomie [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 32 Za łą cznika do niniejszej decyzji]. Krajowy rynek dystrybucji napojów alkoholowych wysokoprocentowych znajduje si ę w fazie pe ł nego ukszta ł towania. Dost ę p do kana ł ów dystrybucji jest otwarty dla wszystkich uczestników tego rynku, szeroki jest równie ż dost ę p do ź róde ł zaopatrzenia, gdy ż producenci alkoholu zwykle dystrybuuj ą swoje produkty za po ś rednictwem kilku lub nawet kilkunastu dystrybutorów. Krajowy rynek dystrybucji alkoholi charakteryzuje si ę znacznym rozproszeniem struktury podmiotowej. Jak wynika z danych Ministerstwa Gospodarki ( ź ród ł o: „Wykaz firm wed ł ug ilo ś ci sprzeda ż y alkoholu o zawarto ś ci powy ż ej 18% w 2004 r.”) w 2004 r. sprzeda ż napojów alkoholowych prowadzi ł o 260 przedsi ę biorców. G ł ównymi konkurentami uczestników przedmiotowej koncentracji w zakresie hurtowej dystrybucji napojów alkoholowych wysokoprocentowych (w tym wódki czystej i gatunkowej) s ą : Sobieski Dystrybucja Sp. z o.o. w Warszawie (w 2004 r. – [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 33 Za łą cznika do niniejszej decyzji] udzia ł u w rynku), Alti Plus S.A. w Krakowie (w 2004 r. [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 34 Za łą cznika do niniejszej decyzji] udzia ł u w rynku), MAKRO CASH & CARRY Polska S.A. w Warszawie (w 2004 r. [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 35 Za łą cznika do niniejszej decyzji] udzia ł u w rynku) oraz „ELMAR” Przedsi ę biorstwo Handlu Zagranicznego w J ę drzejowie (w 2004 r. [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 36 Za łą cznika do niniejszej decyzji] udzia ł u w rynku). 12 c) rynkiem w ł a ś ciwym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym, jest ka ż dy rynek produktowy, na którym mi ę dzy przedsi ę biorcami uczestnicz ą cymi w koncentracji nie istniej ą ż adne powi ą zania (uk ł ady) horyzontalne i wertykalne, ale przynajmniej jeden przedsi ę biorca uczestnicz ą cy w koncentracji posiada wi ę cej ni ż 40% udzia ł u w jakimkolwiek rynku w ł a ś ciwym. W toku przeprowadzonego post ę powania nie zidentyfikowano ż adnych rynków, na które przedmiotowa koncentracja mo ż e wywiera ć wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym. Wska ź nik koncentracji krajowego rynku wódki Poziom koncentracji danego przemys ł u ś wiadczy o stopniu jego monopolizacji. Im wy ż szy poziom koncentracji tym wy ż szy poziom monopolizacji rynku. Pe ł na koncentracja oznacza monopolistyczn ą struktur ę rynku. Struktur ą typow ą dla wysokiej koncentracji przemys ł u jest jednak struktura oligopolistyczna. Koncentracj ę mierzy si ę za pomoc ą ró ż nych wska ź ników, ale w praktyce antymonopolowej najcz ęś ciej stosowany jest wska ź nik Herfindahla - Hirschmana (HHI). Warto ść wska ź nika waha si ę w granicach od 0 do 10.000 (je ż eli udzia ł y w rynku mierzone s ą w procentach) lub od 0 do 1 (je ż eli okre ś la si ę je za pomoc ą u ł amków). W ga łę zi przemys ł u, w której dzia ł a tylko jedno przedsi ę biorstwo (monopol), wska ź nik HHI wynosi 10.000, natomiast w sytuacji konkurencji HHI zmierza do zera. Przypisuje on wi ę ksz ą wag ę udzia ł om w rynku wi ę