DIH-III-56/2025

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, 7 maja 2025 r. DIH - 3.707.12.2025.AB DECYZJA DIH.3.56.2025 „informacje prawnie chronione oznaczono [xxx]” Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 poz. 572), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 229) oraz art. 6 ust . 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie odwołania od decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z 16 grudnia 2024 r. (nr akt: KH.8361.241.2024/334DEC/24), na mocy której nałożono na Delikatesy Centrum Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Komornikach (zwane dalej: „stroną”, „stroną postępowania”, „spółką” lub „przedsiębiorcą”), na podstawie art. 6 ust. 1 i 3 ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług karę pieniężną w wysokości 1 000 zł (słownie: jeden tysiąc złotych) za niewykonanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o cenach, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów - utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. UZASADNIENIE W dniach 23 – 28 października 2024 r. inspektorzy reprezentujący Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej (dalej: „Śląski WIIH” lub „organ pierwszej instancji”), działając na podstawie upoważn ienia KH - 265/24 z 23 października 2024 r. przeprowadzili kontrolę w placówce detalicznej należącej do ww. przedsiębiorcy. Zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r., poz. 236) – dalej jako „Prawo przedsię biorców”, 8 października 2024 r. skierowano do przedsiębiorcy zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli, ze wskazaniem zakresu przedmiotowego kontroli obejmującego kontrolę przestrzegania przepisów ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach tow arów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168) – dalej jako „ustawa o cenach”. Pismo odebrano 14 października 2024 r. W toku kontroli sprawdzono przestrzeganie przepisów ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju i Techn ologii z dnia 19 grudnia 2022r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r. poz. 2776), zwanego dalej: „rozporządzeniem w sprawie uwidaczniania cen” lub: „rozporządzeniem Ministra Rozwoju” . Inspektorzy objęli kontrolą również produkty of erowane po obniżonych cenach, których obniżka była przez przedsiębiorcę komunikowana m.in. przez: ‒ umieszczenie pomarańczowych etykiet zawierających: zapis o treści: „Codziennie Taniej", cenę nienazwaną (aktualną); przekreśloną cenę regularną, cenę przekreśloną Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 2 wraz ze sformułowaniem „najniższa cena z 30 dni przed obniżką"; cenę jednostkową oraz termin obowiązywania oferty; ‒ umieszczenie pomarańczowych etykiet zawierających: zapis o treści: „Codziennie Taniej", przekreśloną cenę sprzed pierwszej obniżki, cenę nienazwaną (aktualną); cenę jednostkową oraz termin obowiązywania oferty; ‒ umieszczenie etykiet z napisem o treści PROMOCJA, na których podano m.in. cenę nienazwaną (promocyjną), cenę jednostkową, przekreśloną cenę, cenę ze sformułowaniem „najniższa cena z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki" oraz okres obowiązywania promocji. W toku kontroli sprawdzono prawidłowość uwidaczniania cen 466 towarów, w tym 421 partii w cenach regularnych oraz 45 partii oferowanych w cenach obniżonych. W wyniku podjętych działań stwierdzono: 1) brak uwidocznienia cen i cen jednostkowych 8 towarów (pozycje 53 – 60 załącznika nr 2 do protokołu kontroli); 2) błędnie wyliczone ceny jednostkowe 2 towarów (pozycje 49 - 50 załącznika nr 2 do protokołu kontroli); 3) niezgodność, na niekorzyść konsumenta, ceny uwidocznionej przy towarze z ceną zakodowaną w kasie fiskalnej w odniesieniu do 2 towar ów (pozycje 51 - 52 załącznika nr 2 do protokołu kontroli); 4) brak uwidocznienia, obok informacji o obniżonej cenie, informacji o najniższej cenie towaru, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, w odniesieniu do 1 towaru oferowanego do sprzedaży w obniżonej cenie (pozycja 8 załącznika nr 3 do protokołu kontroli); 5) niespełnienie wymogu uwidaczniania cen towarów w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen, w zakresie prawidłowości przekazywania informac ji o cenach towarów oferowanych do sprzedaży w obniżonych cenach, w odniesieniu do: ‒ 2 towarów (pozycje 1 i 3 załącznika nr 3 do protokołu kontroli), obok informacji o obniżonej cenie, uwidoczniono jako najniższą cenę sprzed obniżki inną niż rzeczywista naj niższa cena towaru, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, ‒ 2 towarów, (pozycje 2 i 7 załącznika nr 3 do protokołu kontroli), aktualnie obowiązująca cena obniżona była równa uwidocznionej najniższej cenie, która obowiązywała w okre sie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Produkty kwestionowane w zakresie uwidaczniania cen jednostkowych nie obejmowały towarów określonych w §7 rozporządzenia Ministra Rozwoju, w stosunku do których nie stosuje się wymogu uwidaczniania cen jednostkowych. Kierownik sklepu w oświadczeniu z 28 października 2024 r. wskazała, że w dniu 25 października 2024 zostały uzupełnione brakujące oznaczenia cenowe. Dodatkowo oświadczyła, że zgłosiła nieprawidłowe promocyjne oznaczenia cenowe do centrali firmy. Wyjaśniła ponadto, że niezgodne oznaczenia cenowe były wynikiem błędu systemowego. Ustalenia te udokumentowano w protokole kontroli z 28 października 2024 r. (nr akt kontroli: KH.8361.241.2024). Pismem z 30 października 2024 r. Śląski WIIH wskazując na stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości wniósł o podjęcie niezwłocznych działań, mających na celu uwidacznianie cen oferowanych towarów zgodnie z obowiązującymi przepisami w tym zakresie. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 3 W odpowiedzi z 6 listopada 2024 r. strona poinformowała m.in., o powodach stwierdzonych nieprawidłowości oraz podjętych przez przedsiębiorcę działaniach. Strona nie zgodziła się także z wykładnią dotyczącą informowania o obniżeniu ceny, zgodnie z którą aktualna cena jeżeli jest uwidoczniona jako cena obniżona, powinna być w każd ym przypadku niższa niż najniższa cena z 30 dni przed obniżką. Ponadto przekazała dodatkowe raporty dotyczące uwidaczniania cen dla 2 kwestionowanych produktów , dla których stwierdzono uwidocznienie jako najniższej ceny sprzed obniżki inną niż rzeczywista najniższa cena towaru, która obowiązywała w okresie 30 dni przed obniżką. Organ pierwszej instancji mając na uwadze wyjaśnienia w odniesieniu do 2 zakwestionowanych partii, ostatecznie uznał, że ceny uwidocznione jako najniższe z 30 dni przed obniżką, były zgodne ze stanem faktycznym, niemniej jednak w przypadku jednego produktu z poz. 1 załącznika nr 3 do protokołu kontroli, najniższa cena z 30 dni przed obniżką, była niższa niż aktualnie uwidoczniona cena po obniżce. Na podstawie art. 61 § 1 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572) – dalej jako: „Kpa”, Śląski WIIH zawiadomieniem z 19 listopada 2024 r., poinformował przedsiębiorcę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o cenach w przedmiocie nałożenia na niego administracyjnej kary pieniężnej za niewykonanie obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o cenach. Jednocześnie poinformowano na podstawie art. 10 § 1 Kpa, że stronie przysługuje praw o do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zapoznania się z aktami sprawy. Dodatkowo Śląski WIIH wezwał stronę do złożenia oświadczenia wskazującego na wysokość przychodów i obrotu osiągniętego w ostatnim roku obrotowym oraz informacj i. Pismem z 25 listopada 2024 r. strona przekazała CIT/PGK Informację o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) przez spółkę tworzącą podatkową grupę kapitałową. Strona zwróciła się m.in. o uwzględnienie wszystkich dotychczasowych wyjaśnień i zakończenie postępowania administracyjnego (odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej). Śląski WIIH 16 grudnia 2024 r., na podstawie art. 6 ust. 1 i 3 ustawy o cenach oraz art. 104 Kpa wydał decyzję (nr akt: KH.8361.241.2024/334DEC.24), na mocy której na łożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 1 000 zł (słownie: jeden tysiąc złotych) za niewykonanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o cenach. Śląski WIIH, po analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz argumentó w strony przedstawionych w ww. piśmie z 6 listopada 2024 r. ostatecznie uznał, że przedsiębiorca nie wywiązał się z nałożonych art. 4 ust. 1 i ust. 2 obowiązków, gdyż w przypadku 8 towarów oferowanych do sprzedaży nie uwidocznił cen i cen jednostkowych, w odniesieniu do 2 towarów uwidocznił błędnie wyliczone ceny jednostkowe, w odniesieniu do 2 towarów uwidocznił ceny niższe od cen zakodowanych w kasie, ponadto w przypadku towarów oferowanych do sprzedaży w obniżonej cenie, w jednym przypadku nie uwidocznił informacji o najniższej cenie z 30 dni przed obniżką, a w przypadku 3 towarów oferowanych do sprzedaży w obniżonych cenach, aktualnie uwidoczniona cena jako obniżona, była wyższa lub równa od najniższej ceny z 30 dni przed obniżką. 8 stycznia 2025 r. Prez es Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej: „Prezesem UOKiK” albo „organem drugiej instancji”) otrzymał za pośrednictwem Śląskiego WIIH odwołanie od ww. decyzji, w którym przedsiębiorca zwrócił się z prośbą o uchylenie kary lub obniżenie jej wysokości. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 4 Pismem z 20 stycznia 2025 r. Prezes UOKiK poinformował przedsiębiorcę o toczącym się postępowaniu administracyjnym w sprawie odwołania od decyzji Śląskiego WIIH oraz o przysługującym mu prawie do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia si ę co do zebranych dowodów i materiałów. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej Prezes UOKiK jest organem wyższego stopni a w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ww. ustawy, Prezes UOKiK jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 4 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy o informowaniu o cenach, w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru (usługi) w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Natomiast art. 4 ust. 2 ww. ust awy wskazuje, że w każdym przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi obok informacji o obniżonej cenie uwidacznia się również informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem o bniżki. Jak wynika z definicji zawartych w art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. ustawy, przez cenę należy rozumieć wartość wyrażoną w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę (inaczej cenę sprzedaży), zaś p rzez cenę jednostkową towaru (lub usługi) – cenę ustaloną za jednostkę określonego towaru (lub określonej usługi), których ilość lub liczba są wyrażone w jednostkach miar w rozumieniu przepisów o miarach. Na podstawie delegacji zawartej w art. 6 ust. 6 ustawy o cenach, sposób uwidaczniania cen towarów i usług doprecyzowano w rozporządzeniu Ministra Rozwoju. Zgodnie z § 3 ust. 1 ww. rozporządzenia cenę, cenę jednostkową lub informację o obniżonej cenie uwidacznia się na danym towarze, bezpośrednio przy to warze lub w bliskości towaru, którego dotyczy cena, cena jednostkowa lub informacja o obniżonej cenie, w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów. § 3 ust. 2 ww. rozporządzenia stanowi, że cenę, cenę jednostkową lub informację o obniżonej cenie uwidacznia się w szczególności: 1) na wywieszce, która może mieć formę wyświetlacza elektronicznego; 2) w cenniku; 3) w katalogu; 4) na obwolucie; 5) w postaci nadruku lub napisu na towarze lub opakowaniu. Cena jednostkowa dotyczy odpowiednio ceny za (§ 4 ust. 1 w w. rozporządzenia) : 1) litr lub metr sześcienny - dla towaru przeznaczonego do sprzedaży według objętości; 2) kilogram lub tonę - dla towaru przeznaczonego do sprzedaży według masy; 3) metr - dla towaru przeznaczonego do sprzedaży według długości; 4) metr kwadratowy - dla towaru przeznaczonego do sprzedaży według powierzchni; 5) sztukę - dla towarów przeznaczonych do sprzedaży na sztuki. Obowiązek uwidaczniania ceny jednostkowej ma charakter bezwzględnie obowiązujący za wyjątkiem wyłączenia w zakresie produktów wymienion ych w § 7 rozporządzenia Ministra Rozwoju. Stosownie do art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, administracyjnej karze pieniężnej podlega ten, kto nie wykonuje obowiązków o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 5 Wysokość administracyjnej kary pieniężnej w t ym przypadku, zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, wynosi do 20 000 zł. Niezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o cenach powoduje – zgodnie art. 6 ust. 1 ww. ustawy – nałożenie kary pieniężnej w wysokości do 20 000 zł . Przepis ten w sposób niewymagający dodatkowych założeń i wykładni, nakazuje wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązku określonego w ww. przepisach, choćby naruszenie prawa miało chara kter jednostkowy i stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości zostały skorygowane. Dowiedzenie, że podmiot nie wykonał powyższego obowiązku powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną. Jednocześnie w myśl art. 6 ust. 3 tej ustawy, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się: 1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków; 2) dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym p odjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez tego przedsiębiorcę oraz uzyskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków; 3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy; 4) sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie och rony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L 345 z 27.12.2017, str. 1, z późn. zm.). Po przeanalizowaniu całokształtu zebranego materiału dowodowego, w tym protokołu kontroli z 28 października 2024 r. (nr akt kontroli: KH. 8361.241.2024) oraz załączników do tego protokołu zawierających m. in. zestawienie ocenianych produktów czy dokumentację fotograficzną, organ drugiej instancji nie miał wątpliwości co do zaistnienia faktu naruszenia przepisów ustawy o informowaniu o cena ch. Prezes UOKiK jednoznacznie stwierdza, że kontrolowany przedsiębiorca nie uwidocznił cen (ceny i ceny jednostkowej) przy 8 produktach, nieprawidłowo wyliczył cenę jednostkową dla 2 produktów oraz przy 2 produktach uwidocznił na etykiecie cenowej przy pr odukcie cenę niezgodną z zakodowaną w kasie fiskalnej na niekorzyść konsumenta. Ponadto w przypadku produktów oferowanych w obniżonych cenach przedsiębiorca dla 1 produktu nie uwidocznił najniższej ceny z 30 dni przed obniżką oraz w przypadku 3 produktów a ktualnie uwidoczniona cena jako obniżona była równa lub wyższa od najniższej ceny z 30 dni przed obniżką. Niniejsze postępowanie administracyjne prowadzone jest w związku z odwołaniem wniesionym przez przedsiębiorcę od decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Insp ektora Inspekcji Handlowej z dnia 16 grudnia 2024 r. (sygn. KH.8361.241.2024/334DEC/24), na mocy której na przedsiębiorcę nałożono karę pieniężną w wysokości 1 000 zł (słownie: jeden tysiąc złotych), za niewykonanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o cenach . W odwołaniu przedsiębiorca zwrócił się z prośbą o uchylenie kary lub obniżenie jej wysokości. Strona w odwołaniu nie kwestionuje stanu faktycznego stwierdzonego w toku kontroli, a jedyną kwestią do której się odnosi to błędna wykładnia przepisów art. 4 ustawy o cenach, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 6 która miała wpływ na wynik sprawy, a która odnosiła się do produktów oferowanych po obniżonych cenach. Spółka nie zgadza się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji w zakresie zakwestionowania umieszcz enia na wywieszce cenowej ceny promocyjnej, która była równa lub wyższa od ceny z 30 dni. Zgodnie ze stanowiskiem Strony p rzepisy ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług nakładają na przedsiębiorców obowiązki o charakterze informacyjnym (o czym świa dczy już sam tytuł ustawy) i nie ograniczają możliwości dowolnego kształtowania cen. W Polsce obowiązuje w tym zakresie swoboda działalności gospodarczej i ceny mogą się zmieniać zgodnie z wolą przedsiębiorcy. Ograniczenie tej swobody może nastąpić jedynie w formie przepisów ustaw. Aktualnie nie ma w polskim porządku prawnym przepisu, który by zakazywał zmieniania ceny, w tym jej obniżania (i informowania o tym konsumentów) częściej niż raz na 30 dni. Przedsiębiorca w odwołaniu wskazał również na nieobowiąz ujące wprost zapisy Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2161 z dnia 27 listopada 2019 r. zmieniająca dyrektywę Rady 93/13/EWG i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 98/6/WE, 2005/29/WE oraz 2011/83/UE w odniesieniu do lepszego egzekwow ania i unowocześnienia unijnych przepisów dotyczących ochrony konsumenta (Dz. U. UE. L. z 2019 r. Nr 328, str. 7), jak również przepisy implementujące ww. dyrektywę, w szczególności art. 4 ustawy o cenach, z których zdaniem spółki z literalnego brzmienia t ych przepisów nie wynika, że najniższa cena towarów z 30 dni może być jedynym punktem odniesienia w przypadku informowania o obniżeniu ceny. Ponadto strona odniosła się do Wyjaśnień Prezesa UOKIK dot. informacji o obniżce cen, w części dotyczącej uwidaczni ania trzech cen twierdząc, że przedsiębiorca ma wolny wybór, jaką metodę prezentacji wybierze, natomiast wyjaśnienia Prezesa podpowiadają jak to zrobić, aby w jego ocenie nie wprowadzać konsumentów w błąd. Prezes nie rozróżnił swoich wyjaśnień i sposobu in terpretacji przepisów, w zależności od tego, czy najniższa cena z 30 dni przed obniżką jest wyższa, czy niższa od obniżonej ceny promocyjnej. Zdaniem Spółki stosowane przez nich rozwiązanie jest dopuszczalne i nie można karać przedsiębiorcy za to, że zreal izował literalnie obowiązek wynikający z ustawy (art. 4 ust. 2) i podał najniższą cenę towaru z 30 dni przed obniżką, która siłą rzeczy nie pokrywa się z ceną regularną, która obowiązuje poza okresami promocji, a także z kolejną ceną promocyjną, a często j est od niej niższa. Rozbieżności takie powstają naturalnie, również w związku ze zjawiskami ekonomicznymi, takimi jak inflacja i sezonowa dostępność towarów. Ponadto z treści art. 4 ust. 2 ustawy o cenach wynika wprost jedynie to, że w każdym przypadku inf ormowania o obniżeniu ceny należy również uwidocznić informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. To z kolei umożliwia konsumentowi odniesienie aktualnie obowiązującej ceny promo cyjnej do najniższej z 30 dni przed obniżką, tak aby konsument mógł ocenić, czy ta promocja jest dla niego atrakcyjna. Do konsumenta należy ocena, czy ta obniżka jest atrakcyjna i to konsument ma podjąć swoją decyzję zakupową w oparciu o dostarczone inform acje. Strona twierdzi, że przepisy nie zabraniają wprowadzania obniżonych cen mniej atrakcyjnych niż najniższa cena z 30 dni, co więcej, nawet uwidoczniona jedynie informacja o najniższej cenie z 30 dni przed obniżką nie zawsze będzie umożliwiała podjęcie w 100% pewnej decyzji. To, że towar był w danej cenie 30 dni wcześniej, nie znaczy, że obecna cena jest aktualnie mało atrakcyjna. Atrakcyjność ceny należy rozpatrywać również w relacji do cen rynkowych (a nie tylko obowiązujących u danego przedsiębiorcy) i w określonym kontekście ekonomicznym (np. przez pryzmat nadal występującej inflacji czy sezonowości towarów). W opinii spółki, zastosowana komunikacja nie budzi wątpliwości i umożliwia porównanie cen. W szczególności pozwala też konsumentowi na dojście do zgodnego z prawdą wniosku, że wprawdzie cena towarów została obniżona w stosunku do ceny regularnej, jednakże nie