DIH-25/2019

1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW MAREK NIECHCIAŁ Warszawa, 16 grudnia 2019 r. DIH - 4.709.16.2019 .BP DECYZJA DIH - IV/25 /2019 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, z późn. zm.), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 201 9 r. poz. 1668 z późn. zm. ), art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 17 stycznia 2019 r. o informowaniu o cenac h towarów i usług (Dz. U. z 2019 r. poz. 1 7 8 ) , po rozpatrzeniu odwołania przedsiębiorcy Jeronimo Martins Polska S.A. z siedzibą w Kostrzynie od decyzji Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Szczecinie z dnia 2 2 sierpnia 2019 r. (sygnatura: WKŻ .8361. 15, 31 .201 9 ), na mocy której, na podstaw ie art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług na ww. przedsiębiorcę nałoż ono karę pieniężną w wysokości 3 0. 8 00 zł (słownie: trzydzieści tysięcy osiemset złotych) z tytułu niewy konania obowiązku określonego w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług , Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów uchyla zaskarżoną decyzj ę i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia Zachodniopomorskiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Inspekcji Handlowej w Szczecinie . UZASADNIENIE Pismem z 9 stycznia 2019 r., na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2018 r. poz. 646, z późn. zm.), zwanej dalej „Prawem przedsiębiorców” , Zachodniopom orski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej w Szczecinie, zwany dalej również „Zachodniopomorskim WIIH” , zawiadomił przedsiębiorcę Jeronimo Martins Polska S.A. z siedzibą w Kostrzynie, zwanego dalej również „Stroną” , o zamiarze wszczęcia kontroli w zak resie przestrzegania przepisów ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 178), zwanej dalej „ustawą o informowaniu o cenach” . Przedmiotowe pismo Strona odebrała 14 stycznia 2019 r. 2 W toku kontroli pr zeprowadzonej w dniach 25 i 30 stycznia 2019 r. przez inspektorów reprezentujących Zachodniopomorskiego WIIH, w sklepie „Biedronka”, mieszczącym się w Szczecinie przy al. Piastów 22, należącym do strony, sprawdzono prawidłowość informowania o cenach wybra nych losowo 50 asortymentów produktów znajdujących się w ofercie handlowej, stwierdzając:  brak uwidocznionych cen i cen jednostkowych w przypadku 14 partii produktów,  brak uwidocznionych cen w przypadku 6 partii produktów,  brak uwidocznionych cen i cen je dnostkowych w przypadku 7 partii produktów , co stanowiło naruszenie wymagań art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach oraz § 3 ust. 1 i 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 9 grudnia 2015 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. poz. 2121), zwanego dalej „rozporządzeniem w sprawie uwidaczniania cen” . Powyższe ustalenia udokumentowano w protokole kontroli z 30 stycznia 2019 r. (nr akt kontroli: WKŻ.8361.15.2019). W okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono narus zenie przepisów po raz pierwszy organ ujawnił dziesięć przypadków naruszenia wymagań ustawy o informowaniu o cenach w toku kontroli przeprowadzonych w następujących okresach: 1) 27 lutego, 2 marca 2018 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jedn ostkowych produktów (sprawa WPN.8361.44.2018) – decyzją z dnia 25 lutego 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 17.600 zł. 2) 12 - 14 marca 2018 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa WKŻ.8361.40.2018) – decyzj ą z dnia 26 lutego 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 17.800 zł. 3) 16, 19 kwietnia 2018 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa WKŻ.8361.62.2018) – decyzją z dnia 27 lutego 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 5.600 zł. 4) 18, 21 maja 2018 r. – stwierdzono brak informacji o cenach jednostkowych produktów (sprawa WPN.8361.102.2018) – decyzją z dnia 1 marca 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 5.400 zł. 5) 2, 7, 13 sierpnia 2018 r. – stwierdzono brak i nformacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa ZKŻ.8361.140.2018) – decyzją z dnia 18 kwietnia 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 40.000 zł. Decyzją Prezesa UOKiK nr DIH - IV - 1/2019 z 13.06.2019 r. uchylono zaskarżoną decyzję i przekaz ano sprawę do ponownego rozpoznania. Decyzją Zachodniopomorskiego WIIH z dnia 16 lipca 2019 r. nałożono karę pieniężną w wys okości 28.888 zł. Decyzją Prezesa UOKiK nr DIH - IV - 10/2019 z dnia 22 października 2019 r. zaskarżoną decyzję utrzymano w mocy. 6) 5, 11 września 2018 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa WKŻ.8361.141.2018) – decyzją z dnia 18 marca 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 40.000 zł. Decyzją Prezesa UOKiK nr DIH - I/30/2019 z 17 maja 2019 r. uchylono zaskarżoną decyzje i nałożono karę pieniężną w wys okości 35.000 zł. 7) 4, 15 października 2018 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa ZKŻ.8361.173.2018) – decyzją z dnia 18 lipca 3 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 27.200 zł. Decyzją Prezesa UOKiK nr DIH - IV - 13/2019 z dnia 18 listopada 2019 r. zaskarżoną decyzję utrzymano w mocy. 8) 30 – 31 października 2018 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa WPN.83 61.227.2018) – decyzją z dnia 19 lipca 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 26.000 zł. Decyzją Prezesa UOKiK nr DIH - IV - 18/2019 z dnia 19 listopada 2019 r. zaskarżoną decyzję utrzymano w mocy. 9) 7, 18 grudnia 2018 r. - stwierdzono brak informacji o c enach i cenach jednostkowych produktów (sprawa ZNP.8361.228.2018) – decyzją z dnia 23 lipca 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 40.000 zł Decyzją Prezesa UOKiK nr DIH - IV - 19/2019 z dnia 22 listopada 2019 r. zaskarżoną decyzję utrzymano w mocy. 10) 16, 23 stycznia 2019 r. – stwierdzono brak informacji brak cen i cen jednostkowych produktów (sprawa ZKŻ.8361.6.2019) – decyzją z dnia 14 sierpnia 2019 r. nałożono karę pieniężną w wysokości 26.400 zł. Decyzją Prezesa UOKiK z dnia 9 grudnia 2019 r. (sygn..akt DIH - 4.709.15.2019.BP) zaskarżoną decyzję utrzymano w mocy. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, pismem z dnia 23 lipca 2019 r., Zachodniopomorski WIIH poinformował przedsiębiorcę Jeronimo Martins Polska S.A. z siedzibą w Kostrzynie o wszczęc iu postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia na tego przedsiębiorcę, na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, kary pieniężnej z tytułu kolejnego – jedenastego – naruszenia przepisów o uwidacznianiu cen w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. W piśmie tym, stosownie do wymogów art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, z późn. zm.), zwanej dalej „k pa”, Strona została pouczona również o przysługującym jej prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w terminie 7 dni. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia 22 sierpnia 2019 r. (sygnatura: WKŻ.8361.15, 3 1.2019), Zachodniopomorski WIIH nałożył na ww. przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 30 . 800 zł (słownie: trzydzieści tysięcy osiemset złotych), na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, z tytułu jedenastego naruszenia obowiązku uwidacz niania cen i cen jednostkowych towarów w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. Decyzja została odebrana w dniu 26 sierpnia 2019 r. Pismem z dnia 5 września 2019 r. (data stempla 9 września 20 19 r.) , Strona złożyła do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwanego dalej również „Prezesem UOKiK”, odwołanie od ww. decyzji, wnosząc o uchylenie jej w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Skarżonej decyzji Strona zarzuc iła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 6 ustawy o informowaniu o cenach poprzez wymierzenie przez organ pierwszej instancji rażąco wysokiej kary pieniężnej, 2) art. 8 dyrektywy 98/6/WE parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych 4 konsumentom poprze z wymierzeni e kary nieproporcjonalnej do ilości i wagi zaistniałych nieprawidłowości cenowych, 3) art. 6 ust. 2 w zw. z art. 6 ust. 3 ustaw y z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług poprzez przyjęcie, że niewykonanie przez JMP obowiązków, o których mowa w art. 4 wskazanej ustawy uzasadnia nałożenie na JMP kary w wysokości 30.800 zł , 4) art. 81 kpa poprzez dokonanie dowolne j, a nie swobodnej oceny dowodów ustalając, że skarżąca dokonała istotnego naruszenia obowiązków przedsiębiorcy wynikających z ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług, 5) art. 77 kpa poprzez nieustalenie istotnych okoliczności mających znaczenie przy wysokości wymierzonej przez organ pierw szej instancji kary pieniężnej. Pismem z dnia 24 września 2019 r., Prezes UOKiK poinformował przedsiębiorcę Jeronimo Martins Polska S.A. z siedzibą w Kostrzynie, że przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowa nie w sprawie, stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje, na podstawie art. 10 kpa, prawo do zapoznania się z aktami sprawy, a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa. Prezes UOKiK ustalił i stwierdził: Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstr zygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonuje oceny, czy odwołanie strony jest uzasadnione oraz sprawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes Urz ędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 k pa w związku z art. 1 ust. 3 ww. ustawy, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Niniejsze postępowanie administracyjne prowadzone jest w związku z odwołaniem wniesionym przez przedsiębiorcę J eronimo M artins P olska S .A. z siedzibą w Kostrzynie, od decyzji Zachodniopomorski ego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Szczecinie z 22 sierpnia 2019 r. (sygnatura WKŻ .8361. 15, 31 .2018), na mocy której, na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, na przedsiębiorcę J eronimo M artins P olska S.A. z siedzibą w Kos trzynie, nałożono administracyjną karę pieniężną w wysokości 30.800 złotych (słownie: trzydzieści tysięcy osiemset złotych) w związku z niewykonaniem obowiązku określonego w art. 4 ww. ustawy w należącej do przedsiębiorcy placówce „Biedronka”, mieszczącej się w Szczecinie przy a l. Piastów 22 , tj.  brak uwidocznionych cen i cen jednostkowych w przypadku 14 partii produktów,  brak uwidocznionych cen w przypadku 6 partii produktów,  brak uwidocznionych cen i cen jednostkowych w przypadku 7 partii produktów . 5 W toku postępowania odwoławczego Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów przeprowadził analizę ustaleń kontroli, w oparciu o które wydano decyzję oraz treści skarżonej decyzji, jak również uwzględnił zarzuty zawarte w odwołaniu. Po przeprowadzonym postępowaniu o rgan drugiej instancji wskazuje, iż nie ma wątpliwości, że przedsiębiorca naruszył przepisy ustawy o informowaniu ocenach, co powoduje konieczność nałożenia przez Zachodniopomorskiego WIIH kary pieniężnej. Biorąc pod uwagę obowiązujące prze pisy dotyczące nakładania kar, n iezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach powoduje – zgodnie art. 6 ust. 1 ww. ustawy – nałożenie kary pieniężnej w wysokości do 20 000 zł. Natomiast, zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, jeżeli przedsiębiorca nie wykonał obowiązków, o których mowa w art. 4, co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, wojewódzki inspektor Ins pekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 40 000 zł. Przepisy te w sposób niewymagający dodatkowych założeń i wykładni, nakazują wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, któ ry nie wykonuje obowiązków określonych w ww. przepisach, przy czym wysokość sankcji jest uzależniona od tego, czy podmiot narusza przepisy po raz pierwszy bądź drugi, czy też trzeci i kolejny. Dowiedzenie, że podmiot nie wykonał powyższych obowiązków powod uje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną. Jednocześnie w myśl art. 6 ust. 3 tej ustawy, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się stopień naruszenia obowiązków oraz dotychczasową działalność przedsiębiorcy, a także wielkość jego obrotów i przychodu. Prezes UOKiK dokonując analizy akt sprawy oraz treści skarżonej decyzji zwrócił uwagę n a wskazanie przez Zachodniopomorskiego WIIH, że kontrolowany przedsiębiorca – J eronimo M artins P olska S .A. z siedzibą w Kost rzynie nie wykonał obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o cenach po raz jedenasty , w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. Naruszenie obowiązków w zakresie uwidaczn iania cen Zachodniopo morski WIIH stwierdził dotychczas w toku uprzednio przeprowadzonych kontroli, tj.: 1) 27 lutego, 2 marca 2018 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa WPN.8361.44.2018) , 2) 12 - 14 marca 2018 r. – stwierdzono brak infor macji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa WKŻ.8361.40.2018) , 3) 16, 19 kwietnia 2018 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa WKŻ.8361.62.2018) , 4) 18, 21 maja 2018 r. – stwierdzono brak informacji o cena ch jednostkowych produktów (sprawa WPN.8361.102.2018) , 5) 2, 7, 13 sierpnia 2018 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa ZKŻ.8361.140.2018) , 6 6) 5, 11 września 2018 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jed nostkowych produktów (sprawa WKŻ.8361.141.2018) , 7) 4, 15 października 2018 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa ZKŻ.8361.173.2018) , 8) 30 – 31 października 2018 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jed nostkowych produktów (sprawa WPN.8361.227.2018) , 9) 7, 18 grudnia 2018 r. - stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych produktów (sprawa ZNP.8361.228.2018) , 10) 16, 23 stycznia 2019 r. – stwierdzono brak informacji brak cen i cen jednostkowych pr oduktów (sprawa ZKŻ.8361.6.2019) , W powyższych przypadkach na kontrolowanego przedsiębiorcę zostały nałożone kary pieniężne , w d rodze decyzji administracyjnej na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy o cenach. W przedmiotowej sprawie, postępowania zostało wszcz ęte na podstawie art. 6 ust. 1 ww. ustaw y , zaś decyzja wydana na podstawie art. 6 ust. 2 ww. ustawy, tj. z dwóch różnych przepisów prawa materialnego. Stosownie do treści art. 61 § 1 kpa postępowanie wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Żądanie w szczęcia postępowania określa zatem przedmiot tego postępowania i niewątpliwie żądaniem tym organ jest związany. Treść żądania wyznacza przy tym stosowną normę prawa materialnego lub normę prawa procesowego, która ma znaczenie dla ustalenia zakresu postęp owania. Oznacza to więc, że nawet w przypadku zaistniałych wątpliwości co do treści żądania wnioskodawcy organ administracji nie jest uprawniony do samodzielnej zmiany kwalifikacji prawnej jego żądania, a tym bardziej uprawnienia tego nie posiada w sytua cji, gdy treść żądania wnioskodawcy nie budzi wątpliwości (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego siedziba w Łodzi z dnia 6 kwietnia 2018 r. II SA/Łd 152/18). Tożsama zasada obowiązuje w przypadku, gdy postępowanie zostaje wszczęte z urzędu. Tak więc zarówno wszczęcie postępowania , jak i wydawana decyzja powinny odnosić się do tego samego zakresu prawa materialnego. W związku z powyższym p o przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów uchyla zaskarżoną decyzje i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzeni a organowi pierwszej instancji. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu Ochrony i Konkurencji i Konsumentów orzekł jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administrac yjnego. Pouczenie: 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. Jednakże w terminie 14 dni od jej doręczenia stronie przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sprzeciw należy wnieść za pośrednictwem Prezes a Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Plac Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 7 2. Od sprzeciwu od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stały, w wysokości 200 zł. 3. W przypadku wniesienia sprzeciwu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. W niosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Podstawa prawna pouczenia: Art. 3 § 2a, art. 64c § 1 i 2, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 201 9 r., poz. 2325 z późn. zm.); § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.). Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszews ka Dyrektor Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano elektronicznie/ Otrzymują: pełnomocnik Jeronimo Martins Polska S.A. z siedzibą w Kostrzynie adres do doręczeń: Centrum Dystrybucyjne w Koszalinie ul. Strefowa 9 75 - 202 Koszalin 1. Zachodniopomorski Woj ewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej w Szczecinie 2. a/a