Numer decyzji
DIH-III-51/2025
Decyzja UOKiK DIH-III-51/2025
- Data decyzji
- 15 kwietnia 2025
Treść rozstrzygnięcia
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, 15 kwietnia 2025 r. DIH - 3.707.27.2025.AB DECYZJA DIH - 3 .51 .2025 „informacje prawnie chronione oznaczono [xxx]” Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 poz. 572), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 229) oraz art. 6 ust . 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie odwołania od decyzji KHU.D.3.2025.AB Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlo wej z 16 stycznia 2025 r. (sygn. KHU.8361.313.2024.TK.AW) nakładającej na przedsiębiorcę ZIAJA LTD Zakład Produkcji Leków Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedziba w Gdańsku, zwanego dalej: „stroną”, „stroną postępowania” lub „spółką”, karę pienię żną w wysokości 1 500 zł (słownie: jeden tysiąc pięćset zł) z tytułu naruszenia obowiązków wynikających z art. 4 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymuje w mocy zaskarżoną de cyzję. UZASADNIENIE W dniach 14 - 19 listopada 2024 r. inspektorzy reprezentujący Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej (dalej: „Pomorski WIIH” lub „organ pierwszej instancji”), działając na podstawie upoważnienia KHU.057.313.2024.WA z 13 listopada 2024 r. przeprowadzili kontrolę ww. spółki, prowadzącej m.in. sprzedaż produktów za pośrednictwem sklepu internetowego. Zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r., poz. 236 ze zm.) – zwanej d alej: „Prawo przedsiębiorców”, 26 lutego 2024 r. skierowano do przedsiębiorcy zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli ze wskazaniem zakresu przedmiotowego, jako m.in. kontrola prawidłowości przekazywania przez przedsiębiorców informacji o cenach oferow anych towarów. Kontrolę przeprowadzono w obecności osoby upoważnionej do reprezentowania spółki – kierownika projektu e - commerce. W toku kontroli sprawdzano m.in. przestrzeganie przepisów ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usłu g (Dz. U. z 2023 r. poz. 168) – dalej jako „ustawa o cenach” oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r., poz. 2776), zwanego dalej: „rozporządzeniem Ministra Ro zwoju”. W toku kontroli osoba upoważniona oświadczyła, że w dniu kontroli w ofercie przedsiębiorcy znajdowało się ok 100 indeksów towarowych oferowanych konsumentom po obniżonej cenie. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 2 Do kontroli wytypowano 5 produktów oferowanych po obniżonej cenie (znaj dujące się w zakładce „atrakcyjne promocje”), przy których uwidocznione były następujące informacje cenowe: 1) b ardzo odżywczy krem na dzień i na noc 50 ml: cena 10,99 zł (w kolorze czerwonym, pogrubiona i większa czcionka ze znakiem graficznym przedstawiając ym wywieszkę cenową z procentem), cena regularna (przekreślona): 12,93 zł, najniższa cena towaru w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki (przekreślona): 8,40 zł, cena jednostkowa: 21,98 zł za 100 ml; 2) o czyszczający peeling do twarzy 70 ml: cena 9,36 zł (w kolorze czerwonym, pogrubiona i większa czcionka ze znakiem graficznym przedstawiającym wywieszkę cenową z procentem), cena regularna (przekreślona): 11,01 zł, najniższa cena towaru w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki (przekreślona): 7,16 zł, cena jednostkowa: 13,37 zł za 100 ml; 3) n awilżający balsam do ciała przeciw suchości skóry a 200 ml: cena 13,59 zł (w kolorze czerwonym, pogrubiona i większa czcionka ze znakiem graficznym przedstawiającym wywieszkę cenową z procentem), cena regularna (przek reślona): 15,99 zł, najniższa cena towaru w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki (przekreślona): 10,39 zł, cena jednostkowa: 6,79 zł za 100 ml; 4) ż el do higieny intymnej nawilżająco - łagodzący 400 ml: cena 12,91 zł (w kolorze czerwonym, pogrubiona i wię ksza czcionka ze znakiem graficznym przedstawiającym wywieszkę cenową z procentem), cena regularna (przekreślona): 15,19 zł, najniższa cena towaru w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki (przekreślona): 9,87 zł, cena jednostkowa: 3,23 zł za 100 ml; 5) k u racja ultranawilżająca mocznik 15 % krem do stóp 100 ml: cena 15,94 zł (w kolorze czerwonym, pogrubiona i większa czcionka ze znakiem graficznym przedstawiającym wywieszkę cenową z procentem), cena regularna (przekreślona): 18,75 zł, najniższa cena towaru w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki (przekreślona): 12,19 zł, cena jednostkowa: 15,94 zł za 100 ml. W wyniku sprawdzenia prawidłowości podanych informacji dotyczących cen zakwestionowano wszystkie 5 partii produktów, gdyż znajdująca się na wywiesz kach cenowych aktualna cena sprzedaży tj. po obniżce , była wyższa od ceny podanej na wywieszce jako „Najniższa cena z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki". W związku z powyższymi ustaleniami stwierdzono, że przy ww. towarach oferowanych do sprzedaży po obni żonych cenach podano informacje w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości, w sposób naruszający art. 4 ust. 1 w związku z art. 4 ust.2 ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług. Ustalenia te udokumentowano w protokole kontroli z 19 listopada 2024 r. i załącznikach (nr akt kontroli: KHU.8361.313.2024.TK.AW). Pomorski WIIH w piśmie z 26 listopada 2024 r. wskazał na stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości, m.in. odnośnie 5 partii produktów oferowanych po obniżonych cenach, wskazując m.in., że c ena została uwidoczniona w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości, ponieważ najniższa cena, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki była niższa od aktualnej ceny sprzedaży (obniżonej). Przedsiębiorca w piśmie z 12 grudnia 2024 r. poinformował, że dokonał ponownej analizy prezentowania cen zakwestionowanych 5 partii produktów i w jej ocenie sposób prezentacji jest zgodny z art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o cenach. Strona wskazała, że uwidoczniona cena dla tych produktów była ceną obniż oną w stosunku do ceny stosowanej przed promocją, tj. ceny Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 3 regularnej, natomiast obok informacji o obniżonej cenie uwidoczniono również informację o najniższej cenie tego towaru, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, która była n iższa niż aktualnie obniżona cena. Mając na uwadze powyższe, zdaniem strony, konsument otrzymał informację, że w okresie 30 dni obowiązywała na dane produkty promocja, w ramach której stosowano większą obniżkę, w stosunku do ceny regularnej, niż aktualna o bniżka (była to promocja jubileuszowa z uwagi na 35 lecie istnienia spółki). Zdaniem przedsiębiorcy, klienci mogą ocenić taką promocję np. jako niekorzystną i nie być nią zainteresowani, a zapis o cenie jest jednoznaczny i nie budzi wątpliwości. Spółka wsk azała również, że nie stosowała komunikatów podkreślających promocyjny