Numer decyzji
DIH-III-125/2025
Decyzja UOKiK DIH-III-125/2025
- Data decyzji
- 1 października 2025
Treść rozstrzygnięcia
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, 1 października 2025 r. DIH - 3.707.113.2025.J S DECYZJA DIH - 3.125.2025 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, ze zm.) w związku z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz . 168), art. 1 ust. 3 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 229), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie odwołania od decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z 9 lipca 2025 r. ( sygn. : DC .8361. 64 .202 5/77DEC/25 ), na mocy której przedsiębiorcy Dorocie Tomaszewskiej prowadząc ej działalność gospodarczą pod nazwą FH Delikatesy Dorota Tomaszewska w Czarnym Lesie , zwanemu dalej: „stroną” lub „przedsiębiorc ą”, wymierzono karę pieniężną w wysokości 800 zł (słownie: osiemset złotych), z tytułu niewykonania obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 ww. ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług - Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję . UZASADNIENIE W dniach od 7 do 9 maja 2025 r. inspektorzy reprezentujący Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej zwanego dalej: „Śląskim WIIH” lub „organem pierwszej instancji”, na podstawie upoważnienia DC - 63/2025 z 7 maja 2025 r., przeprowadzili czynności kontrolne w sklepie, należącym do przedsiębiorcy. Uprzednio, zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r. poz. 236, ze zm .), zwanej dalej: „Prawem przedsiębiorców”, w dniu 3 kwietnia 2025 r., skierowano do przedsiębiorcy zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli sygn.: DC.835.29.2025 ze wskazaniem zakresu przedmiotowego kontroli, obejmującego kontrolę przestrzegania przepisów ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowan iu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168), zwanej dalej: „ustawą o cenach”. Strona odebrała pismo w dniu 8 kwietnia 2025 r. Czynności kontrolne przeprowadzone zostały w obecności przedsiębiorcy. W toku kontroli inspektorzy reprezentujący Śl ąskiego WIIH ocenili prawidłowość uwidaczniania informacji o cenach, w odniesieniu do wymagań wskazanej powyżej ustawy o cenach oraz rozporządzenia wykonawczego do tej ustawy, tj. rozporządzenia Ministra Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 2 Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022 r. w sp rawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r. poz. 2776), zwanego dalej: „rozporządzeniem”. W tym celu inspektorzy dokonali sprawdzenia prawidłowości uwidaczniania cen w odniesieniu do 124 rodzajów losowo wybranych artykułów. Zastrzeżenia wnies iono względem 49 rodzajów towarów, tj. artykułów w opakowaniach, z uwagi na : 1) brak cen jednostkowych – w odniesieniu do 31 rodzajów produktów objętego takim obowiązkiem; 2) brak cen i cen jednostkowych dla 2 partii towarów; 3) błędnie wyliczoną cenę jednostkową – dla 1 6 pozycji. Powyższe stanowiło naruszenie postanowień zawartych w art. 4 ust. 1 ustawy o cenach, a także wymagań określonych w § 3 ust. 1 i 2 oraz § 6 rozporządzenia. Szczegółowe ustalenia oraz wykaz produktów zakwestionowanych udokumentowano w akt ach sprawy, w tym w szczególności w Protokole kontroli sygn .: DC.8361.64.2025 oraz Załącznikach 1 - 3 do tego Protokołu. Ww. Protokół został podpisany przez przedsiębiorcę w dniu 9 maja 2025 r. Kontrolowany nie zgłaszał uwag do Protokołu w przewidzianym usta wowo terminie. Na podstawie art. 61 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm. ), dalej jako: „Kpa”, Ś ląski WIIH zawiadomieniem z 1 8 czerwca 2025 r ., poinformował przedsiębiorcę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego, w sprawie wydania, na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o cenach, decyzji o nałożeniu na niego kary pieniężnej z tytułu niewykonania obowiązku wynikającego z art. 4 ust. 1 tej ustawy. Jednocześnie poinformowano stronę o przysługującym jej prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, w szczególności prawie do zapoznania się z aktami sprawy, sporządzenia z nich notatek i odpisów oraz składania wyjaśnień i wniosków dowodowych, a także wypowiedzenia się co do z ebranych dowodów, materiałów oraz zgłoszonych żądań. Ponadto w tym samym piśmie zobowiązał stronę do przekazania informacji o wielkości jej obrotów i przychodu za 2024 r. Pismo to doręczono stronie 24 czerwca br. W dniu 27 czerwca 2025 r. strona przekazała informację o wielkości przychodu za ubiegły rok. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, Ś ląski WIIH w drodze decyzji z 9 lipca br. (sygn.: DC .8361. 64 .2025 /77DEC/25 ), nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 8 00 zł (słownie: osiemset zło tych ), na mocy art. 6 ust. 1 ustawy o cenach. Decyzja ta została doręczona stronie 1 1 lipca br. 5 sierpnia br. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwany dalej: „Prezesem UOKiK” albo „organem drugiej instancji”, otrzymał za pośrednictwem Ś ląskiego WIIH odwołanie od ww. decyzji , w którym strona wniosła o odstąpienie od nałożenia kary . W uzasadnieniu strona podniosła, że prowadzi działalność w dobrej wierze i klienci są zadowoleni, szkodliwość czynu jest znikoma, a błędy zostały naprawione. Z daniem strony kara jest niesłuszna i krzywdząca. Strona wskazała na wysokie opłaty za prąd i gaz oraz fakt, że wymierzona kara stanowi ¼ wynagrodzenia pracownika. Dodała też, że prowadzi działalność już 30 lat i nie jest łatwo, a pracuje po 14 godzin dzien nie aby utrzymać sklep i miejsca pracy. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 3 Prezes UOKiK poinformował przedsiębiorcę o toczącym się postępowaniu administracyjnym oraz o przysługującym mu prawie do zapoznania się z aktami sprawy oraz prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Strona zawiadomienie o wszczęciu postępowania odebrała, lecz nie skorzystała z przysługującego jej uprawnienia i nie wypowiadała się w sprawie. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził. Istotą postępowania odwoław czego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonuje oceny, czy odwołanie str ony jest uzasadnione oraz sprawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. Stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 229) , dalej jako „ ustawa o Inspekcji Handlowej”, Prezes UOKiK jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ww. ustawy, Prezes UOKiK jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o cenach przedsiębiorca ma obowiązek w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidocznić cenę oraz cenę jednostkową towaru lub usługi, w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Jak wskazuje ustawoda wca w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o cenach – cena to wartość wyrażona w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest zobowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę. Z kolei pod pojęciem ceny jednostkowej towaru lub usługi należy rozumieć cenę ustal oną za jednostkę określonego towaru lub określonej usługi, których ilość lub liczba są wyrażone w jednostkach miar w rozumieniu przepisów o miarach (art. 3 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy). Ponadto, sposób uwidaczniania cen towarów lub usług regulują przepisy rozp orządzenia będącego rozporządzeniem wykonawczym do ww. ustawy. Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia – cenę, cenę jednostkową lub informację o obniżonej cenie uwidacznia się przy danym towarze, bezpośrednio przy towarze lub w bliskości towaru, którego dotyczy cena, cena jednostkowa lub informacja o obniżonej cenie, w m iejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów. Cenę, cenę jednostkową lub informację o obniżonej cenie uwidacznia się w szczególności (§ 3 ust. 2): 1) na wywieszce, która może mieć formę wyświetlacza elektronicznego; 2) w cenniku; 3) w katalogu; 4) na obw olucie; 5) w postaci nadruku lub napisu na towarze lub opakowaniu. Przepis § 4 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że cena jednostkowa dotyczy odpowiednio ceny za: 1) litr lub metr sześcienny – dla towaru przeznaczonego do sprzedaży według objętości; 2) kilogram lub to nę – dla towaru przeznaczonego do sprzedaży według masy; Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 4 3) metr – dla towaru przeznaczonego do sprzedaży według długości; 4) metr kwadratowy – dla towaru przeznaczonego do sprzedaży według powierzchni; 5) sztukę – dla towaru przeznaczonego do sprzedaży na sztuki. Natomiast, w szczególnych przypadkach uzasadnionych rodzajem, przeznaczeniem lub zwyczajowo oferowaną ilością towarów przy uwidacznianiu cen jednostkowych dopuszcza się stosowanie dziesiętnych wielokrotności i podwielokrotności legalnych jednostek miar inn ych niż określone w ust. 1 (§ 4 ust. 2 ww. rozporządzenia). Z kolei, w przypadku towaru pakowanego oznaczonego liczbą sztuk dopuszcza się stosowanie przeliczenia na cenę jednostkową za sztukę lub za dziesiętną