VIII SAB/Wa 6/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Nawrot po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy ze skargi K. S. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie rozpoznania wniosku postanawia: odrzucić skargę.

Pismem z 8 stycznia 2025 r. K. S. (dalej: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej: Sąd) skargę na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie rozpoznania wniosku. Pismem z 6 lutego 2025 r. w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 4 lutego 2025 r. wezwano skarżącą do wykazania w terminie 7 dni, czy wystąpiła w trybie art. 37 k.p.a. z ponagleniem do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na niezałatwienie sprawy w terminie, a w przypadku jego złożenia do nadesłania do sądu jego odpisu wraz z dowodem nadania w placówce pocztowej lub za pomocą środków elektronicznych w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Nadana za pośrednictwem poczty pod wskazany przez skarżącą w skardze adres korespondencja nie została podjęta w terminie. Przesyłka była dwukrotnie awizowana, po raz pierwszy 12 lutego 2025 r. i powtórnie 20 lutego 2025 r. W związku z powyższym stosownie do art. 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 4 marca 2025 r. uznano, że korespondencję doręczono skarżącej 26 lutego 2025 r. W zakreślonym terminie, tj. do 5 marca 2025 r., skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W myśl art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Ponaglenie – stosownie do art. 37 § 3 k.p.a. – wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie lub do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia. Stosownie natomiast z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.). Z przywołanych regulacji wynika zatem, że niezbędnym warunkiem skutecznego zaskarżenia do sądu administracyjnego pasywności organu administracji publicznej (tj. bezczynności lub przewlekłości tegoż organu), jest uprzednie (tj. przed wniesieniem skargi) złożenie ponaglenia do właściwego organu, w trybie art. 37 k.p.a. Wobec tego skarżąca, obowiązana była przed skierowaniem skargi do sądu administracyjnego na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wnieść ponaglenie, a następnie dopiero złożyć skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. Jak ustalono w niniejszej sprawie, skarżąca zarządzeniem z 4 lutego 2025 r. została przez Sąd wezwana do wskazania - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi - czy przed wniesieniem skargi na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przy rozpoznawaniu odwołania wyczerpała tryb określony w art. 37 § 1 k.p.a., a w razie jego wyczerpania zobowiązano skarżącą do nadesłania kserokopii ponaglenia, bądź odpisu wraz z dowodem jego złożenia w organie. Powyższe wezwanie doręczono skarżącej w trybie doręczenia zastępczego - 26 lutego 2025 r., a zatem termin na wykonanie zarządzenia upłynął 5 marca 2025 r. Skarżąca nie nadesłała dokumentów wskazanych w zarządzeniu 4 lutego 2025 r. a zatem uznać należy, że ponaglenie w trybie art. 37 § 1 k.p.a. nie zostało przez skarżącą wniesione. Brak ponaglenia czyni skargę niedopuszczalną. Jednocześnie Sąd wskazuje, że ustne zwrócenie się skarżącej do organu za pośrednictwem infolinii z prośbą o przekazanie ponaglenie jej wniosku, nie może być kwalifikowane jako złożenie skutecznego ponaglenia w rozumieniu art. 37 § 1 k.p.a. Ponaglenie jest bowiem podaniem (żądaniem), do którego stosuje się m.in. art. 63 k.p.a., który reguluje sposoby wnoszenia pism. Art. 63 § 1 k.p.a. stanowi, że podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) wnosi się na piśmie, za pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu. Podania utrwalone w postaci elektronicznej wnosi się na adres do doręczeń elektronicznych lub za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu administracji publicznej. Jeżeli przepisy odrębne nie stanowią inaczej, podania wniesione na adres poczty elektronicznej organu administracji publicznej pozostawia się bez rozpoznania. Przepis ten dopuszcza zatem możliwość wniesienia ponaglenia m.in. w formie elektronicznej na adres skrzynki ePuap organu, jak również możliwość wniesienia podania za pośrednictwem konta w systemie teleinformatycznym organu administracji publicznej (w tym przypadku - w systemie teleinformatycznym PUE ZUS). W ocenie Sądu nie może być uznane za ponaglenie zapytanie w sprawie składane telefonicznie za pośrednictwem infolinii, gdyż nie jest ono złożone w sposób przewidziany przepisami prawa. Należy też zaznaczyć, że w odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu jednoznacznie wskazał, że do organu nie wpłynęło ponaglenie w tej sprawie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia