VIII SAB/Wa 1/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak (sprawozdawca) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 22 marca 2023 r. sprawy ze skargi B. G. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy [...] w przedmiocie dostępu do informacji publicznej 1. zobowiązuje Burmistrza Miasta i Gminy [...] do rozpoznania wniosku B. G.z 3 października 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie punktu 3 wniosku – w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Burmistrz Miasta i Gminy [...] dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Burmistrza Miasta i Gminy [...] na rzecz B. G. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pismem z 3 października 2022 r., skierowanym do Burmistrza P. (dalej: Burmistrz, organ) w formie elektronicznej, B. G. (dalej: skarżąca, strona, wnioskodawczyni) wniosła o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie na adres e-mailowy skanów następujących dokumentów potwierdzonych za zgodność z oryginałem: 1. Umowy z firmą, która przeprowadziła rekultywację kwatery na wysypisku odpadów komunalnych w N., prawdopodobnie ITC. 2. Umowy z inspektorem nadzoru tej rekultywacji, panem S.. 3. Sprawozdań przekazywanych przez pana S. do UMiG w P. 4. Decyzji Urzędu Marszałkowskiego odnośnie do rekultywacji. 5. Decyzji Starostwa odnośnie do rekultywacji. Z pisma Burmistrza z 25 października 2022 r. wynika, że organ przesłał wnioskodawczyni żądane dokumenty. Pismem z 25 listopada 2022 r. (data nadania na poczcie) skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność organu, polegającą na nieudzieleniu informacji publicznej w zakresie punktu 3 zawartego w jej wniosku z 3 października 2022 r. W uzasadnieniu skargi podano, że 14 listopada 2022 r. organ doręczył stronie dokumenty wskazane w treści pisma z 3 października 2022 r. pod pozycjami: 1, 2, 4 i 5. Nie doręczył jej natomiast sprawozdań przekazywanych przez pana S. do UMiG w P., ani też w żaden inny sposób nie rozpoznał przedmiotowego wniosku o udostępnienie informacji publicznej w zakresie punktu 3. Tak więc organ pozostaje w bezczynności w tej części. W odpowiedzi na skargę Burmistrz wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi podniósł, że organ udzielił stronie odpowiedzi na wniosek o informację publiczną w zakresie przedstawienia sprawozdań przekazywanych przez pana S. do UMiG w P. Pierwotnie wniosek ten skarżąca złożyła 1 września 2022 r. na posiedzeniu Komisji Rewizyjnej Rady Miejskiej w P., a dokumenty zostały jej udostępnione 5 września 2022 r. Tak więc prawo do informacji publicznej w żądanym zakresie nie zostało naruszone, ponieważ skarżąca mogła zapoznać się ze wszystkimi materiałami sprawy składowiska odpadów, w tym sprawozdaniami z nadzoru inwestorskiego. Ponowne występowanie o te dokumenty było więc bezprzedmiotowe. W piśmie procesowym z 16 lutego 2023 r. skarżąca wskazała, że po posiedzeniu Komisji Rewizyjnej przeglądała dokumentację w Urzędzie Gminy, jednak nie było w niej sprawozdań, z treścią których chciała się zapoznać. Po złożeniu wniosku w tym zakresie i po bezskutecznym oczekiwaniu około miesiąca na jego realizację, skarżąca wystąpiła z wnioskiem z 3 października 2022 r. w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności organów administracji sprawowana przez sądy w zakresie zgodności z prawem obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. W myśl art. 21 in principio ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902 t.j., dalej: u.d.i.p.) do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy p.p.s.a. Jednak zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej (por. wyroki NSA: z 30 listopada 2011r., sygn. akt I OSK 1991/12 i z 24 maja 2006r., sygn. akt I OSK 601/05 oraz postanowienie z 23 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 646/10, publ. cbosa). Ponadto do skargi na bezczynność nie mają zastosowania terminy do wniesienia skargi ustalone w przepisach art. 53 p.p.s.a. Konstytucja RP w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Ustawa o dostępie do informacji publicznej, będąca rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji publicznej, reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazując, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Zgodnie z art. 1 cyt. ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w ustawie. W świetle ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych, informację publiczną stanowi każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują, bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w zakresie swych kompetencji. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów, odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z nim, bądź w jakikolwiek sposób go dotyczących. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzone, jak i te, których używa się przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od niego (por. np. wyrok NSA z 28 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2904/12, publ. cbosa, wyrok WSA w Rzeszowie z 17 stycznia 2013 r., sygn. akt II SAB/Rz 48/12, publ. cbosa). Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w tym terminie, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p.). Stosownie do treści art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępniania informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Bezczynność podmiotu rozpoznającego wniosek o udostępnienie informacji publicznej występuje wówczas, gdy w ustawowym terminie podmiot ten nie rozpoznał złożonego wniosku, czyli nie udostępnił informacji w formie czynności materialno-technicznej, ani nie wydał decyzji odmownej. Natomiast w sytuacji, gdy organ wnioskowaną informacją nie dysponuje jest zobligowany powiadomić pisemnie o tym fakcie wnioskodawcę. Co warte podkreślenia, w sytuacji gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą (por. wyrok NSA z 20 czerwca 2002 r., sygn. akt II SA/Lu 507/02, publ. cbosa). W okolicznościach przedmiotowej sprawy Burmistrz jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej związanej z rekultywacją kwatery na wysypisku śmieci w miejscowości N., gmina P. (por. art. 4 ust. 1 pkt 4, art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.). Z akt administracyjnych sprawy wynika, że większość dokumentacji związanej z tym tematem organ udostępnił skarżącej na jej wniosek z 3 października 2022 r. Natomiast z odpowiedzi na skargę wynika, że Burmistrz jest w posiadaniu sprawozdań, o których mowa w punkcie 3 ww. wniosku, którego to nie zrealizował, mimo że był do tego zobowiązany przepisami u.d.i.p. Nie udostępnił skarżącej żądanej informacji publicznej w ustawowym terminie, ani nie odmówił jej udostępnienia w formie decyzji administracyjnej. Stosownie do art. 149 p.p.s.a., uwzględniając skargę na bezczynność, sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1 pkt 1-3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd, w przypadku, o którym mowa w art. 149 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., może również orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). Może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (§ 2). Mając to na uwadze Sąd w punkcie 1 wyroku orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. o zobowiązaniu Burmistrza do rozpatrzenia wniosku skarżącej z 3 października 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie punktu 3 w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W punkcie 2 wyroku Sąd na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem Sądu w okolicznościach sprawy działanie Burmistrza nie jest jawnie sprzeczne z prawem, ponieważ zareagował na wniosek skarżącej z 3 października 2022 r., chociaż nie zrealizował go w pełnym zakresie. Organ dopuścił się więc bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącej, ale w ocenie Sądu nie miała ona cech kwalifikowanego naruszenia. Rażące naruszenie prawa oznacza bowiem wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosków o udostępnienie informacji publicznej oraz jawnego braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. W ocenie Sądu sytuacja taka nie ma miejsca w rozpoznawanej sprawie. O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie 3 wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800).