VIII SA/Wa 38/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku M. G. i M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi M. G. i M. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki samowolnie zrealizowanej rozbudowy postanawia: 1. zwolnić od wpisu od skargi ponad kwotę [...] ([...]) zł, 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy.

W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi M. i M. G. zwrócili się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku wyjaśniono, że skarżący jest osobą bezrobotną i z uwagi na wiek (65 lat) nie jest w stanie znaleźć jakiejkolwiek pracy, pozostaje na utrzymaniu żony, która posiada emeryturę w wysokości [...] zł. Poza tym małżonkowie otrzymują wsparcie finansowe od synów ok. [...] – [...] zł miesięcznie. Stałe wydatki z tytułu opłat za energię, wodę, gaz, podatek od nieruchomości, leki określili na kwotę [...] zł. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku skarżący złożyli wyciągi z rachunków bankowych. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy na wstępie zaznaczyć należy, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Jakkolwiek z wyjaśnień skarżących wynika, że jedynym źródłem ich utrzymania jest niewielka emerytura ([...] zł) oraz pomoc finansowa od synów ([...] – [...] zł), to złożone wyciągi z rachunków bankowych obojga małżonków nie potwierdzają trudnej sytuacji rodziny. Przede wszystkim zauważyć należy, że na rachunku skarżącego, który według złożonego oświadczenia nie uzyskuje dochodu, znajdują się środki z tzw. wpłat gotówkowych dokonywanych przez skarżącego w wysokości [...], [...], [...] zł. Z rachunku tego opłaca on bieżące zobowiązania za energię, wodę, telefon, odpady, podatek rolny, od nieruchomości, zaś saldo na dzień 1 marca 2017 r. wynosiło [...] zł. Natomiast na rachunku skarżącej saldo końcowe na dzień 27 lutego 2017 r. wynosiło [...] zł, przy czym w okresie ostatnich sześciu miesięcy było na poziomie kilkuset złotych. Powyższe ustalenia są istotną okolicznością w ocenie możliwości płatniczych skarżących. Mając na uwadze ten fakt oraz to, że wpis od skargi ustalony został na kwotę [...] zł uznano za uzasadnione zwolnienie skarżących od tegoż wpisu ponad kwotę [...] zł przyjmując, że będą oni w stanie zgromadzić środki niezbędne do dochodzenia swoich praw przed sądem. Skarżący nie wykazali bowiem, że mimo minimalnego dochodu dla dwuosobowej rodziny istotnie znajdują się w sytuacji uzasadniającej zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Wyszczególnione we wniosku stałe, miesięczne wydatki nie wyczerpują w całości środków zgromadzonych na rachunku bankowym. Z tych też przyczyn za niezasadne uznano przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, gdyż ten wydatek nie spowodowałby powstania uszczerbku w utrzymaniu koniecznym rodziny. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.