I ZO 111/26

I ZO 111/26 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szczepaniec Dnia 23 lipca 2026 r. po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej na posiedzeniu w dniu 23 lipca 2026 r. bez udziału stron żądania wyłączenia SSN Barbary Skoczkowskiej od udziału w sprawie o sygn. akt I ZZP 1/26 na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. postanowił: wyłączyć SSN Barbarę Skoczkowską od udziału w sprawie o sygn. akt I ZZP 1/26. UZASADNIENIE W dniu 2 lipca 2026 r. SSN Barbara Skoczkowska złożyła żądanie wyłączenia w trybie art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. od udziału w sprawie o sygn. akt I ZZP 1/26 dotyczącej zagadnienia prawnego zadanego przez Sąd Rejonowy w S. II Wydział Karny w sprawie o sygn. akt II Kp …: „Czy właściwym Sądem do rozpoznania zażalenia na zatrzymanie sędziego bez zezwolenia właściwego sądu dyscyplinarnego tj. na gorącym uczynku dokonanego w trybie art. 80 § 1 ustawy prawo o ustroju sądów powszechnych będzie Sąd Rejonowy właściwy dla miejsca zatrzymania sędziego (art. 246 § 1 i 2 k.p.k.) czy też zgodnie z art 110 § 1, 2 i 2a w zw. z art. 80 ustawy o ustroju sądów powszechnych oraz art. 181 Konstytucji Sąd Najwyższy - Izba Odpowiedzialności Zawodowej, a w wypadku stwierdzenia, iż właściwym do rozpoznania jest Sąd Rejonowy miejsca zatrzymania czy Sąd ten jest uprawniony do oceny czy zaszły przesłanki umożliwiające I ZO 111/26 2 zatrzymanie sędziego bez zezwolenia właściwego sądu dyscyplinarnego (art 80 § 1 u.s.p.)?" SSN Barbara Skoczkowska wskazała, że ww. pytanie prawne Sądu Rejonowego w S. zostało zadane na kanwie sprawy o sygn. akt I ZI 66/25, w której wydała w dniu 6 listopada 2025 r. uchwałę zezwalającą na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędzi Sądu Okręgowego w [...] X. Y., która to sędzia została zatrzymana w dniu 5 listopada 2025 r., zaś Sąd uznał, że zatrzymanie to było dokonane na gorącym uczynku w trybie art. 80 § 2da u.s.p. SSN Barbara Skoczkowska wskazała nadto, że na posiedzeniu w dniu 6 listopada 2025 r. był wielokrotnie poruszany temat zasadności i podstawy prawnej zatrzymania, który to temat jest przedmiotem ww. pytania prawnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Dla stwierdzenia podstawy wyłączenia sędziego, wymagane jest zatem istnienie określonej kategorii okoliczności, która, jeżeli zestawić ją z przedmiotem rozstrzygnięcia w określonej sprawie, prowadzi do wniosku o uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego, mającego ją rozstrzygnąć. Oznacza to, że pomiędzy podnoszonymi okolicznościami, które powinny mieć charakter rzeczywisty i obiektywny, a rozstrzygnięciem konkretnej sprawy musi zachodzić związek funkcjonalny, pozwalający na możliwość wyprowadzenia z nich wniosku o istnieniu uzasadnionej wątpliwości co do braku bezstronności w rozstrzygnięciu tej sprawy. Uzasadniona wątpliwość co do bezstronności, w rozumieniu art. 41 § 1 k.p.k. zachodzi zatem zawsze in concreto, a nie in abstracto. Nie może zatem stanowić jedynie subiektywnego przekonania określonej osoby, lecz winna być konkretna, realna, obiektywna i poddająca się zewnętrznej weryfikacji (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 11 stycznia 2012 r., III KK 214/11). Wymóg bezstronności sędziego należy rozumieć zarówno w aspekcie braku przejawów subiektywnej stronniczości sędziego lub jego osobistych uprzedzeń, jak i konieczności obiektywnej bezstronności sądu, który winien dawać I ZO 111/26 3 wystarczające gwarancje, by wykluczyć wszelkie uprawnione wątpliwości w tej mierze (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 17 stycznia 2018 r., III KK 244/17). Mając na uwadze powyższe motywy prawne oraz treść przedmiotowego żądania, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji. A.W. [r.g.]