Wróć do: Decyzje UOKiK

Numer decyzji

DIH-IV-12/2024

Decyzja UOKiK DIH-IV-12/2024

Data decyzji
5 marca 2024

Treść rozstrzygnięcia

1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, 5 marca 2024 r. DIH - 4.707.7.2024 „informacje prawnie chronione [xxx]” DECYZJA DIH.4.12.2024 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2020 r. poz. 17 06, z późn. zm.), art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 168), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po rozpatrzeniu odwołania przedsiębiorcy Jeronimo Martins Polska S.A. z siedzibą w Kostrzynie od decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Katowicach z dnia 7 grudnia 2023 r. (sygnatura: KH.8361.154.2023/101DEC/23), na podstawie której na ww. przedsiębiorcę nałożono karę pieniężną w wysokości 4 000 zł ( słownie: cztery tysiące złotych) z tytułu ponownego naruszenia obowiązków wynikających z przepisów o uwidacznianiu cen w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, utrzymuje zaskarżoną decyzję w mo cy. UZASADNIENIE Pismem z dnia 31 lipca 2023 r., na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2023 r. poz. 221 z późn. zm.), zwanej dalej „Prawem przedsiębiorców” , Śląski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej w Katowicach, zwany dalej również „Śląskim WIIH” , zawiadomił przedsiębiorcę xxx xxxx xxxx xxxx xxxx z siedzibą w xxxxx , zwanego dalej również „Stroną” , o zamiarze wszczęcia kontroli w zakresie przestrzegani a przepisów ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 168), zwanej dalej „ustawą o informowaniu o cenach” . Przedmiotowe pismo Strona odebrała dnia 7 sierpnia 2023 r. W toku kontroli przeprowadzonej w d niu 31 sierpnia 2023 r. przez inspektorów reprezentujących Śląskiego WIIH, w sklepie xxxx xxxx , mieszczącym się w xxxxx xxx przy ul. xxxxx xxxxx , należącym do Strony, sprawdzono prawidłowość informowania o cenach wybranych losowo 310 asortymentów produktów znajdujących się w ofercie handlowej, stwierdzając: 1) brak uwidocznionych cen i cen jednostkowych w przypadku 5 partii produktów : - Oliwa z oliwek Delicado Gallo 500 ml, - Cukier żelujący Diament 500 g, - Babeczki Dulcesol 380 g, - Mieszanka fasoli w sosie pomidoro wym Heinz 415 g, 2 - Sos Jalapeno Develey 850 g, 2) brak cen w przypadku 2 partii produktów: - Cukier żelujący Diament 1 kg, - Kawa ziarnista Natural Grano De Oro Cafes Guilis 1 kg, 3) brak ceny jednostkowej w przypadku 1 partii produktów: - Ciastka Biscoff Lotus 125 g, 4) u widocznienie ceny innej niż zakodowana w kasie w przypadku 1 partii produktu: - Herbata rumianek Herbapol 30g, co stanowiło naruszenie wymagań art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach oraz § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r. poz. 2776), zwanego dalej „rozporządzeniem w sprawie uwidaczniania cen” . Powyższe ustalenia udokumentowano w protokole kontr oli z dnia 1 września 2023 r. (nr akt kontroli: KH.8361.154.2023). W okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie przepisów po raz pierwszy, organ ujawnił sześć przypadków naruszenia wymagań ustawy o informowaniu o cenach w toku kontroli przeprowadzonych w następujących okresach: 1) 8 września 2022 r. – stwierdzono brak informacji o cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.16 2 .202 2 / 152 DEC/2 2 ) – decyzją z dnia 21 grud nia 2022 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 2 0 00 zł; 2) 12 września 2 022 r. – stwierdzono brak informacji o cenach jednostkowych (sprawa KH.8361. 167 .20 22/153DEC/22 ) – decyzją z dnia 22 grudnia 2022 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 3 0 00 zł; 3) 19 września 2022 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkow ych oraz uwidocznienie cen w sposób sprzeczny z art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach (sprawa KH.8361. 143 .2022/ 139 DEC/22) – decyzją z dnia 8 grudnia 2022 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 2 0 00 zł; 4) 6 lipca 202 3 r. – stwierdzono brak informacji o cen ach oraz informacji o cen ach i cen ach jednostkowych (sprawa DC .8361.1 54 .202 3 / 70 DEC/2 3 ); - decyzją z dnia 15 listopada 2023 r. nałożono karę pieniężną w wys okości 3 000 zł ; 5) 12 lipca 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach, informacji o cenach i cenach jednostkowych oraz błędne wyliczenie cen jednostkowych (sprawa DC.8361.161.2023) – decyzją z dnia 17 listopada 2023 r. nałożono karę pieniężną w wys okości 3.500 zł – decyzj a została utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOKIK nr DIH.4.10.2023 z dnia 6 lutego 202 4 r. 6) 17 lipca 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach, informacji o cenach i cenach jednostkowych oraz błędne wyliczenie cen jednostkowych (sprawa DC.8361.165.2023) – decyzją z dnia 21 listopada 2023 r. nałożono karę pieniężną w wys okości 4.000 zł – decyzja została utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOKIK nr DIH.4.11.2023 z dnia 4 marca 2023 r. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, pismem z dnia 6 listopada 2023 r., Śląski WIIH poinformował przedsiębiorcę xxxx xxxxx xxxxx xxxxx z siedzibą 3 w xxxxxx o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia na tego przedsiębiorcę, na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, kary pieniężnej z tytułu kolejnego naruszenia przepisów o uwidacznianiu cen w okresi e 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia 7 grudnia 2023 r. (sygnatura: KH.8361.154.2023/101DEC/23), Śląski WIIH nałożył na ww. prze dsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 4 000 zł (słownie: cztery tysiące złotych), na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, z tytułu siódmego naruszenia obowiązku uwidaczniania cen towarów w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym s twierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. Decyzja została odebrana w dniu 12 grudnia 2023 r. Pismem z dnia 27 grudnia 202 3 r. , (data stempla 27 grudnia 2023 r.) Strona złożyła do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwanego dalej również „Prezesem UOKiK”, odwołanie od ww. decyzji zarzucając naruszenie: 1) art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach poprzez: − uznanie, że doszło do wyższego niż znikomy stopień naruszenia obowiązków z w/w ustawy, podczas gdy naruszenie dotyczyło wyłącznie 9 partii towarów, co stanowiło 2,9 % sprawdzonych towarów, − nieuwzględnienie dotychczasowej działalności przedsiębiorcy w jej aspekcie pozytywnym, tj. pominięcie działań mających na celu usunięcie stwierdzonych naruszeń oraz nieuwzględnienie tych kontroli, które nie wykazały żadnych naruszeń, − niewłaściwe zastosowanie kryterium dotychczasowej działalności, tj. zastosowanie go w zakresie szerszym, nieadekwatnym do zakresu kontroli, − pominięcie okoliczności, iż wszystkie uprzednie kary nałożone na stronę w ciągu 12 miesięcy wstecz dotyczyły innych sklepów, − pominięcie okoliczności, iż strona prowadzi sieć kilku tysięcy sklepów, a z atem brak 5 cen i cen jednostkowych, 2 cen i 1 ceny jednostkowej oraz 1 przypadek różnicy pomiędzy ceną a ceną zakodowaną w kasie nie może być uznany za wyższy niż znikomy stopień naruszenia obowiązków, gdyż należy brać pod uwagę skalę działalności przeds iębiorców, w tym liczbę sklepów oraz ilość asortymentu; 2) art. 8 dyrektywy 98/6/WE PE i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom poprzez niewłaściwe zastosowanie przesłanki proporcjonaln ości przy wymierzaniu kary, tj. naruszenie dotyczyło wyłącznie 5 partii towarów, co stanowiło 2,9 % sprawdzonych towarów, wobec czego nałożona kary jest nieproporcjonalnie za wysoka; 3) art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 kpa poprzez − pominięcie wyników inn ych kontroli, przeprowadzonych w sklepach prowadzonych przez xxxx , których wyniki były pozytywne - gdzie nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości; − brak wskazania dlaczego przy ustalaniu wysokości karty pominięto wyniki innych kontroli, których wyniki były całkowicie pozytywne, gdzie nie stwierdzono nieprawidłowości; 4 − nieuwzględnienie faktu, iż w sklepie znajdują się ogólnodostępne czytniki cen, − nieuwzględnienie ilości sklepów posiadanych przez Stronę, 4) art. 80 kpa poprzez: − błędne, niezgodne z zasadami doświa dczenia życiowego przypisanie przedsiębiorcy większego niż znikomy stopnia naruszenia przepisów ustawy o informowaniu o cenach, mimo, iż 2,9 % naruszeń w stosunku do zakresu kontroli świadczy o nieznacznym stopniu naruszeń, − pominięcie okoliczności, że stro na niezwłocznie usunęła wszelkie nieprawidłowości oraz podjęła czynności mające na celu eliminację nieprawidłowości na przyszłość; − pominięcie okoliczności liczby indeksów towarów będących w sprzedaży w czasie przeprowadzania kontroli; − pominięcie okolicznoś ci, że strona prowadzi sieć kilku tysięcy sklepów, zatem brak 5 cen i cen