charakter obniżki (np. „oszczędzasz”, „taniej o x zł”, „ - 20%”), które powinny zgodnie z wytycznymi odnosić się do najniższej ceny z 30 dni przed obniżką. Jednocześnie spółka wskazała, ż e kolejne działania promocyjne będą organizowane przez nią w sposób wyłączjący sytuację, gdy najniższa cena, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki była niższa od aktualnej ceny sprzedaży (obniżonej). W odpowiedzi Pomorski WIIH pi smem z 31 grudnia 2024 r. poinformował, że podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wskazał, że stwierdzony w toku kontroli sposób oznakowania cenami kwestionowanych produktów jest niejednoznaczny, budzący wątpliwości i może wywołać u konsume nta przekonanie o obniżce, której w rzeczywistości nie ma, gdyż cena obniżona (promocyjna) jest wyższa niż najniższa z 30 dni przed obniżką. Na podstawie art. 61 § 1 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572) – dalej jako: „Kpa”, Pomorski WIIH zawiadomieniem z 16 grudnia 2024 r., poinformował przedsiębiorcę o wszczęciu postępowania administracyjnego, w sprawie wydania na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o cenach, decyzji o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej z tytułu niewykonania obowiązków wynikających z art. 4 ust.1 w związku z art. 4 ust. 2 ustawy o cenach. Jednocześnie poinformowano, że na podstawie art. 9, 10 § 1, art. 73 1 i art. 78 § 1 Kpa, strona ma możliwość czynnego udziału w każdym s tadium postępowania, w szczególności zapoznania się z aktami sprawy, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Dodatkowo Pomorski WIIH pismem z 16 grudnia 2024 r. wezwał przedsiębiorcę do przedstawienia informacji o wy sokości osiąganych obrotów i przychodu. W piśmie z 24 grudnia 2024 r. strona przekazała informację o wielkości przychodów spółki w 2023 r. Dnia 16 stycznia 2025 r. Pomorski WIIH, na podstawie art. 6 ust. 1 w związku oraz art. 104 Kpa, wydał decyzję KHU.D.3.2025.AB, na mocy której wymierzono przedsiębiorcy karę pieniężną w wysokości 1 500 zł (słownie: jeden tysiąc pięćset zł) z tytułu naruszenia obowiązków wynikających z art. 4 ust. 1 w związku z 4 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach. Decyzję strona odebrała 17 stycznia 2025 r. Dnia 11 lutego 2025 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej: „Prezesem UOKiK” albo „organem drugiej instancji”) otrzymał za pośrednictwem Pomorskiego WIIH odwołanie od ww. decyzji, w którym strona zarzuciła naruszenie: 1) przepisów postępowania mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj. art. 6 Kpa i art. 8 Prawa przedsiębiorców w zw. z art. 77 oraz art. 80 § 1 Kpa poprzez przyjęcie, iż cena wskazana przy 5 towarach została uwidoczniona w sposób nieje dnoznaczny i budzący wątpliwości, podczas gdy cena ta została uwidoczniona w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz zgodny z art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o cenach; Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 4 2) przepisów postępowania mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie tj. art. 7 Kpa w zw. z art. 77 § 1 Kpa oraz art. 80 § 1 Kpa, poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, co doprowadziło do poczynienia w zaskarżonej decyzji całkowicie dowolnych i nieuprawnionych ustaleń faktycznych; 3) prawa materialne go, tj. art. 4 ust 1 i 2 ustawy o cenach poprzez wadliwą wykładnię. Na podstawie art. 138 Kpa strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o uchylenie decyzji organu I instancji w całości i przeka zanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Pismem z 17 lutego 2025 r. Prezes UOKiK poinformował przedsiębiorcę o toczącym się postępowaniu administracyjnym w sprawie odwołania od ww. decyzji Pomorskiego WIIH oraz o przysługującym mu prawie do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził. Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonuje oceny, czy odwołanie strony jest uzasadnio ne oraz sprawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej Prezes UOKiK jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 Kpa w z wiązku z art. 1 ust. 3 ww. ustawy, Prezes UOKiK jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 4 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy o cenach, w miejscu sprzedaży detalicznej świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostk ową towaru (usługi) w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Natomiast art. 4 ust. 2 ww. ustawy wskazuje, że w każdym przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi obok informacji o obniżonej cenie uwida cznia się również informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Niezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o cenach powoduje – zgodnie art. 6 ust. 1 ww. ustawy – nałożenie kary pieniężnej w wysokości do 20 000 zł. Przepis ten w sposób niewymagający dodatkowych założeń i wykładni, nakazuje wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązku określonego w ww. przepisach, choćby naruszenie prawa miało charakter jednostkowy i stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości zostały skorygowane. Dowiedzenie, że podmiot nie wykonał powyższego obowiązku powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną. Jednocześnie w myśl art. 6 ust. 3 tej ustawy, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się: 1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków ; 2) dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez tego przedsiębiorcę oraz uz yskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków; Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 5 3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy; 4) sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sp rawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzial nymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L 345 z 27.12.2017, str. 1, z późn. zm.). Strona w złożonym odwołaniu zarzuciła Pomorskiemu WIIH naruszenie: 1) przepisów postępowania mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj. art. 6 Kpa i art. 8 Prawa przedsiębiorców w zw. z art. 77 oraz art. 80 § 1 Kpa poprzez przyjęcie, iż cena wskazana przy 5 towarach została uwidoczniona w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości , podczas gdy cena ta została uwidoczniona w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz zgodny z art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o cenach; 2) przepisów postępowania mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie tj. art. 7 Kpa w zw. z art. 77 § 1 Kpa oraz art. 80 § 1 Kpa, poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, co doprowadziło do poczynienia w zaskarżonej decyzji całkowicie dowolnych i nieuprawnionych ustaleń faktycznych; 3) prawa materialnego, tj. art. 4 ust 1 i 2 ustawy o cenach poprzez wadliwą wykładnię. Strona w odwołaniu, podobnie jak piśmie z 12 grudnia 2024 r. wskazała, że uwidoczniona cena dla kwestionowanych produktów była ceną obniżoną w stosunku do ceny stosowanej przed promocją, tj. ceny regularnej, natomiast ob ok informacji o obniżonej cenie uwidoczniono również informację o najniższej cenie tego towaru, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, która była niższa niż aktualnie obniżona cena. Mając na uwadze powyższe, zdaniem strony, konsum ent otrzymał informację, że w okresie 30 dni obowiązywała na dane produkty promocja, w ramach której stosowano większą obniżkę, w stosunku do ceny regularnej, niż aktualna obniżka (była to promocja jubileuszowa z uwagi na 35 lecie istnienia spółki). Zdanie m przedsiębiorcy, klienci mogą ocenić taką promocję np. jako niekorzystną i nie być nią zainteresowani, a zapis o cenie jest jednoznaczny i nie budzi wątpliwości. Spółka wskazała również, że nie stosowała komunikatów podkreślających promocyjny charakter ob niżki (np. „oszczędzasz”, „taniej o x zł”, „ - 20%”), które powinny zgodnie z wytycznymi Prezesa UOKiK odnosić się do najniższej ceny z 30 dni przed obniżką. Zdaniem strony podana cena była łatwo dostrzegalna i czytelna, co oznacza, że uwidoczniona ona była w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości i nie dochodziło do sytuacji, w której można by pomylić obniżoną cenę towaru z ceną regularną, bądź też najniższą ceną towaru w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki z uwagi na zastosowane przekreślenia t akich cen i opisy zawarte przy samych cenach. Strona w odwołaniu stwierdza, że organ pierwszej instancji oprócz enigmatycznego wyjaśnienia, iż w jego ocenie cena została uwidoczniona w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwość, ponieważ najniższa cena kt óra obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki była niższa od aktualnej obniżonej ceny sprzedaży, nie wytłumaczył na czym owa niejednoznaczność i wątpliwość polega. Przedsiębiorca wskazuje również, że żaden przepis nie zakazuje komunikowania przez przedsiębiorcę obniżki w sposób prezentowany przez spółkę, natomiast przy założeniu interpretacji organu pierwszej instancji, komunikat o obniżce produktu mógłby zostać zastosowany tylko wówczas, gdy obniżona cena produktu będzie niższa od najniższe j ceny z 30 dni przed tą obniżką. Zdaniem strony takie ograniczenie nie wynika z treści art. 4 ust. 2 ustawy o cenach, a przepis ten odnosi się tylko do tego, iż przy stosowaniu obniżki Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 6 należy podać informację o najniższej cenie tego produktu w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, natomiast nie można z tego przepisu wywodzić interpretacji dokonanej przez organ, iż stosować obniżkę można tylko w przypadku , gdy cena będzie niższa od najniższej ceny z okresu 30 dni od jej wprowadzenia. Jak wskazała str ona w odwołaniu, z uwagi na promocję jubileuszową z okazji 35 - lecia istnienia firmy, taka interpretacja spowodowałaby wyłączenie możliwości jakichkolwiek kolejnych promocji polegających na obniżkach od ceny regularnej, w okresie 30 dni od zakończenia ww. p romocji jubileuszowej. Jak wskazała strona „należy podkreślić niedopuszczalność rozszerzającej interpretacji wyjątków i postanowień o charakterze wyjątkowym. "Zasada ta ma w odniesieniu do prawa administracyjnego szczególnie szerokie zastosowanie. Prawo ad ministracyjne bowiem, tworzy sferę aktywności administracyjnej, ale tworzy i sferę praw oraz wolności obywatelskich. I tam, gdzie reglamentacyjna działalność administracji nie jest w sposób wyraźny dopuszczona, tam rozciąga się sfera wolności obywatelskich , która nie może być ścieśniona rozszerzającą interpretacją.” Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, w tym dokonaniu analizy zgromadzonego w sprawie materiału w odniesieniu do obowiązujących przepisów prawa, jak również argumentów strony zawart ych w odwołaniu, Prezes UOKiK uznaje, iż Pomorski WIIH miał podstawę do wydania decyzji nakładającej administracyjną karę pieniężną na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o cenach z tytułu naruszenia przepisów art. 4 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 2 ww. ustawy, natomiast zawarte w odwołaniu argumenty strony nie znajdują uzasadnienia. Odnosząc się do argumentów strony wskazujących na naruszenie przepisów kodeksu postepowania administracyjnego, Prezes UOKiK zauważa, że przepisy Kpa określają zasady postępowania ad ministracyjnego. Stanowią one m. in., że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa (art. 6 Kpa), a w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, podejmują wszelkie czynności niezbędne do dok ładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 Kpa). Ponadto, wskazują, że przed wydaniem ostatecznego rozstrzygnięcia (decyzji) organ jest obowiązany w sposób wycze rpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 Kpa), zaś określona sprawa oceniania jest na podstawie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego, a następnie pełnej analizy całokształtu tego materiału celem prawidłowego ustalenia podstawy faktycznej decyzji administracyjnej (zob. wyrok WSA w Warszawie z 24 kwietnia 2014 r. VIII SA/Wa 1056/13, LEX nr 1486656). Na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 Kpa), a podjęte przez organ rozstrzygnięcie oraz okoliczności stanowiące podstawę rozstrzygnięcia powinny znaleźć odzwierciedlenie w decyzji spełniającej wymogi określone w art. 107 Kpa. Argumentując swoje zarzuty strona przywołała również zasadę praworządności w kontekście za sady ,,co nie jest prawem zabronione, jest dozwolone'' (art. 8 Prawa przedsiębiorców) . W ocenie Prezesa UOKiK, w przedmiotowej sprawie, Pomorski WIIH postępował w zgodzie ze wskazanymi wyżej regułami postępowania administracyjnego, opierając się na bezspr zecznych ustaleniach postępowania kontrolnego. Organ pierwszej instancji podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Ustalenia kontroli zostały udokumentowane w protokole kontroli KHU.8361.313.2024.TK.AW, który zgodnie art. 76 § 1 kpa jest dokumentem urzędowym, z załączonymi do niego m.in. wydrukami zrzutów z ekranu stron z produktami oferowanymi po obniżonej cenie. Istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w mome ncie kontroli stan faktyczny. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 7 Z protokołu kontroli wynika, że produkty o obniżonej cenie znajdowały się w zakładce „atrakcyjne promocje” i były oznaczone informacją o cenie sprzedaży w kolorze czerwonym (pogrubiona, większa czcionka ze znakiem graficznym p rzedstawiającym wywieszkę cenową z procentem), przekreśloną ceną regularną oraz informacją o najniższej cenie towaru w okresie z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki z przekreśloną ceną. Uwidoczniona na etykietach cena promocyjna była wyższa od uwidocznionej najniższej ceny produktu, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Sam przedsiębiorca zarówno w piśmie z 12 grudnia 202 4 r., jak i odwołaniu wskazał, że obniżka była zastosowana w stosunku do ceny regularnej. Mając na uwadze powyżs ze sposób uwidocznienia cen był niejednoznaczny i budzący wątpliwości, co stanowi naruszenie art. 4 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 2 ustawy o cenach. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o cenach przedsiębiorca uwidacznia cenę oraz cenę jednostkową towaru lub us ługi w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Z kolei, zgodnie z art. 4 ust. 2 tej ustawy w każdym przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi, obok informacji o obniżonej cenie uwidacznia się również i nformację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Przy interpretacji ww. przepisów należy przede wszystkim zwrócić uwagę, iż zmiana art. 4 ustawy o informowaniu o cenach została wprow adzona art. 6 ustawy o zmianie ustawy o prawach konsumenta oraz niektórych innych ustaw z dnia 1 grudnia 2022 r. (Dz. U. z 2022 r. poz. 2581), co było związane z implementacją postanowień dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2161 z dnia 27 l istopada 2019 r. zmieniającej dyrektywę Rady 93/13/EWG i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 98/6/WE, 2005/29/WE oraz 2011/83/UE w odniesieniu do lepszego egzekwowania i unowocześnienia unijnych przepisów dotyczących ochrony konsumenta, zwanej dalej: „dyrektywą Omnibus”. Zgodnie z regulacją, w każdym ogłoszeniu o obniżce ceny podaje się wcześniejszą cenę stosowaną przez podmiot gospodarczy przez określony okres przed zastosowaniem obniżki ceny. Wcześniejsza cena oznacza najniższą cenę stosowaną przez podmiot gospodarczy w okresie, który nie może być krótszy niż 30 dni przed zastosowaniem obniżki ceny. W grudniu 2021 r. Komisja Europejska wydała Zawiadomienie Komisji – Wytyczne dotyczące wykładni i stosowania art. 6a dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europej skiego i Rady w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom (Dz.Urz. UE C Nr 526, s. 130, dalej „Wytyczne”), dalej jako: „Wytyczne Komisji”. Zaprezentowała tam wskazówki dotyczące wykładni i stosowania przepisów w spraw ie ogłoszeń o obniżkach cen. W art. 6a dyrektywy 98/6/WE uregulowano kwestię przejrzystości obniżek cen, wprowadzając przepisy szczegółowe mające zapewnić, aby obniżki rzeczywiście miały miejsce. Artykuł 6a ma zapobiec sztucznemu zawyżaniu ceny odniesienia przez podmioty gospodarcze lub wprowadzaniu konsumentów w błąd, jeżeli chodzi o wysokość obniżki. Zwiększa on przejrzystość i gwarantuje, że po ogłoszeniu obniżki cen konsumenci faktycznie zapłacą mniej. Nowy przepis dotyczący obniżek cen umożliwia ponadto organom kontroli łatwiejsze sprawdzenie uczciwości obniżek cen, ponieważ określa jasne zasady dotyczące „wcześniejszej” ceny odniesienia, która musi być podstawą ogłaszanej obniżki. (patrz Ustawa o informowaniu o cenach towarów i usług. Komentarz r ed. prof. dr hab. Konrad Osajda 2023 wyd. 2 ). Organ drugiej instancji wskazuje, że przepisy ustawy o cenach, jak i „Informacja o obniżce ceny - Wyjaśnienia Prezesa UOKiK”, dalej jako: „Wyjaśnienia” , nie wskazują, że jedynie w przypadku użycia komunikatów podkreślających promocyjny charakter obniżki, takich jak np. wskazane w odwołaniu czy piśmie z 12 grudnia 2024 r., tj. „oszczędzasz”, „taniej o x zł”, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 8 „ - 20%” przedsiębiorca zobowiązany jest do odnoszenia obniżonej ceny do najniższej z 30 dni przed obniżką. Sposób komunikowania o obniżce ceny może być różny, np.: produkty oznakowane mogą być wyróżniającym się kolorem etykiety, np. czerwony, pomarańczowy, żółty (inny kolor niż etykiety na produktach dla których nie ogłoszono obniżki), znakiem „%", przekreślen iem ceny lub znajdującym się na sali sprzedażowej plakatem z napisem np.: „promocja", „obniżka” czy też znakiem „%". Bez względu na to, w jaki sposób przedsiębiorca zakomunikuje konsumentowi obniżenie ceny, z użyciem komunikatów słownych, graficznych, wizu alnych czy np. zastosuje połącznie kilku wariantów, zawsze wskazanie korzyści konsumenta musi się odnosić do najniższej ceny, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Prezentowanie obniżek cen może być wskazane konkretną wartością n p. procentową lub też bez wskazywania wartości obniżki, poprzez umieszczanie w zakładce wskazującej na obniżenie cen czy chociażby zamieszczenie znaku graficznego przedstawiającego wywieszkę cenową z procentem. Wprowadzenie przepisów dotyczących obniżek ce nowych produktów miało na celu eliminacje fałszywych obniżek i zagwarantowanie konsumentom łatwej oceny rzeczywistej wielkości rabatu i szybszych wyborów rynkowych na podstawie przejrzystych informacji dotyczących cen. Regulacje te mają zapobiec sztucznym zawyżaniom cen tuż przed ich „obniżką”, tak aby zwiększyć „atrakcyjność” oferty. Zgodnie z założeniami dyrektywy Omnibus, aby można było mówić o obniżce ceny to powinna być ona liczona w stosunku do najniższej ceny z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki a ni e ceny rzeczywistej (regularnej). Jedynie odniesienie do najniższej ceny z 30 przed obniżką faktycznie świadczy, że mamy do czynienia z obniżoną ceną produktu. Tożsame stanowisko zaprezentował Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej dalej jako: „TSUE” w wyroku z 26 września 2024 r w sprawie orzekając, że art. 6a ust. 1 i 2 dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom, zmienionej dyrektywą Parl amentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2161 z dnia 27 listopada 2019 r. należy interpretować w ten sposób, że wymaga on, aby obniżka ceny produktu ogłaszana przez podmiot gospodarczy w formie albo wartości procentowej, albo zwrotu reklamowego mającego na ce lu podkreślenie korzystnego charakteru ogłoszonej ceny, została ustalona na podstawie „wcześniejszej ceny” w rozumieniu ust. 2 tego artykułu, tj. najniższej ceny stosowanej przez podmiot gospodarczy w okresie, który nie może być krótszy niż 30 dni przed za stosowaniem obniżki. TSUE wyraźnie wskazał, że cena sprzedaży produktu przedstawiana w ogłoszeniu jako cena obniżona w rzeczywistości nie może być taka sama jak ta „wcześniejsza cena” czy wręcz wyższa od niej. Prezes UOKiK nie zgadza się również z przedsię biorcą, że organ pierwszej instancji stosuje rozszerzająca interpretację obowiązujących przepisów prawa. Zaprezentowana zarówno przez organ pierwszej instancji, jak i Prezesa UOKiK interpretacja przepisów ustawy o cenach, jest zbieżna m.in. zarówno z ww. w yrokiem TSUE, wskazanymi wyżej Wytycznymi komisji, Wyjaśnieniami Prezesa UOKiK. Wojewódzki Sąd Administracyjny z 10 grudnia 2024 r. sygn. Akt V SA/Wa 1896/24 na stronie 9 prawomocnego wyroku również podzielił stanowisko organów wskazując, że „informowanie o obniżeniu ceny towaru lub usługi powinno odnosić się do najniższej ceny tego towaru lub usługi, jaka obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. (…) Zastosowanie jako punktu odniesienia innej ceny, w szczególności równej bądź wyższej od n ajniższej ceny obowiązującej w tym okresie, prowadzi do niejednoznacznego i budzącego wątpliwości sposobu uwidaczniania obniżek cen. Takie działanie stanowi naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 2 ustawy o cenach.” Zaprezentowane wyżej stanowisko w żadnym razie nie powoduje ingerencji organu Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 9 publicznego w sposób ustalania cen przez przedsiębiorcę, a tym samym nie stanowi ograniczenia wolności obywatelskiej. Przedsiębiorca może swobodnie kształtować ceny, ale nie może komunikować konsumentom obniżki c en i wykazywać korzyść konsumenta jedynie względem innej ceny niż najniższa cena sprzed 30 dni przed obniżką. Prezes UOKiK stoi więc na stanowisku, że jeżeli przedsiębiorca w jakikolwiek wybrany przez siebie sposób (słowny, graficzny, czy poprzez połączeni e obu wariantów) informuje konsumentów o obniżce ceny zobowiązany jest wskazywać korzyści wynikające z obniżki względem najniższej ceny z 30 dni przed obniżką. Natomiast w przypadku, gdy przedsiębiorca wskazuje wyłącznie korzyści wynikające z obniżki ceny względem ceny regularnej nie może informować konsumentów o obniżeniu ceny danego produktu. Prezes UOKiK wskazuje, że obowiązujące przepisy nie wymagają od przedsiębiorcy informowania w każdym przypadku, że cena została obniżona i podkreśla, że to przedsięb iorca podejmując decyzję o obniżeniu ceny, decyduje czy powinien informować o obniżeniu ceny, gdyż obniżka ta została ustalona w stosunku do najniższej ceny z ostatnich 30 dni przed obniżką, czy jedynie obniżyć cenę produktu, bez informowania o tym fakcie konsumentów, gdyż cena została ustalona na poziomie wyższym lub równym najniższej cenie z ostatnich 30 dni przed ogłoszeniem obniżki. Przy czym należy podkreślić, że nie zwalnia to przedsiębiorcy z obowiązku uwidocznienia informacji cenowych w sposób jedno znaczny, niebudzący wątpliwości i umożliwiający porównanie cen. Organ drugiej instancji zwraca uwagę, że art. 4 ust. 2 ustawy o cenach nie określa sposobu informowania o obniżeniu ceny produktu, a jedynie wskazuje jakie informacje cenowe zobowiązany jest uwidocznić przedsiębiorca w przypadku ogłoszenia obniżki cen produktu lub usługi. W niniejszym przypadku w toku kontroli stwierdzono, że produkty o obniżonej cenie znajdowały się w zakładce „atrakcyjne promocje” i były oznaczone informacją o cenie sprzedaż y w kolorze czerwonym (pogrubiona, większa czcionka ze znakiem graficznym przedstawiającym wywieszkę cenową z procentem), przekreśloną ceną regularną oraz informacją o najniższej cenie towaru w okresie z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki z przekreśloną ce ną. W wyniku sprawdzenia prawidłowości podanych informacji dotyczących cen zakwestionowano 5 partii produktów, gdyż znajdująca się na wywieszkach cenowych aktualna cena sprzedaży tj. po obniżce była wyższa od ceny podanej na wywieszce jako „Najniższa cena towaru w okresie z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki ". Organ drugiej instancji wskazuje, że celem ustawy o cenach jest ochrona konsumenta oraz prawidłowa konkurencja między przedsiębiorcami. Informacja dotycząca ceny służy właściwemu poinformowaniu o nie j nabywcy, a także stwarza identyczne warunki dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Regulacja ta ma na celu wyeliminowanie nieprawidłowości w informowaniu konsumentów o cenach towarów i usług. Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy o cenach, w każdym przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi obok informacji o obniżonej cenie uwidacznia się również informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wprowadzenie powy ższego przepisu nastąpiło ustawą o zmianie ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r. o prawach konsumenta oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 2581), która to zmiana była podyktowana koniecznością ochrony konsumenta przed tzw. „rzekomymi obniżkami”. J ak bowiem wynika z Wytycznych Komisji „Celem tego co najmniej 30 - dniowego okresu odniesienia jest uniemożliwienie podmiotom gospodarczym żonglowania cenami i przedstawiania fałszywych obniżek cen, np. podnoszenia ceny na krótki okres, aby następnie ją obni żyć i przedstawić jako (znaczącą) obniżkę ceny, co wprowadza konsumentów w błąd. Wspomniany 30 - dniowy okres na ustalenie „wcześniejszej” ceny odniesienia jest zatem gwarancją, iż cena odniesienia jest prawdziwa, a nie stanowi jedynie narzędzia marketingowe go, które ma wywołać wrażenie atrakcyjności obniżki.” Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 10 Przepisy ustawy o cenach są prawem powszechnie obowiązującym i dotyczą każdego przedsiębiorcy świadczącego usługi lub dokonującego sprzedaży detalicznej towarów. Nieznajomość przepisów lub ich niewłaści wa interpretacja nie zwalnia z obowiązku prawidłowego uwidaczniania cen oraz informacji o obniżonej cenie. Strona, w przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru, była zobowiązana do przekazania konsumentom informacji o cenie, która obowiązywała w okresi e 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, ale również jednoznacznej i niebudzącej wątpliwości informacji o obniżonej cenie i w przypadku 5 partii produktów obowiązkom tym uchybiła. Prezes UOKiK wskazuje, że strona uwidoczniła wszystkie informacje dotyczące cen wymagane ustawą, tj. cenę produktu, ceną jednostkową oraz najniższą cenę tego towaru, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, a dodatkowo również cenę regularną jednakże jak sama strona przyznała, promocja została naliczona względ em ceny regularnej, a nie najniższej ceny z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, a w takim przypadku nie można mówić o obniżce ceny produktu. Dlatego też zdaniem organu drugiej instancji, naruszone zostały wymagania art. 4 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 2 u stawy o cenach. W ocenie Prezesa w zaistniałej sytuacji, aby spełnić założenia dyrektywy Omnibus, jeżeli ostatecznie cena produktu miałaby być większa lub równa najniższej z 30 dni przed obniżką, to cena powinna być podana bez wskazywania, informowania, że cena została obniżona, tzn. że mamy do czynienia z obniżką. Prezes UOKiK analizując całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego stwierdza, że Pomorski WIIH wydając decyzję z 16 stycznia 2025 r. uwzględnił wszystkie okoliczności sprawy i prawidłow o ocenił zebrany materiał dowodowy w sprawie. Strona nie przedstawiła żadnego dowodu podważającego ustalony przez organ pierwszej instancji i udokumentowany w protokole kontroli z 19 listopada 2024 r. (nr akt: KHU.8361.313.2024.TK.AW) stan faktyczny. Jak w skazano już wcześniej Prezes UOKiK stoi na stanowisku, że w przypadku gdy strona informuje o obniżce cen sprzedawanych towarów , niezależnie czy wskazuje wielkość obniżki czy też nie, zobowiązana jest do wskazania obniżki w odniesieniu do najniższej ceny z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. A w przypadku, gdy nowa cena jest tożsama bądź wyższa, od prawidłowo ustalonej najniższej ceny obowiązującej dla danego towaru w ciągu ostatnich 30 dni przed obniżką, to nie mamy do czynienia z obniżką więc informacja o cenie została podana w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości. Jednocześnie Prezes UOKiK ponownie podkreśla, że prezentowanie korzyści względem ceny regularnej jest dopuszczalne jedynie dodatkowo w stosunku do naliczania korzyści od najniższej ceny z 30 dni przed obniżką. Prezentowanie obniżek (wartościowo lub nie) liczonych wyłącznie w odniesieniu do cen regularnych, co miało miejsce w przedmiotowej sprawie, a tym samym uwidacznianie ceny promocyjnej równej najniższej cenie z 30 dni przed obniżką, b udzi wątpliwości co do istnienia faktycznej obniżki ceny i korzyści płynących z promocji i w ocenie organu drugiej instancji narusza art. 4 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 2 ustawy o cenach. Podsumowując zarówno stan faktyczny sprawy, jak i zastosowanie obowiązujących w sprawie przepisów czy ich interpretacja nie wywołuje trudności czy wątpliwości. Wydana przez Pomorskiego WIIH decyzja odpowiada prawu i jest wynikiem błędnych działań strony, a nie wątpliwości co do treści obowiązujących przepisów. W ocenie Prezesa UOKiK w przedmiotowej sprawie Pomorski WIIH postępowanie przeprowadził ściśle zgodnie z wymogami Kpa, opierając się na bezsprzecznych ustaleniach postępowania kontrolnego. Prezes UOKi K ponownie podkreśla, że istotne dla sprawy są ustalenia poczynione w toku kontroli i udokumentowane w protokole. Akta sprawy dokumentują ustalony stan faktyczny, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 11 jego analizę oraz końcowe wnioski organu pierwszej instancji. Z akt tych jednoznacznie wynika , że w toku postępowania kontrolnego stwierdzono naruszenie określonych przepisów prawa, oraz że ustalono podmiot odpowiedzialny za popełnienie tego czynu. Organ pierwszej instancji wyjaśnił podstawy prawne decyzji wraz z przytoczeniem przepisów prawa oraz przedstawił tok rozumowania. Merytoryczne rozstrzygnięcie kończące przeprowadzone postępowanie posiadało, zdaniem Prezesa UOKiK, rzetelną podstawę w postaci zebranego materiału dowodowego. Prezes UOKiK, po przeanalizowaniu sprawy nie widzi podstaw do odst ąpienia od wymierzenia kary w ramach instytucji przewidzianej w art. 189f Kpa. Po przeanalizowaniu niniejszej sprawy Prezes UOKiK nie znalazł podstaw do zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 Kpa, tj. odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu. Przepis ten przewiduje dwa warunki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby organ administracji publicznej mógł odstąpić od nałożenia kary pieniężnej. Po pierwsze waga naruszenia musi być znikoma, przez co należy rozumieć, że istotność, znacze nie oraz rozmiar naruszonego obowiązku są niewielkie. Drugim warunkiem uzasadniającym odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej jest zaprzestanie naruszania prawa przez stronę. W przedmiotowej sprawie Prezes UOKiK wskazuje, że strona zarówno w piśmie z 12 g rudnia 2024 r., jak i odwołaniu nie zgodziła się z twierdzeniem organu, aby zastosowany i stwierdzony w toku kontroli sposób uwidaczniania cen wprowadzał konsumentów w błąd i utrudniał im porównanie cen. Strona w ww. piśmie wskazała również, że kolejne dzi ałania promocyjne będą organizowane przez nią w sposób wyłączjący sytuację, gdy najniższa cena, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki była niższa od aktualnej ceny sprzedaży (obniżonej), a zatem zobowiązała się do zaprzestania nar uszenia prawa w przyszłości. Jak sama strona przyznała wielkość obniżki obliczyła względem ceny regularnej zamiast względem najniższej ceny sprzed 30 dni przed obniżką, a tym samym uwidoczniła ceny w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości przy 5 rodz ajach towarów na 5 skontrolowanych, co stanowi 100 % wszystkich skontrolowanych. Stąd też wagi naruszenia prawa nie można było uznać za znikomą. O mało znaczącej wadze naruszenia w przypadku przepisów ustawy o informowaniu o cenach można byłoby mówić w prz ypadku gdyby wymagane prawem informacje przedstawiono w sposób niepełny, niekompletny. Natomiast, z całą pewnością należy stwierdzić, że nie dotyczy to sytuacji, w której konsumenci z uwagi na nierzetelny sposób przedstawienia informacji cenowych, zostali wprowadzeni w błąd, że dany produkt jest oferowany po obniżonej cenie, co faktycznie nie miało miejsca. Dodatkowo Prezes UOKiK wyjaśnia, że podmioty działające na rynku są zobowiązane do znajomości obowiązujących przepisów prawa i jego respektowania. To na przedsiębiorcy spoczywa m. in. obowiązek dopilnowania, by przy oferowaniu do sprzedaży produktów lub usług konsument za każdym razem otrzymywał wyczerpującą, konkretną, rzetelną informację cenową. Podkreślić należy, iż okoliczność ta całkowicie zależy od przedsiębiorcy. Nadrzędnym celem ustawy o cenach jest bowiem ochrona interesów konsumentów oraz prawidłowa konkurencja między przedsiębiorstwami. Jak już wskazano wcześniej wprowadzenie przepisów dotyczących obniżek cenowych produktów miały na celu elimina cje fałszywych obniżek i zagwarantowanie konsumentom łatwej oceny rzeczywistej wielkości rabatu i szybszych wyborów rynkowych na podstawie przejrzystych informacji dotyczących cen, a także stworzenie identyczne warunki dla podmiotów prowadzących działalnoś ci gospodarczą. Obliczanie obniżki względem najniższej ceny z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki miało zapobiec sztucznym zawyżaniom cen celem zwiększenia „atrakcyjności” oferty. W ocenie organu drugiej instancji nie można uznać wagi naruszenia prawa za zn ikomą, a zatem nie ma podstaw do zastosowania tego przepisu i do odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 Kpa. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 12 Nie została spełniona również przesłanka z pkt 2 art. 189f § 1 Kpa, ponieważ nie była wydana przez inny uprawniony organ administracji publicznej prawomocna decyzja nakładająca na stronę za to samo zachowanie administracyjną karę pieniężną, jak również strona nie została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, czy też prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, a kara ta spełniałaby cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Nadto należy podkreślić, że naruszenia z ustawy o informowaniu o cenach kwalifikowane są jako czyny o charakterze deliktu administracyjn ego, który zagrożone są karą pieniężną określoną w art. 6 ustawy o cenach. Postępowania w tym zakresie mogą być prowadzone wyłącznie przez organy Inspekcji Handlowej, zaś z uwagi na właściwość terytorialną, w stosunku do strony mogły być one prowadzone prz ez Pomorski WIIH. Inny organ nie mógł na terenie podlegającym kognicji Pomorskiego WIIH nałożyć kary pieniężnej za to samo naruszenie, co oznacza, że przepisy art. 189f § 1 pkt 2 kpa nie mają zastosowania w niniejszej sprawie. Po przeanalizowaniu akt spraw y Prezes UOKiK stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie nie zaistniały również okoliczności, o których mowa w art. 189f § 2 Kpa, tj. zastosowanie art. 189f § 2 nie spełnieni celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna określona w a rt. 6 ust. 1 ustawy o cenach. Okoliczności i waga naruszenia prawa nie budzą wątpliwości, co do istnienia przesłanek faktycznych uzasadniających nałożenie kary pieniężnej. Strona nie dopełniła obowiązków nałożonych na nią w art. 4 ustawy o cenach, bowiem d la 100% skontrolowanych produktów o obniżonej cenie uwidoczniła ceny w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości. Literalna wykładnia ww. przepisu jednoznacznie wskazuje, iż warunkiem zastosowania odstąpienia od wymierzenia kary jest usunięcie naruszeni a prawa, przy czym termin ten należy interpretować ściśle, a więc bez rozszerzenia jego znaczenia na przypadki „zaprzestania naruszania prawa”, tych bowiem dotyczy regulacja art. 189f § 1 Kpa (por. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Red. pro f. dr hab. Marek Wierzbowski, red. prof. dr hab. Aleksandra Wiktorowska. Rok 2021: „Z uwagi na odmienne brzmienie tych sformułowań na gruncie komentowanego artykułu, należy uznać, że "usunięcie naruszenia prawa" nie jest tożsame z zaprzestaniem naruszenia" . Tym samym, aby usunąć naruszenie prawa nie wystarczy przerwać naruszania przepisów prawa, lecz należy usunąć skutki naruszenia (z oczywistych przyczyn nie jest możliwe wyeliminowanie samego naruszenia, a więc zdarzenia z przeszłości, które już zaistniało ”). Charakter naruszeń, jakich dopuściła się strona, wyklucza możliwość usunięcia skutków naruszenia prawa (por. uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z dnia 25.07.2019 r. Sygn. akt VI SA/Wa 991/19: „Warunkiem odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary p ieniężnej jest także przywrócenie stanu zgodnego z prawem, naruszonego przez zachowanie stanowiące podstawę odpowiedzialności administracyjnej. Jak słusznie podkreślił organ usunięcie naruszenia prawa nie jest tożsame z zaprzestaniem naruszania. Aby usunąć naruszenie prawa nie wystarczy przerwać naruszania przepisów prawa, lecz należy usunąć skutki naruszenia.”). Ponieważ cena musi być uwidocznione przez przedsiębiorcę w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości w momencie oferowania danego produktu lub usługi, tak aby konsument na tej podstawie mógł podjąć decyzję o zakupie (tj. uwidocznienie cen ma charakter obowiązku przedumownego) zatem w przedmiotowej sprawie brak jest możliwości zastosowania art. 189f § 2 i 3 Kpa. Podsumowując Prezes UOKiK podkreśla , że niezrealizowanie obowiązków wskazanych w ustawie o cenach zgodnie z jej art. 6 ust. 1, powoduje nałożenie kary pieniężnej w wysokości do 20 000 zł. Przepis ten nakazuje wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi , który nie wykonuje obowiązku określonego w ww. przepisach, choćby naruszenie prawa miało charakter jednostkowy. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 13 Dowiedzenie, że podmiot nie wykonał powyższego obowiązku powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną. Cec hą charakterystyczną sankcji administracyjnej, a taką jest właśnie kara pieniężna nakładana na podstawie ustawy o cenach, jest jej automatyczne stosowanie wobec podmiotu ponoszącego odpowiedzialność za naruszenie ciążących na nim obowiązków. Samo zatem stw ierdzenie – udowodnienie braku informacji w zakresie cen, jak też sprzecznego z ustawą sposobu ich uwidocznienia – jest wystarczającą przesłanką do nałożenia kary pieniężnej. Powyższa ustawa nie przewiduje przy tym możliwości badania przez organy Inspekcji istnienia winy, bądź jej braku po stronie podmiotu, u którego ujawniono nieprawidłowości. Zatem samo stwierdzenie w wyniku kontroli, że podmiot nie zrealizował ciążącego na nim obowiązku ustawowego powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jes t karą administracyjną. Kara pieniężna powinna także odpowiadać wymogom wskazanym przez prawodawcę unijnego, który w art. 8 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 98/6/WE z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktó w oferowanych konsumentom (Dz. U. L z 1998 r. Nr 80) nakazuje, że musi być ona skuteczna, proporcjonalna i odstraszająca (porównaj w tym zakresie wyrok NSA z 23 maja 2012 r., II GSK 684/11, czy wyrok NSA z 19 grudnia 2012 r., II GSK 1823/11). Skuteczność k ary przejawia się w możliwości jej nałożenia i wyegzekwowania. Żeby kara była odstraszająca, jej wysokość powinna być dotkliwa dla przedsiębiorcy. Kara nałożona na podmiot musi także spełniać funkcję prewencyjną oraz dyscyplinująco - represyjną, tj. być ostr zeżeniem dla przedsiębiorcy, mającym na celu niedopuszczenie do powstania nieprawidłowości w przyszłości. Wymierzona kara powinna być przy tym proporcjonalna, to jest właściwa do osiągnięcia zakładanego celu, jakim jest zapewnienie, aby w obrocie dostępne były tylko towary opatrzone odpowiednimi informacjami cenowymi, jak również kara powinna być możliwie najmniej uciążliwa. Prezes UOKiK po analizie materiału dowodowego stwierdza, że Pomorski WIIH przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnił kryteri a wymiaru kary wskazane w art. 6 ust. 3 ww. ustawy, tj. stopień naruszenia obowiązków, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków oraz dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodze nia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5 ustawy o cenach przez przedsiębiorcę oraz uzyskane przez niego korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiąz ków, wielkość jego obrotów i przychodu, a także sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu us tanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L z 2017 r. Nr 345, str. 1, ze zm.). Oceniając stopień naruszenia obowiązków, Prezes UOKiK podobnie jak Pomorski WIIH, uznał jako wysoki, gdyż uwidocznienie informacji cenowej sugerowało, że oferowane są one w cenie obniżone j, a w rzeczywistości konsument dokonywał zakupu produktu w cenie wyższej niż obowiązująca najniższa cena z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Taki sposób prezentowania informacji cenowych przez przedsiębiorcę zachęca konsumentów do zrobienia zakupów w sk lepie. Konsument ma prawo do uzyskania rzetelnej informacji o cenie towaru, w tym przypadku o promocji prezentowanej przez stronę. Nowe regulacje Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 14 mają zapobiec sztucznym zawyżaniom cen tuż przed ich „obniżką”, tak aby zwiększyć „atrakcyjność” oferty, rozwi ązaniem tego problemu jest właśnie wskazywanie obok ceny po obniżce najniższej ceny z