DDK-1/2007

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW CEZARY BANASI Ń SKI L.dz. DDK1-61-14/05/IW/HW Warszawa, dn. 11 stycznia 2007 r. DECYZJA nr DDK 1/2007 Na podstawie art. 23e ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080 z pó ź n. zm.), po przeprowadzeniu wszcz ę tego z urz ę du post ę powania w sprawie stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznaje, ż e bezprawne dzia ł ania Zak ł adu Produkcyjnego „Sobik” Sp. z o.o. z siedzib ą w Skoczowie przy ul. Stelmacha 24 C, polegaj ą ce na: • wprowadzaj ą cym w b łą d oznakowaniu produktu mleczno t ł uszczowego „Extra Górskie” – szata graficzna (skopki z mlekiem, krowa, kolorystyka) podobna do szaty graficznej mas ł a extra i zamieszczeniu na eksponowanej cz ęś ci opakowania du żą czcionk ą nazwy „Extra Górskie” oraz umieszczeniu nazwy rodzajowej w sposób niewidoczny dla konsumenta i niedostrzegalny, stanowi ą praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów zdefiniowan ą w art. 23a ust. 2 w zw. z art. 23a ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów , polegaj ą c ą na: • nieuczciwej i wprowadzaj ą cej w b łą d reklamie, wobec wype ł nienia przes ł anek godz ą cego w zbiorowe interesy konsumentów czynu nieuczciwej konkurencji zdefiniowanego w art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 z pó ź n. zm.), • oraz na spe ł nieniu przes ł anek godz ą cych w zbiorowe interesy konsumentów czynów nieuczciwej konkurencji, zdefiniowanych w art. 3 ust. 1 oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji i stwierdza zaniechanie jej stosowania z dniem 1 czerwca 2005 r. UZASADNIENIE Dnia 28 lutego 2005 r. na podstawie art. 44 ust. 1 w zwi ą zku z art. 23a ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080 z pó ź n. zm.), dalej zwanej „ uokik” , Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, dalej okre ś lany jako Prezes Urz ę du, dzia ł aj ą c z urz ę du, wszcz ął wobec Zak ł adu Produkcyjnego „Sobik” Sp. z o.o. z siedzib ą w Skoczowie przy ul. Stelmacha 24 C, dalej okre ś lanego jako Strona post ę powania, post ę powanie o stosowanie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, polegaj ą cych na: 2 • wprowadzaj ą cym w b łą d oznakowaniu produktu mleczno-t ł uszczowego „Extra Górskie” – szata graficzna (skopki z mlekiem, krowa, kolorystyka) podobna do szaty graficznej mas ł a extra i zamieszczenie na eksponowanej cz ęś ci opakowania du żą czcionk ą nazwy „Extra Górskie” oraz umieszczenie nazwy rodzajowej w sposób niewidoczny dla konsumenta i niedostrzegalny, które mog ł y stanowi ć nieuczciw ą lub wprowadzaj ą c ą w b łą d reklam ę , oraz spe ł nia ć przes ł anki godz ą cych w zbiorowe interesy konsumentów czynów nieuczciwej konkurencji, zdefiniowanych w art. 3 ust. 1 oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503), dalej zwanej „uznk” . Podstaw ę wszcz ę cia niniejszego post ę powania stanowi ł y wyniki kontroli przeprowadzonej w III kwartale 2004 r. przez Wojewódzki Inspektorat Inspekcji Handlowej w Gda ń sku, w hurtowni P.H.U. „Bogdan”, stanowi ą cej w ł asno ść Bogdana Soko ł owskiego z siedzib ą w Gda ń sku przy ul. Narwickiej 17. Z materia ł ów przekazanych przy pi ś mie G ł ównego Inspektoratu Inspekcji Handlowej z dnia 30 grudnia 2004 r. (sygn.: BK/A Ż -42- 86/04/JS) wynika ł o, i ż w sprzeda ż y tej placówki znajdowa ł si ę produkt Zak ł adu Produkcyjnego „Sobik” Sp. z o.o. z siedzib ą w Skoczowie o nazwie „Extra Górskie” (obecnie: „Miks Extra Górski” , dalej zwany „Extra Górskie” ), który zdaniem Inspekcji Handlowej by ł oznakowany w sposób wprowadzaj ą cy konsumentów w b łą d poprzez upodobnienie szaty graficznej do szaty graficznej wyst ę puj ą cego na rynku mas ł a extra oraz nieumieszczenie jego nazwy rodzajowej w sposób widoczny i dostrzegalny dla konsumenta. Postanowienie o wszcz ę ciu post ę powania wraz z zawiadomieniem dor ę czono Stronie post ę powania dnia 7 marca 2005 r. W pi ś mie z dnia 18 marca 2005 r. Strona post ę powania poinformowa ł a, ż e jest w trakcie wprowadzania zmiany szaty graficznej etykiety produktu „Extra Górskie” , a produkt z etykiet ą , której tre ść zakwestionowa ł Prezes Urz ę du, wprowadzany b ę dzie do obrotu do wyczerpania zapasów (do ko ń ca maja 2005 r.). W pi ś mie z dnia 21 marca 2005 r., stanowi ą cym uzupe ł nienie ww. pisma z dnia 18 marca 2005 r., Strona post ę powania poinformowa ł a, ż e sk ł ad surowcowy produktu „Extra Górskie” (wobec si ę gaj ą cej 85 % zawarto ś ci t ł uszczu zwierz ę cego / mas ł a), uzasadnia umieszczenie na jego etykiecie wizerunku skopków z mlekiem oraz krowy. Ponadto Strona post ę powania zwróci ł a uwag ę , ż e podobie ń stwo kolorystyki szaty graficznej etykiety produktu „Extra Górskie” do szaty graficznej etykiety produktu mas ł o extra jest kwesti ą subiektywn ą , a sposób, w jaki skonstruowano t ę pierwsz ą etykiet ę mia ł na celu wywo ł anie u konsumentów pozytywnych odczu ć „ciep ł a i przyjemnego smaku” (kolor z ł oty kojarzy ć si ę ma z naturalnym kolorem nabywanego produktu, kolor niebieski – z czysto ś ci ą ). Jednocze ś nie Strona post ę powania uzna ł a za zasadny zarzut Prezesa Urz ę du, dotycz ą cy u ż ywania etykiety oraz formy prezentacji, która wskazuje, implikuje lub sugeruje, ż e produkt „Extra Górskie” jest przetworem mlecznym poprzez u ż ycie nazwy fantazyjnej, której brzmienie nie jest gramatycznie dostosowane do brzmienia nazwy handlowej produktu i mo ż e wskazywa ć na to, ż e produkt jest mas ł em. W zwi ą zku z tym Strona post ę powania poinformowa ł a, ż e wprowadzi korekt ę brzmienia nazwy przedmiotowego produktu, która b ę dzie brzmia ł a „Miks Extra Górski”. Odno ś nie kwestii umieszczenia na etykiecie produktu „Extra Górskie” nazwy rodzajowej w sposób niewidoczny dla konsumenta i niedostrzegalny, Strona post ę powania zadeklarowa ł a, ż e zostanie on powi ę kszony i umieszczony pod nazw ą produktu na przedniej stronie etykiety. 3 Powy ż sze deklaracje Strony post ę powania znalaz ł y potwierdzenie w tre ś ci przes ł anych do tut. Urz ę du przy pismach z dnia 31 maja 2005 r. oraz 25 wrze ś nia 2006 r., zmodyfikowanych wzorów opakowa ń produktu „Miks Extra Górski” . Zgodnie z zasad ą wyra ż on ą w art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks post ę powania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej zwanej „kpa”, w zwi ą zku z art. 80 uokik , pismem z dnia 11 maja 2005 r. Strona post ę powania zosta ł a poinformowana o mo ż liwo ś ci wypowiedzenia si ę co do zebranych dowodów i materia ł ów oraz zg ł oszonych żą da ń przed wydaniem decyzji. Strona post ę powania skorzysta ł a z prawa do zapoznania si ę z ca ł o ś ci ą akt sprawy w dniu 21 lipca 2005 r., z czego zosta ł sporz ą dzony protokó ł . Jednocze ś nie, w zwi ą zku z pojawieniem si ę materia ł ów dowodowych istotnych dla rozstrzygni ę cia przedmiotowej sprawy, postanowieniem z dnia 5 lipca 2005 r. na podstawie art. 65 ust. 4 uokik , Prezes Urz ę du zaliczy ł w poczet dowodów w niniejszym post ę powaniu, informacje uzyskane w trakcie prowadzonego przed Prezesem Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów post ę powania wobec „Elmilk” Sp. z o.o. z siedzib ą w Szczecinku przy ul. Pilskiej 8-10, o stosowanie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 23a ust. 2 uokik (sygn. DDK1-61-27/05/IW) – wyniki bada ń opinii publicznej przekazane przez Delegatur ę UOKiK w Poznaniu w zwi ą zku z prowadzonym przez ww. delegatur ę post ę powaniem wyja ś niaj ą cym. Do materia ł u dowodowego niniejszego post ę powania zaliczono równie ż materia ł y przes ł ane przez Stron ę post ę powania – pismo z dnia 31 maja 2005 r. oraz materia ł y nades ł ane z Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Krakowie – pismo z dnia 3 czerwca 2005 r. O powy ż szym Strona post ę powania poinformowana zosta ł a pismem z dnia 5 lipca 2005 r. Pismem z dnia 30 wrze ś nia 2005 r. Prezes Urz ę du poinformowa ł Stron ę post ę powania, ż e do wydania decyzji ko ń cz ą cej przedmiotowe post ę powanie niezb ę dna jest dodatkowa analiza zebranego materia ł u dowodowego i wobec tego nie b ę dzie mo ż liwe zako ń czenie post ę powania w ustawowym terminie. W zwi ą zku z powy ż szym na podstawie art. 36 §1 kpa Prezes Urz ę du poinformowa ł o przed ł u ż eniu post ę powania do dnia 20 pa ź dziernika 2005 r. Nast ę pnie, pismem z dnia 31 pa ź dziernika 2005 r., Prezes Urz ę du poinformowa ł Stron ę post ę powania o przed ł u ż eniu post ę powania do dnia 15 stycznia 2006 r. Pismem z dnia 25 listopada 2005 r. Strona post ę powania poinformowa ł a, ż e ponownie rozpocz ęł a prace nad zmian ą etykiety produktu „Miks Extra Górski”. W zwi ą zku z powy ż sz ą deklaracj ą Prezes Urz ę du pismami z dnia 12 maja oraz 15 wrze ś nia 2006 r. zwróci ł si ę do Strony post ę powania o przekazanie wzoru zmodyfikowanych etykiet produktu „Miks Extra Górski”. W odpowiedzi Strona post ę powania stwierdzi ł a (pismo z dnia 25 wrze ś nia 2006 r.), ż e w pi ś mie z dnia 31 maja 2005 r. przekaza ł a wzór etykiety produktu „Miks Extra Górski” w wersji ostatecznej. Wzór ten zosta ł wprowadzony do obrotu od dnia 1 czerwca 2005 r. Zgodnie z zasad ą wyra ż on ą w art. 10 § 1 kpa w zwi ą zku z art. 80 uokik , pismem z dnia 3 pa ź dziernika 2006 r. Strona post ę powania zosta ł a poinformowana o mo ż liwo ś ci wypowiedzenia si ę co do zebranych dowodów i materia ł ów oraz zg ł oszonych żą da ń przed wydaniem decyzji. Jednocze ś nie Strona post ę powania zosta ł a poinformowana o przed ł u ż eniu niniejszego post ę powania do dnia 30 listopada 2006 r. 4 Strona post ę powania z prawa do zapoznania si ę z ca ł o ś ci ą akt sprawy nie skorzysta ł a. W trakcie post ę powania Prezes Urz ę du ustali ł , co nast ę puje: Strona post ę powania prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą polegaj ą c ą mi ę dzy innymi na produkcji artyku ł ów spo ż ywczych na podstawie wpisu do Krajowego Rejestru S ą dowego – Rejestru Przedsi ę biorców pod numerem KRS 0000168402. Wyniki kontroli przeprowadzonej w III kwartale 2004 r. przez Wojewódzki Inspektorat Inspekcji Handlowej w Gda ń sku, w hurtowni P.H.U. „Bogdan”, stanowi ą cej w ł asno ść Bogdana Soko ł owskiego z siedzib ą w Gda ń sku przy ul. Narwickiej 17 wykaza ł y, i ż w sprzeda ż y tej placówki znajdowa ł si ę produkt Zak ł adu Produkcyjnego „Sobik” Sp. z o.o. z siedzib ą w Skoczowie o nazwie „Extra Górskie” , który zdaniem Inspekcji Handlowej by ł oznakowany w sposób wprowadzaj ą cy konsumentów w b łą d poprzez upodobnienie szaty graficznej do szaty graficznej wyst ę puj ą cego na rynku mas ł a extra oraz nieumieszczenie jego nazwy rodzajowej w sposób widoczny i dostrzegalny dla konsumenta. Zgodnie z zawart ą na etykiecie informacj ą dotycz ą c ą sk ł adu, przedmiotowy produkt zawiera ł m.in.: 83% t ł uszczu, w tym t ł uszcze ro ś linne (olej s ł onecznikowy) 10-15%, t ł uszcz mleczny (mas ł o) 85-90%. Szata graficzna etykiety przedstawia ł a si ę nast ę puj ą co: − folia aluminiowa w kolorze z ł otym laminowana pergaminem (masa netto 100g), ƒ wierzchnia strona: − nadruk na górze czcionk ą na z ł oto-niebieskim tle – du ż ymi, drukowanymi literami: „EXTRA GÓRSKIE”, na dole ma ł ymi, drukowanymi literami (oko ł o 1/3 wysoko ś ci czcionki napisu „EXTRA GÓRSKIE”): napis „EXTRA GÓRSKIE EXTRA GÓRSKIE EXTRA GÓRSKIE”, − grafika: du ż e skopki z mlekiem i wizerunek krowy na niebieskim pasku, ƒ kraw ę dzie boczne: − sk ł ad, masa netto, na drugiej wskazanie adresu producenta, informacja „PRODUKT MLECZNO-T Ł USZCZOWY”, ƒ spód: data przydatno ś ci. Oceniaj ą c przedstawiony stan faktyczny Prezes Urz ę du zwa ż y ł , co nast ę puje: Zgodnie z art. 23a ust. 1 uokik przes ł ankami zaistnienia praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów s ą : 1) dzia ł anie przedsi ę biorcy 2) nosz ą ce znamiona bezprawno ś ci 3) godz ą ce w zbiorowy interes konsumentów. Ad 1. Art. 4 pkt 1 uokik poj ę cie przedsi ę biorcy definiuje jako przedsi ę biorc ę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo dzia ł alno ś ci gospodarczej, a tak ż e: a) osob ę fizyczn ą , osob ę prawn ą , a tak ż e jednostk ę organizacyjn ą niemaj ą c ą osobowo ś ci prawnej, organizuj ą c ą lub ś wiadcz ą c ą us ł ugi o charakterze u ż yteczno ś ci publicznej, które nie s ą dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą w rozumieniu przepisów o dzia ł alno ś ci gospodarczej, b) osob ę fizyczn ą wykonuj ą c ą zawód we w ł asnym imieniu i na w ł asny rachunek lub prowadz ą c ą dzia ł alno ść w ramach wykonywania takiego zawodu, 5 c) osob ę fizyczn ą posiadaj ą c ą akcje lub udzia ł y zapewniaj ą ce jej co najmniej 25 % g ł osów w organach co najmniej jednego przedsi ę biorcy lub posiadaj ą c ą kontrol ę , w rozumieniu art. 4 pkt 13 uokik , nad co najmniej jednym przedsi ę biorc ą , cho ć by nie prowadzi ł a dzia ł alno ś ci gospodarczej w rozumieniu przepisów o dzia ł alno ś ci gospodarczej, je ż eli podejmuje dalsze dzia ł ania podlegaj ą ce kontroli koncentracji, o której mowa w art. 12 uokik . Ustawa Prawo dzia ł alno ś ci gospodarczej - zgodnie z art. 66 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. - Przepisy wprowadzaj ą ce ustaw ę o swobodzie dzia ł alno ś ci gospodarczej (Dz. U. z 2004 r. Nr 173, poz. 1808) - straci ł a moc z dniem wej ś cia w ż ycie ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie dzia ł alno ś ci gospodarczej (Dz.U. Nr 173, poz. 1807 z pó ź n. zm.), dalej zwanej „usdg” . Przepis art. 86 ww. ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. - Przepisy wprowadzaj ą ce ustaw ę o swobodzie dzia ł alno ś ci gospodarczej podaje równie ż , ż e ilekro ć w obowi ą zuj ą cych przepisach jest mowa o przepisach ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo dzia ł alno ś ci gospodarczej , nale ż y przez to rozumie ć w ł a ś ciwe przepisy usdg . Art. 2 usdg definiuje dzia ł alno ść gospodarcz ą jako zarobkow ą dzia ł alno ść wytwórcz ą , handlow ą , budowlan ą , us ł ugow ą oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i eksploatacj ę zasobów naturalnych, a tak ż e dzia ł alno ść zawodow ą wykonywan ą w sposób zorganizowany i ci ą g ł y. Przedsi ę biorc ą w rozumieniu art. 4 ust. 1 tej ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna nieb ę d ą ca osob ą prawn ą , której odr ę bna ustawa przyznaje zdolno ść prawn ą - wykonuj ą ca we w ł asnym imieniu dzia ł alno ść gospodarcz ą . Zak ł ad Produkcyjny „Sobik” Sp. z o.o. z siedzib ą w Skoczowie jest podmiotem wpisanym do Krajowego Rejestru S ą dowego – Rejestru Przedsi ę biorców pod numerem KRS 0000168402. Prowadzona dzia ł alno ść gospodarcza wykonywana jest w sposób zorganizowany i ci ą g ł y. Wobec powy ż szego, nale ż y stwierdzi ć , i ż Zak ł ad Produkcyjny „Sobik” Sp. z o.o. z siedzib ą w Skoczowie jest przedsi ę biorc ą w rozumieniu art. 4 pkt 1 uokik . Ad 2. Bezprawno ść to sprzeczno ść zachowania z przepisami prawa oraz z zasadami wspó łż ycia spo ł ecznego. Chodzi wi ę c o sprzeczno ść z szeroko rozumianym porz ą dkiem prawnym. Bezprawno ść jest czynnikiem o charakterze obiektywnym, niezale ż nym od wyst ą pienia szkody czy od zamiaru podmiotu dopuszczaj ą cego si ę dzia ł a ń bezprawnych. Przepis art. 23a ust. 2 uokik zawiera otwarty katalog dzia ł a ń stanowi ą cych praktyki naruszaj ą ce zbiorowe interesy konsumentów. W ś ród praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów ustawodawca wymieni ł mi ę dzy innymi nieuczciw ą lub wprowadzaj ą c ą w b łą d reklam ę oraz inne czyny nieuczciwej konkurencji godz ą ce w zbiorowe interesy konsumentów. Stronie post ę powania postawiono zarzut dotycz ą cy: • wprowadzaj ą cego w b łą d oznakowania produktu mleczno-t ł uszczowego „Extra Górskie” , którego szata graficzna (skopki z mlekiem, krowa, kolorystyka), podobna by ł a do szaty graficznej mas ł a extra oraz zamieszczenia na eksponowanej cz ęś ci opakowania du żą czcionk ą nazwy „Extra Górskie” oraz umieszczenia nazwy handlowej w sposób niewidoczny dla konsumenta i niedostrzegalny, co mog ł o stanowi ć nieuczciw ą lub wprowadzaj ą c ą w b łą d reklam ę , oraz spe ł nia ć przes ł anki godz ą cych w zbiorowe interesy konsumentów czynów nieuczciwej konkurencji, zdefiniowanych w art. 3 ust. 1 oraz art. 10 ust. 1 uznk . Nieoznaczanie nazwy handlowej produktu „Extra Górskie” w miejscu widocznym dla konsumenta w taki sposób, aby informacje te by ł y ł atwo dostrzegalne i wyra ź nie czytelne , w opinii Prezesa Urz ę du uchybia obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 3 ust. 5 6 Rozporz ą dzenia Rady (WE) NR 2991/94 z dnia 5 grudnia 1994 r. okre ś laj ą cego normy dla t ł uszczów do smarowania (Dz.U. UE-sp. 03-17-15), zwanego dalej „Rozporz ą dzeniem Rady (WE) NR 2991/94” , a tak ż e art. 6 ust. 2 w zw. z art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jako ś ci handlowej artyku ł ów rolno – spo ż ywczych (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r., Nr 187, poz. 1577 z pó ź n. zm.), dalej zwanej „ustaw ą o jako ś ci handlowej artyku ł ów rolno – spo ż ywczych” oraz art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych ż ywno ś ci i ż ywienia (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 31, poz. 265 z pó ź n. zm.), dalej zwanej „ustaw ą o warunkach zdrowotnych ż ywno ś ci i ż ywienia”. Zgodnie z tre ś ci ą art. 3 ust. 5 ww. Rozporz ą dzenia Rady (WE) NR 2991/94 , ustanowiona w Za łą czniku nazwa handlowa produktu musi by ć ł atwa do zrozumienia i oznaczona w miejscu widocznym dla konsumenta w taki sposób, aby by ł a ł atwo dostrzegalna oraz wyra ź nie czytelna . W zwi ą zku z wielo ś ci ą obecnych na rynku typów t ł uszczów do smarowania, w po łą czeniu z licznymi przypadkami braku cech wyró ż niaj ą cych opakowania poszczególnych produktów oraz dominuj ą cym sposobem ich prezentacji na pó ł kach sklepowych, gdzie widoczne s ą wy łą cznie „przednie” – najwi ę ksze, ś cianki kostki, Prezes Urz ę du stoi na stanowisku, ż e podstawowa z punktu widzenia konsumenta informacja, jak ą jest nazwa handlowa produktu, winna zosta ć umieszczona w ł a ś nie na tej ś ciance, w sposób, który bezpo ś rednio umo ż liwia konsumentowi okre ś lenie typu t ł uszczu do smarowania bez konieczno ś ci podnoszenia kostki z pó ł ki sklepowej. Odmienny sposób oznaczania nie b ę dzie spe ł nia ł dyspozycji ww. przepisu, poniewa ż stwarza realne zagro ż enie wprowadzenia potencjalnego nabywcy w b łą d, poprzez wywo ł anie u niego prze ś wiadczenia, ż e nabywa produkt odmienny ni ż w rzeczywisto ś ci. Taki sposób oznaczania jest równie ż sprzeczny z przepisem art. 6 ust. 2 w zw. z art. 6 ust. 4 ustawy o jako ś ci handlowej artyku ł ów rolno – spo ż ywczych , zgodnie z którym znakowanie artyku ł ów rolno-spo ż ywczych powinno by ć wykonane w j ę zyku polskim, w sposób czytelny, zrozumia ł y i widoczny , a w odniesieniu do artyku ł ów rolno- spo ż ywczych w opakowaniach jednostkowych - tak ż e w sposób nieusuwalny. Oznakowanie obejmuje wszelkie informacje w postaci wyrazów, opisu, znaku towarowego, firmy, elementów graficznych lub symboli odnosz ą ce si ę do artyku ł ów rolno-spo ż ywczych, umieszczone na opakowaniu, w dokumencie, na ulotce, etykiecie, obwolucie albo zawieszce, które s ą do łą czone do danego artyku ł u rolno-spo ż ywczego, lub te ż go dotycz ą . Zgodnie natomiast z tre ś ci ą art. 24 ust. 4 ustawy o warunkach zdrowotnych ż ywno ś ci i ż ywienia , opakowania ś rodków spo ż ywczych musz ą by ć znakowane w sposób zrozumia ł y dla konsumenta, ich napisy musz ą by ć wyra ź ne, czytelne i nieusuwalne, umieszczone w widocznym miejscu, a tak ż e nie mog ą by ć w ż aden sposób ukryte, zas ł oni ę te lub przes ł oni ę te innymi nadrukami czy obrazkami. Stosowany w przypadku produktu „Extra Górskie” sposób oznaczania nazwy handlowej (na bocznej kraw ę dzi opakowania), nale ż a ł o uzna ć za niedopuszczalny równie ż ze wzgl ę du na u ż ycie nazwy fantazyjnej ( „Extra Górskie” ), której brzmienie nie by ł o gramatycznie dostosowane do brzmienia nazwy handlowej produktu ( „miks t ł uszczowy t ł uszczu mlecznego i ro ś linnego” ) i mog ł o wskazywa ć na to, ż e produkt jest mas ł em. Przedmiotowa nazwa fantazyjna, posiadaj ą ca form ę fleksyjn ą w rodzaju nijakim, wskazywa ł a jednoznacznie na produkt, którego nazw ę stanowi ł rzeczownik rodzaju nijakiego . Spo ś ród nazw handlowych wymienionych w Za łą czniku do Rozporz ą dzenia Rady (WE) NR 2991/94 (mas ł o; t ł uszcz mleczny do smarowania; margaryna; t ł uszcz do smarowania; miks / mix t ł uszczowy), tylko rzeczownik „mas ł o” jest rodzaju nijakiego. Konsekwencj ą by ł o powstanie sytuacji, w której widoczna na g ł ównej, wyeksponowanej na pó ł ce sklepowej stronie produktu nazwa fantazyjna „Extra Górskie” , implikowa ł a u odbiorcy – konsumenta wra ż enie, ż e mia ł on do czynienia z produktem: mas ł o „Extra 7 Górskie” , a nie miks t ł uszczowy „Extra Górskie” - jak by ł o w rzeczywisto ś ci. Nale ż y stwierdzi ć , ż e odmienna interpretacja, bior ą c pod uwag ę regu ł y gramatyki j ę zyka polskiego, by ł aby b łę dna. W opinii Prezesa Urz ę du taki zabieg ze strony Zak ł adu Produkcyjnego „Sobik” Sp. z o.o. z siedzib ą w Skoczowie mia ł w ł a ś nie na celu wywo ł anie mylnego wra ż enia u konsumenta, co do to ż samo ś ci oferowanego produktu. Odnosz ą c si ę do kwestii zarzutu postawionego Stronie post ę powania, nale ż y stwierdzi ć , ż e u ż ywanie etykiety oraz formy prezentacji, która wskazuje, implikuje lub sugeruje, ż e produkt „Extra Górskie” jest przetworem mlecznym poprzez u ż ycie nazwy fantazyjnej, której brzmienie nie jest gramatycznie dostosowane do brzmienia nazwy handlowej produktu i mog ł o wskazywa ć na to, ż e produkt jest mas ł em, co uchybia obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 3 ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 2 Rozporz ą dzenia Komisji (EWG) NR 1898/87 z dnia 2 lipca 1987 r. w sprawie ochrony oznacze ń stosowanych w obrocie mlekiem i przetworami mlecznymi (Dz.U. UE-sp. 03-7-247), zwanego dalej „Rozporz ą dzeniem Komisji (EWG) NR 1898/87” , a tak ż e art. 6 ust. 5 w zw. z art. 6 ust. 4 ustawy o jako ś ci handlowej artyku ł ów rolno – spo ż ywczych oraz art. 24 ust. 3 w zw. z art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy o warunkach zdrowotnych ż ywno ś ci i ż ywienia . Zgodnie z tre ś ci ą art. 2 ust. 2 Rozporz ą dzenia Komisji (EWG) NR 1898/87 , w rozumieniu niniejszego rozporz ą dzenia „przetwory mleczne” oznaczaj ą produkty uzyskiwane wy łą cznie z mleka , przez co nale ż y rozumie ć , ż e mo ż na do nich doda ć substancje konieczne do ich wytwarzania, pod warunkiem ż e substancje te nie s ą u ż ywane do zast ą pienia, w ca ł o ś ci lub cz ęś ciowo, jakichkolwiek naturalnych sk ł adników mleka. W odniesieniu do produktów innych ni ż opisane w art. 2 Rozporz ą dzenia Komisji (EWG) NR 1898/87, nie wolno u ż ywa ć ż adnej etykiety, dokumentu handlowego, materia ł u reklamowego ani ż adnej formy reklamy , okre ś lonej w art. 2 ust. 1 dyrektywy 84/450/EWG ani ż adnej formy prezentacji, która wskazuje, implikuje lub sugeruje, ż e produkt ten jest przetworem mlecznym (art. 3 ust. 2 Rozporz ą dzenia Komisji (EWG) NR 1898/87 ). Wra ż enie, ż e przedmiotowy produkt ( „Extra Gorskie” ), maj ą cy w rzeczywisto ś ci charakter miksu t ł uszczowego, jest mas ł em, spowodowane by ł o wspomnianym powy ż ej u ż yciem na g ł ównej, wyeksponowanej na pó ł ce sklepowej, nazwy fantazyjnej, której brzmienie nie jest gramatycznie dostosowane do brzmienia nazwy handlowej produktu. Wra ż enie to pog łę bione by ł o obecno ś ci ą wizerunku krowy i skopków z mlekiem. Nale ż y stwierdzi ć , ż e konieczno ść stosowania wyró ż niaj ą cych opakowa ń poszczególnych t ł uszczów do smarowania, uzasadniona jest wielo ś ci ą typów tego rodzaju produktów obecnych na rynku. W odmiennym przypadku zachodzi powa ż ne ryzyko wprowadzenia potencjalnego nabywcy w b łą d. Nale ż y równie ż zwróci ć uwag ę , ż e zgodnie z tre ś ci ą art. 24 ust. 3 w zwi ą zku z art. 24 ust. 2 oraz pkt 1 oraz art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy o warunkach zdrowotnych ż ywno ś ci i ż ywienia , prezentacja informacji, których podanie jest istotne ze wzgl ę du na ochron ę zdrowia lub ż ycia cz ł owieka, nie mo ż e wprowadza ć konsumenta w b łą d w zakresie charakterystyki ś rodka spo ż ywczego, w szczególno ś ci odno ś nie do jego rodzaju, w ł a ś ciwo ś ci, sk ł adu, ilo ś ci, ź ród ł a lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji . Ponadto zgodnie z tre ś ci ą art. 6 ust. 5 ustawy o jako ś ci handlowej artyku ł ów rolno – spo ż ywczych , oznakowanie artyku ł u rolno-spo ż ywczego nie mo ż e w szczególno ś ci wprowadza ć w b łą d konsumenta co do to ż samo ś ci tego artyku ł u, w tym jego rodzaju, w ł a ś ciwo ś ci, sk ł adu, ilo ś ci, trwa ł o ś ci, pochodzenia oraz sposobu produkcji , lub sugerowa ć , ż e artyku ł ten posiada specjalne w ł a ś ciwo ś ci, je ż eli ich nie posiada lub je ż eli inne podobne artyku ł y rolno-spo ż ywcze posiadaj ą takie w ł a ś ciwo ś ci. 8 Oznakowanie obejmuje wszelkie informacje w postaci wyrazów, opisu, znaku towarowego, firmy, elementów graficznych lub symboli odnosz ą ce si ę do artyku ł ów rolno- spo ż ywczych, umieszczone na opakowaniu, w dokumencie, na ulotce, etykiecie, obwolucie albo zawieszce, które s ą do łą czone do danego artyku ł u rolno-spo ż ywczego, lub te ż go dotycz ą (art. 6 ust. 4 ustawy o jako ś ci handlowej artyku ł ów rolno – spo ż ywczych ). Stanowisko ukszta ł towane w orzecznictwie Europejskiego Trybuna ł u Sprawiedliwo ś ci domaga si ę wprawdzie od konsumenta rozs ą dku i uwagi (por. na przyk ł ad sprawa Prantl z 1984 r. - ETS 13.3.1984 r., 16/83, Zb. Orz. 1299), ale daje mu jednocze ś nie prawo do rzetelnej informacji, niewprowadzaj ą cej w b łą d, zawieraj ą cej wszelkie niezb ę dne dane wynikaj ą ce z funkcji i przeznaczenia towaru czy us ł ugi (por. na przyk ł ad sprawa GB-Inno- BM, ETS 13.12.1991 r., C-18/88, Zb. Orz. I-5941). Niepodawanie rzetelnych, pe ł nych i prawdziwych informacji uniemo ż liwia konsumentom dokonanie swobodnej i rzeczowej oceny oferowanych na rynku towarów i us ł ug, co mo ż e wprowadza ć ich w b łą d. Opisany powy ż ej, zastosowany przez Stron ę post ę powania, sposób skonstruowania etykiety produktu „Extra Górskie” , nie pozwala ł na ł atw ą identyfikacj ę jego charakteru, a tym samym nie wyczerpywa ł zobowi ą zania Strony post ę powania do udzielenia pe ł nej, rzetelnej i prawdziwej informacji. Odnosz ą c si ę do argumentacji podniesionej w trakcie niniejszego post ę powania przez Stron ę post ę powania nale ż y zwróci ć uwag ę , ż e nie zas ł uguj ą one na uwzgl ę dnienie. Nale ż y stwierdzi ć , ż e wobec faktu, i ż w sk ł adzie produktu „Extra Górskie” rzeczywi ś cie znajduj ą si ę t ł uszcze mleczne (si ę gaj ą ca 85% zawarto ść t ł uszczu zwierz ę cego / mas ł a), za dopuszczalne mo ż na uzna ć umieszczenie na jego etykiecie wizerunku skopków z mlekiem oraz krowy. Podobnie mo ż na traktowa ć nadanie etykiecie produktu szaty graficznej zbli ż onej do szaty graficznej etykiety produktu mas ł o extra. Oceniaj ą c mo ż liwo ść wprowadzenia potencjalnego nabywcy w b łą d co do charakteru produktu musimy jednak bra ć pod uwag ę ca ł okszta ł t odbieranych przez niego wra ż e ń wizualnych, zwi ą zanych z analiz ą szaty graficznej opakowania. I w ł a ś nie ze wzgl ę du na te okoliczno ś ci (u ż ycie nazwy fantazyjnej „Extra Górskie” , której brzmienie z przywo ł anych powy ż ej wzgl ę dów, nie jest gramatycznie dostosowane do brzmienia nazwy handlowej produktu; umieszczenie nazwy handlowej produktu na bocznej kraw ę dzi opakowania), powy ż sze elementy (wizerunek skopków z mlekiem oraz krowy; szata graficzna zbli ż ona do szaty graficznej etykiety produktu mas ł o extra), uzna ć nale ż y za mog ą ce przyczyni ć si ę do potencjalnego wprowadzenia w b łą d. Jedn ą z mo ż liwo ś ci zapoznania si ę konsumenta z informacj ą dotycz ą c ą oferowanych towarów i us ł ug s ą informacje reklamowe umieszczone na opakowaniu produktu. Z wprowadzeniem w b łą d przez reklam ę mamy do czynienia wówczas, gdy powsta ł e na jej podstawie wyobra ż enia nie s ą zgodne ze stanem rzeczywistym. Wprowadzenie w b łą d mo ż e tak ż e nast ą pi ć w przypadku u ż ywania w reklamie prawdziwych informacji, je ż eli wywo ł uj ą one u odbiorcy mylne wra ż enie. Takie praktyki reklamowo – marketingowe przedsi ę biorców mog ą by ć kwalifikowane jako praktyki naruszaj ą ce zbiorowe interesy konsumentów. Reklama bowiem zarówno ze wzgl ę du na sw ą form ę , jak i tre ść mo ż e wprowadza ć odbiorców w b łą d, wytwarzaj ą c u nich fa ł szywe przekonanie o wyj ą tkowym charakterze oferty i jej atrakcyjno ś ci w porównaniu z innymi dost ę pnymi na rynku. Jednocze ś nie nale ż y zaznaczy ć , ż e decyduj ą ce znaczenie przy ocenie reklamy maj ą wyobra ż enia adresatów co do jej tre ś ci. Ponadto zgodnie z tre ś ci ą art. 2 pkt 2 Dyrektywy Rady Unii Europejskiej nr 84/450/EWG z 10 wrze ś nia 1984 r. dotycz ą cej reklamy wprowadzaj ą cej w b łą d (OJ nr L 250 z 19.09.1984 r., s.17), reklam ą wprowadzaj ą c ą w b łą d jest ka ż da reklama, która w jakikolwiek sposób, łą cznie z form ą jej przedstawienia, wprowadza, lub mo ż e wprowadza ć w b łą d osoby do których jest skierowana lub do których dociera i która ze wzgl ę du na myl ą cy charakter mo ż e wp ł ywa ć na ich decyzje ekonomiczne lub z tych powodów szkodzi lub mo ż e 9 szkodzi ć konkurentowi. Cytowany przepis jednoznacznie wskazuje, ż e do uznania danej reklamy za wprowadzaj ą c ą w b łą d, nie jest konieczne rzeczywiste nabycie pod jej wp ł ywem reklamowanego towaru czy us ł ugi. Z uwagi a powy ż sze nale ż y stwierdzi ć , ż e b ę d ą ce przedmiotem niniejszego post ę powania dzia ł ania Strony post ę powania stanowi ą nieuczciw ą i wprowadzaj ą c ą w b łą d reklam ę . Bezprawno ść tych ż e dzia ł a ń polega ć b ę dzie natomiast na wype ł nieniu przes ł anek czynu nieuczciwej konkurencji zdefiniowanego w art. 16 ust. 1 pkt 2 uznk , zgodnie z którego tre ś ci ą czynem nieuczciwej konkurencji w zakresie reklamy jest reklama wprowadzaj ą ca w klienta b łą d i mog ą ca przez to wp ł yn ąć na jego decyzj ę co do nabycia towaru. W konsekwencji powy ż szych wywodów nale ż y stwierdzi ć , ż e w niniejszym przypadku wype ł nione zosta ł y równie ż przes ł anki czynów nieuczciwej konkurencji zdefiniowanych w: • art. 3 ust. 1 uznk , poniewa ż - jak wykazano - dzia ł anie Strony post ę powania mia ł o charakter bezprawny i tym samym narusza ł o zbiorowe interesy konsumentów, • art. 10 ust. 1 uznk , poniewa ż – jak wykazano – dzia ł anie Strony post ę powania polega ł o na naruszaj ą cym zbiorowe interesy konsumentów oznaczeniu towarów, które mog ł o wprowadza ć konsumentów w b łą d co do istotnych cech produktu. Bior ą c pod uwag ę powy ż sze okoliczno ś ci nale ż y stwierdzi ć , i ż sposób skonstruowania przez Stron ę post ę powania etykiety produktu „Extra Górskie” móg ł wprowadza ć w b łą d konsumentów co do rzeczywistej tre ś ci skierowanej do nich oferty. Skutkiem tego jest naruszenie interesów ekonomicznych konsumentów. Tym samym przes ł anka bezprawno ś ci zosta ł a spe ł niona. Ad 3 Przepisy uokik nie definiuj ą poj ę cia zbiorowego interesu konsumentów. Z ca łą pewno ś ci ą mamy do czynienia z takim interesem, gdy dzia ł ania przedsi ę biorcy dotycz ą zbiorowo ś ci i mog ą dotkn ąć ka ż dego potencjalnego klienta tego przedsi ę biorcy, czyli gdy s ą powszechne. W niniejszej sprawie mamy do czynienia z naruszeniem praw nieograniczonej grupy konsumentów, którzy mogli sta ć si ę nabywcami produktu „Extra Górskie”. Potencjalni nabywcy obserwuj ą c najcz ęś ciej wyeksponowan ą na pó ł ce sklepowej przedni ą stron ę opakowania produktu mogli nabra ć fa ł szywego przekonania, ż e maj ą do czynienia z przetworem mlecznym, a konkretnie mas ł em, co w po łą czeniu z faktem, i ż produkty typu mieszana substancja do smarowania s ą znacznie ta ń sze od produktów typu mas ł o, mog ł o skutecznie wp ł yn ąć na decyzj ę rynkow ą konsumenta. Powy ż sze mo ż e prowadzi ć do naruszenia interesów ekonomicznych konsumentów w ten sposób, ż e nab ę d ą oni produkt odmienny od tego, jaki pierwotnie zamierzyli kupi ć (mieszan ą substancj ę do smarowania, a nie mas ł o). Powy ż szy fakt decyduje o tym, i ż trzecia przes ł anka zosta ł a spe ł niona. Wobec łą cznego spe ł nienia wszystkich trzech przes ł anek koniecznych do stwierdzenia praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów okre ś lonej w art. 23a uokik , Prezes Urz ę du orzek ł jak w sentencji. W ś wietle powy ż szego, nale ż y stwierdzi ć , ż e w niniejszej sprawie praktyki Strony post ę powania narusza ł y zbiorowy interes konsumentów i tym samym zasadne by ł o podj ę cie dzia ł a ń przewidzianych w ustawie dla zapewnienia ochrony konsumentów. Jednocze ś nie na podstawie wyja ś nie ń przekazanych przez Stron ę post ę powania w pismach z dnia 18 marca i 31 maja 2005 r. oraz 25 wrze ś nia 2006 r., Prezes Urz ę du powzi ął 10 informacj ę , ż e zaniecha ł a ona stosowania przedmiotowych praktyk. W trakcie trwania post ę powania, tj. z dniem 1 czerwca 2005 r. Strona post ę powania zmodyfikowa ł a bowiem etykiet ę produktu „Extra Górskie” poprzez zmian ę jego nazwy na „Miks Extra Górski” oraz umieszczenie nazwy handlowej produktu (mix) na przedniej stronie etykiety . Powy ż sza okoliczno ść znalaz ł a potwierdzenie w tre ś ci przes ł anych do tut. Urz ę du przy pismach z dnia 31 maja 2005 r. oraz 25 wrze ś nia 2006 r., zmodyfikowanych wzorów opakowa ń produktu „Miks Extra Górski” . Zgodnie z art. 23 e ust 1 uokik , je ż eli przedsi ę biorca zaprzesta ł stosowania praktyki Prezes Urz ę du wydaje decyzj ę o uznaniu praktyki za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzaj ą c ą zaniechanie jej stosowania Wobec powy ż szego orzeka si ę jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks post ę powania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 z pó ź n. zm.), od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwóch tygodni od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Izabela Szewczyk Radca Prezesa Otrzymuje: Zak ł ad Produkcyjny „Sobik” Sp. z o.o. ul. Stelmacha 24C 43-430 Skoczów