jednostkowych, 2 cen i 1 ceny jednostkowej oraz 1 przypadek różnicy pomiędzy uwidocznieniem ceny a ceną zakodowaną w kasie na 310 indeksów towarów objętych kontrolą nie może być uzn ane za wyższy niż znikomy stopień naruszenia obowiązków, gdyż należy brać pod uwagę skalę działalności przedsiębiorcy, w tym liczbę sklepów oraz ilość asortymentu; − pominięcie okoliczności, iż wszystkie uprzednie kary nałożone na stronę w ciągu 12 miesięcy wstecz dotyczyły innych sklepów, 5) art. 189a § 2 pkt 1 w zw. z art. 189f § 1 pkt 1 kpa poprzez brak zastosowania wskazanych przepisów tj. brak odstąpienia od nałożenia decyzji, podczas gdy spełniona była przesłanka jego zastosowania – tj. waga naruszenia była znikoma. Zdaniem Strony, powyższe naruszenia doprowadziły do błędnych ustaleń stanu faktycznego, tj. uznania, że doszło do wyższego niż znikomy stopień naruszenia obowiązków informacyjnych wynikających z ustawy, podczas gdy naruszenia dotyczyły wyłąc znie 2,9 % produktów objętych kontrolą, co doprowadziło do niezasadnego nałożenia na stronę kary pieniężnej. Pismem z dnia 15 stycznia 202 4 r., Prezes UOKiK poinformował w/w przedsiębiorcę, że przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sp rawie, stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje, na podstawie art. 10 kpa, prawo do zapoznania się z aktami sprawy, a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zważył, co następuje. Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczo nych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonuje oceny, czy odwołanie strony jest uzasadnione oraz sprawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. 5 Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ww. ustawy, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Ko nsumentów jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru (usługi) w sposób jednozn aczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. W myśl § 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, cenę , cenę jednostkową uwidacznia się w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów, na danym towarze, bezpośredn io przy towarze lub w bliskości towaru, którego dotyczy. Cenę oraz cenę jednostkową uwidacznia się w szczególności: 1) na wywieszce; 2) w cenniku; 3) w katalogu; 4) na obwolucie; 5) w postaci nadruku lub napisu na towarze lub opakowaniu, o czym stanowi § 3 ust. 2 ww. rozporządzenia. Zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, jeżeli przedsiębiorca nie wykonał obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzo no naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 40 000 zł. Ustalając wysokość kary pieniężnej, zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej uwzględnia: 1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków; 2) dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez nie go działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez tego przedsiębiorcę oraz uzyskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków; 3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy; 4) sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są do stępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentó w i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz.Urz. UE L 345 z 27.12.2017, str. 1, z późn. zm.2)). W niniejszej sprawie, w toku kontroli przeprowadzonej w należącej do przedsiębiorcy xxxxx placówce handlowej, stwierdzono 6 1) brak uwidocznionych cen i cen jednostkowych w przypadku 5 partii produktów , 2) brak cen w przypadku 2 partii produktów, 3) brak ceny jednostkowej w przypadku 1 partii produktu, 4) uwidocznienie ceny innej niż zakodowana w kasie w przypadku 1 partii produktu , co było, jak stwierdził Śląski WIIH, siódm ym w okresie 12 miesięcy naruszeniem przez stronę obowiązujących przepisów w zakresie uwidaczniania cen. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, Śląski WIIH w drodze decyzji, wydanej na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o c enach, nałożył karę pieniężną w wysokości 4 000 zł na w/w przedsiębiorcę, to jest na podmiot, który dopuścił się powyższego naruszenia. W toku postępowania odwoławczego Prezes UOKiK przeprowadził analizę ustaleń kontroli, w oparciu o które wydano decyzję oraz treści skarżonej decyzji, jak również uwzględnił zarzuty zawarte w odwołaniu. Biorąc pod uwagę obowiązujące przepisy dotyczące nakładania kar, niezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach powoduje – zgodnie art. 6 ust. 1 ww. ustawy – nałożenie kary pieniężnej w wysokości do 20 000 zł. Na tomiast, zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, jeżeli przedsiębiorca nie wykonał obowiązków, o których mowa w art. 4, co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz p ierwszy, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 40 000 zł. Przepisy te w sposób niewymagający dodatkowych założeń i wykładni, nakazują wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierz yć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązków określonych w ww. przepisach, przy czym wysokość sankcji jest uzależniona od tego, czy podmiot narusza przepisy po raz pierwszy bądź drugi, czy też trzeci i kolejny. Dowiedzenie, że podmiot nie wy konał powyższych obowiązków powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną. Prezes UOKiK dokonując analizy akt sprawy oraz treści skarżonej decyzji zwrócił uwagę na wskazanie przez Śląs kiego WIIH, że kontrolowany przedsiębiorca – xxxx xxxx xxxxx xxxx nie wykonał obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o cenach po raz siódmy , w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. Narus zenie obowiązków w zakresie uwidaczniania cen Śląski WIIH stwierdził dotychczas w toku uprzednio przeprowadzonych kontroli, tj.: 1) 8 września 2022 r. – stwierdzono brak informacji o cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.162.2022/152DEC/22); 2) 12 września 2022 r . – stwierdzono brak informacji o cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.167.2022/153DEC/22); 3) 19 września 2022 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych oraz uwidocznienie cen w sposób sprzeczny z art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach (sprawa KH.8361.143.2022/139DEC/22); 7 4) 6 lipca 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa DC.8361.154.2023/70DEC/23) ; 5) 12 lipca 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach, informacji o ce nach i cenach jednostkowych oraz uwidoczniono ceny w sposób sprzeczny z art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach (sprawa DC.8361.161.20223/73DEC/23); 6) 17 lipca 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych, brak informacji o cen ach jednostkowych, błędne wyliczenie ceny jednostkowej (sprawa DC.8361.165.2023/82DEC/23) Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK potwierdza prawidłowość ustaleń dokonanych w powyższym zakresie przez Śląskiego WIIH, a więc, że w okresie 12 miesięcy poprzedzających naruszenie będące przedmiotem zaskarżonej decyzji Strona sześ ciokrotnie naruszyła art. 4 ustawy o cenach. T ym samym, w przedmiotowej sprawie znajduje zastosowanie art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach zgodnie z którym j eżeli przedsiębiorca nie wykonał wspomnianych obowiązków, co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwier dzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 40 000 zł. Stan faktyczny ustalony w sprawie nie budzi wątpliwości, iż Strona nie dopełniła obowiąz ków w zakresie uwidaczniania cen, naruszając tym samym art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, przy czym naruszenia te miały trojaką postać: − brak uwidocznionych cen i cen jednostkowych; − brak cen jednostkowych; − błędne wyliczenie ceny jednostkowej . K onsekwencją powyższego jest nałożenie administracyjnej kary pieniężnej, której przesłanki określa art. 6 ust. 3 w/w ustawy. Art. 6 ust. 3 pkt 1 w/w ustawy jako przesłankę wymiaru kary wymienia stopień naruszenia obowiązków, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków . W odniesieniu do przedmiotowej przesłanki, Strona podniosła szereg zarzutów dotyczących błędnego ustalenia stanu faktycznego, czego skutkiem miało być ustalenie stopnia naruszenia obowiązków wyższego niż znikomy. S trona podnosi mianowicie, że Organ pominął, iż wszystkie uprzednie kary nałożone na stronę w ciągu 12 miesięcy wstecz dotyczyły innych sklepów aniżeli sklep kontrolowany. Strona podnosi również pominięcie faktu, iż prowadzi ona sieć kilku tysięcy sklepów, a zatem przedmiotowe naruszenie nie może być uznane za wyższe niż znikome, gdyż należy brać pod uwagę skalę działalności przedsiębiorcy, w tym liczbę sklepów oraz ilość asortymentu. Strona zarzuca również, iż organ nie wziął pod uwagę, że sklep jest wyposa żony w ogólnodostępne czytniki cen. Odnosząc się do powyższej argumentacji należy zauważyć, że p rzy