DIH-16/2014

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DIH-023-102(8)/13/AgŁ Warszawa, 7 marca 2014 r. DECYZJA DIH-1/16/2014 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 267), art. 1 ust. 3 i art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 148) oraz art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spoŜywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577 z późn. zm.), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Katowicach z dnia 28 listopada 2013 r. (nr akt sprawy: HU-D-Cz.8361.58.2013/63DEC/13), którą wymierzył: – przedsiębiorcy Sławomirowi Cichoń, prowadzącemu działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą WielobranŜowy Zakład Produkcyjno-Usługowy „3 M” w Częstochowie, ul. Dekabrystów 28/30, karę pienięŜną w wysokości 500 zł (słownie: pięćset złotych), za zapłatę której odpowiada on solidarnie z Małgorzatą Cichoń i Millanną Cichoń, – przedsiębiorcy Małgorzacie Cichoń, prowadzącej działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą WielobranŜowy Zakład Produkcyjno-Usługowy „3 M” w Częstochowie, ul. Dekabrystów 28/30, karę pienięŜną w wysokości 500 zł (słownie: pięćset złotych), za zapłatę której odpowiada ona solidarnie ze Sławomirem Cichoń i Millanną Cichoń, – przedsiębiorcy Milannie Cichoń, prowadzącej działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą WielobranŜowy Zakład Produkcyjno-Usługowy „3 M” w Częstochowie, ul. Dekabrystów 28/30, karę pienięŜną w wysokości 500 zł (słownie: pięćset złotych), za zapłatę której odpowiada ona solidarnie ze Sławomirem Cichoń i Małgorzatą Cichoń, za wprowadzenie do obrotu w sklepie spoŜywczym w Częstochowie przy ul. Słowackiego 4, nieprawidłowo oznakowanych jedenastu partii produktów o łącznej wartości 70,31 zł; a) uchyla zaskarŜoną decyzję w całości, b) wymierza ww. przedsiębiorcom: Sławomirowi Cichoń, Małgorzacie Cichoń i Milannie Cichoń, prowadzącym działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą WielobranŜowy Zakład Produkcyjno-Usługowy „3 M” w Częstochowie, solidarnie karę pienięŜną w wysokości 500 zł (słownie: pięćset złotych), z tytułu wprowadzenia do 2 obrotu nieprawidłowo oznakowanych dziesięciu ww. partii produktów (z wyjątkiem jednej ww. partii produktu o wartości 4,30 zł) o łącznej wartości 66,01 zł. UZASADNIENIE W toku kontroli przeprowadzonej w dniach 12-16 września 2013 r. przez inspektorów reprezentujący Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Katowicach, zwanego dalej „Śląskim WIIH”, w sklepie spoŜywczym mieszczącym się w Częstochowie przy ul. Słowackiego 4, naleŜącym do przedsiębiorców: Sławomira Cichoń, Małgorzaty Cichoń i Milanny Cichoń, prowadzących działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą WielobranŜowy Zakład Produkcyjno-Usługowy „3 M” w Częstochowie, zwanych dalej równieŜ „stroną”, zakwestionowano sposób oznakowania jedenastu partii produktów o łącznej wartości 70,31 zł, tj.:
siedmiu partii produktów oferowanych w opakowaniach o łącznej wartości 24,20 zł, tj.: a) chleba wiejskiego pakowanego krojonego „Michalski” o masie netto 0,6 kg ± 2 %, data minimalnej trwałości „15.09.2013”, wytworzonego przez Piekarnię Michalski, Strzelce Małe 39, 97-515 Masłowice, zwaną dalej „Piekarnią Michalski”, w ilości 1 sztuki o wartości 2,80 zł, z uwagi na: – podanie masy netto produktu w sposób nieprawidłowy, z zastosowaniem tolerancji wagowej „± 2 %”, co stanowiło naruszenie przepisu § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spoŜywczych (Dz. U. Nr 137, poz. 966 z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem w sprawie znakowania środków spoŜywczych”, – brak pełnej nazwy produktu określającej rodzaj pieczywa, co stanowiło naruszenie przepisu art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia (Dz. U. z 2010 r. Nr 136 poz. 914 z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia”, oraz art. 7 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spoŜywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577 z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o jakości handlowej”, – uŜycie nieprawidłowego sformułowania poprzedzającego datę minimalnej trwałości (tj. „naleŜy spoŜyć przed” zamiast „najlepiej spoŜyć przed”), co stanowiło naruszenie przepisu § 11 ust. 2 ww. rozporządzenia, – brak informacji, w którym miejscu opakowania znajduje się cyfrowa data minimalnej trwałości, co stanowiło naruszenie przepisu § 11 ust. 4 ww. rozporządzenia; b) chleba orkiszowego pakowanego krojonego „Dinkel królewski”, data minimalnej trwałości „15.09.2013”, wytworzonego przez Zakład Piekarniczo-Cukierniczy Rybak Robert, ul. Częstochowska 110, 42-270 Kłomnice (co ustalono w toku kontroli), w ilości 1 sztuki o wartości 4,15 zł, z uwagi na: – brak nazwy i adresu producenta, co stanowiło naruszenie przepisu § 2 ust. 1 pkt 5 ww. rozporządzenia oraz art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy o jakości handlowej, – brak informacji o masie netto produktu, co stanowiło naruszenie przepisu § 2 ust. 1 pkt 6 ww. rozporządzenia, 3 – brak określenia funkcji technologicznej uŜytej substancji dodatkowej (tj. pektyny), oraz nazwy (lub numeru) zastosowanej substancji dodatkowej (tj. zagęszczacza), co stanowiło naruszenie § 6 ust. 1 ww. rozporządzenia, – uŜycie nieprawidłowego sformułowania poprzedzającego datę minimalnej trwałości (tj. „najlepiej spoŜyć przed końcem” zamiast „najlepiej spoŜyć przed”), co stanowiło naruszenie przepisu § 11 ust. 2 ww. rozporządzenia; c) chleba wiejskiego z makiem pakowanego krojonego „Michalski” o masie netto 0,9 kg ± 2 %, wytworzonego przez Piekarnię Michalski, w ilości 1 sztuki o wartości 3,60 zł, z uwagi na: – brak daty minimalnej trwałości wyraŜonej cyfrowo, co stanowiło naruszenie przepisu § 2 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia, – podanie masy netto produktu w sposób nieprawidłowy, z zastosowaniem tolerancji „± 2 %”, co stanowiło naruszenie przepisu § 2 ust. 1 pkt 6 ww. rozporządzenia, – brak pełnej nazwy produktu określającej rodzaj pieczywa, co stanowiło naruszenie przepisu art. 47 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia oraz art. 7 ustawy o jakości handlowej, – uŜycie nieprawidłowego sformułowania poprzedzającego datę minimalnej trwałości (tj. „naleŜy spoŜyć przed” zamiast „najlepiej spoŜyć przed”), co stanowiło naruszenie przepisu § 11 ust. 2 ww. rozporządzenia; d) chleba ze zboŜami pakowanego krojonego, wytworzonego przez Piekarnię Michalski (co ustalono w toku kontroli), w ilości 1 sztuki o wartości 1,75 zł, z uwagi na: brak oznaczeń handlowych producenta (tj. nazwy produktu, w tym określenia jego rodzaju, wykazu składników, daty minimalnej trwałości wyraŜonej cyfrowo i słownie, nazwy i adresu producenta oraz zawartości netto), co stanowiło naruszenie przepisu § 2 ust. 1 pkt 1, 2, 3, 5 i 6, § 11 ust. 2 ww. rozporządzenia, art. 47 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia oraz art. 7 ustawy o jakości handlowej; e) chleba pakowanego krojonego z mąką (okrągłego), wytworzonego przez Piekarnię Michalski (co ustalono w toku kontroli), w ilości 1 sztuki o wartości 2,80 zł, z uwagi na: brak oznaczeń handlowych producenta (tj. nazwy produktu, w tym określenia jego rodzaju, wykazu składników, daty minimalnej trwałości wyraŜonej cyfrowo i słownie, nazwy i adresu producenta oraz zawartości netto), co stanowiło naruszenie przepisu § 2 ust. 1 pkt 1, 2, 3, 5 i 6, § 11 ust. 2 ww. rozporządzenia, art. 47 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia oraz art. 7 ustawy o jakości handlowej; f) chleba pakowanego krojonego (podłuŜnego), wytworzonego przez Piekarnię Michalski (co ustalono w toku kontroli), w ilości 2 sztuk o łącznej wartości 4,80 zł, z uwagi na: brak oznaczeń handlowych producenta (tj. nazwy produktu, w tym określenia jego rodzaju, wykazu składników, daty minimalnej trwałości wyraŜonej cyfrowo i słownie, nazwy i adresu producenta oraz zawartości netto), co stanowiło naruszenie przepisu § 2 ust. 1 pkt 1, 2, 3, 5 i 6, § 11 ust. 2 ww. rozporządzenia, art. 47 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia oraz art. 7 ustawy o jakości handlowej; g) ciasto droŜdŜowe pakowane „Michalski”, data minimalnej trwałości „15.09.2013”, wytworzone przez Piekarnię Michalski, w ilości 1 sztuki (0,344 kg) o wartości 4,30 zł, 4 z uwagi na: uŜycie nieprawidłowego sformułowania poprzedzającego datę minimalnej trwałości (tj. „najlepiej spoŜyć” zamiast „najlepiej spoŜyć przed”), co stanowiło naruszenie przepisu § 11 ust. 2 ww. rozporządzenia;
czterech partii produktów oferowanych bez opakowań o łącznej wartości 46,11 zł, tj.: kiełbasy parówkowej „Ham” (w ilości 0,803 kg o wartości 8,99 zł), winerek „Ham” (w ilości 1,800 kg o wartości 20,16 zł), kiełbasy swojskiej „Ham” (w ilości 0,251 kg o wartości 2,31 zł) – wytworzonych przez Zakłady Mięsne „Ham” Cichoń i Wspólnicy, ul. Szybowa 7, 41-922 Radzionków, oraz kiełbasy szefa „Zygmunt” (w ilości 1,032 kg o wartości 14,65 zł) – wytworzonej przez Zakład Mięsny „Zygmunt” Z. Muznerowski, ul. Jasnogórska 142, Biała, 42-125 Kamyk, z uwagi na: brak w miejscu sprzedaŜy na wywieszkach dotyczących tych produktów lub w inny sposób w miejscu dostępnym bezpośrednio konsumentom – nazwy (albo imienia i nazwiska producenta) oraz wykazu składników (w tym alergenów), co stanowiło naruszenie przepisu § 17 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia. Brakujące informacje znajdowały się pod towarem wyłoŜonym w ladzie chłodniczej i były udostępniane przez personel na Ŝyczenie klienta. PowyŜsze udokumentowano w protokole kontroli z dnia 16 września 2013 r. (nr akt kontroli: HU-D-Cz.8361.58.2013), wykazie zakwestionowanych pod względem oznakowania produktów (załącznik nr 5 do tego protokołu), na wydrukach zdjęć przedstawiających sposób ich oznakowania oraz w protokole przesłuchania strony z dnia 13 września 2013 r. Do akt sprawy dołączono oświadczenie ww. przedsiębiorcy Małgorzaty Cichoń z dnia 13 września 2013 r., z którego wynika, Ŝe kontrolowani naleŜą do grupy mikroprzedsiębiorców. W związku z powyŜszymi niezgodnościami, pismem z dnia 30 października 2013 r., Śląski WIIH zawiadomił ww. przedsiębiorców o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie wymierzenia, na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, kary pienięŜnej z tytułu wprowadzenia do obrotu nieprawidłowo oznakowanych jedenastu ww. partii produktów o łącznej wartości 70,31 zł, informując jednocześnie o przysługującym im prawie do czynnego udziału w postępowaniu, w tym: prawie do zapoznania się z aktami sprawy, składania wyjaśnień i wniosków dowodowych do czasy zakończenia postępowania, a takŜe wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań. Dodatkowo do zawiadomienia tego dołączył pismo z dnia 30 października 2013 r., w którym wezwał ich do nadesłania deklaracji podatkowej lub pisemnego oświadczenia wskazującego na wysokość przychodu spółki za rok 2012. Z powyŜszych praw skorzystał ww. przedsiębiorca Małgorzata Cichoń, wskazując w piśmie z dnia 8 listopada 2013 r., Ŝe w ww. zawiadomieniu posłuŜono się nazwami firm, które nie były kontrolowane, tj. Firmy Usługowo-Handlowej „Biuro” Małgorzata Cichoń oraz Salonu Mody i Urody dla psów i kotów „LADY YORK” Milanna Cichoń, zamiast nazwą spółki. Podkreśliła, Ŝe stwierdzone niezgodności dla czterech ww. partii produktów (pkt a-c, g) dotyczą „gry słówek”, a dla trzech ww. partii produktów (pkt d-f) wynikają z faktu, iŜ etykiety odkleiły się w czasie wykładania pieczywa. Wskazała, Ŝe cztery ww. partie wędlin oferowanych bez opakowań były przechowywane w ladzie chłodniczej w opakowaniach zbiorczych, zwróconych w stronę klienta, a ponadto dane z etykiety producenta były odczytywane na Ŝyczenie kupującego. Zaznaczyła, Ŝe nie posiada wykształcenia prawniczego oraz nie stać jej na zatrudnienie prawnika, który by kontrolował na bieŜąco wszystkie etykiety 5 dla kaŜdego dostarczonego do sklepu towaru i w związku z tym przyjmuje, Ŝe etykiety producenta są właściwe. Poinformowała takŜe o problemach zdrowotnych ww. przedsiębiorcy Sławomira Cichonia, natomiast odnosząc się do Ŝądanych informacji o wysokości przychodu, oświadczyła, Ŝe spółka w roku 2012 poniosła straty. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia 28 listopada 2013 r., na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, za wprowadzenie do obrotu w sklepie spoŜywczym w Częstochowie przy ul. Słowackiego 4, nieprawidłowo oznakowanych jedenastu ww. partii produktów o łącznej wartości 70,31 zł, Śląski WIIH wymierzył: – przedsiębiorcy Sławomirowi Cichoń, prowadzącemu działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą WielobranŜowy Zakład Produkcyjno-Usługowy „3 M” w Częstochowie, ul. Dekabrystów 28/30, karę pienięŜną w wysokości 500 zł, za zapłatę której odpowiada on solidarnie z Małgorzatą Cichoń i Millanną Cichoń, – przedsiębiorcy Małgorzacie Cichoń, prowadzącej działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą WielobranŜowy Zakład Produkcyjno-Usługowy „3 M” w Częstochowie, ul. Dekabrystów 28/30, karę pienięŜną w wysokości 500 zł, za zapłatę której odpowiada ona solidarnie ze Sławomirem Cichoń i Millanną Cichoń, – przedsiębiorcy Milannie Cichoń, prowadzącej działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą WielobranŜowy Zakład Produkcyjno-Usługowy „3 M” w Częstochowie, ul. Dekabrystów 28/30, karę pienięŜną w wysokości 500 zł, za zapłatę której odpowiada ona solidarnie ze Sławomirem Cichoń i Małgorzatą Cichoń, za wprowadzenie do obrotu w sklepie spoŜywczym w Częstochowie przy ul. Słowackiego 4, nieprawidłowo oznakowanych jedenastu ww. partii produktów o łącznej wartości 70,31 zł. Przedmiotową decyzję doręczono stronie, tj. ww. przedsiębiorcy Małgorzacie Cichoń w dniu 2 grudnia 2013 r. (art. 43 Kpa), ww. przedsiębiorcy Milannie Cichoń w dniu 10 grudnia 2013 r. (art. 42 Kpa), ww. przedsiębiorcy Sławomirowi Cichoń w dniu 16 grudnia 2013 r. (art. 44 Kpa). Pismem oznaczonym datą „16 listopada 2013 r.” (nadanym w dniu 16 grudnia 2013 r. w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego), ww. przedsiębiorca Małgorzata Cichoń złoŜyła do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwanego dalej „Prezesem UOKiK”, odwołanie od ww. decyzji. W odwołaniu podniosła, Ŝe nie zgadza się z wymierzoną karą w wysokości 1 500 zł, poniewaŜ jest ona nieadekwatna do odniesionych korzyści. Podkreśliła, Ŝe z sentencji zaskarŜonej decyzji wynika, Ŝe kara została nałoŜona na kaŜdego z trzech wspólników spółki cywilnej po 500 zł, czyli w łącznej wysokości 1 500 zł (3 x 500 zł), a z uzasadnienia do tej decyzji wynika, Ŝe kara została wymierzona w wysokości 500 zł i jest ona adekwatna do osiągniętych korzyści, czyli wartości 70,31 zł. Dodała, Ŝe karę w wysokości 500 zł powinna ponieść spółka, a nie firmy indywidualne, w których nie była prowadzona kontrola. Do odwołania dołączyła pismo Śląskiego WIIH z dnia 30 października 2013 r. o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie. Jej zdaniem, z pisma tego wynika, Ŝe przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte wobec firm, które nie były kontrolowane. Wyjaśniła, Ŝe faktyczna korzyść spółki po odliczeniu kosztów zakupu towaru, podatku VAT i kosztów obsługi sklepu wynosi około 1 %, czyli stanowi kwotę 0,7031 zł. Zaznaczyła, Ŝe protokół kontroli został podpisany wyłącznie przez nią, a ona nie posiada pełnomocnictwa by 6 móc go podpisać w imieniu ww. przedsiębiorców: Sławomira Cichoń i Milanny Cichoń. Podniosła takŜe, Ŝe w toku kontroli została ukarana mandatem karnym w kwocie 300 zł, co zmierza do ukarania jej po raz drugi za popełniony czyn. Ponadto, odrębnym pismem, bez oznaczenia daty (nadanym w dniu 27 grudnia 2013 r. w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego), ww. przedsiębiorca Milanna Cichoń złoŜyła do Prezesa UOKiK odwołanie od ww. decyzji z uchybieniem terminu. W odwołaniu podniosła, Ŝe działalność jej firmy została zawieszona i nie obejmowała swoim zakresem sprzedaŜy pieczywa, wędlin i innych środków spoŜywczych. Zwróciła uwagę, Ŝe kontrola została przeprowadzona w firmie WielobranŜowy Zakład Produkcyjno-Usługowy „3 M”, której jest współwłaścicielem. Poinformowała takŜe, Ŝe ona i jej mąŜ Sławomir Cichoń mają problemy zdrowotne i znajdują się w trudnej sytuacji finansowej. Wyjaśniła, Ŝe obecnie tylko jej siostra Małgorzata Cichoń prowadzi działalność w formie spółki cywilnej, a ona i jej mąŜ „widnieją jako współwłaściciele tylko na papierze”. Zaznaczyła, Ŝe nie podpisała protokołu kontroli, którego ustalenia dały podstawę do obciąŜenia jej karą. Podkreśliła, Ŝe nie jest prawnikiem i nie moŜe odpowiadać za błędy producenta. Wskazała, Ŝe zakwestionowane wędliny były odwaŜane i pakowane na Ŝyczenie klienta, znajdowały w ladzie chłodniczej w oryginalnych opakowaniach producentów zawierających wymagane oznaczenia handlowe, które były odczytywane na Ŝyczenie kupującego. Pismem z dnia 10 stycznia 2014 r., Prezes UOKiK poinformował stronę, Ŝe przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w niniejszej sprawie, stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje, na podstawie art. 10 Kpa, prawo do zapoznania się z aktami sprawy, a takŜe do wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań. Z powyŜszych praw skorzystali ww. przedsiębiorcy: Małgorzata Cichoń i Milanna Cichoń, składając w dniu 27 stycznia 2014 r. pisemne wyjaśnienia w sprawie. Podkreśliły, Ŝe kontrola została przeprowadzona w firmie WielobranŜowy Zakład Produkcyjno-Usługowy „3 M” w Częstochowie przy ul. Słowackiego 4, a nie – jak błędnie stwierdzono w zaskarŜonej decyzji – przy ul. Dekabrystów 28/30. Zwróciły uwagę, Ŝe kara w wysokości 500 zł została nałoŜona na kaŜdego ze wspólników oddzielnie, jakoby byli oni współwłaścicielami spółki. Wyjaśniły, Ŝe działalność ich firm została zawieszona. Stwierdziły, Ŝe ustalenia kontroli dla siedmiu ww. partii produktów oferowanych w opakowaniach (pieczywa i ciasta) powinny skutkować jedynie pouczeniem producentów, aby dokonali zmiany etykiet, a dla czterech ww. partii wędlin oferowanych bez opakowań powinny zostać uznane za wystarczające. NiezaleŜnie od powyŜszego, w dniu 16 stycznia 2014 r. ww. przedsiębiorca Milanna Cichoń nawiązała kontakt telefoniczny z Urzędem Ochrony Konkurencji i Konsumentów, oświadczając, Ŝe podtrzymuje stanowisko zawarte w odwołaniu. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zwaŜył, co następuje. KaŜdy, kto wprowadza do obrotu artykuły rolno-spoŜywcze nieodpowiadające jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów, zgodnie z art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, podlega karze pienięŜnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej 7 uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych artykułów rolno- spoŜywczych do obrotu, nie niŜszej jednak niŜ 500 zł. Ustalając wysokość kary pienięŜnej, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej, na podstawie art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej, uwzględnia stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spoŜywczych i wielkość jego obrotów. Jakość handlowa, w myśl art. 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej, to cechy artykułu rolno-spoŜywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania – nieobjęte jednak wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi. Wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spoŜywcze, stosownie do art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej, powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeŜeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeŜeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta. Oznakowanie środków spoŜywczych, jak wynika z definicji jakości handlowej zawartej w art. 3 pkt 5 tej ustawy, jest jednym z jej elementów. Zgodnie z art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o jakości handlowej, artykuły rolno-spoŜywcze wprowadzane do obrotu są oznakowane oraz do znakowania artykułów rolno-spoŜywczych stosuje się odpowiednio przepisy określone w art. 45 ust. 2, art. 46 ust. 1 pkt 1 i art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia. Oznakowanie środka spoŜywczego, w myśl art. 45 ust. 2 ustawy o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia, obejmuje wszelkie informacje w postaci napisów i innych oznaczeń, w tym znaki towarowe, nazwy handlowe, elementy graficzne i symbole, dotyczące środka spoŜywczego i umieszczone na opakowaniu, etykiecie, obwolucie, ulotce, zawieszce oraz w dokumentach, które są dołączone do tego środka spoŜywczego lub odnoszą się do niego. Oznakowanie artykułu rolno-spoŜywczego, zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o jakości handlowej, zawiera informacje istotne z punktu widzenia jakości handlowej artykułu rolno- spoŜywczego, w szczególności: nazwę, pod którą artykuł rolno-spoŜywczy jest wprowadzany do obrotu (pkt 1) oraz inne dane umoŜliwiające identyfikację artykułu rolno-spoŜywczego oraz odróŜnienie go od innych artykułów rolno-spoŜywczych (pkt 2). Jak stanowi art. 7 ust. 2 ustawy o jakości handlowej, w przypadku artykułu rolno- spoŜywczego będącego środkiem spoŜywczym nazwa powinna odpowiadać wymaganiom określonym w art. 47 ustawy o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia (pkt 1), natomiast oznakowanie opakowanych środków spoŜywczych zawiera dane identyfikujące producenta albo producentów, w tym firmę albo nazwę i adres, albo imię, nazwisko i adres (pkt 2). Nazwa środka spoŜywczego, w myśl art. 47 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia, powinna odpowiadać nazwie ustalonej dla danego rodzaju środków spoŜywczych w przepisach prawa Ŝywnościowego, a w przypadku braku takich przepisów powinna być nazwą zwyczajową środka spoŜywczego lub składać się z opisu tego środka spoŜywczego lub sposobu jego uŜycia, tak aby umoŜliwić konsumentowi rozpoznanie rodzaju i właściwości środka spoŜywczego oraz odróŜnienie go od innych produktów. 8 Wymagania jakości handlowej dotyczące oznakowania produktów oferowanych w opakowaniach lub bez opakowań przeznaczonych bezpośrednio dla konsumenta finalnego zostały określone w rozporządzeniu w sprawie znakowania środków spoŜywczych. Do podstawowych elementów oznakowania opakowanych środków spoŜywczych naleŜą, w świetle § 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spoŜywczych, m.in. takie informacje, jak: nazwa środka spoŜywczego (pkt 1), wykaz składników (pkt 2), data minimalnej trwałości albo termin przydatności do spoŜycia (pkt 3), dane identyfikujące producenta (pkt 5), zawartość netto (pkt 6). Rozporządzenie to stanowi w § 6 ust. 1 pkt 1, Ŝe zamieszczając w wykazie składników dozwolone substancje dodatkowe, podaje się ich nazwę lub numer oraz zasadniczą funkcję technologiczną, którą ta substancja pełni w środku spoŜywczym, a w § 11, Ŝe datę minimalnej trwałości poprzedza się wyraŜeniem „najlepiej spoŜyć przed”, jeŜeli jest określona datą dzienną, albo wyraŜeniem „najlepiej spoŜyć przed końcem” w innych przypadkach (ust. 2), natomiast jeŜeli ze względów technicznych nie jest moŜliwe umieszczenie daty minimalnej trwałości albo terminu przydatności do spoŜycia po wyraŜeniu słownym odnoszącym się do tej daty albo terminu, po wyraŜeniu tym naleŜy umieścić informację, w którym miejscu opakowania albo etykiety, obwoluty lub zawieszki trwale przymocowanej do opakowania znajduje się ta data albo termin (ust. 4). W przypadku środków spoŜywczych bez opakowań lub pakowanych przy sprzedaŜy oprócz nazwy środka spoŜywczego podaje się, stosownie do § 17 ust. 1 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spoŜywczych, nazwę albo imię i nazwisko producenta (pkt 1) oraz wykaz składników (pkt 2), przy czym informacje te podaje się w miejscu sprzedaŜy na wywieszce dotyczącej tego środka spoŜywczego lub w inny sposób w miejscu dostępnym bezpośrednio konsumentom (ust 2). W niniejszej sprawie, na podstawie wyników kontroli przeprowadzonej w sklepie naleŜącym do przedsiębiorców: Sławomira Cichoń, Małgorzaty Cichoń i Milanny Cichoń, prowadzących działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej jako WielobranŜowy Zakład Produkcyjno-Usługowy „3 M” w Częstochowie, Śląski WIIH stwierdził, Ŝe wprowadzone do obrotu jedenaście ww. partii produktów o łącznej wartości 70,31 zł nie odpowiadało pod względem oznakowania jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej – co nosiło znamiona czynu określonego w art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej oraz skutkowało wymierzeniem ww. przedsiębiorcom kary pienięŜnej określonej w tym przepisie, w drodze decyzji z dnia 28 listopada 2013 r. Prezes UOKiK, odnosząc się do powyŜszych ustaleń w zakresie podania masy netto produktu w sposób nieprawidłowy, z zastosowaniem tolerancji wagowej „± 2 %”, dla dwóch ww. partii produktów (tj. chleba wiejskiego pakowanego krojonego „Michalski” i chleba wiejskiego z makiem pakowanego krojonego „Michalski”), zauwaŜa, Ŝe przepis § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spoŜywczych wymaga jedynie, aby na opakowaniu zawarta była informacja o masie netto produktu. Zdaniem Prezesa UOKiK, zastosowana tolerancja nie wpływa negatywnie na sposób przekazywania tej informacji konsumentom, a więc zakwestionowanie produktów w tym zakresie było niezasadne. Z kolei, odnosząc się do ustaleń w zakresie uŜycia nieprawidłowego sformułowania poprzedzającego datę minimalnej trwałości (tj. „naleŜy spoŜyć przed”, „najlepiej spoŜyć 9 przed końcem” lub „najlepiej spoŜyć”) dla czterech ww. partii produktów (tj. chleba wiejskiego pakowanego krojonego „Michalski”, chleba wiejskiego z makiem pakowanego krojonego „Michalski”, chleba orkiszowego pakowanego krojonego „Dinkel królewski” oraz ciasta droŜdŜowego pakowanego „Michalski”), Prezes UOKiK zauwaŜa, Ŝe przepis § 11 ust. 2 ww. rozporządzenia nakazuje stosowanie sformułowania „najlepiej spoŜyć przed”, niemniej posłuŜenie się innym analogicznym wyraŜeniem, którego przekaz jest identyczny i nie ma Ŝadnego znaczenia dla konsumenta przy podejmowaniu decyzji o zakupie, nie moŜe stanowić podstawy do zakwestionowania produktów w tym zakresie. Ponadto, brakiem oznaczeń handlowych producenta (tj. nazwy produktu, wykazu składników, daty minimalnej trwałości, danych identyfikujących producenta oraz zawartości netto), dla trzech ww. partii produktów (tj. chleba ze zboŜami pakowanego krojonego, chleba pakowanego krojonego z mąką i chleba pakowanego krojonego), zdaniem Prezesa UOKiK, strona naruszyła wymagania określone w § 2 ust. 1 pkt 1, 2, 3, 5 i 6 oraz art. 7 ust. 1 ustawy o jakości handlowej. Analizując akta sprawy, w szczególności protokół kontroli z dnia 16 września 2013 r., pismo z dnia 30 października 2013 r. o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie oraz treść decyzji z dnia 28 listopada 2013 r., Prezes UOKiK zauwaŜa równieŜ, Ŝe przedmiotowe postępowanie, pomimo iŜ Śląski WIIH wszczął prawidłowo wobec ww. przedsiębiorców: Sławomira Cichoń, Małgorzaty Cichoń i Milanny Cichoń, jako wspólników spółki cywilnej, w związku z ustaleniami kontroli przeprowadzonej w sklepie spoŜywczym w Częstochowie przy ul. Słowackiego 4, to jednak zakończył wydaniem decyzji, ustalając błędnie w sentencji, Ŝe kaŜdemu z ww. przedsiębiorców wymierza karę pienięŜną w wysokości 500 zł (za zapłatę której kaŜdy z nich oddzielnie odpowiada solidarnie z pozostałymi wspólnikami), a więc karę w łącznej wysokości 1 500 zł (3 x 500 zł), po czym w uzasadnieniu, Ŝe ww. przedsiębiorcom wymierza karę pienięŜną w wysokości 500 zł. Ponadto, w sentencji decyzji wskazał błędny adres spółki, tj. ul. Dekabrystów 28/30 w Częstochowie (według umowy spółki cywilnej z dnia 28 maja 1996 r.) zamiast ul. Słowackiego 4 w Częstochowie (według aneksu nr 3 z dnia 4 listopada 2001 r. do umowy spółki cywilnej). Przepisy dotyczące spółek cywilnych znajdują swoje unormowanie w Tytule XXXI Kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 864 Kodeksu cywilnego, za zobowiązania spółki cywilnej wspólnicy odpowiedzialni są solidarnie. W związku z powyŜszym, Prezes UOKiK, rozpoznając sprawę na skutek wniesionego przez stronę odwołania uznał, iŜ decyzja Śląskiego WIIH jest błędna, tym niemniej opis stanu faktycznego i materiał dowodowy jest kompletny. Zasadne jest zatem, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, uchylenie decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy, poprzez wymierzenie ww. przedsiębiorcom solidarnie kary pienięŜnej w wysokości 500 zł za wprowadzenie do obrotu nieprawidłowo oznakowanych dziesięciu partii produktów o łącznej wartości 66,01 zł, tj.:
sześciu ww. partii produktów oferowanych w opakowaniach, tj.: 1) ww. chleba wiejskiego pakowanego krojonego „Michalski”, z uwagi na: – brak pełnej nazwy produktu określającej rodzaj pieczywa (np. „pszenny”, „Ŝytni” lub „mieszany (tj. pszenno-Ŝytni lub Ŝytnio-pszenny)”), co stanowiło naruszenie przepisu art. 47 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia oraz art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o jakości handlowej; 10 – brak informacji, w którym miejscu opakowania znajduje się cyfrowa data minimalnej trwałości, co stanowiło naruszenie przepisu § 11 ust. 4 ww. rozporządzenia; 2) ww. chleba orkiszowego pakowanego krojonego „Dinkel królewski”, z uwagi na: – brak nazwy i adresu producenta, co stanowiło naruszenie przepisu § 2 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spoŜywczych oraz art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy o jakości handlowej, – brak informacji o masie netto produktu, co stanowiło naruszenie przepisu § 2 ust. 1 pkt 6 ww. rozporządzenia, – brak określenia funkcji technologicznej uŜytej substancji dodatkowej oraz nazwy (lub numeru) zastosowanej substancji dodatkowej, co stanowiło naruszenie § 6 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia; 3) ww. chleba wiejskiego z makiem pakowanego krojonego „Michalski”, z uwagi na: – brak daty minimalnej trwałości wyraŜonej cyfrowo, co stanowiło naruszenie przepisu § 2 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia, – brak pełnej nazwy produktu określającej rodzaj pieczywa, co stanowiło naruszenie przepisu art. 47 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia oraz art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o jakości handlowej; 4) ww. chleba ze zboŜami pakowanego krojonego, ww. chleba pakowanego krojonego z mąką (okrągłego), ww. chleba pakowanego krojonego (podłuŜnego), z uwagi na: brak oznaczeń handlowych producenta (tj. nazwy produktu, w tym określenia jego rodzaju, wykazu składników, daty minimalnej trwałości wyraŜonej cyfrowo i słownie, nazwy i adresu producenta oraz zawartości netto), co stanowiło naruszenie przepisu § 2 ust. 1 pkt 1, 2, 3, 5 i 6 ww. rozporządzenia oraz art. 7 ust. 1 ustawy o jakości handlowej;
czterech ww. partii produktów oferowanych bez opakowań, z uwagi na: brak w miejscu sprzedaŜy na wywieszkach dotyczących tych produktów lub w inny sposób w miejscu dostępnym bezpośrednio konsumentom – nazwy (albo imienia i nazwiska producenta) oraz wykazu składników (w tym alergenów), co stanowiło naruszenie przepisu § 17 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 ww. rozporządzenia. Pozostałe ustalenia Śląskiego WIIH, jak równieŜ okoliczności, które naleŜało wziąć pod uwagę przy wymierzaniu kary, zdaniem Prezes UOKiK, nie budzą wątpliwości. W odwołaniu ww. przedsiębiorca Małgorzata Cichoń podniosła, Ŝe karę w wysokości 500 zł powinna ponieść kontrolowana spółka, a nie firmy indywidualne, w których nie była prowadzona kontrola. Jej zdaniem, z zawiadomienia Śląskiego WIIH z dnia 30 października 2013 r. wynika, Ŝe przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte wobec firm, które nie były kontrolowane, tj. Firmy Usługowo-Handlowej „Biuro” Małgorzata Cichoń oraz Salonu Mody i Urody dla psów i kotów „LADY YORK” Milanna Cichoń. Zaznaczyła, Ŝe protokół kontroli został podpisany wyłącznie przez nią, a ona nie posiada pełnomocnictwa by móc go podpisać w imieniu ww. przedsiębiorców: Sławomira Cichoń i Milanny Cichoń. Z dalszych wyjaśnień złoŜonych przez ww. przedsiębiorców: Małgorzatę Cichoń i Milannę Cichoń na etapie postępowania odwoławczego wynika, Ŝe działalność ich firm została zawieszona. 11 Odnosząc się do powyŜszych zarzutów, naleŜ zauwaŜyć, postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, który stanowi, Ŝe kaŜdy, kto wprowadza do obrotu produkty nieodpowiadające jakości handlowej podlega karze pienięŜnej określonej w tym przepisie. Podmiotem podejmowanych przez organy Inspekcji Handlowej czynności kontrolnych jest, w myśl art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 148), zwanej dalej „ustawą o Inspekcji Handlowej”, kontrolowany, czyli przedsiębiorca, którego działalność jest kontrolowana. Definiując przedsiębiorcę, ustawa o Inspekcji Handlowej odsyła w art. 2 ust. 1 do przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013 r. poz. 672 z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o swobodzie działalności gospodarczej”, przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną – wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą (ust. 1), przy czym za przedsiębiorców uznaje się takŜe wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej (ust. 2). Do postępowania przed organami Inspekcji Handlowej w zakresie nieuregulowanym ustawą, w myśl art. 1 ust. 3 ustawy o Inspekcji Handlowej, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Stronami, stosownie do art. 29 Kpa, mogą być osoby fizyczne i osoby prawne, a gdy chodzi o państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne – równieŜ jednostki nieposiadające osobowości prawnej. Określone w tym przepisie podmioty mają zdolność uczestniczenia w postępowaniu administracyjnym jako strony, ze względu na interes prawny, który reprezentują. NaleŜy podkreślić, Ŝe podmiotem praw i obowiązków wynikających z art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, jest zawsze podmiot wprowadzający do obrotu produkty nieodpowiadające jakości handlowej, czyli tylko kontrolowany. NaleŜy zauwaŜyć, Ŝe z protokołu kontroli (karta nr 12) wynika, Ŝe kontrolowanymi, którzy wprowadzili do obrotu nieodpowiadające jakości handlowej przedmiotowe produkty są ww. przedsiębiorcy: Sławomir Cichoń, Małgorzata Cichoń i Milanna Cichoń, prowadzący działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą WielobranŜowy Zakład Produkcyjno-Usługowy „3 M” w Częstochowie. W toku kontroli do akt sprawy dołączono umowę spółki cywilnej z dnia 28 maja 1996 r., wraz z aneksem nr 1 z dnia 30 grudnia 1997 r., aneksem nr 2 z dnia 12 kwietnia 2001 r., aneksem nr 3 z dnia 4 listopada 2001 r. i aneksem nr 4 z dnia 31 grudnia 2004 r., z których wynika, Ŝe ww. przedsiębiorcy, jako wspólnicy spółki cywilnej, prowadzą działalność gospodarczą w handlu detalicznym (§ 2 umowy spółki cywilnej), przy ul. Słowackiego 4 w Częstochowie (aneks nr 3 do umowy spółki cywilnej). Do akt sprawy dołączono takŜe wpisy do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, dotyczące ww. przedsiębiorców, tj.: Sławomira Cichonia, prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Sławomir Cichoń, Małgorzaty Cichoń, prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą Małgorzata Cichoń Firma Usługowo-Handlowa „Biuro” oraz Milanny Cichoń, prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą Milanna Cichoń „LADY YORK” Salon Mody i Urody dla psów i kotów Milanna Cichoń. Tym samym, tylko ww. przedsiębiorcy, jako osoby fizyczne mogły być stroną postępowania w przedmiocie wymierzenia kary pienięŜnej na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej. 12 NaleŜy w tym miejscu wskazać, Ŝe oznaczenie strony postępowania będącej osobą fizyczną polega na podaniu jej imienia (imion) i nazwiska oraz miejsca zamieszkania (adresu wskazanego do doręczeń), a takŜe ewentualnie innych danych, np. nazwy, pod którą prowadzi działalność gospodarczą (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 czerwca 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 538/07). NaleŜy podkreślić, Ŝe w doktrynie i orzecznictwie utrwalony został pogląd, Ŝe spółka cywilna jest ułomnym podmiotem prawnym. Osoba fizyczna zatem, zgodnie ze swobodą działalności gospodarczej, moŜe równieŜ wybrać formę spółki cywilnej do prowadzenia takiej działalności. Spółkę cywilną moŜna prowadzić osobiście lub w wiele osób. JeŜeli wybiera się tę drugą formę organizacyjną, tj. działalność spółki cywilnej jako firmy – podmiotowość nie będzie przysługiwała spółce, a tylko jej poszczególnym wspólnikom. W myśl art. 866 Kodeksu cywilnego, kaŜdy wspólnik jest umocowany do reprezentowania spółki cywilnej w takich granicach, w jakich jest uprawniony do prowadzenia jej spraw. Odnosząc się do kwestii odpowiedzialności wspólników, naleŜy wskazać, Ŝe stosownie do art. 864 Kodeksu cywilnego, za zobowiązania spółki cywilnej wspólnicy odpowiedzialni są solidarnie, której to odpowiedzialności nie uchyla nawet fakt jej rozwiązania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lipca 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 826/12 i sygn. akt VI SA/Wa 827/12). Tym samym, protokół kontroli mógł podpisać w imieniu strony tylko jeden ze wspólników. Bez znaczenia pozostaje natomiast kwestia zawieszenia indywidualnej działalności gospodarczej któregokolwiek z ww. przedsiębiorców, skoro kontrolą objęto ich działalność prowadzoną w ramach spółki cywilnej. W związku z powyŜszym, naleŜy stwierdzić, Ŝe oznaczenie strony postępowania, jak równieŜ przyznanie podmiotowości administracyjnoprawnej ww. przedsiębiorcom, jako wspólnikom spółki cywilnej, było prawidłowe i zgodne z prawem. Za chybiony naleŜy uznać argument ww. przedsiębiorcy Małgorzaty Cichoń zawarty w odwołaniu, Ŝe faktyczna korzyść spółki po odliczeniu kosztów zakupu towaru, podatku VAT i kosztów obsługi sklepu wynosi około 1 %, czyli stanowi kwotę 0,7031 zł. NaleŜy zaznaczyć, Ŝe w kwestii pojęcia korzyści majątkowej, o której mowa art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 maja 2012 r. sygn. akt II GSK 684/11, stwierdzając, Ŝe odpowiada ona wartości detalicznej produktów nieodpowiadających jakości handlowej, która mogłaby być uzyskana poprzez wprowadzenie tych produktów do obrotu. Zdaniem Sądu, określenie wartości korzyści majątkowej z uwzględnieniem kosztów, które ponosi sprzedawca wykraczałoby poza ramy i cele ustawy o jakości handlowej, a jednocześnie wiązałoby się kaŜdorazowo z koniecznością przeprowadzenia analizy finansowej całego przedsiębiorstwa, obejmującej nie tylko koszty produkcji sprzedawanych towarów, ale takŜe koszty amortyzacji urządzeń czy wynagrodzenia pracowników. Tym samym, naleŜy stwierdzić, Ŝe w zaskarŜonej decyzji organ pierwszej instancji prawidłowo uznał za korzyść majątkową wartość sprzedaŜy zakwestionowanych produktów, wprowadzonych do obrotu w kontrolowanym sklepie, czyli kwotę 70,31 zł. ZwaŜywszy, Ŝe przepis art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, określa karę pienięŜną w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej (5 x 70,31 zł) uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych produktów do obrotu, nie niŜszej jednak niŜ 500 zł, 13 naleŜy uznać, Ŝe w niniejszej sprawie Śląski WIIH był uprawniony do wymierzenia kary pienięŜnej w wysokości 500 zł. Nie mógł wymierzyć kary w innej wysokości, gdyŜ dolna jej granica w wysokości 500 zł została określona ustawowo, a górna wyraŜona jako pięciokrotna wartość korzyści majątkowej, była niŜsza od tej kwoty i wynosiła 351,55 zł. Za bezzasadny naleŜy uznać zarzut ww. przedsiębiorcy Małgorzat Cichoń podniesiony w odwołaniu, Ŝe w toku kontroli została ukarana mandatem karnym w kwocie 300 zł, co zmierza do ukarania jej po raz drugi za popełniony czyn. NaleŜy zauwaŜyć, Ŝe z protokołu kontroli (karta nr 13) wynika jednoznacznie, Ŝe mandatem karnym w wysokości 300 zł została ukarana w toku kontroli Małgorzata Cichoń, jako pracownik kontrolowanego sklepu, za popełnienie wykroczeń z: art. 100 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie Ŝywności i Ŝywienia oraz art. 111 § 1 ust. 1 i art. 137 § 1 Kodeksu wykroczeń, polegających na: wprowadzeniu do obrotu środków spoŜywczych po upływie okresów waŜności (karta nr 6), niedopełnieniu obowiązku zapewnienia naleŜytego stanu sanitarnego w zakresie warunków przechowywania oraz naruszeniu przepisów o obowiązku uwidaczniania cen (karta nr 11), a więc w drodze odrębnego i niezaleŜnego postępowania niŜ przedmiotowe postępowanie, dotyczące wymierzenia kary pienięŜnej z art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, za wprowadzenie do obrotu nieodpowiadających jakości handlowej przedmiotowych produktów. W odwołaniu ww. przedsiębiorca Milanna Cichoń podniosła, Ŝe nie jest prawnikiem i nie moŜe odpowiadać za błędy producenta. Wskazała, Ŝe zakwestionowane wędliny były odwaŜane i pakowane na Ŝyczenie klienta, znajdowały w ladzie chłodniczej w oryginalnych opakowaniach producentów zawierających wymagane oznaczenia handlowe, które były odczytywane na Ŝyczenie kupującego. Ponadto, jak wynika z późniejszych wyjaśnień złoŜonych na etapie postępowania odwoławczego przez ww. przedsiębiorców: Małgorzatę Cichoń i Milannę Cichoń, ich zdaniem ustalenia kontroli dla siedmiu ww. partii produktów oferowanych w opakowaniach (pieczywa i ciasta) powinny skutkować jedynie pouczeniem producentów, aby dokonali zmiany etykiet, a dla czterech ww. partii wędlin oferowanych bez opakowań powinny zostać uznane za wystarczające. Dodały, Ŝe nie posiadają wykształcenia prawniczego oraz nie stać je na zatrudnienie pracownika, który by kontrolował na bieŜąco wszystkie etykiety dla kaŜdego dostarczonego do sklepu towaru i wobec tego przyjmują, Ŝe etykiety producenta są właściwe. Odnosząc się do powyŜszych zarzutów, naleŜ zauwaŜyć, Ŝe odpowiedzialność za zgodność produktów z przepisami prawa Ŝywnościowego w zakresie jakości handlowej, ponoszą wszyscy uczestnicy obrotu tymi produktami, w tym takŜe strona, jako sprzedawca detaliczny, co wynika jednoznacznie z treści art. 17 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa Ŝywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa śywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa Ŝywności (Dz. U. UE L 31 z 1.2.2002 s. 1 z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem (WE) nr 178/2002”, w świetle którego, podmioty działające na rynku spoŜywczym zapewniają na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w przedsiębiorstwach będących pod ich kontrolą, zgodność tej Ŝywności z wymogami prawa Ŝywnościowego właściwymi dla ich działalności i kontrolowanie przestrzegania tych wymogów. Nie ma przy tym znaczenia, 14 na którym etapie niezgodność powstała (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 sierpnia 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 894/10). Strona, w prowadzając do obrotu nieprawidłowo oznakowane przedmiotowe produkty, nie dochowała powyŜszych obowiązków. Okoliczność, Ŝe strona nie posiada wykształcenia prawniczego oraz nie stać jej na zatrudnienie pracownika, który by kontrolował na bieŜąco wszystkie etykiety dla kaŜdego dostarczonego do sklepu towaru – wbrew przekonaniu strony – nie moŜe oznaczać, Ŝe strona zostaje zwolniona z powyŜszych obowiązków. Strona, jako profesjonalista w obrocie ma obowiązek znać przepisy prawa związane z wykonywaną przez nią działalnością. Nie moŜe ona działać tylko w zaufaniu do producenta, od którego nabywa produkty i przyjmować, Ŝe jego etykiety są właściwe. Takie działania mogą świadczyć o naruszeniu reguł ostroŜności, tym bardziej, Ŝe przepisy prawa Ŝywnościowego nakładają na nią obowiązek kontrolowania Ŝywności oferowanej do sprzedaŜy. NaleŜy w tym miejscu wskazać, Ŝe pojęcie obrotu zostało wyjaśnione w art. 3 pkt 4 ustawy o jakości handlowej, jako czynności w rozumieniu art. 3 pkt 8 rozporządzenia (WE) nr 178/2002, w którym wprowadzenie na rynek, zgodnie z zawartą w tym przepisie definicją oznacza posiadanie Ŝywności w celu sprzedaŜy, z uwzględnieniem oferowania do sprzedaŜy lub innej formy dysponowania, bezpłatnego lub nie oraz sprzedaŜ, dystrybucję i inne formy dysponowania. W rozumieniu tego przepisu, strona – co nie jest przez nią kwestionowane – wskazane w decyzji organu pierwszej instancji produkty posiadała w celu sprzedaŜy, a więc wprowadziła je do obrotu, co skutkowało wymierzeniem jej kary pienięŜnej, stosownie do nakazu wynikającego z art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej. Dodać naleŜy, Ŝe przepis ten nie przewiduje moŜliwości odstąpienia od ukarania podmiotu odpowiedzialnego za naruszenie wskazanych przepisów o jakości handlowej. Tym samym, argumenty strony, Ŝe ustalenia kontroli dla siedmiu ww. partii produktów oferowanych w opakowaniach (pieczywa i ciasta) powinny skutkować jedynie pouczeniem producentów, aby dokonali zmiany etykiet, naleŜy uznać za niezasadne. Strona stara się takŜe wykazać, Ŝe ustalenia kontroli dotyczące oznakowania czterech ww. partii wędlin oferowanych bez opakowań powinny zostać uznane za wystarczające dla konsumenta, gdyŜ – jak podkreśliła – produkty te były przechowywane w ladzie chłodniczej w opakowaniach zbiorczych (opatrzonych wymaganymi oznaczeniami handlowymi, w tym m.in. informacją o nazwie producenta i składzie), zwróconych w stronę klienta, a ponadto dane z etykiety producenta były odczytywane na Ŝyczenie kupującego. NaleŜy zauwaŜyć, Ŝe ustalenia kontroli, stanowiące podstawę do wydania zaskarŜonej decyzji zostały udokumentowane w protokole kontroli (karta nr 7-10), w tym w załączniku nr 5 do tego protokołu, zawierającym wykaz zakwestionowanych produktów, wraz z opisem stwierdzonych niezgodności oraz w protokole przesłuchania strony, z których wynika, Ŝe przedmiotowe produkty (w tym cztery ww. partie wędlin oferowanych bez opakowań) były nieprawidłowo oznakowane. Przedmiotowe wędliny zakwestionowano z uwagi na niepodanie w miejscu sprzedaŜy na wywieszkach dotyczących tych produktów lub w inny sposób w miejscu dostępnym bezpośrednio konsumentom (brakujące informacje znajdowały się pod towarem wyłoŜonym w ladzie chłodniczej i były udostępniane przez personel na Ŝyczenie klienta) – nazwy (albo imienia i nazwiska producenta) oraz wykazu składników, co stanowiło 15 naruszenie przepisu § 17 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spoŜywczych. Dodać naleŜy, Ŝe obecna przy czynnościach kontrolnych Małgorzata Cichoń, jako osoba uprawniona do reprezentowania strony (wspólników spółki cywilnej), nie odmówiła podpisania protokołu kontroli, ani teŜ nie zgłosiła do niego uwag. Nie zanegowała ona zatem ustaleń faktycznych opisanych w tym protokole. NaleŜy podkreślić, Ŝe przepis § 17 rozporządzenia w sprawie znakowania środków spoŜywczych, co do sposobu podawania wymaganych tym przepisem informacji dotyczących produktów oferowanych bez opakowań lub pakowanych przy sprzedaŜy stanowi w ust. 2, Ŝe informacje te podaje się w miejscu sprzedaŜy na wywieszkach dotyczących tych produktów lub w inny sposób w miejscu dostępnym bezpośrednio konsumentom. Informacje te muszą być zatem bezpośrednio dostępne dla konsumenta w miejscu sprzedaŜy, a więc znajdować się w bezpośrednim sąsiedztwie tych produktów i muszą być uwidocznione w sposób czytelny i widoczny dla konsumenta. Z protokołu kontroli (karta nr 10) wynika jednoznacznie, Ŝe brakujące informacje znajdowały się pod towarem wyłoŜonym w ladzie chłodniczej i były udostępniane przez personel na Ŝyczenie klienta. Takie działania, zdaniem Prezesa UOKiK, nie odpowiadają dyspozycji powyŜszego przepisu, ani teŜ jego celowi, jakim jest prawidłowe oznakowanie wędlin oferowanych konsumentom. W związku z powyŜszym, naleŜy stwierdzić, Ŝe organ pierwszej instancji prawidłowo i zgodnie z prawem uznał, Ŝe odpowiedzialność za wprowadzenie do obrotu nieprawidłowo oznakowanych przedmiotowych produktów ponosi strona i w z związku z tym wymierzenie jej kary było zasadne. Biorąc pod uwagę argumenty ww. przedsiębiorców: Małgorzaty Cichoń i Milanny Cichoń, przedstawione w odwołaniu, jak równieŜ w późniejszych wyjaśnieniach złoŜonych na etapie postępowania odwoławczego, z których wynika, Ŝe ww. przedsiębiorcy: Sławomir Cichoń i Milanna Cichoń, znajdują się w trudnej sytuacji finansowej, Prezes UOKiK zwraca uwagę, Ŝe kwestia sytuacji ekonomicznej strony moŜe zostać uwzględniona dopiero po uprawomocnieniu się niniejszej decyzji, przy ewentualnym zastosowaniu ulg w spłacie naleŜności publiczno-prawnej, jaką jest wymierzona kara pienięŜna. W myśl art. 67a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej, na wniosek strony w przypadkach uzasadnionych waŜnym interesem strony lub interesem publicznym, moŜe: odroczyć termin płatności podatku (kary pienięŜnej) lub rozłoŜyć zapłatę podatku na raty (pkt 1); odroczyć lub rozłoŜyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę lub odsetki określone w decyzji (pkt 2); umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną (pkt 3). NaleŜy zaznaczyć, Ŝe kara pienięŜna staje się zaległością w sytuacji, gdy nie zostanie uiszczona w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji. Zgodnie z art. 40a ust. 6 i 7 ustawy o jakości handlowej, karę pienięŜną, o której mowa w sentencji niniejszej decyzji, stanowiące dochód budŜetu państwa, naleŜy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Katowicach w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stanie się ostateczna. 16 Prezes UOKiK, stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, jest organem wyŜszego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyŜszego, w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes UOKiK jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, organ odwoławczy posiada kompetencje do wydania decyzji, w której uchyla zaskarŜoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Biorąc powyŜsze pod uwagę, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie Zgodnie z art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z poźn. zm.) od niniejszej decyzji przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, którą wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Do naleŜności pienięŜnych nie uiszczonych w terminie stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.). Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Małgorzata Kozak Wiceprezes Otrzymują: 1. Małgorzata Cichoń prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą Małgorzata Cichoń Firma Usługowo-Handlowa „Biuro” ul. Wawrzynowicza 6 lok. 3, 42-218 Częstochowa 2. Milanna Cichoń prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą Milanna Cichoń „LADY YORK” Salon Mody i Urody dla psów i kotów Milanna Cichoń ul. Kwiatkowskiego 10 m. 14, 42-218 Częstochowa 3. Sławomir Cichoń prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Sławomir Cichoń ul. Słowackiego 4, 42-217 Częstochowa 4. Śląski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej w Katowicach 5. a/a