wielokrotność liczby sztuk (§ 4 ust. 2 ww. roz porządzenia). W myśl § 6 rozporządzenia - cena jednostkowa pakowanego środka spożywczego w stanie stałym znajdującego się w środku płynnym dotyczy masy netto środka spożywczego po odsączeniu, oznaczonej na opakowaniu jednostkowym, jeżeli płyn ten lub miesz anka płynów stanowi jedynie dodatek do podstawowego składu tego środka spożywczego. W przypadku, gdy pakowany środek spożywczy był glazurowany, cena jednostkowa jest podawana w odniesieniu do masy netto z wyłączeniem glazury. Uwidacznianie ceny jednostkowej ma charakter bezwzględnie obowiązujący, za wyjątkiem wyłączenia w zakresie produktów wymienionych w § 7 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen. Stosownie do art. 6 ust. 1 ustawy o cenach, administracyjnej karze pieniężn ej podlega ten, kto nie wykonuje obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5. Wysokość administracyjnej kary pieniężnej w tym przypadku, zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, wynosi do 20 000 zł. Przepis ten w sposób niewymagający dodatk owych założeń i wykładni, nakazuje wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązku określonego w ww. przepisach, choćby naruszenie prawa miało charakter jednostkowy i stwierdzone w toku kontr oli nieprawidłowości zostały wyeliminowane. Jednocześnie w myśl art. 6 ust. 3 tej ustawy, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się: 1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków; 2) dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez t ego przedsiębiorcę oraz uzyskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków; 3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy; 4) sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkows kich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między org anami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L z 2017 r. Nr 345, str. 1, ze zm.). Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 5 Przepisy ustawy o cenach nie regulują kwestii odstąpienia od n ałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, w związku z czym stosownie do art. 189a § 2 K pa, zastosowanie mają w tym zakresie przepisy art. 189f K pa. Zgodnie z art. 189f § 1 pkt 1 i 2 K pa, organ administracji publicznej, w drodze de cyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona a dministracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub została ona prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Niniejsze postępowanie administracyjne prowadzone jest w związku z odwołaniem wniesionym przez przedsiębiorcę od decyzji Ś ląskiego WIIH z 9 lipca br. ( sygn. DC .8361. 64 .202 5/77DEC/25 ), na moc y której na ww. przedsiębiorcę nałożono karę pieniężną w wysokości 8 00 zł (słownie: osiemset złotych ) , na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o cenach, z tytułu naruszenia art. 4 ust. 1 ww. ustawy. Odwołując się od decyzji strona nie kwestionowała ustaleń kontroli, jednakże wniosła o odstąpienie od nałożenia kary. Strona w odwołaniu wskazała, że prowadzi działalność w dobrej wierze i klienci są zadowoleni, szkodliwość czynu jest znikoma, a błędy zostały naprawione. Analiza akt sprawy przeprowadzona przez Prezesa UOKiK wykazała, że Ś ląski WIIH wydając zaskarżoną decyzję oparł się na kompletnym, rzetelnym i spójnym materiale dowodowym, a przede wszystkim ustaleniach kontroli udokumentowanych w protokole kontroli z 9 ma j a br. (sygn. D C .8361. 64 .2025). W niniej szej sprawie, w toku kontroli przeprowadzonej w placówce należącej do przedsiębiorcy wniesiono zastrzeżenia do 4 9 partii produktów na 124 parti e podanych ocenie, a więc stronie bez wątpienia została udowodniona okoliczność naruszenia prawa. Prezes UOKiK w skazuje, że zaskarżoną decyzję wydano na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o cenach , zgodnie z którym , jeżeli przedsiębiorca nie wykonuje obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 ww. ustawy, wojewódzki inspektor IH nakłada na niego karę pieniężną określoną w tym przepisie w wysokości do 20 000 zł. Przepisy te w sposób niewymagających dodatkowych założeń i wykładni nakazują właściwemu organowi IH wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązków przewidzianych ww. przepisami, choćby naruszen ie prawa miało charakter jednostkowy i stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości zostały usunięte. Dowiedzenie zatem, że określony podmiot nie wykonał powyższych obowiązków powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną, a