ustalaniu przesłanki stopnia naruszenia, decydująca nie jest liczba skontrolowanych produktów czy ich rodzaj. Nie sposób również uznać, że kontrola powin na objąć całość sprzedawanych produktów, co byłoby niewykonalne. Dlatego też kontrola obejmuje tylko część sprzedawanych produktów, 8 przyjmując, że jest ona reprezentatywna dla całości produktów znajdujących się w sprzedaży. Z tego też względu przy ustalani u przesłanki stopnia naruszenia bierze się pod uwagę stosunek towarów dotkniętych naruszeniem w zakresie informowania o cenach do ogółu towarów skontrolowanych, bez względu na to, jak wielka partia produktów jest objęta kontrolą. W przedmiotowej sprawie st wierdzon e naruszenia dotyczą 2,9 % kontrolowanych towarów. Nieprawidłowe jest więc rozumowanie Strony, że organ wymierzył karę za nieprawidłowości dotyczące jedynie 9 rodzajów towarów, w rzeczywistości bowiem organ wymierzył karę za naruszenie obowiązku in formowania o cenach stwierdzone w stosunku do 2,9 % kontrolowanych towarów. Bezprzedmiotowym jest przy tym argument Strony, iż na ustalenie stopnia naruszenia ma również fakt prowadzenia przez nią sieci handlowej liczącej kilka tysięcy placówek. Kontrola jest bowiem przeprowadzana w konkretnej placówce handlowej i to tej placówki dotyczy ustalony stan fakty czny. Podobnie nie sposób zgodzić się ze Stroną co do okoliczności zainstalowania w sklepie czytników cen. Tego typu urządzenia nie realizują bowiem obowiązku uwidaczniania cen zawart ego w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach. Tego typu urządzenie należy uznać za czytnik kodów kreskowych – dekoduje bowiem informacje jakie zamieszczone są w kodzie kreskowym danego produktu i przedstawia je konsumentowi. Nie jest to jednak sposób uwidaczniania cen – w tym względzie orzecznictwo sądowe prezentuje jedno lite stanowisko (por. uzasadnienie wyroku NSA II GSK 514/19 z dnia 11.08.2022r. „Odnosząc się do zagadnienia umożliwienia przez spółkę zapoznania się przez konsumentów z - nieuwidocznionymi na towarach - cenami, poprzez użycie czytnika cen umieszczonego w pomieszczeniu apteki, zauważyć należy, że przyjęte przez ustawodawcę reguły informowania o cenach (cenach jednostkowych) towaru znajdują konkretyzację w przepisach cyt. rozporządzenia Ministra Rozwoju z 9 grudnia 2015 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług. Przepisy te określają, zgodnie § 3 ust. 1 tego rozporządzenia, że cenę uwidacznia się w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów, na danym towarze, bezpośrednio przy towarze lub w bliskości towaru, którego dotyczy. Jest oczywist e, że w rozpoznawanej sprawie skarżąca kasacyjnie spółka nie wywiązała się z tak określonego obowiązku, pomimo zainstalowanego wspomnianego czytnika cen, którego instalacja - w świetle obowiązujących przepisów - nie ma prawnego znaczenia.” ). Stąd też, ni e można zgodzić się ze Stroną, iż stopień naruszenia jest uzależniony od powołan ych przez nią okoliczności. Badając przesłankę stopnia naruszenia obowiązków należy odwołać się do art. 4 ust. 1 w/w ustawy, zgodnie z którym, w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru (usługi) w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o informowaniu o cenach, cena to wartość wyrażona w jedno stkach pieniężnych, którą kupujący jest obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę, zaś cena jednostkowa jest z kolei podstawowym kryterium obiektywnej informacji o wartości towaru wyrażonej w jednostkach pieniężnych, szczególnie w kontekście porównania jej z takimi wartościami innych towarów – podobnych pod względem przeznaczenia, ale o odmiennych cechach np. co do marki, producenta, ilości, wzornictwa, poziomu technicznego itp. W świetle powyższego, brak uwidocznienia cen, pozbawia konsument ów należytej informacji o oferowanych produktach. Analogicznie należy potraktować fakt uwidocznienia cen y w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości poprzez rozbieżność 9 pomiędzy ceną uwidocznioną a ceną zakodowaną w kasie , ponieważ zarówno fizyczny br ak ceny , jak i rozbieżność w postaci „półka – kasa” wywołuje ten skutek , iż konsument nie ma należytej informacji na temat oferowanego towaru . Z kolei, brak cen jednostkowych, uniemożliwia konsumentom porównanie oferowanych towarów z towarami podobnymi, le cz o innej masie lub objętości, a co za tym idzie, utrudnia konsumentom wybór odpowiedniego dla nich towaru. Nieuwidocznienie tego rodzaju informacji, nawet przy niewielkiej ilości towarów, stanowi znaczny stopień naruszenia (por. uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z dnia 8 listopada 2019 r. Sygn. akt VI SA/Wa 1400/19: „Nie można natomiast, w ocenie Sądu, podzielić zarzutu skargi o znikomym stopniu naruszenia obowiązku informowania o cenach w przedmiotowej sprawie. Jeżeli bowiem przyjrzeć się produktom, w stosunku do których ceny nie były uwidocznione, ewidentnie widać, że dotyczą one szeroko rozumianej chemii gospodarczej. Tym samym klienci poszukujący towarów w tym właśnie dziale sklepu, istotnie pozbawieni zostali podstawowej informacji, która winna im z ostać zapewniona przez Skarżącą, a więc ceny produktu. Bez tej podstawowej informacji trudno mówić o realizacji jednej z dyrektyw ujętych w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach a więc umożliwieniu klientom porównania cen konkurencyjnych towarów.” ). Biorąc powyższe pod uwagę, Śląski WIIH prawidłowo uznał, iż stopień naruszenia przepisów ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług jest wyższy niż znikomy. Art. 6 ust. 3 pkt 2 w/w ustawy jako przesłankę wymiaru kary wymienia dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków zakresie uwidaczniania cen oraz uzyskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w z wiązku z naruszeniem tych obowiązków . Strona w odwołaniu zarzuca niewłaściwą ocenę tej przesłanki poprzez całkowite pominięcie wyników innych (pozytywnych) kontroli oraz niewskazanie dlaczego je pominięto, oparcie się wyłącznie na kontrolach negatywnych or az pominięcie okoliczności, że wszystkie naruszenia zostały usunięto oraz podjęto działania mające na celu poprawę poziomu przestrzegania przepisów ustawy. Odnosząc się do zarzutów należy wskazać, że pojęcie „dotychczasowej działalności” obejmuje okres dz iałalności przedsiębiorcy poprzedzający przeprowadzenie kontroli. Z tego też względu, zasadnym jest wzięcie pod uwagę również i wyników kontroli pozytywnych, przeprowadzonych wobec przedsiębiorcy. W tej kwestii należy przyznać rację Stronie, aczkolwiek spo śród kontroli wymienionych w odwołaniu, nie mogą być wzięte pod uwagę te kontrole, które zostały przeprowadzone po dniu 31 sierpnia 2023 r., a więc po dniu kontroli, której ustalenia były podstawą do wydania zaskarżonej decyzji. Niemniej należy zwrócić uwa gę, iż pojęcie „dotychczasowej działalności” jest pojęciem na tyle obszernym, iż jego znaczenia nie można ograniczać tylko do kontroli pozytywnych. Z tego też względu, obok kontroli pozytywnych organ bierze pod uwagę również i kontrole negatywne, które maj ą znaczenie w przypadku ustalenia liczby naruszeń zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach. Organ rozpoznając przesłankę dotychczasowej działalności wziął pod uwagę, że przedsiębiorca w okresie 12 miesięcy od dnia pierwszej kontroli, włączy wszy bieżącą kontrolę, po raz siódm y naruszył przepisy o uwidacznianiu cen. Istotnym jest tu również fakt, że kontrole we wszystkich w/w przypadkach poprzedzone były zawiadomieniem o zamiarze 10 przeprowadzenia kontroli. Strona miała więc możliwość odpowiedn iego przygotowania się do kontroli. Tymczasem fakt, iż w okresie 12 miesięcy poprzedzających przedmiotowe naruszenie, stwierdzono sześć narusze ń w zakresie informowania o cenach jednoznacznie wskazuje, że Strona nie przywiązuje należytej wagi do wykonywani a obowiązków nałożonych na nią przedmiotową ustawą. Organ I instancji, trafnie przy tym wskazał, że obowiązek informowania o cenach produktów i usług istnieje od 2001 r., zaś Strona prowadzi działalność gospodarczą od grudnia 2004 r. (wg. KRS) a więc powin na wykazać się znajomością przepisów dotyczących wykonywanej działalności. Organ zwraca przy tym uwagę, że wbrew temu co Strona podnosi w odwołaniu, Śląski WIIH wziął pod uwagę podjęcie działań naprawczych przez Stronę, na co wskazuje uzasadnienie zaskarż onej decyzji. Podobnie Prezes UOKiK dokonując ponownej analizy powyższej przesłanki bierze pod uwagę działania podjęte przez Stronę a polegające na oznaczeniu wszystkich oferowanych do sprzedaży towarów prawidłowo oznaczonymi cenami. Art. 6 ust. 3 pkt 3 w/w ustawy jako przesłankę wymiaru kary wymienia wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy , który został ustalony przez organ I instancji w toku postępowania – przedmiotowa przesłanka została ustalona w oparciu o sprawozdanie finansowe złożone do Krajow ego Rejestru Sądowego. Powyższe ustalenia Prezes UOKiK przyjmuje za swoje. Art. 6 ust. 3 pkt 4 w/w ustawy jako przesłankę wymiaru kary wymienia sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w s prawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzia lnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz.Urz. UE L 345 z 27.12.2017, str. 1, z późn. zm.2)) – Śląski WIIH w oparciu o oświadczenie Strony stwierdził, że takie sankcje nie były na Stronę nałożone. Powyższe ustalenia Prezes UOKiK przyjmuje za swoje. Prezes UOKiK, stoi również na stanowisku, że w przedmiotowej sprawie nie znajduje zastosowania instytucja odstąpienia od wymierzenia kary. Mianowicie, zgodnie z art. 189f § 1 kpa o rgan administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: 1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub 2) za to samo zachowanie pr awomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestęps two lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Z zebranego materiału wynika, że waga naruszenia nie jest znikoma, ponieważ brak cen i cen jednostkowych, jak również nieprawidłowe uwidocznienie cen, jest naruszeniem interesów konsumentów w zakresie ich prawa do informacji. Tego typu naruszenie stanowi z agrożenie dla interesów majątkowych konsumentów, a tym samym wyklucza możliwość 11 uznania stopnia tego naruszenia za znikomy. Należy ponadto wskazać, że fakt kilkukrotnego wystąpienia w okresie wskazanym w art. 6 ust. 2 w/w ustawy, nieprawidłowości skutkując ych podwyższaniem wymiaru kary oznacza, że funkcja prewencyjna kary nie została spełniona. Nie została również spełniona przesłanka zawarta w art. 189f § 1 pkt 2 kpa, ponieważ nie była wydana przez inny uprawniony organ administracji publicznej prawomoc na decyzja nakładająca na stronę za to samo zachowanie administracyjną karę pieniężną, jak również strona nie została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe a kara ta spełnia łaby cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Należy przy tym zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług decyzja o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej leży w gestii w ojewódzkiego inspektora Inspekcji Handlowej – w przedmiotowej sprawie, zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, jest to Śląski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej . Zdaniem Prezesa Urzędu brak jest podstaw do odstąpienia od wymierzenia ka ry na podstawie art. 189f § 1 kpa. Odnosząc się natomiast do art. 189f § 2 kpa, który wskazuje na możliwość odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej w przypadkach innych niż wymienione w art. 189f § 1, Prezes Urzędu zwraca uwagę, że powt arzające się naruszenia przez przedsiębiorcę przepisów ustawy o informowaniu ocenach nie pozwalają na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Celem tym jest przestrzeganie przez przedsiębiorcę przepisów ustawy o i nformowaniu o cenach. Mając powyższe na uwadze, organ odwoławczy, po ponownym przeanalizowaniu zgromadzonego materiału, uznał odwołanie za bezzasadne. Strona podniosła przy tym zarzut naruszenia art. 8 dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rad y z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom poprzez niewłaściwe zastosowanie przesłanki proporcjonalności. Jak twierdzi Strona „Organ w zaskarżonej decyzji nie uwzględnił zasady proporcjonalności o której mowa w art. 8 dyrektywy 98/6/WE, gdyż za 2,9 % naruszeń nałożył marżę znacznie wyższa, niż w innych przypadkach kontroli za więcej naruszeń. Przykładowo w decyzji z dnia 27.10.2020 r. nr DIH - IV/55/2020 z uwagi na zasadę proporcjo nalności zmniejszył wysokość kary pieniężnej nałożonej przez WIIH w kwocie 16 000 zł do 3 200 zł za 17,69% nieprawidłowości w stosunku do zakresu kontroli, a w zaskarżonej decyzji wymierza karę wyższą za 2,9 % naruszeń. Organ naruszył również art. 8 § 1 i § 2, który nakłada obowiązek przestrzegania zasady proporcjonalności oraz nieodstępowania bez uzasadnionej przyczyny od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw”. Odnosząc się do w/w zarzutu należy zauważyć, iż powołany przepis określając przesłanki wy miaru kary, nie ogranicza się tylko do wspomnianej proporcjonalności, ale wymienia również przesłankę skuteczności i odstraszania, przy czym wszystkie te przesłanki muszą być stosowane łącznie. Stan faktyczny ustalony w sprawie, w ocenie Prezesa UOKiK , poz wala uznać, że wymierzona S tronie kara w wysokości 4 0 00 zł jest adekwatna do osiągnięcia celu, jakim jest zapewnienie, aby w obrocie dostępne były tylko towary opatrzone odpowiednimi informacjami na temat ich cen i cen jednostkowych. Bezzasadnym jest prz y tym argumentacja Strony odwołując się do konkretnej decyzji tj. DIH - IV/55/2020. 