jest niższa niż najniższa cena z 30 dni przed obniżką. I przeciętny konsument mając Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 7 tą świadomość może bez wątpliwości podjąć decyzję, a ta kże porównać ceny towarów (również w perspektywie 30 dni). Prezes UOKiK wskazuje, że w przedmiotowej sprawie strona zakomunikowała obniżkę cen poprzez oznaczenie produktów nią objętych etykietami w kolorze pomarańczowym z napisem „PROMOCJA”, „codziennie t aniej”, ze wskazaniem najniższej ceny z 30 dni przed obniżką, czy terminu obowiązywania oferty, w związku z czym zaistniał przypadek „informowania o obniżeniu ceny towaru", o którym mowa w art. 4 ust. 2 ustawy o cenach. Natomiast w rzeczywistości nie było obniżki, gdyż w przypadku 2 partii ocenianych produktów, cena obniżona była tożsama a w jednym przypadku wyższa od ceny jaka obowiązywała w okresie 30 dni przed ogłoszeniem obniżki. Oczywiście przedsiębiorca może swobodnie kształtować ceny, ale nie może in formować o obniżce ceny produktu, i uznawać jako obniżkę odwoływanie się do ceny regularnej, a nie do najniższej ceny z 30 dni przed ogłoszeniem obniżki. Obowiązujące przepisy nie zakazują również przedsiębiorcom zmian cen, w tym ich obniżenia (i informowa nia o tym konsumentów) częściej niż raz na 30 dni. Przedsiębiorca może zmieniać cenę produktu w dowolny sposób, nawet kilkukrotnie w ciągu 30 dni, jednakże obniżka jest wtedy, gdy po odniesieniu do najniższej ceny z ostatnich 30 dni, obniżona cena jest niż sza, natomiast w innym przypadku nie mamy do czynienia z obniżką. Śląski WIIH prawidłowo ustalił, że uwidocznienie informacji cenowej sugerowało, że oferowane produkty są w cenie obniżonej, a w rzeczywistości konsument dokonywał zakupu produktu w cenie to żsamej bądź wyższej niż obowiązując a najniższ a cen a z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Literalna wykładnia powołanych przepisów prowadzi do wniosku, iż faktycznie nie formułują one wprost wymogu, aby cena promocyjna była niższa od najniższej ceny z osta tnich 30 dni poprzedzających obniżkę ceny. Jednakże nie oznacza to, że przepisy te pozwalają odnosić cenę po obniżce jako cenę obniżoną w stosunku do tzw. ceny regularnej lub bezpośrednio poprzedzającej obniżkę. Prezes UOKiK podkreśla, że interpretując ww. przepisy należy przede wszystkim zwrócić uwagę, że nowelizacja art. 4 ustawy o cenach została wprowadzona na podstawie art. 6 ustawy o zmianie ustawy o prawach konsumenta oraz niektórych innych ustaw z dnia 1 grudnia 2022 r. (Dz. U. z 2022 r. poz. 2581), co było związane z implementacją postanowień dyrektywy Omnibus w odniesieniu do lepszego egzekwowania i unowocześnienia unijnych przepisów dotyczących ochrony konsumenta. Zgodnie z art. 6a ust. 1 dyrektywy Omnibus w każdym ogłoszeniu o obniżce ceny podaje się wcześniejszą cenę stosowaną przez podmiot gospodarczy przez określony okres przed zastosowaniem obniżki ceny. Z kolei, zgodnie z art. 6 ust. 2 wcześniejsza cena oznacza najniższą cenę stosowaną przez podmiot gospodarczy w okresie, który nie może być kr ótszy niż 30 dni przed zastosowaniem obniżki ceny. Cel, któremu służyła wprowadzona zmiana został przedstawiony w Zawiadomieniu Komisji – Wytycznych dotyczących wykładni i stosowania art. 6a Dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochro ny konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom z dnia 17 grudnia 2021 r. (Dz. Urz. UE C Nr 526 s. 130), dalej jako: „Wytyczne Komisji”. Z Wytycznych Komisji wynika, że „Celem tego co najmniej 30 - dniowego okresu odniesienia jest uniemoż liwienie podmiotom gospodarczym żonglowania cenami i przedstawiania fałszywych obniżek cen, np. podnoszenia ceny na krótki okres, aby następnie ją obniżyć i przedstawić jako (znaczącą) obniżkę ceny, co wprowadza konsumentów w błąd. Wspomniany 30 - dniowy okr es na ustalenie „wcześniejszej” ceny odniesienia jest zatem gwarancją, iż cena ta jest prawdziwa, a nie stanowi jedynie narzędzia marketingowego, które ma wywołać wrażenie atrakcyjności obniżki.” Należy więc uznać, iż cena obowiązująca w okresie wskazanym w art. 6a dyrektywy Omnibus jest punktem odniesienia do ceny po obniżce. Polega to na tym, iż cena obniżona musi być niższa od najniższej ceny z 30 dni Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 8 poprzedzających ogłoszenie obniżki. Wyraźnie na to wskazują Wytyczne: „Niezależnie od tego, w jaki sposó b obniżka ceny została ogłoszona, wcześniejsza cena będąca punktem wyjścia do kolejnej obniżki ceny nadal musi być najniższą ceną w ciągu ostatnich 30 dni, tj. w tym przypadku początkową ceną wyjściową (…). W związku z tym obniżka ceny musi być przedstawio na z wykorzystaniem podanej „wcześniejszej” ceny jako ceny odniesienia, tj. każda podana obniżka procentowa musi być oparta na „wcześniejszej” cenie ustalonej zgodnie z art. 6a: — na przykład jeżeli ogłoszenie o obniżce ceny brzmi „50 % taniej”, a najniższ a cena w ciągu 30 poprzednich dni wynosiła 100 EUR, sprzedawca będzie musiał przedstawić 100 EUR jako „wcześniejszą” cenę, od której oblicza się 50 - procentową obniżkę, pomimo faktu, że ostatnia cena sprzedaży towaru wynosiła 160 EUR.” Stanowisko zawarte w Wytycznych Komisji powtórzone zostało w Wyjaśnieniach Prezesa UOKiK, na które powołuje się również strona w odwołaniu. Jak wynika z ww. Wyjaśnień: „Od 1 stycznia 2023 r. zmieniły się przepisy ustawy o cenach w związku z implementacją dyrektywy Omnibus. Now e regulacje mają na celu eliminację fałszywych obniżek, w których przedsiębiorcy tuż przed „promocją” sztucznie zawyżali cenę, aby zaprezentować „atrakcyjność” oferty (najczęściej przy okazji kampanii typu „Black Friday”). Rozwiązaniem tego problemu ma być obliczanie wielkości obniżki względem najniższej ceny z 30 dni przed jej wprowadzeniem.” Należy tutaj również zwrócić uwagę na treść wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 26 września 2024 r. w sprawie sygn. C - 330/23, który w pkt 27 wprost w skazuje, że „aby przestrzegać zarówno szczególnego celu art. 6a dyrektywy 98/6/WE, jak i celów, jakim ogólnie służy ta dyrektywa, jej art. 6a ust. 1 i 2 należy interpretować w ten sposób, że w ogłoszeniu dotyczącym obniżki ceny sprzedaży produktu obniżkę t ę należy ustalić poprzez odniesienie do „wcześniejszej ceny” tego produktu w rozumieniu ust. 2 tego artykułu. Wynika z tego, że cena sprzedaży produktu przedstawiona w ogłoszeniu jako cena obniżona w rzeczywistości nie może być taka sama jak ta „wcześniejs za cena” czy wręcz wyższa od niej.” Wobec powyższego nie można więc mieć wątpliwości, że cena obniżona powinna być niższa od ceny