wskazane przepisy mają charakter obligatoryjny (por. wyrok WSA w Warszawie z 29 sierpnia 2019 r. o sygn. akt VI SA/Wa 805/19). Podkreślić należy, że odpowiedzialność określona w art. 6 ust. 1 ustawy o cenach ma charakter obiektywny i powstaje z chwilą n aruszenia prawa, w tym przypadku art. 4 ust. 1 tej ustawy w związku z § 3 i 4 rozporządzenia. Obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej opiera się na zasadzie ryzyka (por. wyrok NSA z 8 października 2010r. o sygn. akt II OSK 1079/12). Oznacza to, że wystarczającą przesłanką do przypisania tej odpowiedzialności jest samo stwierdzenie niewykonania przez określony podmiot nałożonych prawem obowiązków, bez względu na winę (umyślną czy nieumyślną) oraz przyczyny Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 6 powstania naruszenia. W świetle powy ższego, bez znaczenia pozostają okoliczności, w wyniku których doszło do naruszenia prawa, czy też działania naprawcze podjęte w trakcie kontroli i będące jej efektem, gdyż karę pieniężną wymierza się za samo naruszenie prawa. Prezes UOKiK zauważył, że str ona została poinformowana o zbliżającej się kontroli w zawiadomieniu o zamiarze jej wszczęcia z 3 kwietnia 2025 r. , które odebrała w dniu 8 kwietnia 2025 r., natomiast kontrola rozpoczęła się 7 maja br. Strona jako profesjonalista prowadząca działalność gospodarczą , jak sama przyznała od ponad 30 lat , miała obowiązek znać i stosować się do przepisów prawa związanych z prowadzoną działalnością . Nie ulega też wątpliwości, że obowiązek uwidocznienia cen oraz cen jednostkowych powinien nastąpić p rzed momentem udostępnienia towarów konsumentom w celu ich zakupu . Ustawodawca nałożył na przedsiębiorców obowiązek takiego informowania o cenach oraz cenach jednostkowych, aby konsument mógł w sposób rzetelny i świadomy zapoznać się z nimi przed dokonanie m wyboru. Jednocześnie Prezes UOKiK wskazuje, że konsument musi mieć możliwość zapoznania się z informacją o cenie oraz cenie jednostkowej bez konieczności podejmowania dodatkowych działań, np. poprzez dopytywanie o te informacje czy k o rz y stanie przez kons umentów z czytników . Zainstalowanie czytników cen może być jedynie pomocniczą, uzupełniającą formą, a nie wypełnieniem obowiązków wynikających z art. 4 ust. 1 ustawy o cenach. Powyższe stanowisko znajduje uzasadnienie w wyroku Wojewódzkiego Sadu Administra cyjnego w Warszawie z dnia 29 sierpnia 20219 r. (sygnatura: VI SA/Wa 805/19), którym Sąd stwierdził m. in., że: „ Sąd nie podzielił stanowiska Skarżącej, jakoby brak uwidocznienia cen konwalidowany był poprzez fakt opatrzenia każdego z produktów kodem kresk owym i możliwością sprawdzenia ceny w znajdującym się obok czytniku. Ustawowo zagwarantowane prawo do uwidocznienia ceny oraz ceny jednostkowej towaru (usługi) w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożlwiający porównanie cen, przysługuje wszy stkim konsumentom. Cena jest jednym z podstawowych wyróżników produktów, poza marką oraz indywidualnymi preferencjami konsumentów, mającym wpływ na decyzje o zakupie wyrobu. Dlatego rzetelna informacja o wysokości ceny oraz ceny jednostkowej oraz możliwość porównania cen wielu produktów ma bardzo duże znaczenie z punktu widzenia interesów konsumenta. Umieszczenie czytnika cen umożliwiającego sprawdzenie ceny oferowanych do sprzedaży wyrobów, nie będzie wypełnieniem § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju . Umożliwienie zapoznania się z cenami produktów poprzez umożliwienie konsumentom skontrolowania ceny na tzw. czytniku cen nie stanowi zadośćuczynienia powyższemu przepisowi rozporządzenia, w świetle jego literalnego brzmienia np. na czytniku. Możliwość sk orzystania z czytników nie jest realizacją ustawowych obowiązków przedsiębiorcy, ponieważ w interesie każdego kupującego leży natychmiastowe uzyskanie informacji o cenie nabywanego towaru, bez uciekania się do takich sposobów jak używanie umieszczonych w r óżnych punktach sklepu czytników (por. wyrok WSA w Warszawie z 5 grudnia 2018 r., sygn. VI SA/WA 634/18).” Uwidocznienie cen i cen jednostkowych jest ustawowym obowiązkiem sprzedawcy. Z obowiązku uwidocznienia cen jednostkowych zwolnione są wyłącznie towar y wskazane wprost w przepisach § 7 rozporządzenia . Należy podkreślić, że funkcją ceny jednostkowej jest umożliwienie konsumentom porównywanie cen towarów na podstawie prostej kalkulacji, bez konieczności przeprowadzania skomplikowanych działań matematyczny ch. Z tego względu, oprócz ceny