kszych firm, co pozostaje w zgodzie z ich relatywnym znaczeniem na rynku. Spektrum koncentracji rynku mierzone indeksem HHI dzieli si ę na trzy zakresy, które mog ą zosta ć scharakteryzowane jako: • rynek nieskoncentrowany (HHI poni ż ej 1000), na którym nie istnieje obawa wyst ą pienia si ł y rynkowej, • rynek umiarkowanie skoncentrowany ( HHI pomi ę dzy 1000 a 1800), • rynek wysoce skoncentrowany (HHI powy ż ej 1800) - istnieje prawdopodobie ń stwo tworzenia lub umacniania si ł y rynkowej po łą czonych przedsi ę biorstw (je ż eli warto ść HHI przekracza 2400 prawdopodobie ń stwo to jest bardzo wysokie). Przed dokonaniem koncentracji obliczone wska ź niki poziomu koncentracji HHI w 2004 r. w poszczególnych rodzajach prowadzonej przez uczestników koncentracji dzia ł alno ś ci kszta ł tuj ą si ę nast ę puj ą co: 1) polski rynek produkcji wódki ogó ł em - HHI = 1439,7 13 2) polski rynek sprzeda ż y wódki ogó ł em - HHI = 1464,69 3) polski rynek produkcji wódki czystej - HHI = 1604,81 4) polski rynek sprzeda ż y wódki czystej - HHI = 1659,25 5) polski rynek produkcji wódki gatunkowej - HHI = 1724,86 Interpretuj ą c powy ż sze warto ś ci wska ź nika HHI mo ż na stwierdzi ć , i ż rynki te s ą rynkami umiarkowanie skoncentrowanymi – warto ść HHI pomi ę dzy 1000 a 1800. Z uwagi na to, i ż przedmiotowym badaniem obj ę to wszystkie firmy o znacz ą cym udziale w rynku, obliczony wska ź nik HHI nie odbiega znacznie od jego w ł a ś ciwej warto ś ci, zw ł aszcza i ż firmy o niewielkim udziale w rynku maj ą znikomy wp ł yw na jego warto ść . Po dokonaniu koncentracji obliczone wska ź niki poziomu koncentracji HHI w poszczególnych rodzajach prowadzonej przez uczestników koncentracji dzia ł alno ś ci kszta ł tuj ą si ę nast ę puj ą co: 1) polski rynek produkcji wódki ogó ł em - HHI = 1848,44 2) polski rynek sprzeda ż y wódki ogó ł em - HHI = 1821,09 3) polski rynek produkcji wódki czystej - HHI = 2062,37 4) polski rynek sprzeda ż y wódki czystej - HHI = 2083,33 5) polski rynek produkcji wódki gatunkowej - HHI = 1803,34 Interpretuj ą c powy ż sze warto ś ci wska ź nika HHI mo ż na stwierdzi ć , i ż po dokonaniu przedmiotowej koncentracji rynki, na które wywiera ona wp ł yw, b ę d ą rynkami wysoce skoncentrowanymi – warto ść HHI powy ż ej 1800, zatem istnieje prawdopodobie ń stwo umacniania si ł y rynkowej po łą czonych przedsi ę biorców. Marki wódek Z bada ń AC Nielsen wynika, i ż w Polsce w pierwszej dziesi ą tce najlepiej sprzedaj ą cych si ę marek dominuj ą wódki czyste (57% udzia ł u w wolumenie sprzeda ż y). W tej grupie znajduj ą si ę jedynie dwie wódki gatunkowe – Ż o łą dkowa Gorzka i Ż ubrówka – udzia ł w wolumenie sprzeda ż y tych dwóch wódek wynosi 9,1%. Poni ż sza tabela przedstawia najlepiej sprzedaj ą ce si ę marki wódek w Polsce (okres 12-miesi ę czny na koniec listopada 2004 r.): 14 Tab. nr 3 Lp. Marka Rodzaj Producent Udzia ł w wolumenie sprzeda ż y (w %) 1. Absolwent czysta Polmos Bia ł ystok 14,3 2. Starogardzka czysta Grupa Sobieski 13,2 3. Bols czysta Bols 7,2 4. Krakowska czysta Grupa Sobieski 6,9 5. Ż o łą dkowa Gorzka gatunkowa Polmos Lublin S.A. 5,6 6. Sobieski czysta Grupa Sobieski 4,9 7. Luksusowa czysta V&S Luksusowa, Zielona Góra 4,2 8. Soplica czysta Bols 3,5 9. Ż ubrówka gatunkowa Polmos Bia ł ystok 3,5 10. Z Czerwon ą Kartk ą czysta Polmos Józefów 2,7 Ź ród ł o: AC Nielsen, Prospekt emisyjny Polmos Lublin Ocena skutków koncentracji Przepis art. 17 ustawy o ochronie konkurencji stanowi, i ż Prezes Urz ę du wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, w wyniku której konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona, w szczególno ś ci przez powstanie lub umocnienie pozycji dominuj ą cej na rynku. Analiza niniejszej koncentracji wykaza ł a, i ż w jej wyniku dojdzie do ograniczenia konkurencji na krajowym rynku hurtowej dystrybucji napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18%, gdy ż grupa CEDC, posiadaj ą c dwóch z trzech najwi ę kszych producentów alkoholi w Polsce, sprzedaj ą cych swoje wyroby pod markami klasyfikuj ą cymi si ę w pierwszej dziesi ą tce najlepiej sprzedaj ą cych si ę marek wódki w Polsce (patrz tab. nr 3) i dystrybuuj ą c ca ł o ść produkcji wytworzonej przez Bols i Polmos Bia ł ystok, ograniczy dost ę p pozosta ł ym przedsi ę biorcom do tych wyrobów, co mog ł oby, w ocenie organu antymonopolowego, umo ż liwi ć uczestnikom omawianej transakcji zapobieganie skutecznej konkurencji na tym rynku. Powy ż sza ocena Prezesa Urz ę du znalaz ł a potwierdzenie w opinii uczestników krajowego rynku hurtowej dystrybucji wyrobów alkoholowych wysokoprocentowych (w tym wódek czystych i wódek gatunkowych) 5 . Przedsi ę biorcy ci wyra ż ali nast ę puj ą ce obawy, powsta ł e w zwi ą zku z zamiarem przedmiotowej koncentracji: 5 Prezes Urz ę du zebra ł opinie od 27 hurtowni, reprezentuj ą cych ponad 10% struktury podmiotowej tego rynku i kontroluj ą cych znaczn ą cz ęść tego rynku. 15 ƒ wyeliminowanie hurtowni nie nale żą cych do grupy CEDC z handlu produktami Spó ł ki Bols i Polmosu Bia ł ystok, poprzez np.: zapewnienie spó ł kom dystrybucyjnym nale żą cym do grupy CEDC wy łą czno ś ci na sprzeda ż marek alkoholowych nale żą cych do Bols i Polmos Bia ł ystok, ƒ utrudnianie innym przedsi ę biorcom dost ę pu do produktów Bols i Polmos Bia ł ystok oraz ƒ narzucanie przez Carey Agri niekorzystnych warunków zakupu wódek produkowanych przez Bia ł ystok i Bols. Na uwag ę zas ł uguje równie ż fakt, i ż grupa CEDC jest najsilniejszym uczestnikiem krajowego rynku hurtowej dystrybucji napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18%, wprawdzie Sobieski Dystrybucja Sp. z o.o. posiada wy ż szy udzia ł w tym rynku, jednak ż e wynika on z hurtowej dystrybucji wyrobów produkowanych przez spó ł ki nale żą ce do grupy Sobieski. Sobieski Dystrybucja Sp. z o.o. nie zajmuje si ę natomiast hurtow ą dystrybucj ą napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18% produkowanych przez innych producentów. Ograniczenie konkurencji, b ę d ą ce wynikiem przedmiotowej koncentracji, dostrzegaj ą równie ż producenci napojów alkoholowych wysokoprocentowych (w tym wódki czystej i wódki gatunkowej) 6 . Cz ęść z nich twierdzi, i ż w wyniku koncentracji na rynku krajowym powstanie podmiot, b ę d ą cy producentem posiadaj ą cym w ł asn ą sie ć dystrybucji, co b ę dzie stanowi ć konkurencyjny organizm zarówno w stosunku do producentów/importerów, jak równie ż dystrybutorów/hurtowników, co w konsekwencji doprowadzi do sytuacji, w której producent b ę dzie zbywa ł swoje produkty firmie - producentowi konkurencyjnych marek, a hurtownik b ę dzie kupowa ł wódk ę , np. marki Absolwent czy Bols, od swojego bezpo ś redniego konkurenta. W zwi ą zku z powy ż szym organ antymonopolowy uzna ł , i ż przedmiotowa koncentracja nie spe ł nia przes ł anek okre ś lonych w art. 17 ustawy o ochronie konkurencji. Tym samym wydanie decyzji zezwalaj ą cej na dokonanie tej koncentracji w oparciu o powy ż szy przepis nie jest, w ocenie organu antymonopolowego, mo ż liwe. Organ antymonopolowy rozwa ż y ł zastosowanie w przypadku przedmiotowej koncentracji art. 18 ustawy o ochronie konkurencji. Stosownie do tre ś ci tego artyku ł u, Prezes Urz ę du wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, gdy - po spe ł nieniu przez przedsi ę biorców zamierzaj ą cych dokona ć koncentracji okre ś lonych warunków - koncentracja na rynku nie 6 Prezes Urz ę du zebra ł opinie od 9 producentów napojów alkoholowych wysokoprocentowych, reprezentuj ą cych ok. 50% struktury podmiotowej i kontroluj ą cych ok. 66% udzia ł u w tym rynku. 16 zostanie istotnie ograniczona, w szczególno ś ci przez powstanie lub umocnienie pozycji dominuj ą cej na rynku. Prezes Urz ę du mo ż e na przedsi ę biorców zamierzaj ą cych dokona ć koncentracji na ł o ż y ć obowi ą zek lub przyj ąć ich zobowi ą zanie, w szczególno ś ci do: 1) zbycia ca ł o ś ci lub cz ęś ci maj ą tku jednego lub kilku przedsi ę biorców, 2) wyzbycia si ę kontroli nad okre ś lonym przedsi ę biorc ą lub przedsi ę biorcami, w szczególno ś ci przez zbycie okre ś lonego pakietu akcji lub udzia ł ów, lub odwo ł ania z funkcji cz ł onka organu zarz ą dzaj ą cego lub kontrolnego jednego lub kilku przedsi ę biorców, 3) udzielenia licencji praw wy łą cznych konkurentowi, okre ś laj ą c w drodze decyzji termin spe ł nienia tych warunków. Warunki, które mog ą by ć na ł o ż one na przedsi ę biorc ę lub przedsi ę biorców w decyzji wyra ż aj ą cej zgod ę na dokonanie koncentracji, nie s ą w tre ś ci omawianego artyku ł u wymienione w sposób wyczerpuj ą cy; wskazane w tym przepisie warunki s ą jedynie przyk ł adowe, co oznacza, ż e stosownie do okoliczno ś ci mog ą one przyjmowa ć ró ż n ą tre ść 7 . W ka ż dym jednak przypadku realizacja ich powinna doprowadzi ć do stanu, w którym koncentracja nie b ę dzie ź ród ł em istotnego ograniczenia konkurencji na rynku. Organ antymonopolowy uzna ł , i ż negatywnym skutkom planowanej koncentracji na krajowym rynku produkcji i sprzeda ż y wódki oraz krajowym rynku hurtowej dystrybucji napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18%, które to rynki w przypadku tej koncentracji nale ż y rozpatrywa ć w ś cis ł ej zale ż no ś ci, mo ż na zapobiec poprzez zobowi ą zanie Carey Agri do realizacji dzia ł a ń maj ą cych na celu zniwelowanie antykonkurencyjnych skutków transakcji na tych rynkach. Takim dzia ł aniem jest zapewnienie przedsi ę biorcom dzia ł aj ą cym na rynku hurtowej dystrybucji napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18%, nie nale żą cym do grupy kapita ł owej CEDC, dost ę pu do wyrobów produkowanych przez spó ł ki Bols i Polmos Bia ł ystok, zw ł aszcza produktów sprzedawanych pod ich sztandarowymi markami. Otwarto ść bezpo ś rednich ź róde ł zaopatrzenia (u producentów) dla wszystkich dystrybutorów i rezygnacja z wy łą czno ś ci dystrybucji tych produktów przez spó ł ki nale żą ce do grupy kapita ł owej kontrolowanej przez CEDC w okresie przynajmniej 3 lat pozwoli ł oby unikn ąć 7 E. Modzelewska - W ą chal, Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. Komentarz, Warszawa 2002 r., s. 167. 17 sytuacji prowadz ą cej do istotnego ograniczenia konkurencji na tych rynkach, poprzez ograniczenie dost ę pu do ź róde ł zaopatrzenia. Maj ą c powy ż sze na uwadze, zgodnie z tre ś ci ą art. 96 ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji, Prezes Urz ę du pismem z dnia 21 wrze ś nia 2005 r., przedstawi ł Wnioskodawcy nast ę puj ą ce warunki: ƒ sprzeda ż y w latach 2005 – 2008 (oddzielnie dla ka ż dego roku) nie mniej ni ż 35% krajowej sprzeda ż y wódki (w hl 100%) pochodz ą cej z w ł asnej produkcji, realizowanej przez Bols, oraz nie mniej ni ż 35% krajowej sprzeda ż y wódki (w hl 100%) pochodz ą cej z w ł asnej produkcji, realizowanej przez „Polmos” Bia ł ystok - za po ś rednictwem przedsi ę biorców nienale żą cych do grupy kapita ł owej, w rozumieniu art. 4 pkt 14 ustawy o ochronie konkurencji, kontrolowanej przez CEDC w oparciu o takie same kryteria i przy zachowaniu takich samych warunków jakie b ę d ą stosowane w analogicznych okresach w stosunku do spó ł ek z grupy kapita ł owej CEDC, ƒ sprzeda ż y w latach 2005 – 2008 (oddzielnie dla ka ż dego roku) nie mniej ni ż 35% krajowej sprzeda ż y wódek (w hl 100%) sprzedawanych pod nast ę puj ą cymi markami: Bols, Soplica, Ż ubrówka i Absolwent (oddzielnie dla ka ż dej marki) za po ś rednictwem przedsi ę biorców nienale żą cych do grupy kapita ł owej, w rozumieniu art. 4 pkt 14 ustawy o ochronie konkurencji, kontrolowanej przez CEDC w oparciu o takie same kryteria i przy zachowaniu takich samych warunków jakie b ę d ą stosowane w analogicznych okresach w stosunku do spó ł ek z grupy kapita ł owej CEDC, po przyj ę ciu których zostanie wydana zgoda na dokonanie przedmiotowej koncentracji, wyznaczaj ą c 3–dniowy termin na ustosunkowanie si ę do zg ł oszonej propozycji. Jednocze ś nie organ antymonopolowy poinformowa ł Carey Agri, i ż brak odpowiedzi lub odpowied ź negatywna skutkowa ć b ę dzie, zgodnie z tre ś ci ą ww. przepisu, wydaniem decyzji, o której mowa w art. 19 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji. Pismem z dnia 23 wrze ś nia 2005 r. Wnioskodawca w ca ł o ś ci i bez dodatkowych zastrze ż e ń zaakceptowa ł zaproponowany przez Prezesa Urz ę du warunek. Przyj ę cie zaproponowanego warunku pozwala na stwierdzenie, i ż jego realizacja pozwoli nie tylko na zapewnienie wszystkim uczestnikom rynku hurtowej dystrybucji napojów alkoholowych wysokoprocentowych o zawarto ś ci alkoholu powy ż ej 18% mo ż liwo ś ci zaopatrywania si ę w produkty Bols i Polmosu Bia ł ystok tak jak dotychczas - bezpo ś rednio w tych spó ł kach, zw ł aszcza je ś li chodzi o wódki sprzedawane pod markami Bols, Soplica, 18 Absolwent i Ż ubrówka, które to marki, z uwagi na ich znaczenie rynkowe s ą oferowane przez ka ż dego uczestnika rynku hurtowej dystrybucji napojów alkoholowych, ale równie ż na dokonywanie tych transakcji na takich samych warunkach, jakie posiadaj ą i b ę d ą posiada ł y spó ł ki nale żą ce do grupy kapita ł owej CEDC, co zapobiegnie sytuacji, w której istniej ą przedsi ę biorcy realizuj ą cy prowadzon ą dzia ł alno ść gospodarcz ą w zró ż nicowanych warunkach konkurencji. Maj ą c na wzgl ę dzie sytuacj ę , i ż grupa CEDC w 2004 r. dystrybuowa ł a [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 14 Za łą cznika do niniejszej decyzji] łą cznej sprzeda ż y zrealizowanej przez Polmos Bia ł ystok oraz [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 8 Za łą cznika do niniejszej decyzji] sprzeda ż y zrealizowanej przez Bols oraz korzy ś ci, jakie dla dalszej wspó ł pracy tych przedsi ę biorców wynikaj ą z samego faktu koncentracji, organ antymonopolowy uzna ł za uzasadnione zobowi ą zanie Carey Agri do sprzeda ż y nie mniej ni ż 35% krajowej sprzeda ż y wódki pochodz ą cej z w ł asnej produkcji, realizowanej przez Bols oraz nie mniej ni ż 35% krajowej sprzeda ż y wódki pochodz ą cej z w ł asnej produkcji, realizowanej przez „Polmos” Bia ł ystok - za po ś rednictwem przedsi ę biorców nienale żą cych do grupy kapita ł owej CEDC. Zdaniem Prezesa Urz ę du [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 37 Za łą cznika do niniejszej decyzji] dotychczasowego zaanga ż owania grupy CEDC w dystrybucj ę produktów Polmos Bia ł ystok oraz niemal ż e [tajemnica przedsi ę biorstwa – § 38 Za łą cznika do niniejszej decyzji] dotychczasowego zaanga ż owania grupy CEDC w dystrybucj ę produktów Bols nie stanowi nadmiernego ograniczenia efektu skali tej koncentracji. Maj ą c na uwadze przewidywany pionowy kierunek konsolidacji bran ż y (tj. zaanga ż owanie w proces prywatyzacji firm o charakterze dystrybucyjnym, du ż e znaczenie dystrybucji, jako czynnika konkurencyjno ś ci wyrobów alkoholowych wysokoprocentowych oraz istnienie ok. 200 marek wódek), co w rezultacie doprowadzi do sytuacji, w której o pozycji rynkowej producenta wódki decydowa ć b ę dzie przede wszystkim pozycja w zakresie dystrybucji, organ antymonopolowy oceni ł , i ż okresem, w którym b ę d ą zachodzi ł y przewidywane zmiany s ą najbli ż sze 3-4 lata, dlatego te ż uzasadnione jest zobowi ą zanie Carey Agri do przestrzegania na ł o ż onego warunku w latach 2005 – 2008. Realizacja warunku zawartego w punkcie I sentencji decyzji spowoduje, ż e planowana koncentracja nie wp ł ynie w istotny sposób na ograniczenie dotychczas istniej ą cej na tym rynku konkurencji. Wobec powy ż szego orzeczono, jak w sentencji. 19 Zgodnie z art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 i § 3 k.p.c. od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów - za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów - w terminie dwutygodniowym od daty jej dor ę czenia. Wiceprezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Jaros ł aw Król Za ł .: Za łą cznik zawieraj ą cy informacje stanowi ą ce tajemnic ę przedsi ę biorstwa Otrzymuje : Carey Agri International Poland Sp. z o.o., Warszawa 20