I NSP 360/26

I NSP 360/26 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: SSN Elżbieta Karska Dnia 29 września 2026 r. w sprawie ze skargi S. H. na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. II AKa 233/24, z udziałem Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Apelacyjnego w Warszawie po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 29 września 2026 r., 1. pozostawia skargę bez rozpoznania 2. zarządza zwrot od Sądu Apelacyjnego w Warszawie na rzecz skarżącego uiszczonej opłaty od skargi UZASADNIENIE S. H. pismem z 22 czerwca 2026 r., które wpłynęło do Sądu Apelacyjnego 7 lipca 2026 r., a do Sądu Najwyższego 8 lipca 2026 r. działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł skargę na przewlekłość postępowania w sprawie toczącej się przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie II Wydziałem Karnym o sygn. akt VIII AKa 84/24 żądając: stwierdzenia przewlekłości ww. postępowania, zlecenia sądowi prowadzącemu postępowanie podjęcia odpowiednich czynności w wyznaczonym terminie, zasądzenia kwoty 20 000 zł. słusznego zadośćuczynienia wraz z odsetkami od dnia uprawomocnienia się postanowienia oraz zasądzenia kosztów postępowania. W dalszej części pisma zawarł opis podstawy prawnej żądania. I NSP 360/26 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga na przewlekłość postępowania podlegała pozostawieniu bez rozpoznania. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023, poz. 1725 ze zm., dalej: „u.s.p.p.”) strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). W myśl dyspozycji art. 6 ust. 1-3 u.s.p.p., każdorazowa skarga na przewlekłość postępowania musi spełniać określone wymogi przewidziane dla pisma procesowego, w tym obligatoryjnie winna zawierać żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy, jak również przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie. Należy podkreślić, że jest to wymóg bezwzględny w świetle w/w ustawy. Ponadto, skarga może zawierać żądanie wydania sądowi rozpoznającemu sprawę albo prokuratorowi prowadzącemu lub nadzorującemu postępowania przygotowawcze zlecenie podjęcia w wyznaczonym terminie odpowiednich czynności oraz zasądzenia odpowiedniej sumy pieniężnej, co kwalifikowane jest jako wymóg fakultatywny. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalone jest stanowisko, że skarga podlega rozpoznaniu, o ile spełnia wymagania formalne przewidziane w art. 6 ust. 2 pkt 2 u.s.p.p. Oznacza to, że skarżący w uzasadnieniu skargi szczegółowo wskazać musi, w czym dopatruje się nieuzasadnionej zwłoki w rozpoznaniu jego sprawy, tj. w sposób precyzyjny przedstawi konkretne działania bądź zaniechania sądu rozpoznającego sprawę, które w konsekwencji doprowadziły do zwłoki (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 19 września 2022 r., I NSP 290/22; z 19 stycznia 2022 r., I NSP 264/21; z 10 czerwca 2020 r., I NSP 49/20; z 21 lutego I NSP 360/26 3 2007 r., III SPP 5/07; z 7 czerwca 2005 r., III SPP 103/05). Wskazanie powyższych okoliczności jest niezbędne dla merytorycznej oceny skargi. Sąd musi wiedzieć, na jakim etapie postępowania doszło według strony do przewlekłości, na czym ona polegała, tzn. jakie konkretnie czynności procesowe zostały podjęte przez sąd wadliwie lub nie zostały podjęte w ogóle (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 21 lipca 2020 r., I NSP 93/20; z 1 marca 2022 r., I NSP 31/22). Bez wskazania powyższych okoliczności sąd nie jest w stanie dokonać oceny czynności sądu w oparciu o kryteria wskazane w art. 2 ust. 2 u.s.p.p. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 grudnia 2020 r., I NSP 162/20; z 19 stycznia 2022 r., I NSP 264/21). Nie ulega wątpliwości, że uszczegółowienie zarzutów powinno nastąpić w odniesieniu do etapu postępowania, którego skarga bezpośrednio dotyczy i który objęty jest zakresem właściwości Sądu Apelacyjnego. Wymóg powyższy nie został w niniejszej sprawie dochowany. Nie zostały wymienione uchybienia ani wadliwości po stronie Sądu Apelacyjnego, które spowodowały naruszenie prawa skarżącego do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. Ich brak musi zatem zostać uznany za niedochowanie wymogu określonego w art. 6 ust. 2 pkt 2 u.s.p.p. Pismo skarżącego nie zawiera właściwego uzasadnienia odnoszącego się do okoliczności sprawy, co sprawia, że Sąd Najwyższy pozbawiony jest możliwości merytorycznego rozpoznania wniesionej skargi. Nie jest bowiem w ocenie Sądu Najwyższego wystarczające wskazanie jedynie daty przyjęcia apelacji i sygnatury, pod którą postępowanie odwoławcze przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie zostało zarejestrowane. Takie uzasadnienie w odniesieniu do okoliczności tej konkretnej sprawy tj. VIII AKa 84/24 lub jedynie stwierdzenie „tj. od końca marca 2024 r.” nie jest wystarczające dla rozważenia przez Sąd Najwyższy zarzutów związanych z ewentualną przewlekłością postępowania. Nie można też jako zarzutu potraktować stwierdzenia, że „pomimo wyznaczenia sędziego w toku postępowania odwoławczego skarżący nie otrzymał nawet informacji o powodach zwłoki w wykonaniu czynności”. Sąd Najwyższy szczegółowo przenalizował akta sprawy i stwierdził, że w sprawie były podejmowane czynności, których w opisie skargi pełnomocnik nie uwzględnił, podobnie jak nie wskazał szczegółowych okresów, w których dopatrzył się I NSP 360/26 4 bezczynności ani nie zauważył, że zarządzeniem z 2 września 2024 r. sprawę o sygn. VIII AKa 84/24 zakreślono nadając jej nową sygnaturę tj. II AKa 233/24. Mając na uwadze powyższe, Sąd Najwyższy stwierdza, że wniesiona przez S.H. skarga na przewlekłość postępowania nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 6 ust. 2 pkt. 2 u.s.p.p. i na podstawie art. 9 ust. 1 u.s.p.p. podlega odrzuceniu, bowiem skargę niespełniającą tych wymagań sąd właściwy do jej rozpoznania odrzuca bez wzywania do uzupełnienia braków. JW. [a.ł]