za produkt, w miejscu sprzedaży detalicznej musi być także podana cena jednostkowa, a więc przeliczenie na odpowiednią jednostkę miary (kilogram, litr). Konieczność informowania o cenie jednostkowej to przede wszystkim zabez pieczenie Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 7 interesów konsumentów, którzy mogą nie tylko porównać ceny takich samych lub podobnych produktów, ale także mogą faktycznie stwierdzić, czy podana cena jednostkowa jest niska czy wysoka i podjąć decyzję o zawarciu umowy sprzedaży w innej placówce . Brak podania ceny albo ceny jednostkowej narusza prawo konsumenta do wyczerpującej informacji, a tym samym ogranicza jego możliwości świadomego, najkorzystniejszego pod względem ekonomicznym wyboru, co prowadzi do zagrożenia jego interesów. Podkreślić należy, że nadrzędnym celem ustawy o cenach jest ochrona interesów konsumentów oraz prawidłowa konkurencja między przedsiębiorcami. Przepisy te mają m.in. chronić konsumentów przed wygórowanymi cenami ustalanymi w sposób dowolny przez przedsiębiorców. Odp owiedzialność określona w art. 6 ustawy o cenach statuuje odpowiedzialność administracyjną podmiotów, wobec których stwierdzono naruszenie wymagań art. 4 ww. ustawy. Regulacja ta ma na celu wyeliminowanie nieprawidłowości w informowaniu konsumentów o cenac h towarów i usług. Prezes UOKiK zauważa, że to podmioty działające na rynku są zobowiązane do znajomości obowiązującego prawa i jego przestrzegania. Zauważyć należy, iż zawodowy charakter prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej uzasadnia zwiększone oczekiwania co do jego wiedzy, rzetelności, zapobiegliwości i zdolności przewidywania. Obejmuje także znajomość obowiązującego prawa oraz następstw z niego wynikających w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej. Nie ulega wątpliwości, że w niniejszej sprawie strona nie wykonała powyższych obowiązków w zakresie uwidocznienia cen i cen jednostkowych , a także błędnie wyliczonych cen jednostkowych dla 49 spośród 124 partii sprawdzonych towarów, co skutkowało wymierzenie jej kary pieniężnej na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o cenach. Nadmienić należy, że ustawa o cenach nie przewiduje możliwości badania przez organ Inspekcji Handlowej istnienia winy (umyślnej czy nieumyślnej), bądź braku jej po stronie podmiotu, u którego ujawniono nieprawidło wości . W ocenie Prezesa UOKiK, organ pierwszej instancji zasadnie uznał, że strona dopuściła się naruszenia obowiązków wynikających z art. 4 ust. 1 ustawy o cenach, w stopniu uzasadniającym wymierzenie jej kary pieniężnej, na podstawie art. 6 ust . 1 tej u stawy, zaś opisane w treści zaskarżonej decyzji, ustalenia kontroli i przesłanki, jakimi kierował się Śl ąski WIIH przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej, nie dają podstaw do zmiany decyzji na korzyść strony w tym do odstąpienia od zastosowanej sankcji. Ś ląski WIIH przy wymierzaniu kary uwzględnił wszystkie przesłanki wynikające z art. 6 ust. 3 ustawy o cenach, tj. stopień naruszenia obowiązków; dotychczasową działalność przedsiębiorcy; wielkość przychodu oraz sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to sam o naruszenie w innych państwach członkowskich UE. Prezes UOKiK dokonał ponownej analizy ustaleń w tym zakresie i na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego stwierdził, że dokonana przez Śląskiego WIIH ocena przesłanek dotyczących wymiaru kary , była pr awidłowa i znajdowała uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym. Miarkując stopień naruszenia obowiązków, organ pierwszej instancji zasadnie wziął pod uwagę, że charakter i waga naruszenia obowiązków była istotna. Cena i cena jednostkowa bowiem jest jedn ym z podstawowych kryteriów obiektywnej informacji o wartości towaru wyrażonej w jednostkach pieniężnych, szczególnie w kontekście porównania jej z wartościami towarów u innych przedsiębiorców. Przy ocenie tej przesłanki, organ pierwszej Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 8 instancji prawidło wo wziął pod uwagę również skalę naruszenia obowiązków, stwierdzając nieprawidłowości w stosunku do 39,5 % objętych kontrolą towarów. Oceniając dotychczasową działalność przedsiębiorcy, organ pierwszej instancji zasadnie wziął pod uwagę podjęte przez stro nę działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, polegające na podjęciu działań naprawczych, w wyniku których usunęła ona stwierdzone nieprawidłowości. Przy ocenie tej przesłanki, organ pierwszej instancji