Inwentaryzacja telekomunikacyjna: zasady od 11 listopada 2026 r.

Przygotowanie do nowych zasad inwentaryzacji infrastruktury i usług telekomunikacyjnych wymaga czegoś więcej niż aktualizacji spisu urządzeń. Trzeba oddzielnie sprawdzić, kto podlega obowiązkowi, jakie informacje o sieci i świadczonych usługach powinien zgromadzić oraz kiedy i w jaki sposób je przekazać. Szczególnej uwagi wymagają usługi oferowane w pakietach — dostęp do internetu nie jest jedynym elementem wymienionym w regulacji.

Podstawą jest ustawa o rozwoju sieci telekomunikacyjnych

Rozporządzenie Ministra Cyfryzacji z 23 października 2026 r., opublikowane 5 listopada 2026 r. pod poz. 1457, wydano na podstawie art. 29 ust. 7 ustawy z 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych. Rozporządzenie jest aktem wykonawczym, czyli przepisami uszczegóławiającymi rozwiązania przewidziane w ustawie.

To ważne rozróżnienie: przygotowania nie powinny ograniczać się do przeczytania nowego rozporządzenia. Trzeba również ustalić obowiązek wynikający z ustawy i dopiero do niego dopasować szczegółowe wymagania dotyczące danych.

Szerszy cel ustawy wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 5 kwietnia 2016 r., I OSK 2457/14:

Celem nadrzędnym tej ustawy jest rozwój społeczeństwa informacyjnego poprzez stworzenie możliwości dostępu do Internetu szerokopasmowego. — Wyrok NSA, I OSK 2457/14

Inwentaryzację należy więc widzieć w kontekście rozwoju dostępu do internetu, a nie wyłącznie jako wewnętrzne porządkowanie majątku operatora. Sąd podkreślał również znaczenie usuwania barier inwestycyjnych, rozwoju sieci regionalnych i budowy infrastruktury przez samorządy. Było to jednak rozstrzygnięcie dotyczące informacji publicznej, a nie instrukcja wykonywania obowiązków w 2026 r.

Zakres obejmuje infrastrukturę oraz świadczone usługi

Punktem wyjścia jest § 1 pkt 1 rozporządzenia. Przepis wskazuje, że regulacja określa rodzaj infrastruktury oraz informacje o określonych usługach. W części dotyczącej dostępu do internetu i usług głosowych posługuje się następującym sformułowaniem:

rodzaj infrastruktury oraz informacje o świadczonych usługach transmisji danych zapewniających szerokopasmowy dostęp do Internetu, informacje o świadczonych w pakiecie z tymi usługami usługach komunikacji głosowej… — § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Cyfryzacji z 23 października 2026 r.

Wynika z tego podstawowa wskazówka organizacyjna: ewidencja infrastruktury i informacje o usługach to dwa odrębne obszary przygotowań. Sam wykaz elementów sieci nie opisuje jeszcze tego, jakie usługi są świadczone z jej wykorzystaniem.

Transmisja danych oznacza tutaj przesyłanie danych zapewniające szerokopasmowy dostęp do internetu. Komunikacja głosowa to z kolei usługi umożliwiające porozumiewanie się głosem. Przy ich porządkowaniu znaczenie ma wskazany w przepisie związek z pakietem obejmującym dostęp do internetu. W § 1 pkt 1 wymieniono również usługi rozprowadzania programów.

Nie należy jednak traktować tego ogólnego określenia zakresu jako gotowej listy pól do wypełnienia. Nie przesądza ono samo w sobie, jakie parametry techniczne, oznaczenia czy dane opisowe trzeba przekazać. Te wymagania trzeba ustalić przed przygotowaniem końcowego zestawienia.

Kto powinien zweryfikować swój status przed 11 listopada

W pierwszej kolejności analizę powinny przeprowadzić podmioty prowadzące działalność związaną z sieciami i usługami telekomunikacyjnymi. Nie można jednak utożsamiać kręgu zainteresowanych wyłącznie z prywatnymi firmami sprzedającymi dostęp do internetu.

W wyroku I OSK 2457/14 NSA wskazał, że ustawa z 2010 r. reguluje także działalność telekomunikacyjną jednostek samorządu terytorialnego oraz podmiotów wykonujących zadania z zakresu użyteczności publicznej, czyli służące zaspokajaniu potrzeb ogółu.

Nie jest to jednak równoznaczne ze stwierdzeniem, że każdy taki podmiot ma identyczny obowiązek inwentaryzacyjny. Opis zakresu ustawy nie zastępuje przepisu wskazującego konkretnych zobowiązanych.

Dlatego przed rozpoczęciem zbierania danych warto odpowiedzieć na trzy pytania:

• jaki przepis nakłada obowiązek na dany podmiot;
• jakiej infrastruktury lub jakich usług ten obowiązek dotyczy;
• czy przyjęty zakres zestawienia odpowiada temu obowiązkowi.

Nie wystarczy ani sama nazwa działalności, ani fakt posiadania urządzeń sieciowych. Potrzebne jest powiązanie rzeczywistej sytuacji podmiotu z właściwym przepisem.

Data wejścia zasad to nie automatycznie termin przekazania danych

W kalendarzu przygotowań trzeba rozdzielić datę wydania rozporządzenia — 23 października — datę jego publikacji — 5 listopada — oraz wskazaną dla nowych zasad datę 11 listopada 2026 r.

Osobną kwestią pozostaje termin wykonania obowiązku sprawozdawczego, czyli przekazania wymaganych informacji. Daty rozpoczęcia stosowania zasad nie wolno automatycznie uznać za termin wysłania zestawienia.

Przy ustalaniu harmonogramu należy sprawdzić:

1. do kiedy informacje mają zostać przekazane;
2. na jaki dzień lub za jaki okres mają przedstawiać stan infrastruktury i usług;
3. czy obowiązek obejmuje późniejsze aktualizacje;
4. w jaki sposób należy przekazać dane i jak potwierdzić wykonanie obowiązku.

Tak samo trzeba podejść do kwestii technicznych. Samo określenie przedmiotu regulacji w § 1 pkt 1 nie wyznacza formatu pliku, sposobu podpisania dokumentu ani kanału jego przesłania. Nie należy więc zakładać, że wystarczy dotychczasowy arkusz, wiadomość elektroniczna lub dowolny eksport z firmowej bazy.

Ustalenie tych elementów powinno poprzedzać przygotowanie danych. W przeciwnym razie nawet poprawne merytorycznie zestawienie może wymagać ponownego opracowania.

Jak przygotować dokumentację infrastruktury i pakietów usług

Praktycznym rozwiązaniem jest rozpoczęcie od porównania informacji technicznych z dokumentacją świadczonych usług. To zalecenie organizacyjne, a nie dodatkowy obowiązek ustanowiony w § 1 pkt 1.

Po stronie technicznej warto ustalić, gdzie znajdują się aktualne informacje o infrastrukturze i kto odpowiada za ich sprawdzenie. Po stronie usługowej — kto może potwierdzić, jakie usługi są rzeczywiście świadczone i które z nich tworzą pakiety z dostępem do internetu.

Przykład: przedsiębiorca świadczy szerokopasmowy dostęp do internetu, a części klientów także usługę głosową w pakiecie. Przygotowanie wyłącznie wykazu urządzeń nie pozwoli opisać drugiego obszaru wskazanego w § 1 pkt 1. Trzeba jeszcze powiązać informacje o usługach z ich właściwą kategorią, a następnie sprawdzić szczegółowy zakres wymaganych danych.

Warto również wyznaczyć osobę zatwierdzającą kompletność zestawienia oraz zachować jego ostateczną wersję. Dzięki temu łatwiej wyjaśnić rozbieżności między dokumentacją techniczną, informacjami handlowymi i danymi przygotowanymi do przekazania.

Dawne orzeczenia o karach nie zastępują aktualnej podstawy prawnej

Obowiązków informacyjnych w telekomunikacji nie należy traktować jako formalności bez znaczenia. Pokazuje to uchwała Sądu Najwyższego III SZP 4/15, odnosząca się do art. 209 ust. 1 pkt 1 dawnego Prawa telekomunikacyjnego, w określonym brzmieniu:

…może stanowić podstawę nałożenia kary pieniężnej na przedsiębiorcę telekomunikacyjnego, który nie wypełnił obowiązku udzielania informacji lub dostarczania dokumentów przewidzianych ustawą Prawo telekomunikacyjne. — Uchwała Sądu Najwyższego, III SZP 4/15

Wniosek jest ograniczony, ale istotny: niewykonanie obowiązku informacyjnego może mieć konsekwencje finansowe, jeżeli przewiduje je właściwy przepis.

Nie oznacza to jednak, że uchwała przesądza o karze za naruszenie zasad inwentaryzacji obowiązujących w 2026 r. Podstawę odpowiedzialności, jej przesłanki — czyli warunki zastosowania — oraz możliwe konsekwencje trzeba ustalić odrębnie. Historycznego rozstrzygnięcia nie można automatycznie przenosić na nową regulację.

Co to oznacza w praktyce

• Najpierw potwierdź, czy obowiązek dotyczy twojego podmiotu. Samo prowadzenie działalności związanej z telekomunikacją nie zastępuje sprawdzenia właściwego przepisu.
• Rozdziel dane o infrastrukturze od danych o usługach. Przy usługach uwzględnij potrzebę analizy pakietów obejmujących internet i komunikację głosową.
• Nie utożsamiaj 11 listopada z terminem raportowania. Oddzielnie ustal termin przekazania informacji oraz dzień lub okres, którego mają dotyczyć.
• Zweryfikuj sposób przygotowania i przesłania zestawienia. Nie zakładaj, że dotychczasowy format lub kanał komunikacji będzie odpowiedni.
• Przed wysyłką sprawdź zgodność i kompletność danych. Wyznacz osoby odpowiedzialne za część techniczną, usługową i końcowe zatwierdzenie.

Źródła

• Rozporządzenie Ministra Cyfryzacji z 23 października 2026 r. w sprawie inwentaryzacji infrastruktury i usług telekomunikacyjnych, Dz. U. poz. 1457
• Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 kwietnia 2016 r., I OSK 2457/14
• Uchwała Sądu Najwyższego, III SZP 4/15