Sygnatura
III KO 129/26
zarządzenie III KO 129/26
- Izba
- Izba Karna
- Data orzeczenia
- 1 września 2026
Treść rozstrzygnięcia
<!DOCTYPE html> III KO 129/26 ZARZĄDZENIE Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras Dnia 1 września 2026 r. 1. Na podstawie art. 545 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 k.p.k. oraz art. 530 § 2 k.p.k. odmawiam przyjęcia osobistego wniosku M.D. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 7 listopada 2025 r., sygn. akt II AKo 84/25 wydanym w przedmiocie wniosków oskarżonego o przywrócenie terminu do złożenia wniosków w trybie art. 42a 3 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych (daje jako – u.s.p.) wobec sędziów wyznaczonych do rozpoznania sprawy o sygn. akt II AKa 32/22 wobec ustawowej niedopuszczalności wznowienia tego postępowania. UZASADNIENIE Z treści przepisów art. 540 – 540 b k.p.k. wynika w sposób bezsporny, że postępowanie sądowe, prawomocnie zakończone, musi rozstrzygać o odpowiedzialności karnej oskarżonego, a nie o jakiejkolwiek kwestii incydentalnej, chociażby istotnej dla oskarżonego, rozstrzyganej w toku postępowania karnego. Stanowisko to jest już ugruntowane w orzecznictwie SN (por. postanowienia SN: z 29 stycznia 2008 r., IV KO 118/07; z 7 maja 2007 r., V KZ 24/07; z 27 sierpnia 2008 r., IV KZ 59/08; z 11 września 2008 r., IV KZ 62/08). Postępowania incydentalne mogą być przedmiotem wznowienia tylko wówczas, gdy zapadłe w nich orzeczenia III KO 129/26 2 definitywnie zamykają rozpoznanie danej kwestii, wywołując trwałe skutki (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 września 2013 r., III KK 231/13). Za takie nie może być uznane postępowanie toczące się w trybie art. 42 a § 3 u.s.p., a dotyczące wyłączenia sędziów wyznaczonych do rozpoznania określonej sprawy. Ten rodzaj postępowania ma na celu wyłączenie sędziego, a zatem odnosi się do składu sądu orzekającego, a nie do decyzji o zakończenia sprawy, którą ma rozpoznać dany skład orzekający. Co istotne, po wydaniu orzeczenia w danej sprawie strona przecież może podnosić zarzuty dotyczące nieprawidłowej obsady sądu (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.) w zwykłym lub nadzwyczajnym środku zaskarżenia od ostatecznego, kończącego dane postępowanie, orzeczenia. Wznowienie postępowania nie może więc dotyczyć postanowienia sądu odwoławczego wydanego na podstawie art. 126 k.p.k. w procedurze testowej (tej z art. 42a § 3 i nast. u.s.p.), gdyż jego przedmiotem nie jest kwestia odpowiedzialności karnej, a jedynie kwestia oceny istnienia merytorycznych przesłanek usprawiedliwiających dokonanie przez stronę czynności procesowej po upływie terminu. Ponadto, trzeba dodać, że zgodnie z art. 42a § 14 pkt 2 u.s.p. w zakresie nieuregulowanym przepisami ustawy do rozpoznania wniosku, o którym mowa w § 4, stosuje się odpowiednio w sprawach karnych - przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 37) dotyczące rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego, z wyłączeniem art. 42 § 3 zdanie trzecie tej ustawy w zakresie dotyczącym czynności niecierpiących zwłoki, w szczególności w przedmiocie tymczasowego aresztowania. Taki sposób odesłania oznacza, że procedura w odniesieniu do złożonego wniosku o wyłączenie sędziego nie przewiduje dla strony żadnego środka odwoławczego (na postanowienia wydane w trybie art. 42 k.p.k. zażalenie bowiem nie przysługuje), a jedynym wyjątkiem jest prawo do ponownego rozpoznania wniosku, co następuje tylko na żądanie sędziego wyłączonego w postanowieniu (art. 42a § 13, 14 u.s.p.). W tym stanie rzeczy jest również oczywiste, że nie jest dopuszczalny wniosek o wznowienie w trybie art. 540 § 1 k.p.k. postępowania sądowego zakończonego postanowieniem rozstrzygającym w tym przedmiocie. III KO 129/26 3 2. odpis zarządzenia doręczyć skazanemu z pouczeniem o zażaleniu w terminie 7 dni od daty otrzymania odpisu zarządzenia (art. 530 § 3 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k.). [WB] [a.ł]
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Typ dokumentu
- zarządzenie
- Jednostka
- Izba Karna Wydział III
- Sędziowie
- SSN Jarosław Matras
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Sąd Najwyższy