obowiązującej w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wskazuje również na to konstrukcja art. 4 ust. 2 ustawy o cenach, który wymaga, aby przedsiębiorca uwidocznił najniższą cenę z ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki oraz cenę obniżoną. Należy przy tym podkreślić, iż wspomniany przepis nie wymaga, aby przedsiębiorca uwidocznił cenę regularną. Takie działanie przeds iębiorcy jest dozwolone, niemniej cena regularna nie ma znaczenia w świetle ustawy o cenach, jeśli chodzi o obliczanie korzyści wynikającej z obniżki cen. Potwierdzają to Wyjaśnienia Prezesa: „Najniższą ceną z 30 dni przed obniżką jest cena, w której przed siębiorca oferował dany towar lub usługę konsumentom. (…). Względem tej ceny należy liczyć korzyści wynikające z obniżki (np. - 20%), jeśli przedsiębiorca o nich informuje. Nieprawidłowe będzie obliczanie wielkości obniżki wyłącznie w odniesieniu do ceny re gularnej (ceny obowiązującej w ofercie przedsiębiorcy poza okresami promocji).” W świetle powyższego błędne jest stanowisko strony zaprezentowane w odwołaniu. Prezes UOKiK stoi na stanowisku, że aby mówić, że mamy do czynienia z rzeczywistą obniżką ceny, n ajniższa cena z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki musi być wyższa od ceny produktu po obniżce. Odnosząc się do zarzutów strony, Prezes UOKiK z całą stanowczością stwierdza, że w sytuacji, gdy komunikowane jest, że produkt oferowany jest w cenie obniżonej, a w rzeczywistości nowa cena jest tożsama bądź wyższa, od najniższej obowiązującej dla danego towaru w ciągu ostatnich 30 dni przed obniżką, to nie mamy do czynienia Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 9 z obniżoną ceną produktu. W przedmiotowej sprawie w przypadku kwestionowanych produktów w tym zakresie, dla których nowa cena była tożsama bądź wyższa od najniższej obowiązującej dla danego towaru w ciągu ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, należało uznać, że uwidocznienie informacji cenowej sugerowało, że oferowane są one w cenie ob niżonej, co w rzeczywistości nie miało miejsca. Zarówno w ocenie Śląskiego WIIH, jak i organu drugiej instancji należy uznać, że ceny zostały uwidocznione w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości, a tym samym doszło do naruszenia art. 4 ust. 1 w zwią zku z art. 4 ust. 2 ustawy o cenach. W tym miejscu należy podkreślić, że praw idłowe podawanie cen, w tym cen towarów, dla których w jakikolwiek sposób sugerowana jest obniżka ich cen, jest jednym z ważniejszych czynników mających wpływ na podjęcie decyzji o zakupie towaru przez konsumenta i umożliwia dokonania świadomego i korzystniejszego pod względem ekonomicznym wyboru. Przepisy dotyczące uwidaczniania cen nakładają na przedsiębiorców obowiązek informowania o cenach – a co za tym idzie również o obniżkac h – w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Wymogi te należy stosować nie tylko do treści informacji o najniższej cenie z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, lecz także do jej formy, która ma zapewnić jasność i zroz umiałość, a także umożliwiać łatwe porównanie cen i ocenę korzyści płynących z obniżki. Organ drugiej instancji odnosząc się do argumentów strony, w których powołał się na zapisy dyrektywy i Wyjaśnień Prezesa wskazuje, że zarówno powyższe wyjaśnienia jak i ww. Wytyczne Komisji nie uniemożliwiają sprzedawcy podania innych cen odniesienia przy ogłaszaniu obniżki ceny, pod warunkiem że takie dodatkowe ceny odniesienia są wyraźnie wyjaśnione, nie wprowadzają w błąd i nie odwracają uwagi konsumenta od „wcześniejszej” ceny, tj. najniższej ceny towaru z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Należy jedn ak zauważyć, że Wytyczne Komisji wyraźnie wskazują, że obniżka ceny musi być przedstawiona z wykorzystaniem podanej „wcześniejszej” ceny jako odniesienia. Zatem jeżeli przedsiębiorca chce podać inną cenę odniesienia np. cenę regularną, nie jest to zabronio ne, ale nie zwalnia go z obowiązku prawidłowego ustalenia czy faktycznie w danym przypadku po odniesieniu obniżonej ceny do najniższej ceny towaru z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, doszło do obniżenia ceny. A zatem przedsiębiorca ma możliwość wskazania ceny regularnej, jednakże musi on przede wszystkim w przypadku ogłoszenia obniżki ceny towaru uwidocznić wszystkie informacje cenowe wynikające z ustawy o cenach, tj. jednoznaczną, niebudzącą wątpliwości i umożliwiającą porównanie cen obniżoną cenę, cenę jednostkową oraz informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Zarówno w ocenie Śląskiego WIIH, jak i organu drugiej instancji należy uznać, że ceny zostały uwidocznione w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości i doszło do naruszenia art. 4 ust. 1 i art. 4 ust. 2 ustawy o cenach. Odnosząc się do powyższych zarzu tów strony, Prezes UOKiK zwraca uwagę, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o cenach przedsiębiorca uwidacznia cenę oraz cenę jednostkową towaru lub usługi w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Z kolei art. 4 ust. 2 ww. ustawy w każdym przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi, zobowiązuje przedsiębiorcę do uwidocznienia obok informacji o obniżonej cenie również informacji o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 d ni przed wprowadzeniem obniżki. Przepisy ustawy o cenach są prawem powszechnie obowiązującym i dotyczą każdego przedsiębiorcy świadczącego usługi lub dokonującego sprzedaży detalicznej towarów. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 10 Nieznajomość przepisów lub ich niewłaściwa interpretacja nie zwalnia z obowiązku prawidłowego uwidaczniania cen oraz informacji o obniżonej cenie. W toku postępowania odwoławczego Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeprowadził dokładną analizę ustaleń kontroli, w oparciu o które wydano decyzję oraz t reści skarżonej decyzji, jak również uwzględnił zarzuty strony zawarte w odwołaniu. Po przeprowadzonym postępowaniu organ drugiej instancji wskazuje, iż nie ma wątpliwości, że przedsiębiorca naruszył przepisy ustawy o informowaniu o cenach, co powoduje kon ieczność nałożenia przez Śląskiego WIIH kary pieniężnej. Organ pierwszej instancji prawidłowo uwzględnił przesłanki wymiaru kary wskazane w art. 6 ust. 3 ustawy o cenach, m.in. prawidłowo uznając za stopień naruszenia obowiązków wyższy niż znikomy, uwzględ niając stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości, skalę czy dotychczasową działalność przedsiębiorcy, jak również dokonał prawidłowej oceny pozostałych przesłanek wymiaru kary. Organ drugiej instancji stwierdza, że Śląski WIIH miał podstawę do wymierzen ia kary pieniężnej na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o cenach. Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, Śląski WIIH przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej kierował się kryteriami wynikającymi z art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach. Po przeprowad zeniu postępowania administracyjnego, Prezes UOKiK podobnie jak organ pierwszej instancji stwierdza, że przedsiębiorca w stopniu wyższym niż znikomy naruszył obowiązki wynikające z przepisów ustawy o cenach. Przedsiębiorca nie uwidocznił cen w sposób jedno znaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. W przypadku 8 towarów oferowanych do sprzedaży nie uwidocznił cen i cen jednostkowych, w odniesieniu do 2 towarów uwidocznił błędnie wyliczone ceny jednostkowe, w odniesieniu do 2 towarów u widocznił ceny niższe od cen zakodowanych w kasie. Ponadto w przypadku produktów oferowanych po obniżonej cenie w odniesieniu do 1 partii towaru nie uwidocznił informacji o najniższej cenie z 30 dni przed obniżką, a w przypadku 3 towarów aktualnie obowiąz ująca cena była równa lub wyższa od najniższej z 30 dni przed obniżką. Łącznie ocenie poddano 466 partii oferowanych do sprzedaży produktów. Cena jest jednym z podstawowych wyróżników towarów, poza marką oraz indywidualnymi preferencjami konsumentów, mając ym wpływ na decyzje o zakupie towaru. Podkreślić należy, że jednym z głównych celów nałożenia na przedsiębiorców obowiązków zawartych w ustawie, jest wzmocnienie szeroko pojętej ochrony konsumenta. Prezes UOKiK wskazuje, że to strona ponosi pełną odpowiedz ialność za popełniony czyn, do niej bowiem należy wyłączna kompetencja do uwidaczniania cen (w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający ich porównanie), w tym cen jednostkowych. Informacja o cenie jednostkowej pozwala porównać koszty związane z zakupem poszczególnych produktów. Konieczność informowania o cenie jednostkowej to przede wszystkim zabezpieczenie interesów konsumentów, którzy mogą nie tylko porównywać ceny takich samych lub podobnych produktów w miejscu sprzedaży, ale równie ż mogą przekonać się czy podana cena jednostkowa (np. za litr, kilogram, sztukę) jest dla nich odpowiednia, jak również porównać ją z ceną tych samych produktów u innych przedsiębiorców. Zatem, brak podanych cen jednostkowych przy towarach utrudnia kupując ym dokonanie optymalnego i właściwego dla nich wyboru, narusza ich interesy ekonomiczne oraz pozbawia ich prawa do rzetelnej i pełnej informacji o cenie . Przedsiębiorca przestrzegając przepisy regulujące obrót detaliczny, obowiązany jest prowadzić działaln ość w sposób umożliwiający klientowi dokonanie zakupów w sposób w pełni świadomy, zarówno co do jakości towaru, jak i jego rynkowej wartości. To na przedsiębiorcy spoczywa m. in. obowiązek dopilnowania, by przy oferowaniu do sprzedaży produktów lub usług k onsument za każdym razem otrzymywał wyczerpującą, konkretną, jednoznaczną i niebudzącą wątpliwości informację Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 11 cenową. Należy w tym miejscu wskazać, że brak uwidocznionych informacji o cenach narusza interes konsumentów w zakresie ich prawa do informacji, a także stanowi zagrożenie dla interesów majątkowych konsumentów, a tym samym wyklucza możliwość uznania stopnia tego naruszenia za znikomy. Oceniając przesłankę dotychczasowej działalności przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodz enia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków przez tego przedsiębiorcę oraz uzyskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków, należy wskazać że strona prowa dzi wieloletnią działalność gospodarczą, w związku z czym strona winna wykazać się znajomością przepisów dotyczących tej działalności i stosować je przy wykonywaniu tej działalności. Organ pierwszej instancji wziął pod uwagę również fakt, że w stosunku do skontrolowanego przedsiębiorcy Śląski WIIH nie stwierdził wcześniej naruszenia obowiązków w zakresie przestrzegania przepisów ustawy o cenach. Prezes UOKiK wskazuje również, że strona została powiadomiona o zamiarze przeprowadzenia kontroli i o jej zakresi e przedmiotowym. Zawiadomienie strona odebrała 14 października 2024 r., natomiast kontrola rozpoczęła się 23 października 2024 r. Zatem miała ona, wystarczająco dużo czasu, by przygotować się do kontroli i wyeliminować ewentualne nieprawidłowości. Odnosząc się do kryterium uzyskanej przez przedsiębiorcę korzyści majątkowej lub straty w związku z naruszeniem obowiązku, o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy, organ drugiej instancji wskazuje, iż przesłanka ta nie znajduje zastosowania w niniejszej spraw ie, gdyż stwierdzenie naruszenia prawa nie jest uzależnione od osiągnięcia korzyści lub uniknięcia straty przez podmiot podlegający ukaraniu. Wymierzając karę pieniężną uwzględniono przesłaną przez stronę CIT/PGK Informacje o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) przez spółkę tworzącą podatkową grupę kapitałową. Kara w wysokości wymierzonej skarżoną decyzją stanowi skuteczne narzędzie egzekwowania realizacji obowiązków nałożonych ustawą. Jednocześnie, dotkliwość nałożonej kary pozostaje na tak im poziomie, który w zestawieniu z wielkością przychodu przedsiębiorcy, nie spowoduje wyeliminowania kontrolowanego z rynku i pozwoli na dalsze prowadzenie działalności w sposób zgodny z przepisami ustawy i z poszanowaniem praw konsumentów oraz zasad konku rencji. Przesłanka dotycząca sankcji nałożonych na spółkę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach trans granicznych nie znajduje zastosowania, ponieważ kontrola przeprowadzona przez Inspekcję Handlową nie jest k ontrolą przeprowadzoną w sprawach transgranicznych, tj. działalności gospodarczej o transgranicznym charakterze prowadzonej przez spółkę. Mając na uwadze powyższe Prezes UOKiK stwierdza, że brak jest podstaw do obniżenia administracyjnej kary pieniężnej na łożonej skarżoną decyzją. Prezes UOKiK, po przeanalizowaniu sprawy nie widzi również podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary w ramach instytucji przewidzianej w art. 189f Kpa. Po przeanalizowaniu niniejszej sprawy Prezes UOKiK nie znalazł podstaw do za stosowania art. 189f § 1 pkt 1 Kpa, tj. odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu. Przepis ten przewiduje dwa warunki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby organ administracji publicznej mógł odstąpić od nałożenia kary pie niężnej, tj. w aga naruszenia prawa jest znikoma, a jednocześnie strona zaprzestała naruszania prawa . Po pierwsze waga naruszenia musi być znikoma, przez co należy rozumieć, że istotność, znaczenie oraz rozmiar naruszonego obowiązku są niewielkie. Strona ni e dopełniła Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 12 obowiązków nałożonych na nią w art. 4 ustawy o cenach, ponieważ kontrolowany przedsiębiorca nie uwidocznił cen (ceny i ceny jednostkowej) przy 8 produktach, nieprawidłowo wyliczył cenę jednostkową dla 2 produktów oraz przy 2 produktach uwidoczn ił na etykiecie cenowej przy produkcie cenę niezgodną z zakodowaną w kasie fiskalnej na niekorzyść konsumenta, co stanowi naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy o cenach. Ponadto w przypadku 4 produktów oferowanych w obniżonych cenach przedsiębiorca uwidocznił ce ny w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości poprzez uwidocznienie w 3 przypadkach aktualnej ceny jako obniżonej równej lub wyższej od najniższej z 30 dni przed obniżką, jak również w jednym przypadku nieuwidocznienie najniższej ceny z 30 dni przed ob niżką, co stanowi naruszenie art. 4 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 2 ww. ustawy. Dodatkowo Prezes UOKiK wyjaśnia, że podmioty działające na rynku są zobowiązane do znajomości obowiązujących przepisów prawa i jego respektowania. To na przedsiębiorcy spoczyw a m. in. obowiązek dopilnowania, by przy oferowaniu do sprzedaży produktów lub usług konsument za każdym razem otrzymywał wyczerpującą, konkretną, rzetelną informację cenową. Konsumenci w niniejszym przypadku nie otrzymali pełnych i rzetelnych informacji d otyczących cen, z uwagi na sposób przedstawienia informacji cenowych, tj. sugerowanie obniżki cen w sytuacji, gdy cena obniżona była większa lub równa najniższej cenie z ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, a zatem faktycznie obniżka cen nie miała miejsca, brak cen czy cen jednostkowych, czy np. nieprawidłowo wyliczona cena jednostkowa. Podkreślić należy, iż okoliczność ta całkowicie zależy od przedsiębiorcy. Nadrzędnym celem ustawy o cenach, co wskazano wcześniej, jest ochrona interesów konsumentó w oraz prawidłowa konkurencja między przedsiębiorstwami. Jak już wskazano wcześniej wprowadzenie przepisów dotyczących obniżek cenowych produktów miały na celu eliminacje fałszywych obniżek i zagwarantowanie konsumentom łatwej oceny rzeczywistej wielkości rabatu i szybszych wyborów rynkowych na podstawie przejrzystych informacji dotyczących cen, a także stworzenie identycznych warunków dla podmiotów prowadzących działalności gospodarczą. Mając na uwadze powyższe nie można uznać wagi naruszania prawa za znik omy. Odnosząc się do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości można uznać że przedsiębiorca usunął stwierdzone nieprawidłowości, ale jedynie do części produktów (zakwestionowanych z uwagi na brak cen, brak czy nieprawidłowo wyliczoną cenę jednostkową czy n iezgodności pomiędzy ceną przy produkcie a zakodowaną w kasie), natomiast odnośnie produktów oferowanych po obniżonych cenach przedsiębiorca nie zgadza się z interpretacją przepisów przez organy i stwierdza, ż e zastosowan a komunikacja nie budzi wątpliwości i umożliwia porównanie cen. Mając zatem na uwadze powyższe oraz to że nie można uznać wagi naruszenia prawa za znikomą, organ drugiej instancji stwierdza, iż nie ma podstaw do zastosowania tego przepisu i do odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 kpa. Nie została spełniona również przesłanka z pkt 2 art. 189f § 1 Kpa, ponieważ nie była wydana przez inny uprawniony organ administracji publicznej prawomocna decyzja nakładająca na stronę za to samo zachowanie administracyjną karę pieniężną, jak również strona nie została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, czy też prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, a kara ta spełniałaby cele, dla których miałaby by ć nałożona administracyjna kara pieniężna. Nadto należy podkreślić, że naruszenia z ustawy o informowaniu o cenach kwalifikowane są jako czyny o charakterze deliktu administracyjnego, który zagrożone są karą pieniężną określoną w art. 6 ustawy o cenach. Po stępowania w tym zakresie mogą być prowadzone wyłącznie przez organy Inspekcji Handlowej, zaś z uwagi na właściwość terytorialną, w stosunku do strony mogły być one prowadzone przez Śląski WIIH. Inny organ nie mógł na terenie podlegającym kognicji Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 13 Śląskieg o WIIH nałożyć kary pieniężnej za to samo naruszenie, co oznacza, że przepisy art. 189f § 1 pkt 2 kpa nie mają zastosowania w niniejszej sprawie. Po przeanalizowaniu akt sprawy Prezes UOKiK stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie nie zaistniały również okol iczności, o których mowa w art. 189f § 2 Kpa, tj. zastosowanie art. 189f § 2 nie spełnieni celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna określona w art. 6 ust. 1 ustawy o cenach. Okoliczności i waga naruszenia prawa nie budzą wątp liwości, co do istnienia przesłanek faktycznych uzasadniających nałożenie kary pieniężnej. Strona nie dopełniła obowiązków nałożonych na nią w art. 4 ustawy o cenach, bowiem dla 12 produktów nie uwidocznił cen, czy cen jednostkowych, uwidocznił źle wyliczo ne ceny jednostkowe, lub ceny przy towarze różniły się od cen zakodowanych w kasie, ponadto dla 4 produktów o obniżonej cenie przedsiębiorca uwidocznił ceny w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości. Literalna wykładnia ww. przepisu jednoznacznie wska zuje, iż warunkiem zastosowania odstąpienia od wymierzenia kary jest usunięcie naruszenia prawa, przy czym termin ten należy interpretować ściśle, a więc bez rozszerzenia jego znaczenia na przypadki „zaprzestania naruszania prawa”, tych bowiem dotyczy regu lacja art. 189f § 1 Kpa (por. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Red. prof. dr hab. Marek Wierzbowski, red. prof. dr hab. Aleksandra Wiktorowska. Rok 2021: „Z uwagi na odmienne brzmienie tych sformułowań na gruncie komentowanego artykułu, na leży uznać, że "usunięcie naruszenia prawa" nie jest tożsame z "zaprzestaniem naruszenia". Tym samym, aby usunąć naruszenie prawa nie wystarczy przerwać naruszania przepisów prawa, lecz należy usunąć skutki naruszenia (z oczywistych przyczyn nie jest możli we wyeliminowanie samego naruszenia, a więc zdarzenia z przeszłości, które już zaistniało”). Charakter naruszeń, jakich dopuściła się strona, wyklucza możliwość usunięcia skutków naruszenia prawa (por. uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z dnia 25.07.2019 r. Sygn. akt VI SA/Wa 991/19: „Warunkiem odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jest także przywrócenie stanu zgodnego z prawem, naruszonego przez zachowanie stanowiące podstawę odpowiedzialności administracyjnej. Jak słusznie podkreślił organ usunięcie naruszenia prawa nie jest tożsame z zaprzestaniem naruszania. Aby usunąć naruszenie prawa nie wystarczy przerwać naruszania przepisów prawa, lecz należy usunąć skutki naruszenia.”). Ponieważ cena musi być uwidocznione przez przedsiębiorcę w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości i umożliwiający porównanie cen w momencie oferowania danego produktu lub usługi, tak aby konsument na tej podstawie mógł podjąć decyzję o zakupie (tj. uwidocznienie cen ma charakter obowiązku przedumownego) zat em w przedmiotowej sprawie brak jest możliwości zastosowania art. 189f § 2 i 3 Kpa. Podsumowując Prezes UOKiK podkreśla, że niezrealizowanie obowiązków wskazanych w ustawie o cenach zgodnie z jej art. 6 ust. 1, powoduje nałożenie kary pieniężnej w wysokoś ci do 20 000 zł. Przepis ten nakazuje wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązku określonego w ww. przepisach, choćby naruszenie prawa miało charakter jednostkowy. Dowiedzenie, że podmio t nie wykonał powyższego obowiązku powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną. Cechą charakterystyczną sankcji administracyjnej, a taką jest właśnie kara pieniężna nakładana na podstawie ustawy o cenach, jest jej autom atyczne stosowanie wobec podmiotu ponoszącego odpowiedzialność za naruszenie ciążących na nim obowiązków. Samo zatem stwierdzenie – udowodnienie braku informacji w zakresie cen, jak też sprzecznego z ustawą sposobu ich uwidocznienia – jest wystarczającą pr zesłanką do nałożenia kary pieniężnej. Powyższa ustawa nie przewiduje przy tym możliwości badania przez organy Inspekcji Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 14 istnienia winy, bądź jej braku po stronie podmiotu, u którego ujawniono nieprawidłowości. Zatem samo stwierdzenie w wyniku kontroli, że podmiot nie zrealizował ciążącego na nim obowiązku ustawowego powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną. Kara pieniężna powinna także odpowiadać wymogom wskazanym przez prawodawcę unijnego, który w art. 8 dyrektywy Pa rlamentu Europejskiego i Rady 98/6/WE z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom (Dz. U. L z 1998 r. Nr 80) nakazuje, że musi być ona skuteczna, proporcjonalna i odstraszająca (porównaj w tym zakresie wyrok NSA z 23 maja 2012 r., II GSK 684/11, czy wyrok NSA z 19 grudnia 2012 r., II GSK 1823/11). Skuteczność kary przejawia się w możliwości jej nałożenia i wyegzekwowania. Żeby kara była odstraszająca, jej wysokość powinna być dotkliwa dla przed siębiorcy. Kara nałożona na podmiot musi także spełniać funkcję prewencyjną oraz dyscyplinująco - represyjną, tj. być ostrzeżeniem dla przedsiębiorcy, mającym na celu niedopuszczenie do powstania nieprawidłowości w przyszłości. Wymierzona kara powinna być pr zy tym proporcjonalna, to jest właściwa do osiągnięcia zakładanego celu, jakim jest zapewnienie, aby w obrocie dostępne były tylko towary opatrzone odpowiednimi informacjami cenowymi, jak również kara powinna być możliwie najmniej uciążliwa. Art. 6 ustawy o cenach statuuje odpowiedzialność administracyjną podmiotów, wobec których stwierdzono naruszenie wymagań określonych w art. 4 ww. ustawy. Regulacja ta ma na celu wyeliminowanie nieprawidłowości w informowaniu konsumentów o cenach towarów i usług. Odpowi edzialność wynikająca z ww. przepisu ma charakter obiektywny i powstaje z chwilą popełnienia naruszenia. Obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej opiera się na zasadzie ryzyka (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 października 20 10 r., sygn. II OSK 1079/12). Oznacza to, że przesłanką tej odpowiedzialności jest stwierdzenie nieprzestrzegania przez określony podmiot nałożonych prawem obowiązków. Wobec powyższego, organ po stwierdzeniu faktu naruszenia obowiązku, o którym mowa w art. 4 ustawy o cenach, może jedynie wydać decyzję administracyjną, na podstawie której nakłada karę pieniężną w przewidzianej w tej ustawie wysokości. Mając więc na uwadze charakter odpowiedzialności administracyjnej, bez znaczenia pozostają przyczyny powstan ia nieprawidłowości oraz okoliczności podniesione przez przedsiębiorcę, gdyż karę wymierza się za samo naruszenie prawa. Po przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym, Prezes UOKiK uznaje, iż Śląski WIIH wydał decyzję zgodną z obowiązującym stanem praw nym przy uwzględnieniu ustawowych wytycznych wymiaru sankcji wskazanych w art. 6 ust. 3 ustawy o cenach oraz wspomnianych wymogów ujętych w celach regulacji. Nałożona kara pieniężna w wysokości 1 000 zł, nie została wymierzona w maksymalnej wysokości, lecz w kwocie stanowiącej 5% maksymalnej kwoty, tj. 20 000 zł przewidzianej ustawowo. Wymierzona kara spełni jednak w sposób właściwy funkcje dyscyplinujące i represyjne, a także prewencyjne tak aby nie dochodziło do naruszania prawa w przyszłości i jest adekw atnym środkiem reakcji administracyjno - prawnej na ujawnione naruszenie prawa. Biorąc powyższe pod uwagę wniosek strony o uchylenie decyzji lub obniżenie kary pieniężnej jest niezasadny. Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o informowaniu o cenach, karę pieni ężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Katowicach w terminie 7 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stanie się ostateczna. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 15 Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu Ochrony i Konkurencji i Konsumentów orzekł jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie: 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. W terminie 30 dni od jej doręczenia stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę należy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Pl. Powsta ńców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 2. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegan ia się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy z łożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Podstawa prawna pouczenia: Art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.); § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535), art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168) . z up . Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/ Otrzymują: 1) (xxxxxxxxxxxxxxxxxxxx) 2) Śląski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej 3) a/a