DIH-IV-37/2024

1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, dnia 5 czerwca 2024 r. DIH - 4.707.29.2024 .TN DECYZJA DIH - 4.3 7 .2024 Na podstawie art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), zwanej dalej „KPA”, art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlo wej (Dz. U. z 2024 r. poz. 312), po rozpatrzeniu wniosku z dnia 27 marca 2024 r. wniesionego przez Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Warszawie , zwanego dalej „Mazowieckim WIIH” o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 30 listop ada 2023 r. nr PO.336.C.235.2023.KS (sygn. akt DS.8361.166.2023) wydanej przez Mazowieckiego WIIH w przedmiocie nałożenia na Andrzeja Paciorka prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Andrzej Paciorek, ze stałym miejscem prowadzenia działalności gospodarczej w miejscowości Grala - Dąbrowizna , kary pieniężnej w wysokości 1 000 zł (tysiąc złotych) z tytułu niewykonania obowiązku, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cen ach towarów i usług (usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168), zwanej dalej „ustawą o informowaniu o cenach”, polegającego na nieuwidocznieniu cen towarów, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza nieważność decyzji z dnia 30 listopada 2023 r. n r PO.336.C.235.2023.KS (sygn. akt DS.8361.166.2023) wydanej z rażącym naruszeniem prawa przez Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Warszawie . UZASADNIENIE W dniu 27 marca 2024 r. do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wpłynęło drogą elektroniczną pismo z dnia 27 marca 2024 r., które zostało wniesione przez Mazowieckiego WIIH i stanowiło wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 30 listopada 2023 r. nr PO.336.C.235.2023.KS (sygn. akt DS.8361.166.2023) wydanej w przedmiocie nałożenia na Pana Andrzeja Paciorka prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Andrzej Paciorek, kary pieniężnej w wysokości 1 000 zł z tytułu niewykonania obowiązku, o któ rym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach , polegającego na nieuwidocznieniu cen towarów. Mazowiecki WIIH wskazał, że z adnotacji na zwrotnym potwierdzeniu odbioru odnoszącego się do ww. decyzji, wynika, iż ww. decyzja została zwrócona do nada wcy 4 grudnia 2023 r., gdyż adresat zmarł. Zgodnie z danymi zamieszczonymi w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wynika, że przedsiębiorca zmarł 25 listopada 2023 r., czyli 5 dni przed wydaniem przedmiotowej decyzji. Natomiast zmi ana danych w rejestrze nastąpiła 1 grudnia 2023 r., tym samym organ w chwili wydania decyzji nie posiadał informacji o śmierci strony i tym samym nie miał świadomości, iż wydaje decyzje z rażącym naruszeniem prawa. Przepis art. 156 § 1 pkt 2 KPA stanowi: „ Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która (…) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa ”. W niniejszym postępowaniu zastosowanie ma druga przesłanka z ww. przepisu odnosząc a się do wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa. 2 W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, według którego skierowanie decyzji do osoby zmarłej dotknięte jest wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 KPA. Co prawda Kodeks p ostępowania administracyjnego nie zawiera przepisu, który wprost stwierdzałby, że osoba zmarła nie może być stroną w sprawie, jednak wynika to w sposób oczywisty z samej konstrukcji pojęcia strony i jej zdolności prawnej, którą ocenia się według przepisów prawa cywilnego (art. 30 § 1 KPA ). Zdolność prawna osoby fizycznej ustaje z chwilą jej śmierci. Konsekwencją utraty zdolności prawnej jest to, że w stosunku do osoby zmarłej nie można wszcząć i prowadzić postępowania administracyjnego ani wydać decyzji. Decyzja taka rażąco naruszałaby prawo. Na ocenę o zaistnieniu wad, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 2 KPA nie ma wpływu to, czy organ wiedział o śmierci strony postępowania oraz czy jego niewiedza była zawiniona czy też nie. Powołany przepis w ogóle nie nawiązuje do wiedzy organu o okolicznościach skutkujących nieważnością decyzji. Należy ponadto zauważyć, że to organ jest zobowiązany ustalić występujące w sprawie strony postępowania ( patrz: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 17 paźdz iernika 2018 r., sygn. II SA/Kr 797/18, LEX nr 2572784). Zgodnie z art. 157 § 1 KPA właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 KPA, jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorz ądowe kolegium odwoławcze - ten organ. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej , w postępowaniu administracyjnym w sprawach związanych z wykonywaniem zadań i kompetencji Inspekcji Handlowej organem właściwym jest wojewódzki inspektor, jeżeli pr zepisy odrębne nie stanowią inaczej, a organem wyższego stopnia jest Prezes Urzędu. Wobec powyższego, w myśl art. 1 57 § 1 KPA w związku z art. 1 ust. 3 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes Urzędu jest organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej przez wojewódzkiego inspektora Inspekcji Handlowej . Prezes Urzędu zweryfikował dane zawarte w wydruku z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i ustalił, że datą zgonu jest 25 listopada 2023 r., a wpis dotyczący przedsięb iorcy został wykreślony z rejestru. Przedsiębiorca nie ustanowił zarządcy sukcesyjnego. Postępowanie administracyjne zostało wszczęte pismem Mazowieckiego WIIH z 3 listopada 2023 r. W zawiadomieniu stronę pouczono o przysługującym jej prawie wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów. Strona przekazała zeznanie o wysokości uzyskanego przychodu, wysokości dokonanych odliczeń i należnego ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych (PIT - 28). Mazowiecki WIIH decyzją z dnia 30 listopada 2023 r. nr PO. 336.C.235.2023.KS (sygn. akt DS.8361.166.2023) wydał rozstrzygnięcie o sytuacji prawnej osoby, która zmarła po wszczęciu postępowania . Naczelny Sąd Administracyjny w swoim wyroku z 20 września 2002 r. (I SA 428/01 ) orzekł: "Rozstrzygnięcie o sytuacji prawnej osoby, która zmarła po wszczęciu postępowania, uznać należy za rażące naruszenie prawa, dające podstawę do stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego (art. 156 § 1 pkt 2 KPA)" . Na tej podstawie, Prezes Urzędu stwierdza, że decyzj a Mazow ieckiego WIIH z dnia 30 listopada 2023 r. nr PO.336.C.235.2023.KS (sygn. akt DS.8361.166.2023) została wydana z rażącym naruszeniem prawa i w związku z tym stwierdza jej nieważność. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsument ów orzekł, jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. z up . Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano elektronicznie/