VIII SO/Wa 2/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku J. S. o wymierzenie grzywny [...] S.A. z siedzibą w L. Odział S.-[...] za nieprzekazanie w ustawowym terminie skargi z 28 sierpnia 2024 r. na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: wymierzyć [...] S.A. z siedzibą w L. Odział S.-[...] grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych.

Pismem z 31 marca 2024 r. J. S. (dalej: skarżący) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej: Sąd) wniosek o wymierzenie w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) [...] S.A. z siedzibą w L. Odział S.-[...] (dalej: organ) grzywny za nieprzekazanie Sądowi w ustawowym terminie skargi na bezczynność z 28 sierpnia 2024 r. w sprawie udostępnienia informacji publicznej w związku z wnioskiem skarżącego z 8 sierpnia 2024 r. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 1 kwietnia 2025 r. wezwano organ do udzielenia odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny i nadesłania kompletnych akt administracyjnych w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania. Pismem z 23 kwietnia 2025 r. organ, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika (radcę prawnego), udzielił odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny, w którym wniósł o jego oddalenie w całości. W motywach uzasadnienia pełnomocnik wskazał, że z treści pisma z 28 sierpnia 2024 r., skierowanego wyłącznie do organu, nie wynika, aby było skierowane do któregokolwiek wojewódzkiego sądu administracyjnego. W piśmie tym skarżący wskazał na przepisy dotyczące sposobu rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej oraz na brak otrzymania odpowiedzi. Wobec ww. pisma skarżącego organ pozostawał w uzasadnionym przekonaniu, że pismo to jest odpowiedzią na prośbę organu o wskazanie danych identyfikujących nieruchomości, które w swoim wniosku zawarł skarżący. Według pełnomocnika pismo skarżącego z 28 sierpnia 2024 r. nie zawierało elementów, jakie powinna zawierać skarga, a które zostały szczegółowo wskazane w art. 57 § 1 p.p.s.a. Ponadto skarga, jako pismo w postępowaniu sądowym, powinna zawierać elementy stanowione w art. 46 § 1 i § 2 p.p.s.a., których również pismo skarżącego nie zawierało. Wpis sądowy od wniosku w kwocie 100 zł został uiszczony 8 kwietnia 2025 r. (k. 14 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek skarżącego o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie sądowi skargi z 28 sierpnia 2024 r. na bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 54 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1). Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Skargę wniesioną za pośrednictwem konsula oraz skargę na decyzję wydaną przez ministra właściwego do spraw zagranicznych w zakresie spraw uregulowanych w ustawie z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, minister właściwy do spraw zagranicznych przekazuje sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie sześćdziesięciu dni od dnia jej otrzymania odpowiednio przez ministra właściwego do spraw zagranicznych albo konsula (art. 54 § 2). Następnie stosownie do art. 55 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 55 § 1 p.p.s.a.). Natomiast art. 154 § 6 p.p.s.a. stanowi, że grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Jednocześnie w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 ze zm., dalej: u.d.i.p.) ustawodawca skrócił termin przewidziany w art. 54 § 2 p.p.s.a. do 15 dni w przypadku skarg składanych w sprawach o udostępnienie informacji publicznej. W realiach analizowanej sprawy, biorąc pod uwagę czas przekroczenia ustawowego terminu ustanowionego na obligatoryjne przekazanie skargi sądowi przez organ oraz okoliczność, że organ przekazał skargę sądowi i sprawa ma dalszy bieg przed sądem, sąd ocenia, że należało wymierzyć organowi grzywnę w wysokości 500 zł. Przyjęty wymiar grzywny jest adekwatny do stopnia naruszenia przez organ ustawowego obowiązku terminowego przekazania skargi sądowi. Realizuje funkcje: dyscyplinującą, represyjną i prewencyjną, jakie ustawodawca przypisał tej instytucji, aby chronić prawo skarżących do sprawnej kontroli legalności działania organów administracji publicznej (por. szerzej uzasadnienie uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 listopada 2009 r., sygn. II GPS 3/09 (publ. ONSAiWSA 2010/1/2). Należy przy tym zauważyć, że wbrew argumentom organu, skarżący w piśmie z 28 sierpnia 2024 r. wyraźnie zaznaczył, że jest to skarga na bezczynność organu. Wynika to wprost, zarówno z tytułu pisma, jak i z jego treści. Z kolei argument, nawiązujący do niewiedzy organu, jest nie do zaakceptowania z punktu widzenia standardów ustanowionych w art. 2 i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, według których w demokratycznym państwie prawnym organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. W tym miejscu podkreślić należy, że każda skarga do sądu administracyjnego wszczyna postępowanie sądowoadministracyjne i tylko sąd jest uprawniony do rozpoznania sprawy sądowoadministracyjnej. Innymi słowy, to sąd, a nie organ administracji jest dysponentem skargi i to rolą sądu jest ocena, czy w danej sprawie bezczynność miała miejsce, czy też nie. Zatem bez względu na to, że organ pozostaje w przekonaniu, że załatwił wniosek o udostępnienie informacji publicznej, jego obowiązkiem było przekazanie skargi na bezczynność do sądu wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę w terminie określonym w u.d.i.p. Mając powyższe na uwadze, Sąd, działając na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.