DDK-2/2009

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW MAŁGORZATA KRASNODĘBSKA-TOMKIEL DDK-61-24/08/PB Warszawa, dnia 14 lipca 2009 r. D ECYZJA NR DDK 2/2009 I. Na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.), po przeprowadzeniu wszczętego z urzędu postępowania przeciwko Holiday Travel Center Sp. z o.o. w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów uznaje się za praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów działania ww. przedsiębiorcy polegające na: 1. reklamowaniu na stronie internetowej Holiday Travel Center Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie przy ul. Klarysewskiej 49a promocji w zakresie pobytów w ośrodkach wczasowych bez wskazania organizatora promocji oraz opisu promocji, co stanowi naruszenie art. 9 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204 ze zm.) i wypełnia znamiona praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów; 2. umieszczaniu na stronie internetowej Holiday Travel Center Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie przy ul. Klarysewskiej 49a nieprawdziwych informacji wskazujących, iż partnerem Holiday Travel Center Sp. z o.o. jest: Organisation for Timeshare in Europe (OTE), co stanowi nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 5 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz. U. Nr 171, poz. 1206) i wypełnia znamiona praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów; 3. wprowadzaniu w błąd co do istotnych cech „Umowy Członkowskiej” stosowanej przez Holiday Travel Center Sp. z o.o. w zakresie jej nazwy, czasu trwania oraz zakresu odpowiedzialności stron za jej wykonanie lub nienależyte wykonanie, co stanowi nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 5 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym i wypełnia znamiona praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów; i nakazuje się zaniechanie ich stosowania. 2 II. Na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U z 2000 r. Nr 98, poz.1071 z późn. zm.) w związku z art. 83 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, umarza się postępowanie w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, wszczęte z urzędu w związku z podejrzeniem stosowania przez Holiday Travel Center Sp. z o.o. praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, określonej w: 1. art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, polegającej na reklamowaniu na stronie internetowej Holiday Travel Center Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie przy ul. Klarysewskiej 49a promocji w zakresie pobytów w ośrodkach wczasowych bez wskazania informacji dotyczących zakresu odpowiedzialności organizatora promocji; 2. art. 24 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, polegającej na umieszczaniu na stronie internetowej Holiday Travel Center Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie przy ul. Klarysewskiej 49a nieprawdziwych informacji wskazujących, iż partnerami Holiday Travel Center Sp. z o.o. są: Resort Condominium International (RCI), Klub Atlas, Elite Club Resorts. III. Na podstawie art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, po przeprowadzeniu postępowania w sprawie naruszenia zbiorowych interesów konsumentów, nakłada się karę pieniężną w wysokości 12059 zł w tym: 1. 3015 zł z tytułu naruszenia zakazu, o jakim mowa w 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zakresie opisanym w pkt. I.1 sentencji niniejszej decyzji. 2. 3015 zł z tytułu naruszenia zakazu, o jakim mowa w 24 ust. 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zakresie opisanym w pkt. I.2 sentencji niniejszej decyzji. 3. 6029 zł z tytułu naruszenia zakazu, o jakim mowa w 24 ust. 2 pkt 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, w zakresie opisanym w pkt. I.3 sentencji niniejszej decyzji. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 18 września 2007 r. (sygn. DDK-403-19/07/PB) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej jako: „Prezes Urzędu”), wszczął postępowanie wyjaśniające w sprawie wstępnego ustalenia, czy spółka Holiday Travel Center Sp. z o.o. (dalej jako: „Spółka”) z siedzibą w Warszawie dopuściła się naruszenia chronionych prawem interesów konsumentów uzasadniającego wszczęcie postępowania w sprawie zakazu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Wyniki kontroli przeprowadzonej na zlecenie Prezesa Urzędu przez Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej w siedzibie Spółki wskazywały, że Spółka w zawieranych z konsumentami umowach spełniających przesłanki umów timeshare w rozumieniu ustawy z dnia 13 lipca 2000 r. o ochronie nabywców prawa korzystania z budynku lub pomieszczenia 3 mieszkalnego w oznaczonym czasie w każdym roku oraz o zmianie ustaw Kodeks cywilny, Kodeks wykroczeń i ustawy o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. Nr 74, poz. 855 ze zm.), dalej jako „ustawa o timeshare”, nie zamieszcza (określa): - informacji na temat budynku lub pomieszczenia mieszkalnego, z którego nabywca może korzystać; - informacji, że wykonywanie nabytego prawa nie jest związane z kosztami, ciężarami ani zobowiązaniami innymi niż określone w umowie; - imienia, nazwiska i adresu właściciela nieruchomości (ewentualnie nazwy, siedziby i adresu w przypadku osoby prawnej) oraz podstawy prawnej dysponowania tą nieruchomością; - treści prawa korzystania z nieruchomości, wraz ze wskazaniem, czy nabywca może je zamienić lub przenieść uprawienie do jego wykonywania oraz zasad zbywania prawa i związanych z tym kosztów, a także przesłanek wykonywania tego prawa wymaganych przez przepisy państwa, w którym położona jest nieruchomość; - danych dotyczących usług, związanych z korzystaniem z nieruchomości; - danych dotyczących urządzeń przeznaczonych do wspólnego używania; - danych dotyczących zasad zarządzania nieruchomością; - informacji o prawie konsumenta do odstąpienia od umowy oraz o formie złożenia oświadczenia o odstąpieniu; - informacji o kosztach odstąpienia od umowy. Powyższa praktyka Spółki mogła naruszać odpowiednio: - art. 4 ust. 2 pkt 3 ustawy o timeshare, zgodnie z którym umowa timeshare powinna zawierać oznaczenie budynku lub pomieszczenia mieszkalnego, z którego nabywca może korzystać, albo określenie sposobu jego oznaczenia; - art. 4 ust. 2 pkt 5 ustawy o timeshare, zgodnie z którym, umowa timeshare powinna zawierać stwierdzenie, że wykonywanie nabytego prawa nie jest związane z kosztami, ciężarami ani zobowiązaniami innymi niż określone w umowie; - art. 4 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o timeshare, zgodnie z którym umowa timeshare powinna zawierać (jeżeli przedsiębiorca nie jest właścicielem budynku lub pomieszczenia mieszkalnego) imię, nazwisko i adres właściciela, a gdy właściciel jest osobą prawną, jego nazwę (firmę), siedzibę i adres oraz podstawę prawną dysponowania przez przedsiębiorcę tym budynkiem lub pomieszczeniem mieszkalnym; - art. 4 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 3 ustawy o timeshare, zgodnie z którym umowa timeshare powinna określać treść prawa korzystania z budynku lub pomieszczenia mieszkalnego w oznaczonym czasie w każdym roku, wraz ze wskazaniem, czy nabywca może je zamienić lub przenieść uprawnienie do jego wykonywania, oraz zasady zbywania tego prawa i związane z tym koszty; - art. 4 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy o timeshare, zgodnie z którym umowa timeshare powinna określać przesłanki wykonywania prawa, o którym mowa w pkt 3, wymagane przepisami państwa, w którym położony jest budynek lub pomieszczenie mieszkalne, z zaznaczeniem czy zostały one spełnione oraz które z nich należy jeszcze spełnić; - art. 4 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 7 ustawy o timeshare, zgodnie z którym umowa timeshare powinna zawierać dane dotyczące usług związanych z korzystaniem z budynku lub pomieszczenia mieszkalnego, w szczególności jego utrzymanie, wywóz śmieci, dostarczanie wody, elektryczności i gazu, oraz warunków korzystania z tych usług; - art. 4 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy o timeshare, zgodnie z którym umowa timeshare powinna zawierać dane dotyczące urządzeń przeznaczonych do wspólnego używania, w szczególności basenu, sauny, oraz warunków korzystania z tych urządzeń; - art. 4 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 9 ustawy o timeshare, zgodnie z którym umowa timeshare powinna zawierać dane dotyczące zasad zarządzania budynkiem lub 4 pomieszczeniem mieszkalny m oraz ponoszenia kosztów jego utrzymania, napraw i remontów; - art. 4 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 11 ustawy o timeshare, zgodnie z którym umowa timeshare powinna zawierać informację o prawie nabywcy do odstąpienia od umowy, z pouczeniem o wymaganej pisemnej formie oświadczenia woli o odstąpieniu, wskazaniem adresata oświadczenia woli o odstąpieniu, terminu, w którym z prawa tego można skorzystać, wraz z powiadomieniem, że termin do odstąpienia od umowy, o którym mowa w art. 6 ust. 1- 3, jest zachowany, jeżeli nabywca przed jego upływem wyśle na wskazany adres oświadczenie woli o odstąpieniu od umowy; - art. 4 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 12 ustawy o timeshare, zgodnie z którym umowa timeshare powinna zawierać informację o kosztach, które, w przypadku ich poniesienia przez przedsiębiorcę w związku z zawarciem i odstąpieniem od umowy, będą podlegać zwrotowi przez nabywcę, w razie skorzystania przez niego z prawa odstąpienia od umowy. Ponadto, z ww. wyników kontroli wynikało, iż Spółka pobiera od konsumentów zawierających umowę timeshare świadczenia pieniężne, przed upływem terminu do odstąpienia od umowy. Takie działanie mogło naruszać art. 8 ust. 1 ustawy o timeshare, który stanowi, że przed upływem terminu do odstąpienia od umowy przedsiębiorca nie może przyjmować od nabywcy żadnych świadczeń określonych w umowie. W konsekwencji wskazane wyżej praktyki mogły wypełniać dyspozycję art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.), dalej zwanej „uokik”, zgodnie z którym zakazane jest stosowanie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. W piśmie z dnia 18 września 2007 r. Spółka przedstawiła stanowisko odnośnie postawionych zarzutów. Spółka oświadczyła, iż zawierane przez nią umowy nie są umowami timeshare w rozumieniu art. 1 ustawy o timeshare, gdyż nie dotyczą bezpośrednio nieruchomości. Jako argument Spółka przytoczyła wyrok sądu (sygn. akt XVI Cupr 82/06), zgodnie z którym do umów zawieranych przez Spółkę ma zastosowanie ustawa z dnia 2 marca 2000 r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (Dz. U. Nr 22, poz. 271 ze zm.), zwana dalej „u.o.n.p.k.”. W toku postępowania Prezes Urzędu ustalił, iż ww. umowy nie są umowami timeshare w rozumieniu ww. ustawy. Ustalono natomiast, iż Spółka może prowadzić reklamę wprowadzającą konsumentów w błąd, ograniczać zakres swojej odpowiedzialności oraz stosować promocje bez wymaganych prawem regulaminów. Mając na uwadze powyższe Prezes Urzędu, pismem z dnia 14 stycznia 2008 r. wezwał Spółkę do przedstawienia informacji i dokumentów niezbędnych do wyjaśnienia sprawy tj. umów o współpracę z ośrodkami i organizacjami (na podstawie których Spółka oferuje konsumentom określone usługi) oraz wyjaśnienia co oznaczają następujące produkty oferowane przez Spółkę: „członkostwo próbne”, „członkostwo wieloletnie”, „pobyty testowe”. Pismem z dnia 1 lutego 2008 r. Spółka złożyła żądane przez Prezesa Urzędu wyjaśnienia. Spółka przesłała również umowy o współpracę, na podstawie których oferuje konsumentom pobyt w ośrodkach wczasowych. Spółka wyjaśniła jednocześnie, iż z pozostałymi ośrodkami i organizacjami, wskazanymi przez Prezesa Urzędu, nie ma obecnie podpisanych umów. Po przeanalizowaniu przesłanych przez Spółkę informacji i dokumentów, Prezes Urzędu, pismem z dnia 4 marca 2008 r. wezwał Spółkę do przedstawienia dodatkowych informacji tj.: 1. wzoru „umowy zakupu” stanowiącej załącznik do umowy zawartej z Holiday Ventures Limited, o którym mowa w pkt. IV 1 tej umowy; 5 2. w przypadku, gdy Spółka nie stosuje ww. wzoru umowy, przesłania ponadto (oprócz tego wzoru umowy) pisemnej akceptacji dokonanej przez Holiday Ventures Limited stosowanego aktualnie przez Spółkę wzoru umowy; 3. udzielenia wyjaśnień jak w kontekście umowy zawartej z Holiday Ventures Limited, zgodnie z którą Spółka staje się właścicielem Produktu Wakacyjnego od daty podpisania umowy zakupu, kształtuje się odpowiedzialność Spółki w odniesieniu konsumentów, którym Spółka ten Produkt Wakacyjny odsprzedaje; udzielenie wyjaśnień kto jest odpowiedzialny względem konsumenta za niewykonanie lub nienależyte wykonanie świadczeń wchodzących w zakres Produktu Wakacyjnego (np. nieprawidłowości związane z zakwaterowaniem), mając na uwadze pkt 3 Ogólnych warunków stosowanych przez Spółkę; 4. udzielenia wyjaśnień czy Spółka posiada aktualne umowy z Central Marketing LTD i International Holiday Marketing S.L. w ramach, których Spółka oferuje pobyty testowe (należy nadmienić, iż przesłane przez Spółkę umowy przestały obowiązywać odpowiednio 18 stycznia 2003 r. oraz 23 stycznia 2007 r.); 5. udzielenia wyjaśnień czy Spółka ma aktualnie zawarte umowy z innymi ośrodkami, w ramach których oferuje pobyty testowe; 6. przesłania regulaminu „super promocji –Teneryfa”, reklamowanego przez Spółkę na stronie internetowej; 7. udzielenia wyjaśnień kto jest stroną umowy zawieranej przez konsumenta w ramach „super promocji – Teneryfa”; 8. przesłania wzoru umowy zawieranej z konsumentami w ramach ww. promocji; 9. przesłania umów z ośrodkami wakacyjnymi, na podstawie których Spółka oferuje Tygodnie Bonusowe obejmujące pobyt w tych ośrodkach. Pismem z dnia 17 marca 2008 r. Spółka wyjaśniła, iż ustaliła z Holiday Ventures stosowanie wzoru umowy opracowanego przez Spółkę. Ponadto Holiday Ventures zwolniło Spółkę z pisemnej akceptacji wzorów umów. Jeśli chodzi o odpowiedzialność z tytułu nienależytego wykonania umowy, Spółka wyjaśniła, iż do momentu wystawienia przez nią na rzecz konsumenta Certyfikatu odpowiedzialność tą ponosi Spółka, natomiast po jego wystawieniu odpowiedzialność przejmuje Holiday Ventures. Spółka poinformowała ponadto, iż „Super Promocja – Teneryfa” przeznaczona była tylko i wyłącznie dla klientów i klubowiczów Spółki. Spółka przyznała jednocześnie, że przedmiotowa oferta została błędnie sformułowana i w rzeczywistości dotyczyła jedynie biletów lotniczych. Pismem z dnia 27 czerwca 2008 r. Prezes Urzędu wezwał Spółkę do przedstawienia kolejnych informacji i dokumentów niezbędnych do wyjaśnienia sprawy tj.: 1. kilku przykładowych egzemplarzy „Certyfikatu” potwierdzającego prawa członkowskie nabywcy, o którym mowa w pkt. I.2. „Ogólnych Warunków” stosowanych przez Spółkę (wystawionych na konkretnych konsumentów); 2. kilku przykładowych egzemplarzy dokumentu pt. „Holiday Ownership Cerificate”, o którym mowa w pkt. II „Ogólnych Warunków” stosowanych przez Spółkę (wystawionych na konkretnych konsumentów); 3. wyjaśnienia czym różną się od siebie „Certyfikat” od „Holiday Ownership Certificate” oraz jakie skutki dla konsumenta wywołuje wystawienie każdego z tych dokumentów; 4. przesłania regulaminu (regulaminów) aktualnych promocji reklamowanych przez Spółkę na stronie internetowej; 5. udzielenia wyjaśnień kto jest stroną umowy zawieranej przez konsumenta w ramach tych promocji; 6. przesłania wzoru umowy zawieranej z konsumentami w ramach ww. promocji. 6 Wraz z pismem z dnia 9 lipca 2008 r. Spółka przekazała kopie dokumentów o nazwie „Certyfikat” oraz „Holiday Ownership Certificate”. Spółka oświadczyła jednocześnie, iż nie organizuje żadnych promocji, lecz informuje o promocjach organizowanych przez swoich kontrahentów zagranicznych. Zdaniem Prezesa Urzędu, przedstawiony powyżej stan faktyczny stanowił podstawę do wszczęcia postępowania (postanowienie z dnia 10 września 2008 r.) w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, o których mowa w art. 24 ust. 2 uokik, polegających na: 1. reklamowaniu na stronie internetowej Holiday Travel Center Sp. z o.o. promocji w zakresie pobytów w ośrodkach wczasowych bez wskazania organizatora promocji, opisu promocji oraz informacji dotyczących zakresu odpowiedzialności organizatora promocji, co może stanowić naruszenie art. 9 ust. 2 pkt.1, 2 i 3 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204 ze zm.) dalej jako: „usude”, i jako naruszenie zbiorowych interesów konsumentów może zostać uznane za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów; 2. umieszczaniu na stronie internetowej Holiday Travel Center Sp. z o.o. nieprawdziwych informacji wskazujących, iż partnerami Holiday Travel Center Sp. z o.o. są: Organisation for Timeshare in Europe (OTE), Resort Condominium International (RCI), Klub Atlas, Elite Club Resorts, co może stanowić nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 5 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz. U. Nr 171, poz. 1206), dalej jako: „upnpr” i jako naruszenie zbiorowych interesów konsumentów może zostać uznane za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów; 3. wprowadzaniu w błąd co do istotnych cech „Umowy Członkowskiej” stosowanej przez Holiday Travel Center Sp. z o.o., co może stanowić nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 5 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 upnpr i jako naruszenie zbiorowych interesów konsumentów może zostać uznane za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. W pismach z dnia 23 września 2008 r. (data wpływu: 2 października 2008 r.) i 8 stycznia 2009 r. (data wpływu: 16 stycznia 2009 r.) Spółka ustosunkowała się do postawionych jej zarzutów. Jeśli chodzi o pierwszy z ww. zarzutów, Spółka wyjaśniła, że informacje o promocjach (tak jak pozostałe informacje handlowe) zamieszczone na jej stronie internetowej były wyłącznie informacjami o ofercie zagranicznych kontrahentów Spółki i były skierowane wyłącznie do osób będących już wcześniej klientami Spółki, nie zaś do klientów potencjalnych. Po podjęciu decyzji co do określonej oferty klient dokonuje płatności na konto danego ośrodka wakacyjnego. Spółka nie jest właścicielem wskazanych w promocji ośrodków wakacyjnych nie może więc organizować w nich promocji i tym samym być stroną takiej umowy promocyjnej. W opinii Spółki informacja handlowa jest w tym przypadku czytelna dla klienta, który zdaje sobie sprawę, że Spółka nie jest właścicielem wszystkich ośrodków wakacyjnych działających w systemie timeshare. Opis promocji (polegający na wskazaniu, że należy dowiedzieć się o aktualną cenę) jest podany w sposób ogólny, gdyż klient i tak musi zadzwonić do Spółki w celu zasięgnięcia informacji o aktualnej cenie pobytu w danym ośrodku wakacyjnym. Promocja w tych przypadkach polega wyłącznie na obniżeniu 7 ceny pobytu za tydzień zakwaterowania, dlatego też w opinii spółki nie było konieczności tworzenia regulaminu promocji. Z obniżką cen pobytów nie wiążą się żadne inne korzyści. Odnosząc się do drugiego z ww. zarzutów, Spółka oświadczyła, że wobec braku ustawowej definicji słowa „partner”, używa go zgodnie z jego znaczeniem podanym przez Słownik Języka Polskiego PWN. Współpraca Spółki z partnerami wymienionymi na jej stronie internetowej opiera się na różnych podstawach i obejmuje inne zagadnienia. Spółka podniosła, ze wspólnie z jej partnerami bierze udział we wspólnym przedsięwzięciu w postaci uczestnictwa jako jeden z podmiotów organizacji wakacji w systemie timeshare. Spółka oświadczyła, że jest partnerem Organisation for Timeshaere in Europe (OTE), ponieważ jest ona zapraszana przez OTE na konferencje, jak również dlatego, ze niektóre firmy współpracujące ze Spółką należą do OTE i jako członkowie musza przestrzegać standardów wyznaczonych przez tą organizację. Zdaniem Spółki, podając więc na swojej stronie internetowej informacje o OTE, pozwala ona na sprawdzenie swojej wiarygodności. Spółka oświadczyła również, że jest partnerem Resort Condominium International (RCI), ma podpisaną z tym przedsiębiorcą umowę o współpracy. Ponadto, Spółka przedstawia klientom ofertę RCI oraz dokonuje rezerwacji w systemie rezerwacyjnym STAR w ramach RCI Holiday Network. Spółka posiada do tego systemu swój indywidualny login i hasło, którego nie mogą uzyskać podmioty nie współpracujące z RCI. Jeśli chodzi o współpracę z Klubem Atlas, Spółka oświadczyła, że współpraca polegała na sprzedaży produktu o nazwie Klub Atlas oraz obsłudze posprzedażowej (m.in. dokonywanie rezerwacji). Współpraca Spółki z Elite Club Resorts opiera się na rezerwacjach dokonywanych w ich ośrodkach na zasadzie on request . Odnosząc się do trzeciego z ww. zarzutów spółka wyjaśniła, że do dnia wystawienia Certyfikatu poświadczającego członkostwo w Viva Club odpowiedzialnym za wykonanie umowy jest Spółka. Po tym terminie roszczenia wynikające z praw członkowskich powinny być kierowane do właściciela klubu, a Spółka nie ponosi z tego tytułu żadnej odpowiedzialności. Postanowieniem z dnia 10 września 2008 r. Prezes Urzędu zaliczył w poczet materiałów dowodowych: 1. pismo Pani Aleksandry Bieleckiej Powiatowego Rzecznika Konsumentów w Kutnie z dnia 26 kwietnia 2007 r. (sygn. RK.6341-31/07), 2. pismo Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia 13 lipca 2007 r. (sygn. BK/ANU-41-29/07/BSz) wraz z wynikami z kontroli przeprowadzonej przez Wojewódzki Inspektorat Inspekcji Handlowej w Warszawie, 3. pisma Holiday Travel Center Sp. z o.o. z dnia: 8 października 2007 r., 22 listopada 2007 r., 1 lutego 2008 r., 17 marca 2008 r., 29 maja 2008 r., 9 lipca 2008 r. oraz materiały zgromadzone w ramach postępowania wyjaśniającego o sygn. DDK-403- 19/07/PB, 4. pisma Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów do Holiday Travel Center Sp. z o.o. z dnia 18 września 2007 r., 13 listopada 2007 r., 14 stycznia 2008 r., 4 marca 2008 r., 27 czerwca 2008 r. dotyczące postępowania wyjaśniającego o sygn. DDK-403-19/07/PB, 5. pisma i materiały zgromadzone w ramach postępowania o sygn. DDK-430-2/08/PB w sprawie nałożenia na Holiday Travel Center Sp. z o.o. kary pieniężnej. Pismem z dnia 23 grudnia 2008 r. Prezes Urzędu zawiadomił Spółkę o zakończeniu postępowania dowodowego w przedmiotowej sprawie. Jednocześnie Spółce został wyznaczony termin na zapoznanie się z aktami sprawy. W dniu 5 stycznia 2009 r. z aktami sprawy zapoznał się pełnomocnik Spółki. Postanowieniem z dnia 18 maja 2009 r. Prezes Urzędu dołączył w poczet materiału 8 dowodowego następujące dokumenty: 1. pismo Holiday Travel Center Sp. z o.o. z dnia 8 stycznia 2009 r. wraz z załącznikami, 2. wydruk ze strony internetowej: http://www.regonline.com/Checkin.asp?EventId=124896, 1. wydruki ze strony internetowej Holiday Travel Center Sp z .o.o.: http://htc.pl/index.php?pid=113, 2. protokół z dnia 5 stycznia 2009 r., sygn. DDK-61-24/08/PB o zapoznaniu się przez pełnomocnika Holiday Travel Center Sp. z o.o. z aktami sprawy, 3. pismo Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 9 marca 2009 r., 4. pismo Holiday Travel Center Sp. z o.o. z dnia 19 marca 2009 r. wraz z załącznikami. Pismem z dnia 18 maja 2009 r. Prezes Urzędu zawiadomił Spółkę o włączeniu w poczet materiału dowodowego ww. dokumentów. Jednocześnie Spółce został wyznaczony termin na zapoznanie się z aktami sprawy. Spółka nie skorzystała jednak z tego uprawnienia. Prezes Urzędu ustalił co następuje Holiday Travel Center Sp.z o.o. jest przedsiębiorcą zarejestrowanym w Sądzie Rejonowym dla m. st. Warszawy, XIII Wydział Gospodarczy – Rejestrowy pod nr KRS 0000153615 i prowadzi działalność gospodarczą w zakresie usług pobytu w ośrodkach wypoczynkowych w ramach której świadczy usługi m.in. klientom detalicznym tj. konsumentom. Spółka reklamuje na swojej stronie internetowej, w oknie „Aktualne promocje”, promocje w zakresie pobytów w następujących ośrodkach wczasowych: Regency Resorts, Harbour Club, Golf Plaza Resort&Spa, Elite Resorts, Quality Vacation Resorts on Koh Samui, Quality Vacation Resorts on Phuket, Hacienda Resorts, Residence le Diament, Hotel Eichenhoff. Przy każdym z tych ośrodków Spółka podaje następujące informacje, numer oferty (np. FB/05/03/01/01), region (np. Teneryfa), typ apartamentu (np. studio), okres (przy każdym z ośrodków widnieje informacja: „rezerwacja możliwa przez cały rok”), dzień (przy każdym z ośrodków widnieje informacja: „dowolny”), cena apartamentu za 1 tydz. (przy każdym z ośrodków widnieje informacja: „na zapytanie”). W oknie „Aktualne promocje” pod informacjami dotyczącymi tych promocji znajduje się nazwa Spółki. - dowód: wydruki ze strony internetowej Spółki Spółka umieszcza na swojej stronie internetowej w oknie pt. „Partnerzy HTC” informacje, które wskazują, iż jej partnerami są: Organisation for Timeshare in Europe (OTE) – organizacja skupiająca firmy timesharingowe i dbająca m.in. o należyty standard świadczonych przez nie usług; Resort Condominium International (RCI) – organizacja zrzeszająca ośrodki i kluby wakacyjne; Klub Atlas oraz Elite Club Resorts – kluby wakacyjne. - dowód: wydruki ze strony internetowej Spółki 9 Spółka zawiera z konsumentami umowy pt. „Umowa Członkowska”, których czas trwania wynosi od 35 miesięcy do kilkudziesięciu lat. W umowie Spółka zamieszcza informację, iż członkostwo upoważnia do korzystania z apartamentów Klubu Viva Club, zgodnie z podanym w umowie zakresem i wzorcem umowy „Ogólne Warunki”. Jednocześnie we wzorcu umowy „Ogólne Warunki”, który stanowi integralną część Umowy Członkowskiej, Spółka umieściła postanowienia o treści: Pkt I.2: HTC Gwarantuje Kandydatom przyjęcie do VC na okres (…) od daty zawarcia niniejszej umowy, niezwłocznie po dokonaniu przez nich wpłat określonych w Umowie Członkowskiej (…). Dokonanie tych wpłat zostanie skwitowane przez HTC wydaniem dokumentu o nazwie „Certyfikat” (…). Dodatkowo Kandydaci otrzymają dokument o nazwie „Holiday Ownership Certyficate” wystawiony przez Klub Viva Club. Pkt I.3: (…) Doręczenie „Certyfikatu” stanowi dowód wykonania świadczenia wzajemnego i wyczerpuje wykonanie zobowiązań HTC w ramach niniejszej umowy . Pkt II: Prawo właściwe po wykonaniu umowy. Od momentu uzyskania przez Kandydatów „Holiday Ownership Certyficate”, wszelkie roszczenia kierowane będą do właściciela Klubu zgodnie z jurysdykcją. - dowód: „Umowy Członkowskie” Prezes Urzędu zważył, co następuje I. Ocena działań Holiday Travel Center Sp. z o.o. w aspekcie zarzutu stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów. Postępowanie zostało wszczęte w związku z podejrzeniem podejmowania przez Spółkę bezprawnych działań noszących znamiona praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, co mogło stanowić naruszenie art. 24 ust. 2 uokik. Zgodnie z tym przepisem przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy, w szczególności: naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji, nieuczciwe praktyki rynkowe lub czyny nieuczciwej konkurencji. Aby doszło do naruszenia art. 24 uokik muszą zostać kumulatywnie spełnione trzy przesłanki tj.: 1) działanie przedsiębiorcy 2) noszące znamiona bezprawności 3) godzące w zbiorowy interes konsumentów. Ad. 1. Art. 4 pkt 1 uokik pojęcie przedsiębiorcy definiuje jako przedsiębiorcę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej ( tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 z późn. zm.), zwanej dalej „usdg”, a także: a) osobę fizyczną, osobę prawną, a także jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej, organizującą lub świadczącą usługi o charakterze użyteczności publicznej, które nie są działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów o działalności gospodarczej, b) osobę fizyczną wykonującą zawód we własnym imieniu i na własny rachunek lub prowadzącą działalność w ramach wykonywania takiego zawodu, c) osobę fizyczną posiadającą kontrolę, w rozumieniu art. 4 pkt 4 uokik, nad co najmniej jednym przedsiębiorcą, choćby nie prowadziła działalności gospodarczej w rozumieniu 10 przepisów o działalności gospodarczej, jeżeli podejmuje dalsze działania podlegające kontroli koncentracji, o której mowa w art. 13 uokik, d) związek przedsiębiorców w rozumieniu art. 4 pkt 2 uokik – na potrzeby przepisów dotyczących praktyk ograniczających konkurencję oraz praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Art. 2 usdg definiuje działalność gospodarczą jako zarobkową działalność wytwórczą, handlową, budowlaną, usługową oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodową wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły. Przedsiębiorcą w rozumieniu art. 4 ust. 1 usdg jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. Spółka jest podmiotem wpisanym do Krajowego Rejestru Sądowego – Rejestru Przedsiębiorców pod numerem KRS 0000153615. Prowadzona działalność gospodarcza wykonywana jest w sposób zorganizowany i ciągły. Wobec powyższego, należy stwierdzić, iż Strona jest przedsiębiorcą w rozumieniu art. 4 pkt 1 uokik. Ad. 2. 2.1. Druga przesłanka konieczna do naruszenia art. 24 uokik zostaje spełniona, gdy przedsiębiorca podejmuje działania sprzeczne z prawem tj. zakazane ustawą lub, gdy nie dopełnia ciążącego na nim obowiązku. Bezprawność tradycyjnie ujmowana jest jako sprzeczność z obowiązującym porządkiem prawnym. Porządek prawny obejmuje normy prawa powszechnie obowiązującego, a także nakazy i zakazy wynikające z zasad współżycia społecznego i dobrych obyczajów. 1 Bezprawność jest kategorią obiektywną. Rozważenia przy ocenie bezprawności wymaga zatem kwestia, czy zachowanie przedsiębiorcy było zgodne, czy też niezgodne z obowiązującymi zasadami porządku prawnego. O bezprawności działania decyduje w świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego całokształt okoliczności konkretnego stanu faktycznego . 2 Dla stwierdzenia bezprawności działania przedsiębiorcy bez znaczenia pozostaje strona podmiotowa czynu, a zatem wina sprawcy (w znaczeniu subiektywnym, oznaczającym wadliwość procesu decyzyjnego sprawcy) i stopień tej winy (umyślność bądź nieumyślność), a także świadomość istnienia naruszonych norm prawnych. 2.2. Niniejsze postępowanie zostało wszczęte m.in. pod zarzutem reklamowania przez Spółkę na swojej stronie internetowej w oknie „Aktualne promocje” promocji w zakresie pobytów w ośrodkach wczasowych (Regency Resorts, Harbour Club, Golf Plaza Resort&Spa, Elite Resorts, Quality Vacation Resorts on Koh Samui, Quality Vacation Resorts on Phuket, Hacienda Resorts, Residence le Diament, Hotel Eichenhoff) bez wskazania organizatora promocji oraz opisu promocji. Powyższe działanie Spółki narusza art. 9 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 usude. Na wstępie należy podkreślić, iż Spółka jest podmiotem, na którym ciąży obowiązek przestrzegania przepisów usude, jest bowiem usługodawcą świadczącym usługi drogą elektroniczną. W doktrynie podkreśla się, iż pojęcie świadczenia usług drogą elektroniczną należy rozumieć szeroko tzn. jest ono szersze od pojęcia umów on-line i obejmuje swoim 1 Tak m.in. wyrok SOKiK z dnia 13 listopada 2007 r., sygn. XVII AmA 45/07. 2 Wyrok SN z dnia 8 maja 2002 r., sygn. I PKN 267/2001. 11 zakresem także np. prowadzenie witryny WWW, w ramach której podawane są informacje o danym przedsiębiorcy 3 . W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, iż Spółka prowadzi witrynę WWW, na której rozpowszechnia informacje handlowe dotyczące własnej działalności. Niezależnie od powyższego, można wskazać, iż usude obejmuje swoim zakresem również sytuacje, które nie odnoszą się do świadczenia usług drogą elektroniczną, ale związane są z prowadzeniem działalności on line 4 . Jako przykład należy wskazać art. 10 usude, który dotyczy zakazu rozpowszechniania niezamówionej informacji handlowej przez wszystkie podmioty, oraz art. 9 usude, określający obowiązki w zakresie treści informacji handlowej. W doktrynie podkreśla się, iż art. 9 i 10 usude stanowią odrębną grupę przepisów dotyczących zasad rozpowszechniania informacji handlowych 5 . Obowiązki nałożone ww. przepisami dotyczą zatem wszelkich podmiotów prowadzących działalność gospodarczą z wykorzystaniem sieci Internet, choćby wyłącznie na potrzeby reklamy. Przepis art. 2 pkt 2 usude, precyzuje, że informacją handlową jest każda informacja przeznaczona bezpośrednio lub pośrednio do promowania towarów, usług lub wizerunku przedsiębiorcy lub osoby wykonującej zawód, której prawo do wykonywania zawodu jest uzależnione od spełnienia wymagań określonych w odrębnych ustawach, z wyłączeniem informacji umożliwiającej porozumiewanie się za pomocą środków komunikacji elektronicznej z określoną osobą oraz informacji o towarach i usługach niesłużącej osiągnięciu efektu handlowego pożądanego przez podmiot, który zleca jej rozpowszechnianie, w szczególności bez wynagrodzenia lub innych korzyści od producentów, sprzedawców i świadczących usługi. Spółka reklamuje promocję na swojej stronie internetowej. Dotyczy ona usług w postaci pobytów wypoczynkowych we wskazanych w niej ośrodkach wakacyjnych. Jest to więc informacja handlowa w rozumieniu art. 2 pkt 2 usude. Zgodnie z art. 9 ust. 2 pkt 1 usude informacja handlowa zawiera oznaczenie podmiotu, na którego zlecenie jest ona rozpowszechniana, oraz jego adresy elektroniczne. W doktrynie przyjmuje się, iż art. 9 usude nie jest doprecyzowaniem zakresu przedmiotowego definicji z art. 2 pkt 2 usude (przez co wyznaczałby węższy zakres tego pojęcia), lecz wskazuje on jedynie elementy, które powinny się znaleźć w tym przekazie i które ze swej istoty służą osiągnięciu efektu handlowego pożądanego przez przedsiębiorcę. Dany przekaz nie staje się więc informacją handlową dlatego, że zawiera informacje wymienione w art. 9 usude, lecz dlatego, że służy promocji przedsiębiorcy i jego towarów lub usług 6 . Brak ww. elementów w informacji handlowej powoduje jednak naruszenie art. 9 usude. Dokonując analizy prawnej art. 9 ust. 2 pkt 1 usude należy stwierdzić, iż wymóg odnoszący się do wskazania podmiotu, na którego zlecenie informacja jest rozpowszechniana, będzie spełniony przez wyraźne jego podanie 7 . Oznacza to, że informacje na temat podmiotu powinny być nie tylko czytelne w zakresie formy ich przedstawienia, ale również jednoznaczne w treści tzn. sformułowane jasno tak by wykluczyć wątpliwości ze strony odbiorcy. Przedmiotowa interpretacja jest zgodna z art. 6 b) dyrektywy o handlu elektronicznym, który implementowany jest do polskiego porządku prawnego przez art. 9 ust. 2 pkt 1 usude. Zgodnie z jego treścią, jednym z wymogów jakie musi spełniać informacja 3 Tak X. Konarski, Komentarz do ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, s. 72. 4 Tak X. Konarski, Komentar z… s. 43 i nast. 5 Tak X. Konarski, Komentarz… , s. 44 i nast. 6 Tak X. Konarski, Komentarz… , s. 51. 7 Tak D. Kot, Dyrektywa Unii Europejskiej o handlu elektronicznym i jej implikacje dla prawa cywilnego , s. 63- 66; X. Konarski, Internet i prawo w praktyce , s. 139. 12 handlowa jest to aby osoba fizyczna lub prawna, w imieniu której udziela się informacji handlowej była wyraźnie rozpoznawalna 8 . Odnosząc powyższe wywody do przedmiotowego stanu faktycznego, należy stwierdzić, że na stronie internetowej Spółki, w dolnej części okna „Aktualne promocje”, w którym umieszczono informacje o ośrodkach wypoczynkowych objętych promocją znajduje się wprawdzie nazwa Spółki, lecz bez wyraźnego wskazania, że jest ona organizatorem przedmiotowej promocji. W pismach z dnia 9 lipca 2008 r. (data doręczenia: 18 lipca 2008 r.), 23 września 2008 r. (data doręczenia: 2 października 2008 r.) i 8 stycznia 2009 r. (data doręczenia: 16 stycznia 2009 r.), Spółka wyjaśniła zaś, że nie organizuje żadnych własnych promocji, lecz jedynie informuje o promocjach organizowanych przez swoich kontrahentów zagranicznych. Tym samym Spółka nie jest stroną zawieranych przez konsumenta umów. Na ww. stronie internetowej Spółki nie ma jednak żadnych informacji, które wskazywałyby wyraźnie rzeczywistego organizatora promocji. Mając na uwadze powyższe okoliczności, należy stwierdzić, iż dochodzi w tym przypadku do naruszenia art. 9 ust. 2 pkt 1 usude. Zgodnie z art. 9 ust. 2 pkt 2 usude, informacja handlowa zawiera wyraźny opis form działalności promocyjnej, w szczególności obniżek cen, nieodpłatnych świadczeń pieniężnych lub rzeczowych i innych korzyści związanych z promowanym towarem, usługą lub wizerunkiem, a także jednoznaczne określenie warunków niezbędnych do skorzystania z tych korzyści, o ile są one składnikiem oferty. Z powyższego przepisu wynika obowiązek wyraźnego wskazania formy danej promocji oraz warunków skorzystania z niej. Obowiązek ten może być spełniony np. poprzez umieszczenie w treści informacji promocyjnej takich zwrotów jak: „konkurs promocyjny”, „sprzedaż premiowa”, „loteria promocyjna”, itp. oraz dookreśleniu jakie wiążą się z nią korzyści np. obniżka ceny, darmowe dodatkowe świadczenia, itp. w stosunku do standardowej oferty. 9 Spółka reklamując przedmiotowe promocje na swojej stronie internetowej, nie podaje żadnych informacji wskazujących na to, jakie korzyści dla konsumenta wiążą się ze skorzystaniem z takiej promocji np. obniżonej w stosunku do standardowej oferty ceny za pobyt w ośrodku wypoczynkowym. Co więcej na stronie internetowej, nie ma w ogóle wskazanych cen poszczególnych ofert promocyjnych. Tak jak wskazano wyżej, w rubryce „cena apartamentu za 1 tydz.” widnieje jedynie informacja: „na zapytanie”. Bazując na wskazanych przez Spółkę informacjach konsument nie ma możliwości jakiegokolwiek skalkulowania atrakcyjności takiej promocji w stosunku do jej standardowego odpowiednika. Nie zasługują na uwzględnienie wyjaśnienia złożone przez Spółkę (pismo z dnia 23 września 2008 r., data doręczenia: 2 października 2008 r.), że promocją w tym przypadku jest obniżenie ceny pobytu za tydzień zakwaterowania, którą klient może poznać dzwoniąc do Spółki. Spółka decydując się na reklamowanie na swojej stronie internetowej promocji powinna bowiem respektować obowiązki informacyjne określone przez bezwzględnie obowiązujące przepisy prawa. Mając powyższe na uwadze, należy stwierdzić, że dochodzi w tym przypadku do naruszenia art. 9 ust. 2 pkt 2 usude. W piśmie z dnia 8 stycznia 2009 r. (data doręczenia: 16 stycznia 2009 r.), Spółka poinformowała o zaniechaniu stosowania ww. praktyki. Z informacji posiadanych przez 8 Zgodnie z art. 6 b) Dyrektywy 2000/31/WE w sprawie niektórych aspektów prawnych usług społeczeństwa informacyjnego, w szczególności handlu elektronicznego w ramach rynku wewnętrznego (dyrektywa o handlu elektronicznym), poza innymi wymaganiami dotyczącymi informacji przewidzianymi przez prawo wspólnotowe Państwa Członkowskie zapewniają, żeby informacje handlowe, które stanowią część usługi społeczeństwa informacyjnego lub które stanowią taką usługę, spełniały co najmniej następujące warunki: (…) osoba fizyczna lub prawna, w imieniu której udziela się informacji handlowej, jest wyraźnie rozpoznawalna; 9 Tak X. Konarski, Komentarz … , s. 54 i nast 13 Prezesa Urzędu, wynika jednak, że na stronie internetowej Spółki w dalszym ciągu reklamowane są przedmiotowe promocje. - dowód: wydruki ze strony internetowej Spółki 2.3. Niniejsze postępowanie zostało wszczęte m.in. pod zarzutem umieszczania przez Spółkę na swojej stronie internetowej nieprawdziwych informacji wskazujących, iż partnerem Holiday Travel Center Sp. z o.o. jest Organisation for Timeshare in Europe (OTE). Zgodnie z art. 5 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 upnpr, nieuczciwą praktyką rynkową jest działanie wprowadzające konsumentów w błąd polegające na rozpowszechnianiu nieprawdziwych informacji. Podejmując się charakterystyki ww. regulacji, należy pokreślić, iż przepis art. 4 ust. 1 upnpr, uznaje za nieuczciwą taką praktykę rynkową, która jest sprzeczna z dobrymi obyczajami i w istotny sposób zniekształca lub może zniekształcić zachowanie rynkowe przeciętnego konsumenta przed zawarciem umowy, w trakcie jej zawierania lub po zawarciu. Przedmiotowy przepis stanowi klauzulę generalną, która na okoliczność stosowania danej praktyki będzie podlegała stosownej konkretyzacji. Zgodnie z przepisami upnpr nieuczciwe praktyki rynkowe dzielą się na wprowadzające w błąd oraz agresywne praktyki rynkowe (art. 4 ust. 2 upnpr). Praktyki rynkowe wprowadzające w błąd mogą przybrać postać czynną tj. polegać na działaniu (art. 5 upnpr) lub bierną, tj, polegać na zaniechaniu (art. 6 upnpr) wprowadzającym w błąd. Do uznania wyżej wymienionych praktyk wprowadzających w błąd za nieuczciwe praktyki rynkowe należy badać je poprzez pryzmat klauzuli generalnej zamieszczonej w art. 4 ust. 1 upnpr. Oznacza to, iż by wykazać, że stosowane przez danego przedsiębiorcę praktyki stanowią nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu przepisów upnpr, należy odnieść się zarówno do definicji praktyki wprowadzającej w błąd (art. 5 upnpr), jak i do ogólnej definicji nieuczciwej praktyki rynkowej z art. 4 ust. 1 upnpr. W doktrynie przyjmuje się, że praktyki rynkowe wprowadzające w błąd to te, które oddziaływują na sferę decyzyjną konsumenta, prowadząc do zniekształcenia jego decyzji rynkowych. Wykluczają tym samym możliwość podjęcia przez niego świadomej decyzji. Należy zatem uznać, że to one posiadają szczególną moc sterowania wyborem adresata 10 . Za praktykę rynkową wprowadzającą w błąd uznaje się zarówno praktykę, której stosowanie prowadzi do rzeczywistego wprowadzenia w błąd, jak również taką, która tylko potencjalnie może wywrzeć taki skutek w odniesieniu do przeciętnego konsumenta. Musi ona zatem posiadać moc kierowania wyborem konsumenta w postaci potencjalnej lub realnej możliwości wpływu na podjęcie przez konsumenta decyzji dotyczącej umowy 11 . Podkreślić należy, ze przekazywana konsumentom informacja powinna być rzetelna, jasna i pełna. Prawo do informacji (o wskazanych powyżej cechach) jest zasadniczym prawem konsumenta, polegającym na uzyskaniu wiedzy o przedmiocie i warunkach transakcji (o warunkach uczestnictwa w rynku), do uzyskania w ten sposób podstaw oceny sytuacji rynkowej i swobodnego podjęcia decyzji, a więc świadomego odgrywania w nim roli "biernego podmiotu ekonomicznego" 12 . Podawanie przez przedsiębiorcę fałszywych informacji prowadzi do wywołania mylnego (niezgodnego z rzeczywistym stanem rzeczy) wyobrażenia 10 R. Stefanicki, Nieuczciwe praktyki handlowe w świetle prawodawstwa Unii Europejskiej: dyrektywa 2005/29/WE , s. 155.. 11 E. Nowińska, M. du Vall, Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Komentarz , Warszawa 2007, s. 158; M. Sieradzka, Komentarz do ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz.U.07.171.1206) , [w:] M. Sieradzka, Ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym. Komentarz , Oficyna, 2008. 12 E. Łętowska, Prawo umów konsumenckich , Warszawa 2002, s. 215 i nast. 14 o nabywanym produkcie, co w konsekwencji prowadzi do upośledzenia wyboru rynkowego konsumenta w postaci podjęcia (lub możliwości) decyzji dotyczącej umowy, której nie podjąłby, gdyby nie doszło do wprowadzenia w błąd. Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowego stanu faktycznego należy zważyć na następujące okoliczności. OTE jest organizacją utworzoną w 1998 r., zrzeszającą podmioty działające w branży timeshare. Promuje ona uczciwą konkurencję oraz wysokie standardy oferowanych usług. OTE zrzesza ponad 130 członków w całej Europie: deweloperów, ośrodki timesharingowe, organizacje wymiany, firmy zarządzające i marketingowe, powierników, banki oraz firmy zajmujące się rynkiem wtórnym. OTE opracowała własny ścisły kodeks etyki, do którego przestrzegania są zobowiązani wszyscy jej członkowie 13 . Przynależność danego podmiotu do ww. organizacji jest więc dla konsumenta gwarancją jego rzetelności oraz wysokiej jakości oferowanych usług. Z informacji uzyskanych przez Prezesa Urzędu w ramach postępowania wyjaśniającego (pismo Spółki z dnia 1 lutego 2008 r., data doręczenia 8 lutego 2008 r.) wynika, że Spółka nie jest członkiem OTE, a jedynie aktualnie zabiega o takie członkostwo. Spółka nie ma także żadnych umów zawartych z tą organizacją. W piśmie z dnia 23 września 2008 r. (data doręczenia: 2 października 2008 r.) Spółka podniosła, że zgodnie z definicją podaną przez słownik Języka Polskiego PWN, słowo „partner” oznacza: 1. współuczestnika gry, rozmowy, zabawy lub jakiegoś przedsięwzięcia, 2. osobę, którą traktuje się jako równa sobie. Spółka używa więc słowa „partner” w ww. znaczeniu. Zdaniem Spółki argumentem przemawiającym za tym, że jest ona partnerem OTE, jest okoliczność, że Spółka bierze udział we wspólnym przedsięwzięciu w postaci uczestnictwa jako jeden z podmiotów organizacji wakacji w systemie timeshare. Ponadto, jest ona zapraszana przez OTE na konferencje i w nich uczestniczy. Zdaniem Spółki współpracuje ona z OTE również dlatego, że niektóre firmy z nią współpracujące należą do OTE i jako członkowie OTE muszą one przestrzegać pewnych standardów. Jako dowód prawdziwości swoich twierdzeń Spółka przedstawiła wydruk będący potwierdzeniem rejestracji udziału w seminarium organizowanym przez OTE. W opinii Prezesa Urzędu złożone przez Spółkę wyjaśnienia oraz ww. dowód nie zasługują na uwzględnienie. Sam fakt, że Spółka, tak jak OTE działa w branży timeshare nie stanowi bowiem dostatecznego argumentu do przyjęcia tezy, iż OTE jest partnerem Spółki. Analogicznie tłumaczenie, że niektóre z firm współpracujących ze Spółką są członkami OTE nie powoduje wcale, ze Spółka staje się „automatycznie” partnerem tej organizacji. Jeśli zaś chodzi o argument Spółki, że jest ona zapraszana na spotkania organizowane przez OTE, dowód w postaci jednorazowego uczestnictwa w organizowanym przez OTE seminarium, jest całkowicie nieprzekonywujący. Po pierwsze dlatego, że nie wynika z niego, że OTE wystosowało do Spółki indywidualne zaproszenie na seminarium, po drugie z informacji posiadanych przez Prezesa Urzędu wynika, że było to tzw. otwarte spotkanie, w którym mógł uczestniczyć każdy, kto wyraził taką wolę i wniósł na rzecz OTE stosowną opłatę. - dowód: wydruk ze strony internetowej: http://www.regonline.com/Checkin.asp?EventId=124896 Spółka tak jak każdy zainteresowany, dokonała zgłoszenia i wpłaciła określoną cenę za uczestnictwo w seminarium. Ponadto, OTE zróżnicowało potencjalnych uczestników poprzez zastosowanie różnych stawek cenowych. Podmioty nie będące członkami OTE (w 13 Zob. www.ote-info.com 15 tym Spółka) były zobowiązane do uiszczenia wyższej opłaty możliwość uczestniczenia w seminarium. Mając powyższe na uwadze, pomimo braku legalnej definicji słowa „partner” używanie przez Spółkę takiego pojęcia w odniesieniu do OTE jest w opinii Prezesa Urzędu nadużyciem. Pomijając okoliczność, że Spółka nie jest w ogóle członkiem OTE, nie przedstawiła ona żadnych dowodów na jakąkolwiek współpracę czy też pozostawanie w jakichkolwiek innych stosunkach. Poprzez używanie takiego sformułowania, Spółka korzysta natomiast z renomy, jaką posiada ww. organizacja. W konsekwencji, podawanie informacji o partnerstwie może sugerować konsumentom, iż Spółka spełnia wszystkie wymogi stawiane członkom OTE i przestrzega wysokich standardów wyznaczonych przez tą organizację w swoim kodeksie etyki. Informacja taka może więc stanowić dla konsumenta istotną zachętę do wybrania spośród innych przedsiębiorców świadczących podobne usługi oferty Spółki. Konsument może się bowiem kierować mylnym przeświadczeniem, że Spółka współpracuje z organizacją, która dba o rzetelność obrotu oraz wysoką jakość usług timeshare. Należy nadmienić, iż dla konsumenta istotnym faktem jest bezpieczeństwo i pewność związane z podejmowanymi przez niego decyzjami. Decyzja o zawarciu umowy ze Spółką wiąże się z koniecznością zaangażowania dużych kwot pieniężnych (do kilku tysięcy euro). Dlatego też konsument dokonując wyboru kontrahenta, aby zmniejszyć wystąpienie ryzyka niewykonania lub nienależytego wykonania przez niego umowy, bierze pod uwagę nie tylko atrakcyjność danej oferty, ale również kieruje się opinią jaką dany przedsiębiorca posiada na rynku. Ponadto, z wyjaśnień Spółki wynika (pismo z dnia 22 listopada 2007 r., data doręczenia: 27 listopada 2007 r.), że aktualnie Spółka nie zawiera w ogóle umów timeshare w rozumieniu ustawy z dnia 13 lipca 2000 r. o ochronie nabywców prawa korzystania z budynku lub pomieszczenia mieszkalnego w oznaczonym czasie w każdym roku oraz o zmianie ustaw Kodeks cywilny, Kodeks wykroczeń i ustawy o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. Nr 74, poz. 855 z późn. zm.), dalej jako: „ustawa o timeshare”, która jest w Polsce podstawowym aktem prawnym regulującym problematykę związaną z timeshare. Co więcej, zdecydowana ilość umów zawieranych przez Spółkę to umowy zawierane na 35 miesięcy, co powoduje ze nie ma do nich zastosowania ustawa o timeshare, która nakłada na przedsiębiorcę liczne obowiązki i przyznaje konsumentom szereg uprawnień. Ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym posługuje się pojęciem przeciętnego konsumenta. To w odniesieniu do przeciętnego konsumenta powinna być dokonywana ocena każdej praktyki rynkowej, w tym praktyki polegającej na działaniu wprowadzającym w błąd. Będące przedmiotem niniejszego rozstrzygnięcia działanie Spółki polegające na umieszczeniu na stronach internetowych informacji, że partnerem Spółki jest OTE należy ocenić z punktu widzenia przeciętnego konsumenta. Należy zbadać, czy przeciętny konsument mógł zostać wprowadzony w błąd poprzez przedmiotowe działania, tzn. czy mógł na podstawie otrzymanej informacji powziąć błędne przekonanie, że OTE jest partnerem Spółki i na tej podstawie był skłonny zainteresować się jej ofertą. W celu dokonania ustalenia niezbędne staje się przeanalizowanie definicji przeciętnego konsumenta w oparciu o przepisy upnpr z uwzględnieniem orzecznictwa ETS, orzecznictwa polskich sądów oraz poglądów doktryny. Definicja przeciętnego konsumenta zamieszczona w upnpr jest wynikiem dorobku orzeczniczego Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Zgodnie z art. 2 pkt 8 upnpr przez przeciętnego konsumenta rozumie się konsumenta, który jest dostatecznie dobrze poinformowany, uważny i ostrożny. Oceny tej powinno dokonać się z uwzględnieniem czynników społecznych, kulturowych, językowych i przynależności danego konsumenta do szczególnej grupy konsumentów. Przez co rozumie się dającą się jednoznacznie zidentyfikować grupę konsumentów, szczególnie podatną na oddziaływanie praktyki rynkowej lub na produkt, którego praktyka rynkowa dotyczy, ze względu na szczególne 16 cechy, takie jak wiek, niepełnosprawność fizyczna czy umysłowa. Stopniowy rozwój orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości doprowadził do utrwalenia modelu konsumenta jako konsumenta rozważnego, przeciętnie zorientowanego, mającego prawo do rzetelnej informacji niewprowadzającej w błąd, zawierającej wszelkie niezbędne dane wynikające z funkcji i przeznaczenia danego towaru. Informacje umieszczone przez Spółkę na stronie internetowej były skierowane do nieograniczonej liczby odbiorców, potencjalnych klientów. Istnienie prawdopodobieństwa, iż z ww. informacjami będą zapoznawały się osoby zainteresowane branżą związaną z usługami timeshare z uwagi chęć zakupu takich usług, nie jest wystarczające do wyodrębnienia wspólnej cechy odbiorców przedmiotowej informacji. Wśród osób poszukujących odpowiedniej dla nich oferty sprzedaży lokalu mieszkalnego będą zarówno osoby znające rynek dobrze jak i te, które w swoich poszukiwaniach stawiają pierwsze kroki. Oznacza to, iż przyjmując model przeciętnego konsumenta na potrzeby niniejszego rozstrzygnięcia należy pominąć przesłankę segmentacji. Przeciętnego konsumenta należy rozumieć jako dostatecznie dobrze poinformowanego, uważnego i ostrożnego przy uwzględnieniu czynników społecznych, kulturowych i językowych - charakterystycznych dla polskiego konsumenta. Wskazanie na cechy takie jak dostateczne poinformowanie, uwaga oraz ostrożność określa pewien zespół cech mentalnych konsumenta (jego „przeciętność”), polegającą na tym, że z jednej strony można wymagać od niego pewnego stopnia wiedzy i orientacji w rzeczywistości. Z drugiej st rony nie można jednak uznać, że jego wiedza jest kompletna i profesjonalna oraz że konsument nie ma prawa pewnych rzeczy nie wiedzieć. Przeciętny konsument nie posiada wiedzy specjalistycznej w danej dziedzinie, ale przede wszystkim rozumie kierowane do niego informacje i potrafi je wykorzystać do podjęcia świadomej decyzji dotyczącej produktu. Nie jest naiwny, ale z drugiej strony nie potrafi ocenić sytuacji tak jak profesjonalista. Niemniej jednak nawet ostrożny, uważny konsument ma prawo do rzetelnej informacji, która przy założeniu dokonania z jego strony aktów staranności celem zrozumienia istoty kierowanych do niego przez przedsiębiorcę informacji, nie będzie wprowadzać w błąd. W niniejszej sprawie należy wskazać, iż przeciętny konsument poszukujący odpowiadającej mu oferty, nawet posiadając rozeznanie na rynku, powinien i spodziewa się, iż umieszczone na stronach internetowych są prawdziwe i godne zaufania. Tym bardziej, iż nie ma on w praktyce możliwości łatwego ich zweryfikowania. Podanie przez Spółkę nieprawdziwych informacji mogło więc wywołać u niego błędne przekonanie i w konsekwencji wypaczyć jego proces decyzyjny w zakresie związania się z ofertą Spółki. Reasumując, należy stwierdzić, iż dochodzi w tym przypadku do naruszenia art. art. 5 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 upnpr. 2.4. Niniejsze postępowanie zostało wszczęte m.in. pod zarzutem wprowadzania konsumentów w błąd, co do istotnych cech stosowanej przez Spółkę „Umowy Członkowskiej” w zakresie jej nazwy, czasu trwania oraz zakresu odpowiedzialności stron za jej wykonanie lub nienależyte wykonanie. Zgodnie z art. 5 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 upnpr, nieuczciwą praktyką rynkową jest działanie wprowadzające w błąd, polegające na rozpowszechnianiu prawdziwych informacji w sposób mogący wprowadzić konsumentów w błąd. Wskazana regulacja odnosi się do takich praktyk rynkowych, które dotyczą wprawdzie podawania przez przedsiębiorcę prawdziwych informacji, lecz sposób (okoliczności) ich przekazania powoduje, że mogą przyczynić się do wywołania mylnego wyobrażenia po stronie konsumentów. Zatem prawdziwe informacje będą uznane za 17 wprowadzające konsumentów w błąd, jeżeli są sformułowane w sposób dwuznaczny. Również informacje pozbawione pewnych faktów, które powinny być podane do wiadomości konsumentów, należy uznać za wprowadzające w błąd 14 . Konsument ma prawo do kompletnej i jednoznacznej informacji w sprawach mających istotne znaczenie dla zabezpieczenia jego interesu prawnego w warunkach globalizacji (masowości) obrotu prawnego i wielości ofert na rynku, które nie zawsze posługują się prawdziwymi i pełnymi informacjami, a niekiedy wprowadzają w błąd lub w sposób ukryty godzą w indywidualny i zbiorowy interes konsumentów. W związku z powyższym, z wprowadzeniem w błąd będziemy mieć do czynienia zarówno wtedy, gdy przedsiębiorca podaje informacje obiektywnie prawdziwe, ale zawierające wieloznaczne określenia, jak też pomija (zataja, ukrywa) pewne dane 15 . Reasumując, jeżeli udzielenie prawdziwych informacji nastąpi w taki sposób, który będzie prowadził do zniekształcenia decyzji konsumenta, to mamy do czynienia z praktyką wprowadzającą w błąd. Jeśli zaś chodzi, o regulację w postaci klauzuli generalnej z art. 4 ust. 1 upnpr oraz charakterystyki modelu przeciętnego konsumenta z art. 2 pkt 8 upnpr, aktualność zachowują rozważania z pkt. 2.3. niniejszej decyzji. W przedmiotowym stanie faktycznym, Spółka zawiera z konsumentami umowy pt. „Umowa Członkowska”, których czas trwania wynosi od 35 miesięcy do kilkudziesięciu lat. W umowie Spółka zamieszcza informację, iż członkostwo upoważnia do korzystania z apartamentów Klubu Viva Club, zgodnie z podanym w umowie zakresem i wzorcem umowy „Ogólne Warunki”. Jednocześnie we wzorcu umowy „Ogólne Warunki”, który stanowi integralną część Umowy Członkowskiej, Spółka umieściła postanowienia o treści: Pkt I.2: HTC Gwarantuje Kandydatom przyjęcie do VC na okres (…) od daty zawarcia niniejszej umowy, niezwłocznie po dokonaniu przez nich wpłat określonych w Umowie Członkowskiej (…). Dokonanie tych wpłat zostanie skwitowane przez HTC wydaniem dokumentu o nazwie „Certyfikat” (…). Dodatkowo Kandydaci otrzymają dokument o nazwie „Holiday Ownership Certyficate” wystawiony przez Klub Viva Club. Pkt I.3: (…) Doręczenie „Certyfikatu” stanowi dowód wykonania świadczenia wzajemnego i wyczerpuje wykonanie zobowiązań HTC w ramach niniejszej umowy . Pkt II: Prawo właściwe po wykonaniu umowy. Od momentu uzyskania przez Kandydatów „Holiday Ownership Certyficate”, wszelkie roszczenia kierowane będą do właściciela Klubu zgodnie z jurysdykcją. W opinii Prezesa Urzędu taka konstrukcja umowy może wprowadzać konsumentów w błąd, co do jej istotnych cech tj. jej charakteru, jak i okoliczności, kto jest de facto jej stroną oraz podmiotem odpowiedzialnym względem konsumenta za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy przez cały okres jej obowiązywania. Spółka informuje bowiem w samej umowie, iż jest to „Umowa Członkowska”, a członkostwo upoważnia do korzystania z określonych nieruchomości należących do jej kontrahenta przez wskazany w niej okres czasu, podczas gdy z treści wzorca umowy stosowanego przez Spółkę można wyprowadzić wniosek, iż jest to w rzeczywistości jedynie umowa pośrednictwa pomiędzy konsumentem, a Hayward Ventures Limited (dzierżawca klubu Viva Club), na podstawie której HTC zobowiązuje się jedynie do zapewnienia konsumentowi członkostwa w klubie Viva Club. Spółka informuje w umowie, że trwa ona w zależności od umowy od 35 miesięcy do kilkudziesięciu lat, podczas gdy termin ten jest czasem trwania Holiday Ownership Certyficate wystawionego przez Hayward Ventures Limited, który jest potwierdzeniem prawa 14 M. Sieradzka, Komentarz do ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz.U.07.171.1206) , [w:] M. Sieradzka, Ustawa o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym. Komentarz , Oficyna, 2008. 15 Wyrok ETS z dnia 16 stycznia 1992 r. w sprawie Nissan, C-373/90, Zb. Orz. 1992, s. I-00131 . 18 do pobytów w określonych ośrodkach wczasowych. Natomiast wszelkie zobowiązania Spółki wynikające z umowy istnieją de facto do czasu wydania przez nią ww. Certyfikatu. Po tym okresie podmiotem odpowiedzialnym za niewykonanie lub nienależyte wykonanie umowy nie jest Spółka lecz inny podmiot – kontrahent Spółki. Informowanie więc w treści umowy, że umowa zawarta z HTC jest umową członkowską, upoważniająca do korzystania z apartamentów Viva Club może sugerować konsumentom, że to Spółka jest stroną odpowiedzialną za jej wykonanie tj. zapewnienie pobytu przez czas w niej określony. W rzeczywistości zobowiązania Spółki ograniczają się do wystawienia Certyfikatu oraz przekazania Holiday Ownership Certficate wystawionego przez jej kontrahenta. Dlatego też takie nazwanie umowy oraz podawanie ww. informacji wprowadza element niejasności, co do tego jaki charakter ma ww. umowa, kto jest jej stroną oraz podmiotem odpowiedzialnym za jej wykonanie. Mając na uwadze czas trwania zobowiązania (od kilku do kilkudziesięciu lat), wysokie kwoty wpłacane przez konsumentów tytułem wykonania umowy (kilka tysięcy euro) oraz zastrzeżenie przez Spółkę, iż podmiotem odpowiedzialnym za wykonanie umowy jest inny niż ona przedsiębiorca zagraniczny (siedziba znajduje się na Brytyjskich Wyspach Dziewiczych), a także inne niż polskie prawo mające zastosowanie przez cały okres obowiązywania Holiday Ownership Certyficate (zgodnie z pkt. 4 tego dokumentu zasady dzierżawy tymczasowej własności podlegają przepisom prawa Brytyjskich Wysp Dziewiczych), każdy element takiej umowy powinien być sformułowany w sposób precyzyjny i transparentny, tak aby wyeliminować wszelkie niejednoznaczności, co do jej istotnych cech. Mając powyższe na uwadze, stosowanie tak skonstruowanych umów może stanowić nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 5 ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 5 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 upnpr, jako działanie wprowadzające w błąd, polegające na rozpowszechnianiu prawdziwych informacji w sposób mogący wprowadzić konsumentów w błąd. Ad. 3. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nie podaje definicji „zbiorowego interesu konsumentów”, wskazując jednak w przepisie art. 24 ust. 3, że nie jest nim suma indywidualnych interesów konsumentów. Naruszenie zbiorowego interesu konsumentów oznacza zatem narażenie na uszczerbek interesów znacznej grupy lub wszystkich konsumentów, poprzez stosowaną przez przedsiębiorcę praktykę, obejmującą tak działania, jak i zaniechania. Ponadto, godzenie w zbiorowe interesy konsumentów może polegać zarówno na ich naruszeniu, jak i na zagrożeniu ich naruszenia. O tym, czy naruszony został interes zbiorowy, nie zawsze przesądza kryterium ilościowe, ponieważ niekiedy jeden ujawniony przypadek naruszenia prawa konsumenta może być przejawem stosowanej praktyki naruszającej interes zbiorowy. W jednym z orzeczeń Sąd Najwyższy stwierdził, iż nie jest zasadne uznawanie, że postępowanie z tytułu naruszenia ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów można wszcząć tylko wtedy, gdy zagrożone są interesy wielu odbiorców, a nie jest to możliwe w sytuacji, gdy pokrzywdzonym jest tylko jeden konsument. Wydawane orzeczenie ma bowiem wymiar znacznie szerszy, pełni także funkcję prewencyjną, służy bowiem ochronie także nieograniczonej liczbie potencjalnych konsumentów . 16 Dla stwierdzenia naruszenia zbiorowych interesów konsumentów istotne jest ustalenie, że konkretne działanie przedsiębiorcy nie ma ściśle określonego adresata, lecz jest kierowane do nieoznaczonego z góry kręgu podmiotów. Oznacza to, że nie ilość faktycznych, potwierdzonych naruszeń, ale przede wszystkim ich charakter, a w związku z tym możliwość (chociażby tylko potencjalna) wywołania negatywnych skutków wobec określonej 16 Wyrok SN z dnia 12 września 2003 r., I CKN 504/01; 19 zbiorowości przesądza o naruszeniu zbiorowego interesu. W niniejszej sprawie bez wątpienia mamy do czynienia z naruszeniem praw potencjalnie nieograniczonej liczby konsumentów. Prezes Urzędu podejmując rozstrzygnięcie zawarte w niniejszej decyzji nie opierał się zatem na indywidualnych przypadkach przedstawianych przez konsumentów, a wziął pod uwagę działania Spółki odnoszące się do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów, a więc pewnej, potencjalnie nieograniczonej liczby konsumentów. W omawianym przypadku naruszenie przejawia się w reklamowaniu promocji pobytów w ośrodkach wczasowych bez wskazania jej organizatora oraz opisu, podawaniu nieprawdziwych informacji, że OTE jest partnerem Spółki oraz wprowadzaniu konsumentów w błąd co do istotnych cech zawieranych umów. Takie praktyki Spółki zostały uznane przez Prezesa Urzędu za bezprawne. Zbiorowy interes realizuje się natomiast poprzez fakt, iż potencjalnie wszyscy odbiorcy informacji zawartych na stronie internetowej Spółki (nieograniczona liczba konsumentów, nie tylko klientów Spółki) zostali dotknięci przedmiotowym naruszeniem. Jeśli zaś chodzi o zawierane przez Spółkę umowy, miały postać jednolitego wzorca, co oznacza, że potencjalny konsument chcący zawrzeć taką umowę nie miał wpływu na zawarte w niej informacje i postanowienia. Bezprawne działania Spółki odnosiły się zatem do zbiorowości tych konsumentów, dla których skutek w ww. postaci był wspólny. Rozstrzygnięcie podejmowane w niniejszej sprawie w ramach realizacji interesu publicznego nie dotyczy więc sytuacji pojedynczych konsumentów, lecz służy przeciwdziałaniu zaburzeniom występującym na rynku, w rozumieniu negatywnych zjawisk naruszających jego prawidłowe funkcjonowanie. Podejmowane przez Prezesa Urzędu działania mają przeciwdziałać tak rozumianym dysfunkcjom rynkowym także poprzez kształtowanie właściwych postaw rynkowych, wyznaczając wymagane i oczekiwane standardy zachowań uczestników rynku. Interes konsumentów należy rozumieć jako interes prawny (a nie faktyczny), a więc uznany przez ustawodawcę na zasługujący na ochronę i zabezpieczenie. W literaturze przedmiotu zwraca się uwagę, iż określenie stałego czy zamkniętego katalogu interesów konsumentów nie jest możliwe, ani też zasadne. 17 Naruszenie zbiorowego interesu konsumentów powiązane jest z naruszeniem interesów gospodarczych konsumentów. Pod tym pojęciem należy rozumieć zarówno naruszenie interesów stricte ekonomicznych (o wymiarze majątkowym), jak również prawo konsumentów do uczestniczenia w przejrzystych i niezakłóconych przez przedsiębiorcę warunkach rynkowych, zapewniających konsumentom dokonywanie transakcji handlowych z przedsiębiorcami przy całkowitym zrozumieniu rzeczywistego sensu ekonomicznego i prawnego warunków dokonywanych czynności na etapie przedkontraktowym oraz w czasie wykonywania umowy, czego urzeczywistnieniem jest m.in. abstrakcyjnie pojmowane prawo do rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji w komunikacji pomiędzy przedsiębiorcą a konsumentem. W tym też aspekcie w niniejszej sprawie nastąpiło naruszenie interesu gospodarczego konsumentów poprzez skierowanie do konsumentów błędnych, co do istoty ich treści, przekazów na stronie internetowej oraz w umowach. Wskazując na interes konsumentów, jaki został naruszony poprzez bezprawne działanie Spółki, zdaniem Prezesa Urzędu, oprócz interesu stricte ekonomicznego (zainteresowanie się ofertą Spółki pod wpływem informacji na stronie internetowej oraz wprowadzająca w błąd konstrukcja umów) zasadnym jest w niniejszej sprawie uwzględnienie naruszenia interesu pozaekonomicznego rozumianego jako nierzetelność i wprowadzenie w błąd. 18 Wobec powyższego, praktyka Spółki godziła w podstawowe prawo konsumentów, 17 M. Szydło, Publicznoprawna ochrona zbiorowych interesów konsumentów , Monitor Prawniczy 2004/17/791; 18 E. Łętowska, Prawo umów konsumenckich , Warszawa 2002 r., s. 341 20 jakim jest prawo do rzetelnej i prawdziwej informacji, której konsument może oczekiwać od przedsiębiorcy. II. Rozstrzygnięcie w pkt. II sentencji decyzji. Umorzenie postępowania. 1. Stosownie do art. 83 w związku z art. 84 uokik, w sprawach w niej nieuregulowanych, do postępowania przed Prezesem Urzędu stosuje się – z wyłączeniem spraw dotyczących dowodów – przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Z kolei dyspozycja art. 105 § 1 k.p.a. stanowi, iż organ administracji państwowej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Umorzenie postępowania na tej podstawie jest obligatoryjne, co oznacza, iż ustalenie przesłanki bezprzedmiotowości postępowania stwarza obowiązek zakończenia postępowania w danej instancji przez jego umorzenie, ponieważ brak jest podstaw do rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. Dalsze prowadzenie postępowania w takim przypadku stanowiłoby o jego wadliwości, mającej istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić przy tym należy, iż przesłanka umorzenia postępowania może istnieć jeszcze przed wszczęciem postępowania, co zostanie ujawnione w toczącym się postępowaniu, a może ona powstać także w czasie trwania postępowania, a więc w sprawie już zawisłej przed organami administracyjnymi. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2003 r. (sygn. akt III SA 2225/01) bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a w związku z tym nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. 2. W niniejszej sprawie Prezes Urzędu postawił Spółce zarzut stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, polegającej na reklamowaniu na swojej stronie internetowej promocji w zakresie pobytów w ośrodkach wczasowych bez wskazania informacji dotyczących zakresu odpowiedzialności organizatora promocji, co mogło stanowić naruszenie art. 9 ust. 2 pkt 3 usude i jako naruszenie zbiorowych interesów konsumentów mogło zostać uznane za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 2 uokik. Zgodnie z art. 9 ust. 2 pkt 3 usude, informacja handlowa zawiera wszelkie informacje, które mogą mieć wpływ na określenie zakresu odpowiedzialności stron, w szczególności ostrzeżenia i zastrzeżenia. W doktrynie przyjmuje się, że chodzi tu o wszelkiego rodzaju zastrzeżenia typu: „oferta nie dla konsumentów”, „oferta skierowana do osób mających miejsce zamieszkania na …”. Umieszczania tego rodzaju zastrzeżeń istotne jest dla usługodawców, którym zależy na skierowaniu swojej informacji handlowej tylko do określonego kręgu podmiotów np. przedsiębiorców czy osób mających miejsce zamieszkania na terytorium innych krajów. Precyzyjne określenie tego kręgu (właśnie poprzez umieszczenie stosownych zastrzeżeń) może istotnie wpłynąć na treść praw i obowiązków stron np. wyłączenie zastosowania ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów 19 . Po przeprowadzeniu w toku postępowania administracyjnego dalszej analizy należy stwierdzić, iż Spółka nie miała obowiązku zamieszczania żadnych informacji określonych w art. 9 ust. 2 pkt 3 usude z uwagi na fakt, iż znajdująca się na jej stronie internetowej promocja nie podlegała żadnym ograniczeniom przedmiotowym oraz podmiotowym, które mogłyby mieć wpływ na zakres odpowiedzialności stron. Spółka podkreślała wprawdzie (pismo z dnia 19 Tak X. Konarski, Komentarz… , s. 110 i nast. 21 23 września 2008 r. – data doręczenia 2 października 2008 r., pismo z dnia 8 stycznia 2009 r. – data doręczenia: 16 stycznia 2009 r.), że wszelkie informacje handlowe zamieszczone na jej stronie internetowej skierowane są wyłącznie do osób, które już są klientami Spółki, lecz nie wpływa to w żadnym stopniu na zakres jej odpowiedzialności. Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż niewskazanie przez Spółkę informacji dotyczących zakresu odpowiedzialności organizatora promocji nie może być poczytane za stosowanie praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 2 uokik, a zatem prowadzenie postępowania w omawianym zakresie stało się bezprzedmiotowe. 3. W niniejszej sprawie Prezes Urzędu, postawił Spółce zarzut stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, polegającej na umieszczaniu na stronie internetowej Holiday Travel Center Sp. z o.o. nieprawdziwych informacji wskazujących, iż partnerami Holiday Travel Center Sp. z o.o. są: Resort Condominium International (RCI), Klub Atlas oraz Elite Club Resorts, co mogło stanowić nieuczciwą praktykę rynkową w rozumieniu art. 5 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 upnpr i wypełniać znamiona praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 3 uokik. Zgodnie z art. 5 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 upnpr, nieuczciwa praktyką rynkową jest działanie wprowadzające w błąd, polegające na rozpowszechnianiu nieprawdziwych informacji. Po przeprowadzeniu w toku postępowania administracyjnego analizy zgromadzonego materiału dowodowego w postaci dokumentów oraz informacji przekazanych przez Spółkę, należy stwierdzić, że podawane przez Spółkę informacje o partnerstwie z ww. podmiotami są prawdziwe. Odpowiadając na zarzut podawania nieprawdziwych informacji, że partnerem Spółki jest RCI, Spółka wyjaśniła (pismo z dnia 23 września 2008 r., data doręczenia: 2 października 2008 r.), że z RCI w 2003 r. podpisała umowę o współpracy. Jako dowody potwierdzające partnerstwo z RCI Spółka przedstawiła: - umowę „o kwatery RCI Europe” z dnia 21 listopada 2008 r. - pismo RCI z dnia 25 września 2008 r. – potwierdzające fakt zawarcia w 2003 r. ze Spółką umowy o współpracę, - zestawienie korespondencji e-mail z RCI z lat 2007-2008, - faktury oraz potwierdzenia rezerwacji od RCI. W tym samym piśmie Spółka wyjaśniła, że współpraca z Klubem Atlas polega obecnie na obsłudze sprzedażowej osób, które zakupiły produkt „Klub Atlas” tj. dokonywaniu rezerwacji, sprawdzaniu statusu klubowego, itp. Na potwierdzenie partnerstwa z Klubem Atlas Spółka przedstawiła korespondencję e-mail dotyczącą obsługi porezerwacyjnej osób, które zakupiły produkt „Klub Atlas” oferowany przez Klub Atlas. Jeśli zaś chodzi o współpracę z Elite Club Resorts, Spółka wyjaśniła, ze trwa ona od 4 lat i jest ona oparta na rezerwacjach dokonywanych w ośrodkach tego klubu na zasadzie on request. Na potwierdzenie partnerstwa z Elite Club Resorts Spółka przedstawiła zestawienie korespondencji e-mail z lat 2005 – 2008. W związku z powyższym, uznać należy, iż umieszczanie przez Spółkę na swojej stronie internetowej informacji wskazujących, iż partnerami Spółki są: Resort Condominium International (RCI), Klub Atlas oraz Elite Club Resorts, nie może być poczytane za stosowanie praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 ust. 2 pkt 2 uokik, a zatem prowadzenie postępowania w omawianym zakresie stało się bezprzedmiotowe. 22 Mając powyższe na uwadze, należało orzec jak w punkcie II sentencji. III. Rozstrzygnięcie w pkt III sentencji decyzji. Nałożenie kary pieniężnej. W punkcie IV sentencji Prezes Urzędu nałożył na Spółkę karę pieniężną w wysokości 12059 zł w tym: 1. 3015 zł z tytułu naruszenia zakazu, o jakim mowa w 24 ust. 2 pkt 2 uokik, w zakresie opisanym w pkt. I.1 sentencji niniejszej decyzji. 2. 3015 zł z tytułu naruszenia zakazu, o jakim mowa w 24 ust. 2 pkt 3 uokk, w zakresie opisanym w pkt. I.2 sentencji niniejszej decyzji. 3. 6029 zł z tytułu naruszenia zakazu, o jakim mowa w 24 ust. 2 pkt 3 uokik, w zakresie opisanym w pkt. I.3 sentencji niniejszej decyzji. Zgodnie z treścią art. 106 ust. 1 pkt 4) uokik, organ antymonopolowy może nałożyć na przedsiębiorcę, w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości nie większej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, jeżeli przedsiębiorca ten, choćby nieumyślnie dopuścił się stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 24 tejże ustawy. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów nie zawiera zamkniętego katalogu przesłanek, od których uzależniana jest wysokość nakładanych na przedsiębiorców kar. Norma prawna wynikająca z art. 111 uokik stanowi jedynie, iż przy ustalaniu wysokości kar pieniężnych, o których mowa między innymi w art. 106 należy uwzględnić w szczególności okres, stopień oraz okoliczności naruszenia przepisów ustawy, a także uprzednie naruszenie przepisów ustawy przy czym – stosownie do art. 130 uokik – przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej, o którym mowa w art. 111 uokik, uwzględnia się również okoliczność naruszenia przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080 z późn. zm.). Wskazać również należy, że kara pieniężna może być nałożona na przedsiębiorcę niezależnie od tego, czy dopuścił się naruszenia przepisów ustawy umyślnie, czy też nieumyślnie. Nałożona przez organ antymonopolowy kara powinna ponadto pełnić funkcję represyjną (tj. stanowić dolegliwość za naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów), a także prewencyjną, dyscyplinującą (tj. zapobiegać podobnym naruszeniom w przyszłości). W zależności od stopnia naruszenia przepisów ustawy, ustala się funkcję prewencyjną lub represyjną za wiodącą. W punkcie I.1, I.2 i I. 3 sentencji niniejszej decyzji Prezes Urzędu stwierdził stosowanie przez Spółkę praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, o jakich mowa w art. 24 ust. 2 pkt 2 i 3 uokik, co daje podstawy do nałożenia na Spółkę kary pieniężnej określonej w art. 106 ust. 1 pkt 4) uokik. Ponieważ w 2008 roku Spółka uzyskała przychód w wysokości 3014516,09 zł., maksymalna kara pieniężna, jaka może zostać nałożona na przedsiębiorcę w oparciu o ww. przepis wynosi 301 451,60 zł. Ustalając wymiar kary pieniężnej Prezes Urzędu w pierwszej kolejności dokonał oceny wagi stwierdzonych praktyk. W powyższym kontekście wzięto pod uwagę, iż stosowane przez Spółkę naruszenia zbiorowych interesów konsumentów mają miejsce zarówno na etapie przedkontraktowym (wprowadzanie w błąd poprzez podawanie nieprawdziwych informacji oraz poprzez podawanie prawdziwych informacji w sposób mogący wprowadzać w błąd) jak i na etapie zawierania umowy. Następnie Prezes Urzędu rozważył występującą w niniejszej sprawie okoliczność obciążającą, która miała wpływ na ostateczną wysokość kary. Prezes Urzędu nie 23 dopatrzył się natomiast żadnych przesłanek łagodzących, które mogłyby wpłynąć na ostateczną wysokość kary. Ad. 1. W niniejszej sprawie za naruszenie zakazu określonego w pkt I. 1 sentencji niniejszej decyzji Prezes Urzędu nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 3015 zł, co stanowi 0,1 % przychodu osiągniętego w 2008 roku. Podstawą obliczenia wysokości kary jest przychód przedsiębiorcy osiągnięty w roku poprzedzającym rok nałożenia kary tj. kwota 3014516,09 zł. Ustalając wymiar kary pieniężnej Prezes Urzędu w pierwszej kolejności dokonał oceny wagi stwierdzonej praktyki. Należy przyjąć, iż naruszenie nastąpiło na etapie przedkontraktowym i polegało na niewywiązaniu się przez Spółkę z ciążących na niej na mocy ustawy obowiązków informacyjnych związanych z prezentowaną na swojej stronie internetowej informacją handlową w postaci promocji pobytów w ośrodkach wypoczynkowych. Oznacza to, że zachowanie Spółki godziło w jedno z podstawowych praw konsumentów – prawo do rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji. Konsumenci zostali bowiem pozbawieni gwarantowanego prawem minimalnego zakresu informacji na temat prezentowanych przez Spółkę promocji, co w konsekwencji mogło mieć wpływ na podejmowane przez nich decyzje w przedmiocie ewentualnego zawarcia umowy. Oceniając wagę naruszenia Prezes Urzędu miał również na względzie, iż zakwestionowane praktyki wymierzone są we wszystkich konsumentów korzystających z usług Spółki, a zatem mają charakter powszechny. W związku z powyższym Prezes Urzędu uznał, iż natura naruszenia uzasadnia ustalenie wyjściowego poziomu kary pieniężnej na poziomie 0,1 % przychodu uzyskanego przez Spółkę w 2008 r. Kwota uzyskana w wyniku przeprowadzonych obliczeń stanowi tzw. kwotę bazową, która wynosi 3014,51 zł. Zdaniem Prezesa Urzędu, tak określona kara spełni zarówno rolę represyjną jako sankcja i dolegliwość za naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jak i prewencyjną, zapobiegającą ponownemu ich naruszeniu. Nie bez znaczenia jest też jej walor wychowawczy, w tym wymiar ogólny, odstraszający dla innych przedsiębiorców działających w branży przed podobnym naruszaniem słusznych interesów konsumentów. Biorąc od uwagę powyższe kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę jest adekwatna do okresu, stopnia oraz okoliczności naruszenia przepisów uokik stwierdzonych w pkt I.1 sentencji decyzji. Ad. 2. W niniejszej sprawie za naruszenie zakazu określonego w pkt I.2 sentencji niniejszej decyzji Prezes Urzędu nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 3015 zł, co stanowi 0,1 % przychodu osiągniętego w 2008 roku. Podstawą obliczenia wysokości kary jest przychód przedsiębiorcy osiągnięty w roku poprzedzającym rok nałożenia kary tj. kwota 3014516,09 zł. Ustalając wymiar kary pieniężnej Prezes Urzędu w pierwszej kolejności dokonał oceny wagi stwierdzonych praktyk. Należy przyjąć, iż naruszenie nastąpiło na etapie przedkontraktowym i polegało na podawaniu przez Spółkę na swojej stronie internetowej nieprawdziwych informacji dotyczących jej partnerów handlowych. Oznacza to, że zachowanie Spółki godziło w jedno z podstawowych praw konsumentów – prawo do rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji. W konsekwencji mogło to istotnie wpłynąć na 24 proces decyzyjny konsumenta w zakresie związania się z ofertą Spółki. Oceniając wagę naruszenia Prezes Urzędu miał również na względzie, iż zakwestionowane praktyki wymierzone są we wszystkich konsumentów korzystających z usług Spółki, a zatem mają charakter powszechny. W związku z powyższym Prezes Urzędu uznał, iż natura naruszenia uzasadnia ustalenie wyjściowego poziomu kary pieniężnej na poziomie 0,1 % przychodu uzyskanego przez Spółkę w 2008 r. Kwota uzyskana w wyniku przeprowadzonych obliczeń stanowi tzw. kwotę bazową, która wynosi 3014,51 zł. Zdaniem Prezesa Urzędu, tak określona kara spełni zarówno rolę represyjną jako sankcja i dolegliwość za naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jak i prewencyjną, zapobiegającą ponownemu ich naruszeniu. Nie bez znaczenia jest też jej walor wychowawczy, w tym wymiar ogólny, odstraszający dla innych przedsiębiorców działających w branży przed podobnym naruszaniem słusznych interesów konsumentów. Biorąc od uwagę powyższe kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę jest adekwatna do okresu, stopnia oraz okoliczności naruszenia przepisów uokik stwierdzonych w pkt I.2 sentencji decyzji. Ad. 3. W niniejszej sprawie za naruszenie zakazu określonego w pkt I.3 sentencji niniejszej decyzji Prezes UOKiK nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 6029,02 zł, co stanowi 0,2 % przychodu osiągniętego w 2008 roku. Podstawą obliczenia wysokości kary jest przychód przedsiębiorcy osiągnięty w roku poprzedzającym rok nałożenia kary tj. kwota 3014516,09 zł. Ustalając wymiar kary pieniężnej Prezes Urzędu w pierwszej kolejności dokonał oceny wagi stwierdzonych praktyk. Należy przyjąć, iż naruszenie nastąpiło na etapie zawierania umowy. Istotą tego etapu jest zachowanie przedsiębiorcy wobec konsumenta wyrażającego zamiar zawarcia kontraktu, polegające na naruszeniu przepisów prawa wpływające na treść kontraktu. W przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której konsument zainteresowany jest ofertą przedsiębiorcy polegającą na czasowym korzystaniu z apartamentów ośrodka wczasowego „Klub Viva Club”. Z kolei działanie przedsiębiorcy to stosowanie praktyki polegającej na opracowaniu wzorca umowy w sposób, który może wprowadzać konsumentów w błąd, co do jej istotnych cech. Brak jednoznacznego sformułowania treści umowy może przyczynić się po stronie konsumenta do mylnego wyobrażenia o rzeczywistych konsekwencjach wynikających z zawarcia umowy w szczególności w zakresie wynikających z niej wzajemnych praw i obowiązków. W konsekwencji sytuacja konsumentów została osłabiona. Oceniając wagę naruszenia Prezes Urzędu miał również na względzie, iż zakwestionowane praktyki wymierzone są we wszystkich konsumentów korzystających z usług Spółki, a zatem mają charakter powszechny. W związku z powyższym Prezes Urzędu uznał, iż natura naruszenia uzasadnia ustalenie wyjściowego poziomu kary pieniężnej na poziomie 0,2 % przychodu uzyskanego przez Spółkę w 2008 r. Kwota uzyskana w wyniku przeprowadzonych obliczeń stanowi tzw. kwotę bazową, która wynosi 6029 zł. Zdaniem Prezesa Urzędu, tak określona kara spełni zarówno rolę represyjną jako sankcja i dolegliwość za naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jak i prewencyjną, zapobiegającą ponownemu ich naruszeniu. Nie bez znaczenia jest też jej walor wychowawczy, w tym wymiar ogólny, odstraszający dla innych przedsiębiorców działających w branży przed podobnym naruszaniem słusznych interesów konsumentów. 25 Biorąc od uwagę powyższe kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę jest adekwatna do okresu, stopnia oraz okoliczności naruszenia przepisów uokik stwierdzonych w pkt I.3 sentencji decyzji. Mając na uwadze powyższe okoliczności Prezes Urzędu orzekł, jak w punkcie III sentencji decyzji. Zgodnie z treścią art. 112 ust. 3 uokik określoną wyżej karę pieniężną należy wpłacić, w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się niniejszej decyzji, na konto Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów: NBP O/O Warszawa 51101010100078782231000000. Stosownie do treści art. 81 ust. 1 uokik w związku z art. 479 28 § 2 Kpc – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Otrzymuje: Holiday Travel Center Sp. z o.o. ul. Klarysewska 49A 02-936 Warszawa