Ts 40/18

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 20 marca 2020 r. Pozycja 104 POSTANOWIENIE z dnia 25 czerwca 2019 r. Sygn. akt Ts 40/18 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Piotr Tuleja, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej M.J. w sprawie zgodności: 1) art. 217 § 3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 155, ze zm.) w zakresie zwrotu „lub okoliczności sporne zostały już dostatecznie wyjaśnione” z art. 45 ust. 1 w związku z art. 24 ; art. 24 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; 2) art. 328 § 1a ustawy, o której mowa w punkcie pierwszym z art. 45 ust. 1 w związku z art. 176 ; art. 176 ust. 1 i art. 24 Konstytucji, p o s t a n a w i a: odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej z 5 marca 2018 r. (data nadania) M.J. (dalej: skarżąc y) wystąpił z żądaniem określonym w komparycji niniejszego postanowienia. Skargę konstytucyjną wniesiono w związku z następującą sprawą. Sąd Rejonowy w K. Wydział V Gospodarczy, wyrokiem z 21 sierpnia 2015 r. (sygn. akt […] ) oddal ił powództwo skarżącego przeciwko Sp. z o.o. Sp. k. o zapłatę oraz zasądził na rzecz pozwanej zwrot kosztów postępowania. Sąd Okręgowy w K. XII Wydział Gospodarczy Odwoławczy , wyrokiem z 23 sierpnia 2016 r. (sygn. akt […] ) oddal ił apelację skarżącego i orze kł o kosztach postępowania. Sąd Rejonow y w T. I Wydział Cywilny, postanowieniem z 16 paździer nika 2017 r. (sygn. akt […] ), odda lił wniose k skarżącego o ustanowienie pełnomocnika z urzędu „w celu sporządzenia skargi konstytucyjnej” . Sąd Okręgow y w K. III Wydział Cywilny Odwoławczy , postanowieniem z 6 grudnia 2017 r. (sygn. akt […] ), oddal ił zażalenie na powyższe postanowienie . W ocenie skarżącego, art. 217 § 3 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postę - powania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 155, ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2018 r. poz. 1360, ze zm.; dalej: k.p.c.) narusza jego konsty tucyjne prawo do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji) oraz konstytucyjną zasadę ochrony pracy (art. 24 Konstytucji). Natomiast zakwestionowanemu OTK ZU B/2020 Ts 40/18 poz. 104 2 art. 328 § 1a k.p.c. zarzucił on naruszenie prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji) w związku z naruszeniem zas ad dwuinstancyjności postępowania sądowego (art. 176 ust. 1 Konstytucji) i ochrony pracy (art. 24 Konstytucji). Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje. 1. Na podstawie art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępow ania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK), skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Trybunał wydaje postanowienie o odmowie nadania skardze dalszego biegu, gdy nie spełnia ona określonych przez prawo wymagań lub gdy jest oczywiście bezzasadna. Mając na względzie art. 67 ust. 1 u.o.t.p. TK, Trybunał orzekając , zarówno w rozpoznaniu wstępnym jak i merytorycznym, związany jest – co do zasady – zakresem zaskarżenia wskazanym w skardze konstytucyjnej. 2. Normy prawne kwestionowane w skardze konstytucyjnej. 2.1. Pierwszym kwestionowanym przepisem jest art. 217 § 3 ustawy z dnia 17 listo- pada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 155, ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2018 r. poz. 1360, ze zm.; dalej: k.p.c.) , zgodnie z którym „sąd pomija twierdzenia i dowody, jeżeli są powoływane jedynie dla zwłoki lub okoliczności sporne zostały już dostatecznie wyjaśnione”. Skarżący wskazał, że orzekające w jego sprawie sądy, powołując się na ten przepis, uznał y sprawę za dostatecznie wyjaśnioną „już po przesłuchaniu dwóch świadków” . Sposób naruszenia swoich konstytucyjnych wolności i praw, skarżący upatruje w nieprzeprowadzeniu przez sąd wszystkich dowodów, o przeprowadzenie których wnosił. W uzasadnieniu skargi, wskaz ał także na szereg nieprawidłowości, których jego zdaniem dopuścić się miały orzekające w sprawie sądy, w tym nierozpoznanie całości materiału dowodowego oraz chaotyczne sporządz enie transkrypcji uzasadnienia wyroku. N ależy w tym miejscu przypomnieć, że dyskrecjonalna władza sędziego – w granicach wyznaczonych przez Konstytucję i ustawy – jest legitymowanym, realnie koniecznym narzędziem rozstrzygania sporów i nie uzasadnia zarzutu niekonstytucyjności, lecz przeciwnie – podlega konstytucyjnej ochronie (zob. wyrok TK z 27 września 2012 r., sygn. SK 4/11, OTK ZU nr 8/A/2012, poz. 97). 2.2. Drugim przepisem jest art. 328 § 1a k.p.c. Należy jednak zaznaczyć, że t akiej jednostki redakcyjnej ustawa k.p.c. nie zawierała, ani nie zawiera. Z treści uzasadnienia skargi konstytucyjnej wynika natomiast , że pisząc o art. 328 § 1a k.p.c., skarżący zdaje się kwestionować art. 328 § 1 1 k.p.c. Treść tego przepisu jest następująca: „Jeżeli przebieg posiedzenia jest utrwalany za pomocą urządzenia rejestrującego dźwięk albo obraz i dźwięk, uzasadnienie może być wygłoszone po ogłoszeniu sentencji wyroku i utrwalone za pomocą tego urządzenia, o czym przewodniczący uprzedza przed wygłoszeniem uzasadnienia. W razie wygłoszenia uzasadnienia na posiedzeniu nie podaje się odrębnie zasadniczych powodów rozstrzygnięcia . ”. W ocenie skarżącego „przedmiotowa norma prawna narusza zasady przyzwoitej legislacji oraz sprawiedliwego rozpoznania sp rawy przez sąd oraz prawo do możliwości skutecznego skor zystania ze środka zaskarżenia”, ponieważ transkrypcja uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego w Krakowie była sporządzona chaotycznie i nie zawierała oceny części materiału dowodowego, a także w sposób niepełny wyjaśniała motywy rozstrzygnięcia. OTK ZU B/2020 Ts 40/18 poz. 104 3 3. Trybunał stwierdził , że istotą zarzutów skarżącego nie jest naruszenie jego konstytucyjnych wolności lub praw przez kwestionowane w skardze normy prawne, lecz przez wadliwe, niezgodne z wartościami konstytucy jnymi, zastosowanie tych norm. Należy więc przypomnieć, że jednym z warunków nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, określonym w art. 79 ust. 1 Konstytucji i skonkretyzowanym w art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK, jest zakwestionowanie w skardze normy prawnej – naruszającej konstytucyjne wolności lub prawa skarżącego – o charakterze ogólnym (n orma generalno- abstrakcyjna), a nie indywidualno-konkretnym (akt stosowania prawa). Norma ogólna jest adresowana do rodzajowo określonego adresata (norma gen eralna) i wyznacza mu postę - powanie w zasadzie powtarzalne (norma abstrakcyjna) (zob. wyrok pełnego składu z 16 listo- pada 2011 r., sygn. akt SK 45/09, OTK ZU nr 9/A/2011 , poz. 97). Natomiast normą indywidualno- konkretną jest akt stosowania prawa (np. wyrok sądowy lub decyzja admini - stracyjna), czyli akt zastosowania ogólnej normy prawnej do indywidualnie oznaczonej osoby (zob. postanowienie z 16 października 2018 r., sygn. SK 2/18, OTK ZU A/2018, poz. 57; L. Morawski, Wstęp do prawoznawstwa, Toruń 2016, s. 55-56). W ocenie skarżącego, źródłem naruszenia jego konstytucyjnych wolności lub praw nie jest ogólna norma prawna, lecz sposób jej zastosowania w ostatecznym orzeczeniu (akt stosowania prawa), gdzie sąd: po pierwsze – miał uznać sprawę za dostatecznie w yjaśnioną „już po przesłuchaniu dwóch świadków” i po drugie – chaotycznie uzasadni ł wyrok, co znalazło odzwierciedlenie w jego transkrypcji. Trybunał Konstytucyjny przypomina zatem , że nie jest uprawniony do kontrolowania aktów stosowania p rawa nawet wówcz as, gdy organ stosujący prawo dokonał – zdaniem skarżącego – wzbudzającej wątpliwości konstytucyjne wykładni określonych norm prawnych w konkretnej sprawie (zob. postanowienia TK z: 19 lipca 2005 r., sygn. SK 37/04, OTK ZU nr 7/A/2005, poz. 87; 21 września 2005 r., sygn. SK 32/04, OTK ZU nr 8/A/2005, poz. 95). W zakresie kognicji Trybunału mieści się natomiast dokonywanie kontroli konstytucyjności treści normatywnej przepisu uzyskanej w wyniku jednolitej, powszechnej i stałej wykładni (zob. wyrok TK z 24 czerwca 2008 r., sygn. SK 16/06, OTK ZU nr 5/A/2008, poz. 85). W ówczas , w ramach wyjątku, przedmiotem kontroli konstytucyjności może stać się norma prawna dekodowana z danego przepisu zgodnie z ustaloną praktyką (zob. wyrok TK z 2 czer- wca 2009 r., sygn. SK 31/08, OTK ZU nr 6/A/2009, poz. 83). S karżący nie kwestionuje jednak treści normatywnej przepisów , nadanej im w wyniku jednolitej, powszechnej i stałej wykładni. Przeciwnie, jako sposób naruszenia swoich konstytucyjnych wolności lub praw, wskazuje wadliwe, naruszające standardy konstytucyjne zastosowanie kwestionowanych norm. Z tego względu, m ając na uwadze zasadę skargowości , wynikającą z art. 67 ust. 1 u.o.t.p. TK oraz wyjątkowy charakter dopuszczalności t akiego zarzutu, Trybunał stwierdził, że badana skarga nie spełnia – określonego w art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK – wymogu wskazania konstytucyjnej wolności lub prawa skarżącego oraz sposobu ich naruszenia w sprawie objętej wniesioną skargą (zob. postanowienie TK z 19 lipca 2005 r., sygn. SK 37/04, OTK ZU nr 7/A/2005, poz. 87). 4. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny na podstawie art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p. TK odmówił nadania badanej skardze dalszego biegu, ponieważ nie spełnia ona wymogu określonego w art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p. TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.