okresu 30 dni przed wprowadzeniem obniżki oraz podawanie obliczanej obniżki względem najniższej ceny z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Ponadto Prezes UOKiK, uznaje wa gę i skalę stwierdzonego naruszenia za wysoką, gdyż strona zakomunikowała, że produkt oferowany jest w cenie obniżonej, a w rzeczywistości nowa cena była wyższa, od najniższej ceny obowiązującej dla danego towaru w ciągu ostatnich 30 dni przed obniżką. Zat em ceny zostały uwidocznione w sposób niejednoznaczny i budzący wątpliwości przy 5 rodzajach towarów, co stanowiło 100% wszystkich skontrolowanych towarów oferowanych po obniżonych cenach. Należy również wskazać, że przedsiębiorca obniżając cenę, po przepr owadzeniu analizy cen podejmuje decyzję czy informuje konsumenta o obniżeniu ceny (gdyż obniżona cena jest niższa niż najniższa z 30 dni przed obniżką), czy jedynie obniża cenę bez uświadamiania konsumenta, że cena została obniżona. Naruszenie obowiązków uwidaczniania informacji cenowych stwierdzono w dniu kontroli. Prezes UOKiK wziął pod uwagę, że strona nie była wcześniej karana za naruszenie przepisów ustawy o cenach. Należy jednak zauważyć, że strona została powiadomiona o zamiarze przeprowadzenia kont roli i o jej zakresie przedmiotowym. Zawiadomienie strona odebrała 22 października 2024 r., natomiast kontrola rozpoczęła się 14 listopada 2024 r. Zatem miała wystarczająco dużo czasu, by przygotować się do kontroli i wyeliminować ewentualne nieprawidłowoś ci. Natomiast co do uzyskanych przez przedsiębiorcę korzyści majątkowych lub strat w związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, wskazać należy, iż w powyższym zakresie brak jest informacji. Analizując wielkości obrotu i przychodu organ pierwszej instanc ji uwzględnił informację przekazaną przez stronę w piśmie z dnia 24.12.2024 r. Wysokość przychodu wskazuje, iż kara w wysokości wymierzonej przez Pomorskiego WIIH nie stanowi zagrożenia dla bytu przedsiębiorcy, a jednocześnie jest na tyle dolegliwa, że spe łnia funkcję represyjną. Ponadto Prezes UOKIK, uwzględnił oświadczenie przedsiębiorcy, że należy on do grupy pozostałych przedsiębiorców, o których mowa w ustawie Prawo przedsiębiorców . Przesłanka dotycząca sankcji nałożonych na spółkę za to samo naruszeni e w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach trans granicznych nie znajduje zastosowania, ponieważ kontrola przeprowadzona przez Inspekcję Handlową nie jest kontrolą przeprowadzoną w sprawach transgranicznych, tj. działalności gospodarcz ej o transgranicznym charakterze prowadzonej przez spółkę. W ocenie Prezesa UOKiK wymierzona stronie kara w wysokości 1 500 zł jest właściwa do spełnienia celów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2161 z dnia 27 listopada 2019 r. zmieniając a dyrektywę Rady 93/13/EWG i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 98/6/WE, 2005/29/WE oraz 2011/83/UE w odniesieniu do lepszego egzekwowania i unowocześnienia unijnych przepisów dotyczących ochrony konsumenta (Dz. Urz. UE. L Nr 328, str. 7), dalej jak o: „dyrektywa Omnibus” i proporcjonalna do rozmiaru stwierdzonych nieprawidłowości. Ponadto zauważa, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o cenach kara za niedopełnienie obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy wynosi do 20 000 zł. Art. 6 ustawy o cenach st atuuje odpowiedzialność administracyjną podmiotów, wobec których stwierdzono naruszenie wymagań określonych w art. 4 ww. ustawy. Regulacja ta ma na celu wyeliminowanie nieprawidłowości w informowaniu konsumentów o cenach towarów i usług. Odpowiedzialność w ynikająca z ww. przepisu ma charakter obiektywny i powstaje Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 15 z chwilą popełnienia naruszenia. Obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej opiera się na zasadzie ryzyka (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 października 2010 r., sygn. II OSK 1079/12). Oznacza to, że przesłanką tej odpowiedzialności jest stwierdzenie nieprzestrzegania przez określony podmiot nałożonych prawem obowiązków. Wobec powyższego, organ po stwierdzeniu faktu naruszenia obowiązku, o którym mowa w art. 4 ustawy o cenach, może jedynie wydać decyzję administracyjną, na podstawie której nakłada karę pieniężną w przewidzianej w tej ustawie wysokości. Mając więc na uwadze charakter odpowiedzialności administracyjnej, bez znaczenia pozostają przyczyny powstania nieprawid łowości oraz okoliczności podniesione przez przedsiębiorcę, gdyż karę wymierza się za samo naruszenie prawa. Nałożona kara pieniężna w wysokości 1 500 zł, nie została wymierzona w maksymalnej wysokości, lecz w kwocie stanowiącej 7,5% maksymalnej kwoty, tj . 20 000 zł przewidzianej ustawowo. Wymierzona kara spełni jednak w sposób właściwy funkcje dyscyplinujące i represyjne, a także prewencyjne tak aby nie dochodziło do naruszania prawa w przyszłości i jest adekwatnym środkiem reakcji administracyjno - prawnej na ujawnione naruszenie prawa. Biorąc powyższe pod uwagę wniosek strony o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania w pierwszej instancji jako bezprzedmiotowego lub uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organu, jest niezasadny. Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o informowaniu o cenach, karę pieniężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Gdańsku w terminie 7 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stanie się ostateczna. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie 1. Decyzja jest ostateczna w toku instan cji. Jednakże w terminie 14 dni od jej doręczenia stronie przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sprzeciw należy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Plac Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 2. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 16 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania s ię o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złoży ć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Podstawa prawna pouczenia: Art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2 024 r. poz. 935, ze zm.); § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535), art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 9 maj a 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168). Z up . Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/ Otrzymują: 1) (xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx) 2) Pomorski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej 3) a/a
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- DIH-3.707.27.2025.AB
- Rodzaj praktyki
- Pozostałe
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 20.42 PRODUKCJA WYROBÓW KOSMETYCZNYCH I TOALETOWYCH
- Region
- Pomorskie
- Strony
- ZIAJA LTD Zakład Produkcji Leków Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedziba w Gdańsku,
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów