Ts 155/17

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 2 6 sierpnia 2019 r. Pozycja 1 6 5 POSTANOWIENIE z dnia 12 czerwca 2019 r. Sygn. Ts 155/17 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Mariusz Muszyński, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej S.N. w sprawie zgodności: § 19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 sierpnia 2003 r. w sprawie regulaminu organizacyjno- porządkowego wykonywania kary pozbawienia wolności (Dz. U. z 2003 r. Nr 152, poz. 1493) w związku z a rt. 134 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555, ze zm.), „w zakresie, w jakim ustawodawca pominął legislacyjne uregulowanie sposobu adresowania, a w konsekwencji doręczania pism osobom pozbawiony m wolności celem umożliwienia bezpośredniego przekazania ich skazanemu adresatowi w przypadku zaistnienia przesłanek z art. 8a § 2 i § 3 kodeksu karnego wykonawczego” z art. 2, art. 32 ust. 1 i 2, art. 41 ust. 4, art. 47 i art. 49 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: nadać dalszy bieg skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE 1. W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 10 sierpnia 2017 r. S.N. (dalej: skarżący) wystąpił z żądaniem przytoczonym w komparycji niniejszego postanowienia. 2. Skarga konstytucyjna została wniesiona w związku z następującym stanem faktycznym. W okresie od 30 października do 1 grudnia 2015 r. skarżący przebywał w Areszcie Śledczym w Ł . (dalej: Areszt Ś ledczy). 2 listopada 2015 r. do Aresztu Śledczego wpłynęła przeznaczona dla skarżącego korespondencja z Komendy Powiatowej Policji w Ł. Z uwagi na fakt, że na kopercie jako adresata oznaczono Areszt Śledczy, znajdująca się w niej korespondencja została otwarta przez pracownika sekretariatu Aresztu Śledczego i zewiden- cjonowana. 3 listopada 2015 r. skarżący otrzymał od funkcjonariusza działu ewidencji Aresztu Śledczego korespondencję w otwartej kopercie. OTK ZU B/2019 Ts 155/17 poz. 165 2 Postanowieniem z 3 grudnia 2015 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej w Ł . odmówił wszczęcia śle dztwa w sprawie o sygn. akt […] wobec stwierdzenia, że czyn, polegający na przekroczeniu uprawnień przez funkcjonariuszy Służby Więziennej poprzez otworzenie korespondencji urzędowej, czym działali na szkodę interesu pr ywatnego S.N., nie wypełnia znamion czynu zabronionego. Wyrokiem z 18 października 2016 r., syg n. akt […], Sąd Rejonowy w Ł . oddalił powództwo skarżącego przeciwko Skarbowi Państwa – Komendzie Powiatowej Policji w Ł . o zadośćuczynienie za krzywdę doznaną w związku z naruszeniem dóbr osobistych – prawa do tajemnicy korespondencji oraz do poszanowania życia prywatnego – w wyniku opisanego wyżej zdarzenia. Wyrokiem z 15 marca 2017 r., sygn. akt […], Sąd Okręgowy w S . oddalił apelację skarżącego od ww. orzeczenia. 3. W ocenie skarżącego treść kwestionowanych przepisów skutkuje brakiem ochrony interesów mniejszości społeczeństwa, jaką stanowią osoby odbywające karę pozbawienia wolności. Skarżący wskazał, że w obecnym st anie prawnym może dochodzić do ograniczenia równości osób pozbawionych wolności w odniesieniu do innych obywateli , w zakresie tajemnicy korespondencji, albowiem brak jest szczegółowych uregulowań i wytycznych do tyczących sposobu adresowania korespondencji doręczanej skazanym za pośrednictwem zakładu, w którym pozostają osadzeni. Nieprawidłowe zaadresowanie przez funkcjonariuszy Komendy Powiatowej Policji w Ł . korespondencji przeznaczonej dla skarżącego spo- wodowało, że zapoznali się z nią funkcjonariusze Aresztu Śledczego, w którym przebywał, co – jego zdaniem – narusza prawo do tajemnicy komunikowania się (a rt. 49 Konstytucji) i jego prawo do prywatności (art. 47 Konstytucji). Uniemożliwienie skarżącemu zachowania tajemnicy korespondencji naruszyło ponadto gwarancję humanitarnego traktowania osób pozbawionych wolności (art. 41 ust. 4 Konstytucji). Kwestionowane przepisy stanowią, zdaniem skarżącego, regulację niepełną i fragmentaryczną (pominięcie prawodawcze). Nieprecyzyjność i niejasność sformułowani a „korespondencja adresowana do skazanego” przesądza, zdaniem skarżącego, o sprzeczności zaskarżonej normy z art. 2 Konstytucji (zasada poprawnej legislacji). Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje. 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. poz. 2072, ze zm.; dalej: u.o.t.p. TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. Służy ono wyeliminowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygnięcia. Trybunał wydaje postanowienie o odmowie nadania skardze dalszego biegu, gdy nie spełnia ona określonych przez prawo wymagań, jest oczywiście bezzasadna , bądź gdy nie usunięto w terminie braków formalnych skargi (art. 61 ust. 4 pkt 1-3 u.o.t.p. TK). 2. W ocenie Trybunału skarga konstytucyjna spełnia przesłanki przekazania jej do me- rytorycznej oceny. 2 .1. Skargę sporządził adwokat z urzędu ustanowiony dla skarżącego postanowieniem Sądu Rejonowego w Ł . z 21 czerwca 2017 r., sygn. akt […]. OTK ZU B/2019 Ts 155/17 poz. 165 3 2.2. Skarżący wyczerpał przysługującą mu drogę prawną, ponieważ wyrok Sądu Okrę- gowego w S. z 15 marca 2017 r., sygn. […] , jest prawomocny i nie p rzysługują od niego żadne zwyczajne środki zaskarżenia. 2.3. Dochowany został trzymiesięczny termin do wniesienia skargi zastrzeżony w art. 77 ust. 1 u.o.t.p. TK, albowiem w yrok Sądu Okręgowego z 15 marca 2017 r. został do- ręczony pełnomocnikowi skarżącego 24 kwietnia 2017 r. Z wnioskiem o ustano wienie pełno- mocnika z urzędu do wniesienia skargi konstytucyjnej skarżący wystąpił 10 maja 2017 r., zaś 5 lipca 2017 r. ustanowiony dla skarżącego adwokat otrzymał od Okręgowej R ady Adwokac- k iej w Ł . pisemną informację o wyznaczeniu go pełnomocnikiem skarżącego w niniejszej spra- wie. S kargę konstytucyjną wniesiono natomiast 10 sierpnia 2017 r. 2.4. Skarżący zarzucił niekonstytucyjność § 19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawie- dliwości z dnia 25 sierpnia 2003 r. w sprawie regulaminu organizacyjno- porządkowego wyko- nywania kary pozbawien ia wolności (Dz. U. z 2003 r. Nr 152, poz. 1493; dalej: rozpo rządzenie) w związku z art. 134 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1987, ze zm.; dalej: k.p.k.). Zgodnie z art. 134 § 2 k.p.k. osobom pozba- wionym wolności doręcza się pismo za pośrednictwem adminis tr acji odpowiedniego zakładu, natomiast w myśl § 19 ust. 1 rozporządzenia korespondencję adresowaną do ska zanego doręcza mu upoważniony funkcjonariusz. P owołane przepisy zostały zaskarżone w zakresie, w jakim nie regulują „sposobu adresowania, a w konsekwencji doręczania pism osobom pozbawionym wolności celem umożliwienia bezpośredniego przekazania ich skazanemu” . Skarżący zarzucił im również to , że cechuje je niekonstytucyjne pominięcie prawodawcze. 2.5. Trybunał stwierdza, że skarżący prawidłowo określił przedmiot kontroli, albowiem kwestionowane w skardze przepisy były podstawą prawną rozstrzygnięć, w których orzeczono o prawach skarżącego (art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p. TK). Skarżący wskazał, jakie przysługujące mu konstytucyjne prawa i w jaki sposób zostały – jego zdaniem – naruszone (art. 53 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p. TK), a także należycie uzasadnił sformułowane w skar dze zarzuty (art. 53 ust. 1 pkt 3 u.o.t.p. TK). Zarzuty te nie są – w ocenie Trybunału – oczywiście bezzasadne. W tym stanie rzeczy Trybunał – na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p. TK – postanowił o nadaniu skardze konstytucyjnej dalszego biegu.