12 Faktem jest, że Prezes UOKiK uchylił decyzję Lubuskiego WIIH wymierzającą karę pieniężną w wys. 16 000 zł i orzekł karę w wys. 3 200 zł. Należy jednak wskazać, iż skala narus zeń nie była jedynym czynnikiem przemawiającym za takim rozstrzygnięciem. Z uzasadnienia przytoczonej decyzji wynika bowiem, że „Kara wymierzona za poprzednie naruszenie o wielkości 19,69% w stosunku do kontrolowanych towarów wyniosła 3.000 zł. Prezes UOKI K stoi na stanowisku, że wymierzenie, za naruszenie o zbliżonej wielkości (mimo, że w warunkach recydywy), kary w kwocie 16.000zł, a więc ponad 5 - krotnie wyższej, podważa wspomnianą przesłankę proporcjonalności. Biorąc pod uwagę kryteria wymiaru kary wskaz ane zarówno w art. 6 ust. 3 w/w ustawy, jak również w dyrektywie nr 98/6/WE zasadnym jest obniżenie wysokości wymierzonej kary. Mając powyższe na uwadze, organ odwoławczy, uchylił decyzję organu pierwszej instancji i orzekł co do istoty wymierzając stronie karę pieniężną w wysokości 3.200 zł.” W przedmiotowej sprawie, zaskarżoną decyzję poprzedza decyzja Śląskiego WIIH z dnia 21 listopada 2023 r. nakładającą kare pieniężną w wys okości 4 000 zł za 5 naruszeń w stosunku do 120 skontrolowanych produktów, a w ięc za naruszenie o skali 4 %. Co więcej, Prezes UOKiK zwraca uwagę, że decyzja przywołana przez Stronę nałożyła karę pieniężną za trzecie naruszenie, jakie miało miejsce w okresie wskazanym w art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach. Natomiast w prz edmiotowej sprawie kara pieniężna została nałożona za siódme naruszenie, jakie nastąpiło we wskazanym okresie. Z powyższego wynika więc, iż sama skala naruszenia nie jest jedynym czynnikiem decydującym o wymiarze kary. Tym samym, niezasadnym jest powoływan ie się na inną decyzję tylko dlatego, że z daną sprawą zbieżny jest jeden z elementów stanu faktycznego. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów , zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, jest organem wyższego stopnia w stosunku do wo jewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Zatem, w myśl art. 127 § 2 kpa w związku z art. 1 ust. 3 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art . 7 ust. 1 i 3 ustawy o informowaniu o cenach, karę pieniężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Katowicach w terminie 7 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stanie się ostateczna. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 kpa, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję . Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów orzekł, jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. W terminie 30 dni od jej doręczenia stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę 13 należy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, pl. Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 2. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 z ł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jedna k niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł. 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wni osek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. 4. Do należności pieni ężnych w postaci kar pieniężnych nie uiszczonych w terminie stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 z późn. zm.). Podstawa prawna pouczenia: Art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.); § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wys okości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2021, poz. 535), art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (t.j. Dz. U. poz. 2023 poz. 168). Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano elektronicznie/ 14

Analiza z kontekstem sprawy

Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o tę decyzję

Informacje o sprawie

Sygnatura
DIH-4.707.7.2024
Rodzaj praktyki
Pozostałe
Kara finansowa
tak
Branża
47.19 POZOSTAŁA SPRZEDAŻ DETALICZNA PROWADZONA W NIEWYSPECJALIZOWANYCH SKLEPACH
Region
Wielkopolskie
Strony
Jeronimo Martins Polska S.A. z siedzibą w Kostrzynie
Odwołanie do sądu
Nie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów