I CSK 1578/25

I CSK 1578/25 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marcin Krajewski 25 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym 25 września 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa A.P. i J.P. przeciwko P. spółce akcyjnej w W. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej P. spółki akcyjnej w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 30 grudnia 2024 r., VII AGa 248/21, 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. zasądza od P. spółki akcyjnej w W. na rzecz A.P. i J.P. po 1350 zł zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego; 3. oddala wniosek o zasądzenie odsetek od zasądzonych kosztów procesu. (E.M.) UZASADNIENIE Wyrokiem z 30 grudnia 2024 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił apelację pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 17 grudnia 2020 r., którym Sąd zasądził na rzecz powodów bliżej określone w wyroku kwoty tytułem odszkodowania za obniżenie wartości nieruchomości oraz tytułem odszkodowania stanowiącego koszty konieczne do zapewnienia właściwych wymagań technicznych nieruchomości. Pozwany wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, wskazując na występowanie istotnego zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), I CSK 1578/25 2 w ramach którego pyta, czy samo wprowadzenie obszaru ograniczonego użytkowania może być traktowane jako ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości stanowiące samodzielną i wystarczającą podstawę do dochodzenia roszczenia odszkodowawczego z tytułu spadku wartości nieruchomości na podstawie art. 129 ust. 2 Prawa ochrony środowiska (dalej: p.o.ś.). Zdaniem skarżącego skarga kasacyjna jest również oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.), gdyż Sąd drugiej instancji błędnie zastosował art. 129 ust. 2 p.o.ś. i uznał, że w sprawie zachodzi związek przyczynowy między wejściem w życie uchwały obejmującej nieruchomość powodów obszarem ograniczonego użytkowania a obniżeniem wartości nieruchomości. Ponadto skarżący stwierdził, że skarga kasacyjna zasługuje na przyjęcie również „w kontekście potrzeby wykładni przepisów prawa, które budzą istotne wątpliwości i prowadzą do rozbieżności w orzecznictwie sądów”, przy czym nie wskazał, o jakie przepisy wywołujące rozbieżność chodzi ani nie określił zakresu wykładni, której miałby dokonać Sąd Najwyższy. W odpowiedzi na skargę kasacyjną powodowie wnieśli m.in. o odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania, a także o zasądzenie od pozwanego na rzecz powodów kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od doręczenia orzeczenia, w którym je zasądzono, do dnia zapłaty. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.). Skarga kasacyjna stanowi nadzwyczajny środek zaskarżenia prawomocnych orzeczeń, którego celem jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości I CSK 1578/25 3 orzecznictwa, usunięcie z obrotu prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych. Ograniczenie przesłanek do czterech ma zapewnić, że przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nastąpi jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane te funkcje, a skarga kasacyjna nie stanie się instrumentem wykorzystywanym w każdej sprawie. Powołanie się na istotne zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) wymaga sformułowania problemu prawnego i wykazania, że ma on precedensowy charakter oraz znaczenie dla rozwoju prawa. Problem ten powinien odnosić się do konkretnych przepisów prawa i zostać ujęty w sposób abstrakcyjny. Jego rozstrzygnięcie powinno mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a także dla innych potencjalnych lub rzeczywiście toczących się spraw. Konieczne jest przy tym wskazanie argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen (zob. postanowienia SN: z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07; z 10 kwietnia 2014 r., IV CSK 623/13; z 2 grudnia 2014 r., II CSK 376/14; z 9 kwietnia 2015 r., V CSK 547/14, i z 6 lutego 2026 r., I CSK 719/25). Sformułowanego przez skarżącego zagadnienia nie można uznać za istotne. Przede wszystkim nie sposób dostrzec jego precedensowego charakteru, skoro stanowi ono przedmiot licznych wypowiedzi Sądu Najwyższego. Wprawdzie stanowisko Sądu Najwyższego odnośnie do dopuszczalności przyznania odszkodowania z tytułu obniżenia wartości nieruchomości już na skutek samego wprowadzenia obszaru ograniczonego użytkowania nie było jednolite, obecnie jednak kwestię tę należy uznać za rozstrzygniętą. W uchwale składu siedmiu sędziów z 6 listopada 2024 r., III CZP 27/24 (OSNC 2025, nr 5, poz. 49) Sąd Najwyższy uznał bowiem, że właścicielowi nieruchomości, której wartość zmniejszyła się na skutek wprowadzenia obszaru ograniczonego użytkowania, przysługuje odszkodowanie na podstawie art. 129 ust. 2 p.o.ś, chociażby zmniejszenie to nie miało związku z ograniczeniami wynikającymi z art. 135 ust. 3a p.o.ś. W związku z tym, że Sąd drugiej instancji orzekł zgodnie z przywołaną uchwałą, nie można mu w tym zakresie zarzucać uchybień, a tym bardziej błędów o charakterze elementarnym, co byłoby konieczne do uznania skargi za oczywiście I CSK 1578/25 4 uzasadnioną (zob. m.in. postanowienie SN z 29 grudnia 2025 r., I CSK 512/24). Nie budzi wątpliwości ustalone przez Sądy meriti w oparciu o opinie biegłych istnienie związku przyczynowego między wejściem w życie uchwały obejmującej nieruchomość powodów obszarem ograniczonego użytkowania a obniżeniem wartości nieruchomości. Jak trafnie wywiódł Sąd drugiej instancji, gdyby nie doszło do ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania, potencjalni nabywcy nie postrzegaliby nieruchomości powodów jako mniej atrakcyjnej, co ma zasadnicze znaczenie dla jej wartości. Ze względu na niewymienienie przepisów, których wykładnia ma budzić poważne wątpliwości lub wywoływać rozbieżności w orzecznictwie, również podstawa przyjęcia skargi do rozpoznania, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c., nie może zostać uznana za uzasadnioną. Można jedynie domniemywać, że chodzi o te same przepisy, na których tle sformułowano wskazane wyżej zagadnienie prawne. W tym zaś zakresie, jak wyjasniono, wątpliwości zostały już wyeliminowane w orzecznictwie Sądu Najwyższego Z tych przyczyn należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1, 3 i 4, art. 99 k.p.c. w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2, § 2 pkt 6 oraz § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Suma zwrotu została rozdzielona na powodów w częściach równych (zob. uchwałę SN z 16 listopada 2023 r., III CZP 54/23, OSNC 2024, nr 6, poz. 57). Żądanie zasądzenia odsetek od kosztów procesu zostało oddalone, gdyż zgodnie z art. 9 ust. 6 ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw art. 98 § 11 k.p.c., na podstawie którego możliwe jest zasądzenie odsetek, stosuje się w postępowaniach wszczętych po dniu wejścia w życie wskazanej ustawy. Postępowanie w sprawie niniejszej zostało wszczęte w lipcu 2014 r., a więc przed wejściem w życie nowelizacji. I CSK 1578/25 5 (E.M.) [SOP]