uwzględnił fa kt, iż strona nie była wcześniej objęta jego kontrolą. Jednocześnie należy zauważyć, że strona była powiadomiono o zamiarze przeprowadzenia kontroli i pomimo tego nie usunęła nieprawidłowości. Uwzględniając trzeci czynnik wpływający na wymiar kary, tj. ośw iadczenie strony o wysokości przychodu przedsiębiorcy, organ pierwszej instancji wziął pod uwagę tę informację. W opinii organu drugiej instancji kara w wymierzonej kwocie została zindywidualizowana zarówno pod względem przedmiotowym i podmiotowym, tak że jej wysokość nie stanowi zagrożenia dla bytu przedsiębiorcy, a jednocześnie jest na tyle dolegliwa i odstraszająca, aby zrealizować cele wymiaru kary. Odnosząc się do czwartej przesłanki wymiaru kary tj. sankcji nałożonych na przedsiębiorcę za to samo naru szenie w innych państwach członkowskich UE w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem (UE) 2017/2394, organ pierwszej instancji wskazał, że powyższe kryterium nie znajduje zastosowania. Wysokość kary pieniężnej ustalona na poziomie 8 00 zł przy maksymalnej wysokości 20 000 zł, jest w opinii organu drugiej instancji, kwotą optymalną i adekwatną do wagi naruszenia . Wymiar kary uwzględnia przede wszystkim prawa i interesy ko nsumentów, którzy zostali pozbawieni należytej informacji o cenach i cenach jednostkowych dla 39,5% skontrolowany ch towarów. Cena i cena jednostkowa jest jednym z podstawowych kryteriów obiektywnej informacji o wartości towaru wyrażonej w jednostkach pieniężnych, szczególnie w kontekście porównania jej z wartościami innych towarów o podobnych pod względem przeznaczenia, ale o odmiennych cechach. Strona nie uwidaczniając cen i cen jednostkowych przy towarach uniemożliwiła kupującym porównanie cen towaró w z cenami towarów podobnych, lecz o innej masie czy objętości, a przez to utrudniła kupującym dokonanie optymalnego i właściwego dla niech wyboru towaru, naruszając ich interesy ekonomiczne oraz prawo do rzetelnej informacji o cenie. W niniejszej sprawie przedsiębiorca pozbawił konsumentów istotnych informacji niezbędnych do podjęcia decyzji o zakupie, w przypadku 49 partii towarów, tym samym skala ujawnionych nieprawidłowości uzasadniała wymierzenie adekwatnej kary. Wskazać należy, że kara pieniężna nało żona na podmiot musi spełniać funkcję prewencyjną oraz dyscyplinująco - represyjną. Wymierzona kara powinna być przy tym proporcjonalna czyli właściwa do osiągnięcia zakładanego celu, jakim jest zapewnienie, aby w obrocie dostępne były wyłącznie towary opatr zone odpowiednimi informacji o ich cenach i cenach jednostkowych. Wszystkie te cele winny być łącznie uwzględnione, co miało miejsce w niniejszej sprawie. W opinii Prezesa UOKiK, wymierzona stronie kara pieniężna w wysokości 8 00 zł jest kwotą optymalną i w ystarczającą do spełnienia jej celów. Kara w wysokości nałożonej niniejszą decyzją stanowi skuteczne narzędzie egzekwowania realizacji obowiązków nałożonych ustawą. Jednocześnie, dotkliwość nałożonej kary pozostaje na takim poziomie, który w zestawieniu z wielkością przychodu przedsiębiorcy, nie spowoduje Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 9 wyeliminowania kontrolowanego z rynku i pozwoli na dalsze prowadzenie działalności w sposób zgodny z przepisami ustawy i z poszanowaniem praw konsumentów oraz zasad konkurencji. Organ miał na uwadze, by k ara była proporcjonalna do celu, jaki ma zostać osiągnięty poprzez jej nałożenie, jak również, by uciążliwość sankcji administracyjnej pozostawała na poziomie akceptowalnym dla przedsiębiorcy. Nakładając karę organ dokonał zestawienia wysokości przychodu z faktem, iż kontrolowany posiada status mikroprzedsiębiorcy, a osiągnięte przez niego przychody świadczą o średnim potencjale ekonomicznym przedsiębiorcy. Po przeanalizowaniu niniejszej sprawy, podobnie jak organ pierwszej instancji, Prezes UOKiK nie znala zł podstaw do zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 Kpa, tj. odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu. Przepis ten przewiduje dwa warunki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby organ administracji publicznej mógł odstąpić od na łożenia kary pieniężnej. Po pierwsze waga naruszenia musi być znikoma, przez co należy rozumieć, że istotność, znaczenie oraz rozmiar naruszonego obowiązku są niewielkie. Drugim warunkiem uzasadniającym odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej jest zaprzes tanie naruszania prawa przez stronę. Jak wskazuje Śląski WIIH przedsiębiorca w toku kontroli usunął w ramach dobrowolnych działań nieprawidłowości, jednakże, co istotne, w trakcie kontroli ustalono, iż konsumenci byli pozbawieni należytej i rzetelnej infor macji o cenach i cenach jednostkowych, odpowiednio dla 39 , 5 % skontrolowanych towarów , stąd też wagi naruszenia prawa nie można było uznać za znikomą. To na przedsiębiorcy, który prowadzi daną placówkę, spoczywa m. in. obowiązek dopilnowania, by przy ofer owaniu do sprzedaży produktów konsument za każdym razem otrzymywał wyczerpującą, konkretną, rzetelną informację nie tylko o cenach, lecz również cenach jednostkowych. Podkreślić należy, iż okoliczność ta całkowicie zależy od przedsiębiorcy. Rzetelna, niebu dząca zastrzeżeń informacja o cenie, cenie jednostkowej nabywanego towaru jest bardzo istotna i służy właściwemu poinformowaniu o niej nabywcy, a także stwarza identyczne warunki dla podmiotów prowadzących działalności gospodarczą. Mając na uwadze powyższe , nie można uznać wagi naruszenia za znikomą, a argumenty podniesione w odwołaniu należy uznać za bezzasadne. Tym samym przesłanka pierwsza nie została spełniona. Nawet uznając za spełnioną przesłankę dotyczącą zaprzestania naruszenia, to należy wskazać, ż e te przesłanki muszą być spełnione łącznie. Ponadto nie została spełniona przesłanka z art. 189f § 1 pkt 2 Kpa, gdyż jak słusznie uznał organ pierwszej instancji na podstawie posiadanej wiedzy, na stronę za to samo zachowanie prawomocną decyzją nie zosta ła uprzednio nałożona kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej, ani też strona nie została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe. Prezes UOK iK zwraca uwagę, że naruszenie przepisów ustawy o cenach stanowi naruszenie o charakterze deliktu administracyjnego, które zagrożone jest karą pieniężną określoną w art. 6 tej ustawy, zaś do nałożenia tej kary uprawniony jest wyłącznie wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej. Uwzględniając właściwość terytorialną, w stosunku do strony postępowania w takim zakresie mogły być prowadzone wyłącznie przez Ś ląskiego WIIH. Inny organ nie mógł na terenie podlegającym kognicji Śl ąskiego WIIH nałożyć kary pieniężnej na stronę za to samo naruszenie, w związku z czym należy przyjąć, że przepisy art. 189f § 1 pkt 2 K pa nie mają zastosowania w omawianym przypadku. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 10 Po przeanalizowaniu akt sprawy Prezes UOKiK stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie nie zaistniały również ok oliczności, o których mowa w art. 189f § 2 i 3 K pa . Art. 189f § 2 Kpa, stanowi, że w przypadkach innych niż wymienione w § 1, jeżeli pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna, organ administracji public znej, w drodze postanowienia, może wyznaczyć stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających: usunięcie naruszenia prawa lub powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, określając termin i sposób powiadomienia. Zgodnie z a rt. 189f § 3 Kpa, organ administracji publicznej w przypadkach, o których mowa w § 2, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia. Prezes UOKi K wskazuje, że w związku z faktem usunięcia przez stronę stwierdzonych nieprawidłowości niezwłocznie, organ pierwszej instancji nie musiał wzywać strony do przedstawienia dowodów potwierdzających ten fakt. Ponadto l iteralna wykładnia przepisu art. 189f § 2 K pa jednoznacznie wskazuje, iż warunkiem zastosowania odstąpienia od wymierzenia kary jest usunięcie naruszenia prawa, przy czym termin ten należy interpretować ściśle, a więc bez rozszerzenia jego znaczenia na przypadki „zaprzestania naruszania prawa”, t ych bowiem dotyczy regulacja art. 189f § 1 Kpa (por. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Red. prof. dr hab. Marek Wierzbowski, red. prof. dr hab. Aleksandra Wiktorowska. Rok 2021: „Z uwagi na odmienne brzmienie tych sformułowań na gruncie kom entowanego artykułu, należy uznać, że "usunięcie naruszenia prawa" nie jest tożsame z "zaprzestaniem naruszenia". Tym samym, aby usunąć naruszenie prawa nie wystarczy przerwać naruszanie przepisów prawa, lecz należy usunąć skutki naruszenia (z oczywistych przyczyn nie jest możliwe wyeliminowanie samego naruszenia, a więc zdarzenia z przeszłości, które już zaistniało”). Charakter naruszeń, jakich dopuściła się strona, wyklucza możliwość usunięcia skutków naruszenia prawa (por. uzasadnienie wyroku WSA w Warsz awie z 25 lipca 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 991/19: „Warunkiem odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej jest także przywrócenie stanu zgodnego z prawem, naruszonego przez zachowanie stanowiące podstawę odpowiedzialności administracyjnej. Ja k słusznie podkreślił organ usunięcie naruszenia prawa nie jest tożsame z zaprzestaniem naruszania. Aby usunąć naruszenie prawa nie wystarczy przerwać naruszania przepisów prawa, lecz należy usunąć skutki naruszenia.”). Ponieważ k onsumenci zostali pozbawie ni jakiejkolwiek informacji o ceni i cenie jednostkowej , które muszą być uwidocznione przez przedsiębiorcę w momencie rozpoczęcia oferowania wyrobów do sprzedaży, tak aby konsument na tej podstawie mógł podjąć decyzję o ich zakupie (tj. uwidocznienie ma ch arakter obowiązku przedumownego) zatem w przedmiotowej sprawie brak jest możliwości zastosowania art. 189f § 2 i 3 K pa. Okoliczności i waga naruszenia prawa nie budzą wątpliwości, co do istnienia przesłanek faktycznych uzasadniających nałożenie kary pienię żnej. Strona nie dopełniła obowiązków nałożonych na nią w art. 4 ustawy o cenach (dla 39 , 5 % skontrolowanych towarów i usług), bowiem nie uwidoczniła cen i cen jednostkowych. Podsumowując powyższe, należy stwierdzić, że w przedstawionym stanie faktycznym, wymierzenie stronie kary pieniężnej, o której mowa w art. 6 ust. 1 ustawy o cenach , jak również ustalenie jej wysokości , było prawidłowe i zgodne z prawem i nie dawało podstaw do odstąpienia od zastosowanej sankcji. Stąd też, postępowanie organu pierwszej instancji w tym zakresie należy uznać za prawidłowe. Mając na uwadze powyższe, w ocenie organu drugiej instancji brak jest podstaw do zmiany decyzji zaś zaskarżoną decyzję utrzymać w mocy. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 11 W związku ze wskazaniem przez stronę, że kara może stanowić dodatkowe obciążenie i tak już wysokich kosztów prowadzonej działalności, Prezes UOKiK informuje, iż w myśl art. 67a § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111), organ administracji publicznej, który nałożył ka rę pieniężną (tj. Dolnośląski WIIH), na wniosek strony, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem strony lub interesem publicznym, może: 1) odroczyć termin płatności kary pieniężnej lub rozłożyć jej zapłatę na raty, 2) odroczyć lub rozłożyć na raty zapłatę za ległości wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji, 3) umorzyć w całości lub w części zaległości, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Organ drugiej instancji nie ma podstaw do obniżenia czy odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej p rzedsiębiorcy, jeżeli stan faktyczny wprost uzasadnia nałożenie kary w określonym przez Śląski WIIH wymiarze. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o informowaniu o cenach, karę pieniężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Katowicach w terminie 7 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stanie się ostateczna. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie: 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. W terminie 30 dni od jej doręczenia stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę należy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Pl. Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 2. Od skarg wszczynających postę powanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 10 0 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżeni a, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyzna ne stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowo - administracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 12 4. Do należności pieniężnych w postaci kar pieniężnych nie uiszczonych w terminie stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa ( Dz.U. z 2025 r. poz. 111 ) . Podstawa prawna pouczenia: Art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.); § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szcze gółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535), art. 8 ust. 1 z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. poz. 2023 r. poz. 168). Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- DIH-3.707.113.2025.JS
- Rodzaj praktyki
- Pozostałe
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 47.11 SPRZEDAŻ DETALICZNA PROWADZONA W NIEWYSPECJALIZOWANYCH SKLEPACH Z PRZEWAGĄ ŻYWNOŚCI, NAPOJÓW I WYROBÓW TYTONIOWYCH
- Region
- Śląskie
- Strony
- FH Delikatesy Dorota Tomaszewska w Czarnym Lesie ,
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów