DDF-37/2003

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DDF1-411/27/03/IB Warszawa, 2003.10. 30. DECYZJA Nr DDF-37/2003 Na podstawie art. 17 w zwi ą zku z art. 12 ust. 2 pkt 2 i 3 oraz art. 12 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804) po przeprowadzeniu post ę powania antymonopolowego, wszcz ę tego na wniosek Orbis S.A. z siedzib ą w Warszawie oraz Consulting Plus Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyra ż a zgod ę na dokonanie koncentracji, polegaj ą cych na: - utworzeniu przez Orbis S.A. i Consulting Plus Sp. z o.o. wspólnego przedsi ę biorcy pn. Conbis Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, - obj ę ciu przez Conbis Sp. z o.o. udzia ł ów w kapitale zak ł adowym Orbis Casino Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, powoduj ą cym uzyskanie co najmniej 25 % g ł osów na zgromadzeniu wspólników tej Spó ł ki oraz - przej ę ciu przez Orbis S.A. kontroli nad Conbis Sp. z o.o. UZASADNIENIE W dniu 29 sierpnia 2003 r. Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwany dalej „organem antymonopolowym”, wszcz ął na z ł o ż ony w terminie wniosek spó ł ki Orbis S.A. z siedzib ą w Warszawie, zwanej dalej „Orbis”, oraz Consulting Plus Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, zwanej dalej „Consulting Plus”, na podstawie art. 44 ust. 1 w zwi ą zku z art. 12 ust. 2 pkt 2 i 3 oraz art. 12 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r., Nr 86, poz. 804), zwanej dalej „ustaw ą o ochronie konkurencji i konsumentów”, post ę powanie antymonopolowe w sprawie koncentracji, polegaj ą cych na: - utworzeniu przez Orbis i Consulting Plus wspólnego przedsi ę biorcy pn. Conbis Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, zwan ą dalej „Conbis”, - obj ę ciu przez Conbis udzia ł ów w kapitale zak ł adowym Orbis Casino Sp. z o.o. z siedzib ą w Warszawie, zwanej dalej „Orbis Casino”, powoduj ą cym uzyskanie co najmniej 25 % g ł osów na jej zgromadzeniu wspólników oraz - przej ę ciu przez Orbis kontroli nad Conbis. Planowane koncentracje spe ł niaj ą przes ł anki art. 12 ust. 1, ust. 2 pkt 2 i 3 oraz ust. 3 pkt. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz nie spe ł niaj ą ż adnej z przes ł anek art. 13 tej ustawy. Organ antymonopolowy ustali ł i zwa ż y ł , co nast ę puje: Uczestnicy koncentracji Orbis prowadzi dzia ł alno ść hotelarsk ą , a poprzez spó ł ki zale ż ne jest obecna na rynku us ł ug turystycznych i transportowych. Posiada sie ć 54 hoteli usytuowanych we wszystkich wi ę kszych miastach Polski oraz w rejonach o atrakcyjnych walorach turystyczno – wypoczynkowych, z czego: - 5 hoteli dwugwiazdkowych - prowadzonych w Cz ę stochowie, Szczecinie, Toruniu i Wroc ł awiu, - 44 hotele trzygwiazdkowe - prowadzone w Bielsku–Bia ł ej, Cieszynie, Cz ę stochowie, Gda ń sku, Gdyni, Kaliszu, Karpaczu, Katowicach, Ko ł obrzegu, Krakowie, Lublinie, Ł odzi, Mr ą gowie, Nowym S ą czu, Olsztynie, Opolu, P ł ocku, Poznaniu, Sopocie, Sosnowcu, Szczecinie, Toruniu, Warszawie, Wroc ł awiu, Zakopanem, Zamo ś ciu i Zielonej Górze, - 4 hotele czterogwiazdkowe - prowadzone w Jeleniej Górze, Katowicach, Warszawie i Wroc ł awiu, - 1 hotel pi ę ciogwiazdkowy w Warszawie. Consulting Plus prowadzi dzia ł alno ść zwi ą zan ą z organizowaniem pomocy prawnej dla zagranicznych podmiotów gospodarczych, doradztwem w zakresie: prowadzenia dzia ł alno ś ci gospodarczej, zarz ą dzania, prowadzania negocjacji i zawierania umów, opracowywaniem opinii i ekspertyz, wyszukiwaniem dokumentacji i informacji gospodarczej, arbitra ż em i mediacjami, organizowaniem szkole ń , kongresów i publikowaniem materia ł ów szkoleniowych. 2 Zgodnie z projektem aktu za ł o ż ycielskiego przedmiotem dzia ł ania nowotworzonego przedsi ę biorcy – Conbis – b ę dzie doradztwo w zakresie prowadzenia dzia ł alno ś ci gospodarczej i zarz ą dzania, dzia ł alno ść zwi ą zana z zarz ą dzaniem holdingami oraz po ś rednictwo w interesach. Orbis Casino prowadzi dzia ł alno ść zwi ą zan ą z grami losowymi i zak ł adami wzajemnymi polegaj ą c ą na prowadzeniu kasyn gry i salonów gier na automatach. Opis i przyczyny transakcji Opiniowane zamiary koncentracji przedsi ę biorców s ą elementami wielostopniowej transakcji polegaj ą cej w pierwszym etapie na utworzeniu przez Orbis i Consulting Plus nowego przedsi ę biorcy – Conbis. Zarówno Orbis, jak i Consulting Plus obejm ą po 50% udzia ł ów w kapitale zak ł adowym Conbis i uzyskaj ą mo ż liwo ść wywierania takiego samego wp ł ywu na decyzje podejmowane przez organy tej Spó ł ki. Kolejnym etapem wspomnianej transakcji b ę dzie wniesienie przez Orbis do spó ł ki Conbis aportu rzeczowego w postaci posiadanych przez Orbis 33,33% udzia ł ów w kapitale zak ł adowym Orbis Casino, a nast ę pnie podwy ż szenie kapita ł u zak ł adowego Conbis, w wyniku czego Orbis obejmie 98% udzia ł ów w jej kapitale. Po dokonaniu tych operacji Orbis odsprzeda Consulting Plus cz ęść udzia ł ów posiadanych w kapitale Conbis, w wyniku czego Spó ł ki te ponownie uzyskaj ą po 50% udzia ł ów w kapitale Conbis. Ostatnim etapem planowanej transakcji b ę dzie samodzielne przej ę cie przez Orbis kontroli nad Conbis. Zamiary ww. koncentracji zosta ł y wyra ż one przez Orbis i Consulting Plus w zawartej w dniu 20 sierpnia 2003 r. umowie o wspólnym przedsi ę wzi ę ciu i umowie spó ł ki Conbis oraz parafowanych: umowie przedwst ę pnej sprzeda ż y udzia ł ów Conbis i ofertach sprzeda ż y i nabycia jej udzia ł ów. W opinii organu antymonopolowego spo ś ród wy ż szej opisanych etapów planowanej transakcji nale ż y oceni ć skutki rynkowe utworzenia przez Orbis i Consulting Plus nowego przedsi ę biorcy – Conbis, obj ę cia przez Conbis udzia ł ów w kapitale zak ł adowym Orbis Casino, powoduj ą cego uzyskanie co najmniej 25 % g ł osów na jej zgromadzeniu wspólników, oraz przej ę cia przez Orbis kontroli nad Conbis. Jak podaj ą zg ł aszaj ą cy, przyczyn ą planowanych operacji jest konieczno ść uporz ą dkowania struktury kapita ł owej grupy Orbis po przej ę ciu nad ni ą wspólnie kontroli przez Accor S.A. z siedzib ą we Francji, zwan ą dalej „Accor”, wraz z Globe Trade Center S.A. z siedzib ą w Warszawie i REIB International Holdings Limited z siedzib ą w Londynie, zwanymi dalej odpowiednio „GTC” i „REIB”. Uporz ą dkowanie to b ę dzie polega ł o na zapewnieniu Orbis Casino mo ż liwo ś ci funkcjonowania zgodnie z przepisami ustawy z dnia 3 29 lipca 1992 r. o grach i zak ł adach wzajemnych (Dz.U. z 1998 r., Nr 102, poz. 650 z pó ź n. zm.), zwanej dalej „ustaw ą o grach i zak ł adach wzajemnych”, oraz ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o zmianie ustawy o grach losowych, zak ł adach wzajemnych i grach na automatach oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2003 r., Nr 84, poz.774), zwanej dalej „ustaw ą o zmianie ustawy o grach losowych, zak ł adach wzajemnych i grach na automatach”. Zgodnie z art. 12 ustawy o zmianie ustawy o grach losowych, zak ł adach wzajemnych i grach na automatach do dnia uzyskania przez Rzeczpospolit ą Polsk ą cz ł onkostwa w Unii Europejskiej udzia ł owcami (akcjonariuszami) spó ł ek, prowadz ą cych dzia ł alno ść w zakresie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w ko ś ci, gier bingo pieni ęż nych, zak ł adów wzajemnych oraz gier na automatach, mog ą by ć wy łą cznie osoby krajowe, nieb ę d ą ce osobami zale ż nymi od podmiotów zagranicznych w rozumieniu przepisów o publicznym obrocie papierami warto ś ciowymi. Orbis Casino, której 33,33% udzia ł ów w kapitale zak ł adowym posiada Orbis, prowadzi dzia ł alno ść na rynkach, do których maj ą zastosowanie przepisy ustawy o grach i zak ł adach wzajemnych i ustawy o zmianie ustawy o grach losowych, zak ł adach wzajemnych i grach na automatach, w zwi ą zku z czym w celu przej ę cia wspólnie przez Accor, GTC i REIB kontroli nad Orbis konieczne jest dostosowanie powi ą za ń kapita ł owych Orbis do przepisów tych ustaw. Rynek w ł a ś ciwy, na który koncentracja wywiera wp ł yw Zgodnie z art. 17 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, Prezes Urz ę du w drodze decyzji wydaje zgod ę na dokonanie koncentracji, w wyniku której nie powstanie lub nie umocni si ę pozycja dominuj ą ca na rynku i wskutek czego konkurencja na rynku nie zostanie istotnie ograniczona. Ocena oddzia ł ywania koncentracji na stan konkurencji wymaga okre ś lenia rynków w ł a ś ciwych zarówno w aspekcie geograficznym, jak i produktowym, na które koncentracja wywiera wp ł yw. W my ś l art. 4 pkt 8 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów przez rynek w ł a ś ciwy rozumie si ę rynek towarów, które ze wzgl ę du na ich przeznaczenie, cen ę oraz w ł a ś ciwo ś ci, w tym jako ść , s ą uznawane przez ich nabywców za substytuty oraz s ą oferowane na obszarze, na którym ze wzgl ę du na ich rodzaj i w ł a ś ciwo ś ci, istnienie barier dost ę pu do rynku, preferencje konsumentów, znacz ą ce ró ż nice cen i koszty transportu, panuj ą zbli ż one warunki konkurencji. A zatem rynek ten wyznaczaj ą zasadniczo dwa elementy: towar (rynek produktowy) i terytorium (rynek geograficzny). 4 Z informacji przekazanych przez zg ł aszaj ą cych planowane koncentracje wynika, ż e: - Orbis i jego grupa kapita ł owa ś wiadcz ą us ł ugi turystyczne, transportowe i hotelarskie, które mo ż na podzieli ć na rynek us ł ug hotelarskich ś wiadczonych w hotelach klasy ekonomicznej, rynek us ł ug ś wiadczonych w hotelach wy ż szej klasy oraz rynek us ł ug ś wiadczonych w hotelach najwy ż szej klasy, tj. hotelach pi ę ciogwiazdkowych, - Consulting Plus – prowadzi dzia ł alno ść na rynku doradztwa zwi ą zanego z prowadzeniem dzia ł alno ś ci gospodarczej, - Orbis Casino – dzia ł a na rynku kasyn i salonów gier, - przedmiotem dzia ł alno ś ci nowo utworzonego przedsi ę biorcy Conbis b ę dzie doradztwo w zakresie prowadzenia dzia ł alno ś ci gospodarczej i zarz ą dzania. Jednocze ś nie, bior ą c pod uwag ę zakres i specyfik ę prowadzonej przez ww. przedsi ę biorców dzia ł alno ś ci, nale ż y uzna ć , ż e rynkiem w ł a ś ciwym geograficznie dla ka ż dej z przedmiotowych koncentracji jest rynek krajowy oraz wyodr ę bnione rynki lokalne. Uwzgl ę dniaj ą c zakres prowadzonej przez uczestników koncentracji dzia ł alno ś ci oraz okre ś lone w Wykazie Informacji i Dokumentów stanowi ą cym za łą cznik do rozporz ą dzenia Rady Ministrów z dnia 3 kwietnia 2002 r. w sprawie zg ł oszenia zamiaru koncentracji przedsi ę biorców (Dz.U. Nr 37 poz. 334) kryteria wyznaczania rynku w ł a ś ciwego produktowo, na który planowana koncentracja ma wp ł yw w uk ł adzie horyzontalnym i wertykalnym nale ż y stwierdzi ć , ż e w przedmiotowej transakcji brak jest rynku w ł a ś ciwego, na który mo ż e ona wywiera ć wp ł yw zarówno w uj ę ciu horyzontalnym, jak i wertykalnym. Mi ę dzy uczestnikami przedmiotowych transakcji nie wyst ę puj ą powi ą zania horyzontalne i wertykalne, jednak ż e Orbis - posiadaj ą c ponad 40% udzia ł na rynku us ł ug hotelarskich ś wiadczonych w hotelach wy ż szej klasy w Warszawie, Cz ę stochowie, Poznaniu oraz w Katowicach wraz z przylegaj ą c ą do tego miasta aglomeracj ą - dzia ł a na lokalnych rynkach w ł a ś ciwych, na które opiniowane koncentracje mog ą wywiera ć wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym. Ze wzgl ę du na to, ż e rynkiem geograficznym, na który koncentracja wywiera wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym, s ą wy łą cznie rynki lokalne - w przedmiotowej sprawie nie wyst ę puj ą rynki powi ą zane z rynkami, na które koncentracja wywiera wp ł yw. 5 Skutki koncentracji Planowane koncentracje b ę d ą skutkowa ł y m.in. utworzeniem nowego przedsi ę biorcy – Conbis, a ostatecznie - po przeprowadzeniu poszczególnych operacji z udzia ł em zarówno tej Spó ł ki, jak i jej za ł o ż ycieli, tj.: Orbis i Consulting Plus, a tak ż e Orbis Casino, w kapitale której Orbis posiada 33% udzia ł ów – obj ę ciem przez Conbis udzia ł ów w kapitale zak ł adowym Orbis Casino, powoduj ą cym uzyskanie co najmniej 25 % g ł osów na jej zgromadzeniu wspólników i przej ę ciem przez Orbis samodzielnej kontroli nad Conbis. Transakcje te nie wywr ą istotnych skutków na rynek w ł a ś ciwy, na który mog ą mie ć wp ł yw, a jedynie spowoduj ą tak ą zmian ę struktury kapita ł owej grupy Orbis, która umo ż liwi dostosowanie jej do przepisów ustawy o grach i zak ł adach wzajemnych i ustawy o zmianie ustawy o grach losowych, zak ł adach wzajemnych i grach na automatach. W ocenie organu antymonopolowego – pomimo istnienia rynku w ł a ś ciwego, na który planowane koncentracje mog ą wywiera ć wp ł yw w uk ł adzie konglomeratowym - nale ż y uzna ć , ż e nie spowoduj ą one powstania, ani umocnienia pozycji dominuj ą cej na jakimkolwiek rynku, na którym dzia ł aj ą uczestnicy planowanych transakcji i konkurencja na tych rynkach nie zostanie istotnie ograniczona. Wobec powy ż szego orzeczono jak w sentencji. Zgodnie z art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 kpc od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie - S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia. Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów ZAST Ę PCA DYREKTORA Departamentu Instytucji Finansowych, Us ł ug i Rolnictwa Danuta Gruszczy ń ska 6